polisacharyd otoczkowy
Polisacharyd otoczkowy to złożony cukier tworzący zewnętrzną warstwę ochronną (otoczkę) niektórych bakterii. Stanowi kluczowy czynnik wirulencji mikroorganizmów, umożliwiając im unikanie mechanizmów obronnych gospodarza, w tym fagocytozy przez komórki układu immunologicznego.
W diagnostyce mikrobiologicznej polisacharydy otoczkowe są wykorzystywane do identyfikacji i klasyfikacji serotypów bakterii, np. w przypadku Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae czy Neisseria meningitidis. Różnice w budowie chemicznej tych struktur umożliwiają podział patogenów na serotypy, co ma istotne znaczenie epidemiologiczne i terapeutyczne.
Polisacharydy otoczkowe stanowią ważny składnik wielu szczepionek bakteryjnych. Przykładem są szczepionki przeciwko pneumokokom (PCV), meningokokom i Haemophilus influenzae typu b (Hib). Ze względu na niską immunogenność czystych polisacharydów u dzieci poniżej 2. roku życia, w nowoczesnych szczepionkach stosuje się koniugaty polisacharydów z białkami nośnikowymi, co zwiększa skuteczność immunizacji.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Ocena bezpieczeństwa przedklinicznego szczepionki PNEUMOVAX 23, zawierającej 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w dawce 0,5 ml, jest ograniczona z powodu braku standardowych badań przedklinicznych. W dokumentacji produktu nie uwzględniono wyników badań toksyczności ostrej, przewlekłej, genotoksyczności, potencjału rakotwórczego, wpływu na reprodukcję i rozwój oraz farmakologicznych badań bezpieczeństwa. Preparat jest przezroczystym, bezbarwnym roztworem do wstrzykiwań, zawierającym mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na jednostkę dawkowania, co może mieć znaczenie kliniczne u wybranych pacjentów.
badanie farmakologiczne, badanie przedkliniczne, dawka szczepionki, genotoksyczność, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, potencjał rakotwórczy, profil bezpieczeństwa, roztwór do wstrzykiwań, serotyp pneumokoka, Streptococcus pneumoniae, szczepionka przeciwko pneumokokom, toksyczność ostra, toksyczność podprzewlekła, toksyczność przewlekła, toksyczny wpływ na reprodukcję - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd otoczkowy haemophilus influenzae typ b – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Szczepionka Act-HIB zawiera 10 µg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 µg toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml po rekonstytucji. Preparat występuje w postaci proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, który po przygotowaniu jest przezroczysty i bezbarwny. Szczepionka może zawierać śladowe ilości formaldehydu oraz mniej niż 23 mg sodu na dawkę. W Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL) nie określono wpływu szczepionki na płodność, ciążę oraz laktację, a producent wskazuje, że zagadnienie to „nie ma zastosowania” w przypadku tego preparatu.
ampułko-strzykawka, charakterystyka produktu leczniczego, formaldehyd, Haemophilus influenzae typ b, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typ b, proszek do sporządzania roztworu, rekonstytucja, szczepionka Act-HIB, toksoid tężcowy, wpływ na ciążę, wpływ na laktację, wpływ na płodność - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – NeisVac-C 10 mcg polisacharydu (O-deacetylowanego) Neisseria meningitidis grupy C (szczep C11) skoniugowany z 10-20 mcg toksoidu tężcowego adsorbowany na wodorotlenku glinu 0,5 mg Al+3/0,5 ml
Szczepionka NeisVac-C jest przeznaczona do czynnego uodparniania przeciwko zakażeniom wywoływanym przez Neisseria meningitidis grupy C. Preparat zawiera 0,5 ml zawiesiny, w której znajduje się 10 µg O-deacetylowanego polisacharydu meningokokowego (szczep C11) skoniugowanego z 10-20 µg toksoidu tężcowego oraz 0,5 mg uwodnionego wodorotlenku glinu jako adiuwantu. Szczepionka jest wskazana do stosowania u niemowląt powyżej 2. miesiąca życia, dzieci, młodzieży oraz dorosłych, zapewniając ochronę przed inwazyjną chorobą meningokokową, w tym zapaleniem opon mózgowo-rdzeniowych i posocznicą.
W praktyce klinicznej zaleca się stosowanie NeisVac-C zgodnie z krajowymi programami szczepień oraz rekomendacjami towarzystw naukowych, uwzględniając aktualną sytuację epidemiologiczną. Szczepionka może być również rozważana u pacjentów z podwyższonym ryzykiem zakażenia meningokokami grupy C. Czynne uodpornienie uzyskuje się dzięki indukcji przeciwciał przeciw polisacharydom otoczkowym meningokoków grupy C, co jest kluczowe w profilaktyce ciężkich powikłań inwazyjnej choroby meningokokowej.
adiuwant, czynna odporność, czynne uodparnianie, czynne uodpornienie, inwazyjna choroba meningokokowa, kalendarz szczepień, Neisseria meningitidis grupy C, oficjalne zalecenia, polisacharyd Neisseria meningitidis, polisacharyd otoczkowy, posocznica, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – NeisVac-C 10 mcg polisacharydu (O-deacetylowanego) Neisseria meningitidis grupy C (szczep C11) skoniugowany z 10-20 mcg toksoidu tężcowego adsorbowany na wodorotlenku glinu 0,5 mg Al+3/0,5 ml
NeisVac-C to skoniugowana szczepionka meningokokowa grupy C, zawierająca 10 µg O-deacetylowanego polisacharydu Neisseria meningitidis grupy C (szczep C11) sprzężonego z 10-20 µg toksoidu tężcowego i adsorbowanego na 0,5 mg uwodnionego wodorotlenku glinu (Al³⁺). Ochrona wynika z indukcji przeciwciał bakteriobójczych zależnych od dopełniacza, potwierdzonych testem rSBA. W badaniach klinicznych u niemowląt, dzieci raczkujących, dzieci w wieku 3,5-6 lat, młodzieży (13-17 lat) oraz dorosłych (18-64 lata) odnotowano wysokie odsetki osób z mianem rSBA ≥ 1:8 po szczepieniu (od 95,6% do 100%), co wskazuje na silną immunogenność szczepionki. Schematy szczepienia obejmowały pojedyncze dawki podawane w 4. lub 6. miesiącu życia oraz dwie dawki w 2. i 4. miesiącu życia, z dawką przypominającą w 12-13 miesiącu, co skutkowało utrzymaniem wysokiego poziomu ochrony (po szczepieniu podstawowym 99,2-99,6%, przed dawką przypominającą 67,8-90,7%, po dawce przypominającej 98,9-99,6%).
badanie kliniczne, choroba meningokokowa, cykl szczepień, dawka przypominająca, immunogenność szczepionki, Neisseria meningitidis grupy C, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, przeciwciało bakteriobójcze, skuteczność szczepionki, szczepienie podstawowe, szczepionka polisacharydowa, szczepionka skoniugowana, test rSBA, toksoid tężcowy, układ dopełniacza, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka PNEUMOVAX 23, zawierająca 23 polisacharydy otoczkowe serotypów Streptococcus pneumoniae (m.in. 1, 2, 3, 4, 5, 6B, 7F, 8, 9N, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 17F, 18C, 19F, 19A, 20, 22F, 23F, 33F), posiada ograniczone przeciwwskazania. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na którykolwiek ze składników szczepionki, zarówno na polisacharydy otoczkowe, jak i substancje pomocnicze. Przed kwalifikacją do szczepienia konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu alergologicznego, zwłaszcza w kierunku wcześniejszych reakcji alergicznych po szczepieniach pneumokokowych. Standardowa dawka wynosi 0,5 ml i zawiera 25 μg każdego polisacharydu, a preparat jest podawany w formie przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań.
dieta niskosodowa, nadwrażliwość, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, przeciwwskazanie, reakcja alergiczna, reakcja poszczepienia, roztwór do wstrzykiwań, serotyp pneumokokowy, stosunek korzyści do ryzyka, Streptococcus pneumoniae, substancja czynna, szczepionka przeciwko pneumokokom, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB, zawierająca 10 mikrogramów polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 mikrogramami toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml po rekonstytucji, jest stosowana głównie w profilaktyce u niemowląt i dzieci. Produkt występuje w formie proszku i rozpuszczalnika do sporządzania roztworu do wstrzykiwań, który po przygotowaniu jest przezroczysty i bezbarwny. W skład szczepionki wchodzą również śladowe ilości formaldehydu oraz mniej niż 23 mg sodu na dawkę. Ze względu na charakter szczepionki, dane dotyczące wpływu na płodność, ciążę i laktację nie mają zastosowania klinicznego w przypadku tego preparatu.
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Act-HIB to skoniugowana szczepionka przeciw Haemophilus influenzae typu b (kod ATC: J07AG01), zawierająca 10 µg polisacharydu otoczkowego PRP skoniugowanego z 18-30 µg toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml po rekonstytucji. Szczepionka indukuje grasiczozależną odpowiedź immunologiczną, co umożliwia wytworzenie swoistych przeciwciał IgG oraz pamięci immunologicznej u niemowląt i małych dzieci, które standardowo wykazują niską immunogenność na antygeny polisacharydowe. Przeciwciała indukowane przez Act-HIB wykazują właściwości bakteriobójcze oraz zdolność opsonizacji, co zwiększa fagocytozę Haemophilus influenzae typu b i zapewnia ochronę przed inwazyjnymi zakażeniami.
antygen grasiczozależny, antygen polisacharydowy, badanie immunogenności, dawka uzupełniająca, fosforan polirybozorybitolu, Haemophilus influenzae typ b, pamięć immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, poziom przeciwciał, przeciwciała IgG, przeciwciała przeciw PRP, toksoid tężcowy, właściwości bakteriobójcze, zakażenie inwazyjne - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Właściwości farmakokinetyczne
W przypadku szczepionek polisacharydowych takich jak PNEUMOVAX 23 i TYPHIM Vi nie przeprowadzono klasycznych badań farmakokinetycznych, co wynika z ich specyfiki jako preparatów immunologicznych. PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydów otoczkowych każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w dawce 0,5 ml, natomiast TYPHIM Vi zawiera 25 μg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego Vi Salmonella typhi (szczep Ty2) również w dawce 0,5 ml. Obie szczepionki są podawane w formie przezroczystych, bezbarwnych roztworów do wstrzykiwań, co umożliwia szybkie dostarczenie antygenów do układu immunologicznego. Brak badań farmakokinetycznych wynika z faktu, że działanie tych szczepionek opiera się na indukcji odpowiedzi immunologicznej, a nie na bezpośrednim działaniu farmakologicznym substancji czynnej.
ADME, ampułko-strzykawka, antygen powierzchniowy, badanie farmakokinetyczne, odpowiedź immunologiczna, parametr farmakokinetyczny, PNEUMOVAX 23, polisacharyd, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Vi, produkcja przeciwciał, roztwór do wstrzykiwań, Salmonella typhi, serotyp pneumokoka, Streptococcus pneumoniae, TYPHIM Vi - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Pentaxim to skojarzona szczepionka bakteryjno-wirusowa (kod ATC: J07CA06) zawierająca toksoidy błoniczy i tężcowy (odtoksycznione formaldehydem), bezkomórkowe antygeny krztuśca (toksoid PTxd i hemaglutyninę FHA), inaktywowany wirus poliomyelitis (typy 1, 2, 3) oraz skoniugowany polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typu b (PRP-T). Szczepionka indukuje odpowiedź immunologiczną dzięki właściwościom antygenu grasiczozależnego polisacharydu PRP skoniugowanego z toksoidem tężcowym, co umożliwia wytworzenie pamięci immunologicznej u niemowląt poniżej 15. miesiąca życia. Po trzech dawkach szczepienia pierwotnego u niemowląt stwierdzono 100% seroprotekcję przeciw błonicy i tężcowi (>0,01 j.m./ml), ≥93% czterokrotny wzrost miana przeciwciał anty-PT, >88% czterokrotny wzrost miana anty-FHA, ≥99% ochronne miano przeciw poliomyelitis (≥5 w teście seroneutralizacji) oraz ≥97,2% poziom przeciwciał anty-PRP powyżej 0,15 µg/ml.
antygen grasiczozależny, antygen polisacharydowy, badanie immunogenności, Bordetella pertussis, fosforan polirybozorybitolu, Haemophilus influenzae typ b, hemaglutynina włókienkowa, immunogenność szczepionki, odpowiedź immunologiczna, odpowiedź serologiczna, pamięć immunologiczna, poliomyelitis, polisacharyd otoczkowy, przeciwciała anty-FHA, przeciwciała anty-PT, serokonwersja, szczepionka skoniugowana, test seroneutralizacji, toksyna błonicza, toksyna krztuścowa - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Właściwości farmakodynamiczne
Polisacharydy otoczkowe stanowią kluczowy składnik aktywny szczepionek polisacharydowych, takich jak Pneumovax 23 (25 μg polisacharydu każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae) oraz Typhim Vi (25 μg oczyszczonego polisacharydu Vi Salmonella typhi). Mechanizm ich działania opiera się na indukcji swoistej odpowiedzi immunologicznej, prowadzącej do produkcji przeciwciał specyficznych dla antygenów otoczkowych. W przypadku Pneumovax 23, swoiste przeciwciała pojawiają się do 3 tygodni po szczepieniu u 90-95% pacjentów, zapewniając ochronę trwającą od 3 do 5 lat, a w niektórych badaniach nawet do 9 lat, choć u osób starszych (≥ 85 lat) obserwuje się szybszy spadek miana przeciwciał. Szczepionka Typhim Vi indukuje odpowiedź immunologiczną w ciągu 1-3 tygodni, z utrzymaniem ochrony około 3 lat, a w obszarach endemicznych nawet do 10 lat, co uzasadnia konieczność powtórnego szczepienia co 3 lata przy utrzymującym się ryzyku zakażenia. Skuteczność kliniczna Pneumovax 23 wynosi 50-70% u pacjentów z grup ryzyka, a w badaniach populacyjnych sięgała nawet 91,7% dla szczepionek poliwalentnych, natomiast Typhim Vi wykazała skuteczność 74% u dorosłych i 55% u dzieci w obszarach endemicznych duru brzusznego.
antygen bakteryjny, badanie kohortowe, badanie randomizowane, bakteria otoczkowa, choroba pneumokokowa, cukrzyca, dawka przypominająca, dur brzuszny, indukcja odpowiedzi immunologicznej, infekcja górnych dróg oddechowych, kinetyka odpowiedzi immunologicznej, metoda radioimmunologiczna, miano przeciwciał, podwójnie ślepa próba, polisacharyd otoczkowy, półpasiec, populacja docelowa, posiew krwi, przewlekła choroba płuc, przewlekła choroba serca, Salmonella typhi, serokonwersja, Streptococcus pneumoniae, szczepionka pneumokokowa, test immunologiczny, wirus ospy wietrznej-półpaśca, współczynnik ryzyka, zapalenie ucha środkowego, zapalenie zatok - Leksykon chorób i schorzeń
Grupa b paciorkowca – Patofizjologia i mechanizm
Streptococcus agalactiae (GBS) jest Gram-dodatnim ziarenkowym paciorkowcem, który kolonizuje drogi moczowo-płciowe i przewód pokarmowy u 25-35% zdrowych kobiet, stanowiąc główne zagrożenie dla noworodków poprzez wertykalną transmisję podczas porodu. Patogeneza GBS opiera się na licznych czynnikach wirulencji, takich jak polisacharydowa otoczka zawierająca kwas sialowy, adhezyny (Srr1/Srr2, PbsP, pilusy, ACP) oraz enzymy (hialuronidaza HylB, hemolizyna β-h/c, proteazy C5a i CspA), które umożliwiają bakteriom przyleganie, inwazję tkanek i unikanie odpowiedzi immunologicznej. Choroby noworodków dzielą się na wczesną (EOD) i późną (LOD) postać, z EOD nabywaną wertykalnie, a LOD także poprzez kontakt poporodowy. U kobiet ciężarnych GBS może powodować chorioamnionitis, przedwczesny poród, poronienie lub wewnątrzmaciczną śmierć płodu. Wyróżnia się serotyp III, odpowiedzialny za 62% przypadków chorób noworodkowych, jako szczególnie wirulentny.
chorioamnionitis, choroba o późnym początku, choroba o wczesnym początku, czynnik wirulencji, fagocytoza, hemolizyna, inflamasom NLRP3, kolonizacja pochwy, kwas sialowy, macierz pozakomórkowa, otoczka polisacharydowa, paciorkowiec grupy B, pigment hemolityczny, płyn owodniowy, polisacharyd otoczkowy, posocznica noworodkowa, profilaktyka antybiotykowa śródporodowa, przeciwciało matczyne, przejście nabłonkowo-mezenchymalne, Streptococcus agalactiae, zapalenie błon płodowych, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, złuszczanie nabłonka - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Dawkowanie i sposób podawania
Polisacharydy stanowią kluczowy składnik aktywny w szczepionkach przeciw pneumokokom (PNEUMOVAX 23) oraz durowi brzusznemu (TYPHIM Vi). PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae, co daje łącznie 575 μg w dawce 0,5 ml, podawanej domięśniowo lub podskórnie. Szczepionka jest wskazana dla osób powyżej 2 lat, z wyjątkiem dzieci poniżej 2 lat, u których skuteczność i bezpieczeństwo nie zostały potwierdzone. Szczepienie powinno być wykonane co najmniej 2 tygodnie przed splenektomią, chemioterapią lub terapią immunosupresyjną, a po zakończeniu leczenia immunosupresyjnego zaleca się odczekać minimum 3 miesiące (lub dłużej przy intensywnej terapii). Powtórne szczepienie PNEUMOVAX 23 jest zalecane po co najmniej 3 latach, szczególnie u osób starszych i dzieci z grup ryzyka, podając dawkę 0,5 ml domięśniowo lub podskórnie. Należy unikać podawania dożylnie i śródskórnie oraz stosować jałowy sprzęt jednorazowego użytku.
anemia sierpowata, antybiotykoterapia, chemioterapia, działanie niepożądane, leczenie immunosupresyjne, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, PNEUMOVAX 23, podanie domięśniowe, podanie donaczyniowe, podanie podskórne, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Salmonella typhi, polisacharyd w szczepionce, radioterapia, splenektomia, Streptococcus pneumoniae, szczepionka przeciw durowi brzusznemu, szczepionka przeciwpneumokokowa, TYPHIM Vi, zakażenie HIV, zespół nerczycowy - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka PNEUMOVAX 23 jest polisacharydową szczepionką przeciwko 23 serotypom Streptococcus pneumoniae, które odpowiadają za około 90% chorób pneumokokowych. Każda dawka 0,5 ml zawiera 25 μg polisacharydu otoczkowego z każdego serotypu: 1, 2, 3, 4, 5, 6B, 7F, 8, 9N, 9V, 10A, 11A, 12F, 14, 15B, 17F, 18C, 19F, 19A, 20, 22F, 23F oraz 33F. Mechanizm ochronny opiera się na indukcji swoistych przeciwciał, które pojawiają się zwykle w ciągu 3 tygodni od szczepienia i utrzymują się różnie w zależności od serotypu i grupy pacjentów, z możliwym zanikiem przeciwciał w okresie 3-5 lat, szczególnie u dzieci i osób starszych. Skuteczność szczepionki w populacjach docelowych wynosi 50-70%, z wyższą efektywnością wobec niektórych serotypów (np. 1, 3, 4, 8, 9V, 14). Nie zapobiega natomiast infekcjom górnych dróg oddechowych, takim jak ostre zapalenie ucha środkowego czy zapalenie zatok.
badanie randomizowane kontrolowane, badanie z podwójnie ślepą próbą, choroba pneumokokowa, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja pneumokokowa, metoda radioimmunologiczna, miano przeciwciał, ostre zapalenie ucha środkowego, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, półpasiec, przewlekła choroba płuc, przewlekła choroba serca, Streptococcus pneumoniae, swoiste przeciwciało, szczepionka przeciwpneumokokowa, wirus ospy wietrznej-półpaśca, wrodzony brak śledziony, zakażenie pneumokokowe, zapalenie zatok - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Przedkliniczne dane dotyczące polisacharydów otoczkowych stosowanych w szczepionkach przeciw Streptococcus pneumoniae (Pneumovax 23) oraz Salmonella typhi (Typhim Vi) różnią się pod względem zakresu i dostępności. Pneumovax 23 zawiera po 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów pneumokoków, jednak nie przeprowadzono dla niego specyficznych badań przedklinicznych, co jest rekompensowane długotrwałym doświadczeniem klinicznym i danymi porejestracyjnymi potwierdzającymi bezpieczeństwo. Natomiast szczepionka Typhim Vi, zawierająca 25 μg oczyszczonego polisacharydu Vi ze szczepu Ty2 Salmonella typhi, posiada wyniki badań na modelach zwierzęcych, które nie wykazały toksyczności narządowej ani innych niepożądanych efektów, potwierdzając korzystny profil bezpieczeństwa tej substancji.
badanie kliniczne, bakteria otoczkowa, doświadczenie porejestracyjne, dur brzuszny, immunoprofilaktyka, model zwierzęcy, monitorowanie bezpieczeństwa, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Vi, polisacharyd pneumokokowy, profil bezpieczeństwa, Salmonella typhi, serotyp pneumokoka, Streptococcus pneumoniae, szczepionka przeciw durowi brzusznemu, toksyczność narządowa, TYPHIM Vi - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Pneumovax 23
PNEUMOVAX 23 to polisacharydowa szczepionka przeciwko 23 serotypom Streptococcus pneumoniae, zawierająca po 25 μg polisacharydu otoczkowego na każdy serotyp w dawce 0,5 ml. Szczepienie należy odroczyć u pacjentów z aktywną infekcją lub gorączką oraz w sytuacjach, gdy odpowiedź układowa może stanowić zagrożenie, chyba że ryzyko odroczenia jest większe. Preparatu nie wolno podawać dożylnie ani śródskórnie ze względu na ryzyko poważnych reakcji miejscowych i systemowych. U pacjentów poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu, w tym chemioterapii i radioterapii, obserwuje się obniżoną odpowiedź immunologiczną, która może się poprawić dopiero po upływie nawet dwóch lat od zakończenia terapii. Podczas podawania szczepionki należy mieć dostęp do leków przeciwwstrząsowych, w tym adrenaliny, na wypadek reakcji anafilaktycznych.
antygen pneumokokowy, chemioterapia, epinefryna, leczenie immunosupresyjne, odpowiedź immunologiczna, płyn mózgowo-rdzeniowy, podanie dożylne, podanie śródskórne, polisacharyd otoczkowy, profilaktyka antybiotykowa, radioterapia, reakcja anafilaktyczna, reakcja miejscowa, serotyp pneumokoka, Streptococcus pneumoniae, szczepionka polisacharydowa, zakażenie pneumokokowe, złamanie podstawy czaszki - Leksykon chorób i schorzeń
Grupa b paciorkowca – Zapobieganie i profilaktyka
Grupa B paciorkowca (GBS) jest Gram-dodatnią bakterią kolonizującą drogi moczowo-płciowe i przewód pokarmowy u 10-30% kobiet ciężarnych, stanowiąc główną przyczynę wczesnej posoporowej sepsy noworodkowej. Około 50% kobiet skolonizowanych przenosi GBS na noworodki podczas porodu, z ryzykiem rozwoju wczesnej choroby GBS u 12% z nich bez profilaktyki. Zakażenia GBS u noworodków dzieli się na wczesne (0-6 dni życia) i późne (7-90 dni życia), mogące prowadzić do zapalenia płuc, sepsy, zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, a nawet zgonu. Zalecane jest powszechne badanie przesiewowe między 36 0/7 a 37 6/7 tygodniem ciąży poprzez wymaz z pochwy i odbytnicy, z zastosowaniem bulionu selektywnego w laboratorium. Profilaktyka śródporodowa antybiotykowa, głównie dożylna penicylina (5 mln j. początkowo, następnie 2,5-3 mln j. co 4 godziny), jest wskazana u kobiet z dodatnim wynikiem posiewu lub czynnikami ryzyka, co redukuje ryzyko wczesnej choroby GBS u noworodków o około 80% (np. z 1% do 0,2%). Alternatywnie stosuje się ampicylinę lub cefalosporyny u pacjentek z alergią na penicylinę, a w przypadku wysokiego ryzyka anafilaksji – wankomycynę.
ampicylina dożylna, amplifikacja kwasów nukleinowych, badanie przesiewowe, bakteria Gram-dodatnia, bakteriuria GBS, cefalosporyna pierwszej generacji, cięcie cesarskie, kolonizacja GBS, oporność na antybiotyki, paciorkowiec grupy B, pęknięcie błon płodowych, polisacharyd otoczkowy, poród przedwczesny, probiotyk doustny, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka śródporodowa, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, sepsa, serotyp, szczepionka podjednostkowa, terapia przeciwdrobnoustrojowa, wankomycyna dożylna, zapalenie błon płodowych, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, żywe urodzenie - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Przeciwwskazania stosowania
Polisacharydowe szczepionki bakteryjne, takie jak Pneumovax 23 (zawierający 25 μg polisacharydów otoczkowych każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae na 0,5 ml) oraz Typhim Vi (zawierający 25 μg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego Vi Salmonella typhi na 0,5 ml), są skuteczne w profilaktyce zakażeń pneumokokowych i duru brzusznego. Główne przeciwwskazania do ich stosowania obejmują nadwrażliwość na substancję czynną lub pomocniczą. W przypadku Typhim Vi dodatkowo przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na formaldehyd i kazeinę, które mogą występować w śladowych ilościach jako pozostałości procesu produkcyjnego. Szczepienia należy odroczyć u pacjentów z ostrą chorobą przebiegającą z gorączką, co jest szczególnie podkreślone w charakterystyce Typhim Vi.
aktywna infekcja, charakterystyka produktu leczniczego, dieta niskosodowa, dur brzuszny, nadwrażliwość na formaldehyd, nadwrażliwość na substancję czynną, ostra choroba z gorączką, pneumokoki, polisacharyd otoczkowy, reakcja alergiczna, roztwór do wstrzykiwań, Salmonella typhi, Streptococcus pneumoniae, substancje pomocnicze, szczepionka Pneumovax 23, szczepionka Typhim Vi - Leksykon leków
Skład i postać leku – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
PNEUMOVAX 23 to polisacharydowa szczepionka przeciwko 23 serotypom Streptococcus pneumoniae, zawierająca po 25 µg polisacharydu otoczkowego na każdy serotyp w dawce 0,5 ml. Szczepionka jest dostarczana w formie przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań, zawierającego fenol (0,25%) jako konserwant, chlorek sodu dla izotoniczności oraz wodę do wstrzykiwań. Preparat nie wymaga rozcieńczania i jest przeznaczony do podawania pozajelitowego, z zaleceniem kontroli wizualnej przed podaniem. Zawartość sodu jest poniżej 1 mmol (23 mg) na dawkę, co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB zawiera 10 mikrogramów polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 mikrogramami toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml. Schemat dawkowania jest dostosowany do wieku pacjenta: dzieci do 6. miesiąca życia otrzymują 3 dawki podstawowe co 1-2 miesiące oraz dawkę uzupełniającą rok po ostatniej dawce; dzieci między 6. a 12. miesiącem życia – 2 dawki podstawowe w odstępie 1 miesiąca oraz dawkę uzupełniającą w 18. miesiącu życia; natomiast dzieci od 1. do 5. roku życia otrzymują jednorazową dawkę bez konieczności podania dawki uzupełniającej. W przypadku kontaktu z chorym na inwazyjną chorobę wywołaną przez H. influenzae typ b, szczepienie należy przeprowadzić zgodnie z odpowiednim schematem wiekowym, a także zaszczepić osobę chorującą (index case).
charakterystyka produktu leczniczego, dawkowanie szczepionki, droga domięśniowa, Haemophilus influenzae typ b, inwazyjna choroba, mięsień czworogłowy uda, mięsień naramienny, ochrona immunologiczna, podanie donaczyniowe, podanie podskórne, polisacharyd otoczkowy, szczepienie poekspozycyjne, szczepionka Act-HIB, toksoid tężcowy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB to skoniugowany preparat przeciw Haemophilus influenzae typu b, zawierający 10 mikrogramów polisacharydu otoczkowego skoniugowanego z 18-30 mikrogramami toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml po rekonstytucji. Przeciwwskazania do jej podania obejmują nadwrażliwość na którykolwiek składnik szczepionki, w tym polisacharyd, toksoid tężcowy oraz śladowe ilości formaldehydu, które mogą występować jako pozostałość procesu produkcyjnego. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów, u których wystąpiły reakcje nadwrażliwości po wcześniejszym podaniu skoniugowanej szczepionki przeciw H. influenzae typu b – w takich przypadkach podanie kolejnej dawki jest bezwzględnie przeciwwskazane.
Act-HIB, formaldehyd, gorączka, Haemophilus influenzae typ b, konsultacja alergologiczna, nadwrażliwość, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, profilaktyka zakażeń, przeciwwskazanie do szczepienia, reakcja nadwrażliwości, reakcja poszczepienna, substancja czynna, szczepionka skoniugowana, toksoid tężcowy - Leksykon substancji czynnych
Formaldehyd – Właściwości farmakodynamiczne
Formaldehyd (HCHO) jest kluczowym związkiem stosowanym w produkcji szczepionek, pełniąc funkcję środka inaktywującego wirusy oraz detoksykującego toksyny bakteryjne. Mechanizm działania opiera się na tworzeniu wiązań krzyżowych z białkami, co prowadzi do denaturacji i utraty funkcji biologicznej patogenów, przy jednoczesnym zachowaniu ich antygenowości. W szczepionkach przeciwgrypowych (np. VaxigripTetra, Fluarix Tetra) formaldehyd inaktywuje wirusy, umożliwiając indukcję odpowiedzi immunologicznej, potwierdzoną w badaniach immunogenności i skuteczności (np. skuteczność 52,03% u dzieci 6-35 miesięcy w przypadku Fluarix Tetra). W szczepionkach przeciwbakteryjnych (np. Boostrix Polio, Infanrix-IPV) formaldehyd przekształca toksyny w toksoidy, które zachowują immunogenność, ale tracą toksyczność, co potwierdzają wysokie wskaźniki seroprotekcji i długotrwała ochrona (do 5-10 lat). Śladowe ilości formaldehydu pozostające w preparatach są ściśle kontrolowane i mieszczą się w bezpiecznych zakresach, nie wpływając negatywnie na immunogenność ani bezpieczeństwo szczepionek.
białko nośnikowe, denaturacja białek, detoksykacja toksyn bakteryjnych, grypa potwierdzona laboratoryjnie, Haemophilus influenzae typ b, inaktywacja wirusów, kontaktowe zapalenie skóry, kwasy nukleinowe, nadwrażliwość na formaldehyd, POChP, polisacharyd otoczkowy, profilaktyka chorób zakaźnych, przeciwciała przeciw hemaglutyninie, reakcja opóźniona, rumień, seroprotekcja, szczepionka przeciw błonicy, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przeciw tężcowi, szczepionka przeciwbakteryjna, szczepionka przeciwwirusowa, test płatkowy, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wiązania krzyżowe - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd otoczkowy haemophilus influenzae typ b – Przeciwwskazania stosowania
Polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typu b (Hib) skoniugowany z toksoidem tężcowym stanowi substancję czynną szczepionki Act-HIB, stosowanej w profilaktyce zakażeń wywołanych przez H. influenzae typu b. Podstawowym przeciwwskazaniem do podania preparatu jest nadwrażliwość na polisacharyd, toksoid tężcowy lub formaldehyd, który może występować w śladowych ilościach w produkcie. Ponadto, przeciwwskazaniem jest wystąpienie reakcji alergicznej po wcześniejszym podaniu szczepionki skoniugowanej przeciw Hib. Szczepienie należy odroczyć w przypadku gorączki lub ostrej choroby, aby uniknąć nakładania się objawów chorobowych z ewentualnymi odczynami poszczepiennymi, co mogłoby utrudnić ocenę stanu klinicznego pacjenta. Szczepionka zawiera mniej niż 23 mg sodu na dawkę, co jest istotne dla pacjentów na diecie niskosodowej.
Act-HIB, białko nośnikowe, bilans korzyści i ryzyka, dieta niskosodowa, formaldehyd, Haemophilus influenzae typ b, nadwrażliwość na substancję czynną, niepożądany odczyn poszczepienny, objawy alergiczne, ostra choroba, polisacharyd otoczkowy, profilaktyka zakażeń, reakcja nadwrażliwości, stan gorączkowy, szczepionka skoniugowana, toksoid tężcowy - Leksykon substancji czynnych
Hemaglutynina włókienkowa – Interakcje
Hemaglutynina włókienkowa (FHA) jest kluczowym antygenem w bezkomórkowych szczepionkach przeciw krztuścowi, obecnym w preparatach takich jak Adacel, Boostrix, Infanrix-IPV, Pentaxim czy Tetraxim. Badania kliniczne potwierdzają, że szczepionki zawierające FHA mogą być podawane jednocześnie z innymi szczepionkami inaktywowanymi i żywymi atenuowanymi, w tym przeciw grypie, HPV, HBV, meningokokom (MenACWY), półpaścowi, MMR oraz ospie wietrznej, pod warunkiem podania w różne miejsca ciała. W niektórych przypadkach obserwowano obniżone średnie geometryczne stężenia (GMC) przeciwciał wobec antygenów krztuśca, w tym FHA, jednak bez klinicznie istotnej interferencji. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów leczonych immunosupresyjnie, u których może wystąpić osłabiona odpowiedź immunologiczna na szczepionkę, co wymaga indywidualnej oceny korzyści i ryzyka oraz ewentualnego monitorowania odpowiedzi immunologicznej.
działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane szczepionki, fimbrie, Haemophilus influenzae typu B, hemaglutynina włókienkowa, immunoglobulina, lek immunosupresyjny, odpowiedź immunologiczna, odra, ospa wietrzna, pertaktyna, polisacharyd otoczkowy, preparat skojarzony, średnie geometryczne stężenie, świnka i różyczka, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przeciw meningokokom, szczepionka przeciw półpaścowi, toksoid krztuścowy, wirus brodawczaka ludzkiego, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zaburzenie odporności - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Przedawkowanie
Przedawkowanie polisacharydów otoczkowych zawartych w szczepionkach PNEUMOVAX 23 oraz TYPHIM Vi nie jest dobrze udokumentowane klinicznie. PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydu każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae, co daje łącznie 575 μg polisacharydów w dawce 0,5 ml, natomiast TYPHIM Vi zawiera 25 μg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego (Vi) Salmonella typhi w dawce 0,5 ml. W charakterystykach tych produktów brak jest danych dotyczących objawów klinicznych przedawkowania oraz specyficznych wytycznych terapeutycznych, a producent TYPHIM Vi określa kwestię przedawkowania jako „nie dotyczy”.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, leczenie objawowe, monitorowanie pacjenta, odczyn miejscowy, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy bakterii, polisacharyd pneumokokowy, polisacharyd Salmonella typhi, reakcja immunologiczna, reakcja lokalna, Salmonella typhi, Streptococcus pneumoniae, TYPHIM Vi - Leksykon substancji czynnych
Toksoid – Interakcje
Toksoidy, takie jak toksoid błoniczy (≥20 j.m.), tężcowy (≥40 j.m.) oraz krztuścowy (25 µg) zawarte w szczepionce PENTAXIM, mogą być podawane jednocześnie z innymi preparatami immunologicznymi, np. M-M-RVAXPRO (przeciw odrze, śwince i różyczce) oraz HBVAXPRO (przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B), pod warunkiem wykonania iniekcji w dwa różne miejsca ciała. Po szczepieniu preparatem zawierającym polisacharyd Hib skoniugowany z toksoidem tężcowym obserwuje się wydalanie polisacharydu z moczem, co może skutkować fałszywie dodatnimi wynikami badania moczu na obecność zakażenia Hib przez 1-2 tygodnie. W takich przypadkach zaleca się wykonanie dodatkowych badań diagnostycznych w celu potwierdzenia zakażenia. Szczepionka może zawierać śladowe ilości glutaraldehydu oraz antybiotyków (neomycyna, streptomycyna, polimyksyna B), co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z nadwrażliwością na te substancje.
fenyloketonuria, Haemophilus influenzae typu B, kortykosteroid systemowy, lek cytotoksyczny, lek immunosupresyjny, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd bakteryjny, polisacharyd otoczkowy, reakcja nadwrażliwości, szczepionka Pentaxim, szczepionka przeciw odrze, szczepionka przeciw WZW B, terapia immunosupresyjna, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wynik fałszywie dodatni, zakażenie Hib - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciwko pneumokokom – Zapobieganie i profilaktyka
Szczepionki przeciwko pneumokokom, obejmujące polisacharydowe (PPSV23) oraz skoniugowane (PCV13, PCV15, PCV20, PCV21), stanowią podstawę profilaktyki zakażeń wywołanych przez Streptococcus pneumoniae. Szczególnie zalecane są dla dzieci poniżej 5. roku życia (schemat: 2, 4, 6 miesięcy oraz dawka przypominająca w 12-15 miesiącu) oraz dla dorosłych ≥50 lat i osób z grup ryzyka (np. przewlekłe choroby, immunosupresja). Nowością jest 21-walentna szczepionka skoniugowana CAPVAXIVE (PCV21), obejmująca serotypy odpowiadające za 84% inwazyjnej choroby pneumokokowej u dorosłych ≥50 lat, w tym 8 unikalnych serotypów nieobecnych w innych szczepionkach. U dorosłych dostępne są schematy: pojedyncza dawka PCV20 lub PCV21, lub PCV15 z następczą dawką PPSV23 po ≥8 tygodniach (osoby z obniżoną odpornością) lub ≥1 roku (pozostali). Szczepienia wykazują wysoką skuteczność, redukując zachorowalność na inwazyjną chorobę pneumokokową o 50-95% oraz zmniejszając hospitalizacje z powodu zapalenia płuc i ostrego zapalenia ucha środkowego.
anafilaksja, asplenia, choroba nowotworowa, choroba pneumokokowa, działanie niepożądane, immunogenność, inwazyjna choroba pneumokokowa, nosicielstwo nosogardłowe, odporność zbiorowiskowa, oporność na antybiotyki, polisacharyd otoczkowy, pozaszpitalne zapalenie płuc, przeszczepienie krwiotwórczych komórek macierzystych, reakcja alergiczna, reakcja miejscowa, sepsa, serotyp pneumokoka, splenektomia, Streptococcus pneumoniae, szczepionka polisacharydowa, szczepionka skoniugowana, toksoid błoniczy, zaburzenie odporności, zakażenie HIV, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie ucha środkowego, zastępowanie serotypów, zdrowie publiczne - Leksykon leków
Przedawkowanie – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Przedawkowanie szczepionki PNEUMOVAX 23, zawierającej 0,5 ml roztworu z 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae, nie jest dobrze udokumentowane w literaturze medycznej. Producent nie dostarcza szczegółowych wytycznych dotyczących skutków ani leczenia w przypadku podania dawki przekraczającej zalecaną. Szczepionka ma postać przezroczystego, bezbarwnego roztworu do wstrzykiwań, zawierającego mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na jednostkę dawkowania, co jest istotne przy ocenie potencjalnych działań niepożądanych.
dawkowanie szczepionki, leczenie objawowe, leczenie przedawkowania, monitorowanie pacjenta, pneumokok, polisacharyd otoczkowy, przedawkowanie szczepionki, reakcja niepożądana, roztwór do wstrzykiwań, serotyp, Streptococcus pneumoniae, szczepionka Pneumovax 23, szczepionka polisacharydowa przeciw pneumokokom - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd otoczkowy haemophilus influenzae typ b – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typ b skoniugowany z toksoidem tężcowym, zawarty w szczepionce Act-HIB (0,5 ml dawki zawierającej 10 µg polisacharydu i 18-30 µg toksoidu), nie wykazuje wpływu na ośrodkowy układ nerwowy ani zdolności psychomotoryczne, takie jak prowadzenie pojazdów mechanicznych czy obsługa maszyn. Brak działania psychoaktywnego oraz nieobecność zaburzeń świadomości, percepcji, koordynacji ruchowej i funkcji poznawczych potwierdza, że substancja ta nie wpływa na zdolność wykonywania tych czynności. Informacje te są zgodne z Charakterystyką Produktu Leczniczego Act-HIB, gdzie nie wskazuje się na konieczność ograniczeń w tym zakresie po podaniu szczepionki.
ból głowy, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, funkcja poznawcza, funkcja psychomotoryczna, gorączka, Haemophilus influenzae typ b, ośrodkowy układ nerwowy, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typ b, toksoid tężcowy, układ immunologiczny, zaburzenie świadomości - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Polisacharydy zawarte w szczepionkach PNEUMOVAX 23 oraz TYPHIM Vi pełnią kluczową rolę w immunoprofilaktyce chorób zakaźnych, jednak ich wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn różni się w zależności od preparatu. PNEUMOVAX 23 zawiera 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w dawce 0,5 ml i zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego nie wykazuje istotnego wpływu na zdolności psychomotoryczne pacjenta. W praktyce klinicznej oznacza to, że pacjent po szczepieniu może bezpiecznie kontynuować prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn bez konieczności wprowadzania ograniczeń.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane szczepionki, immunoprofilaktyka chorób zakaźnych, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy pneumokoka, polisacharyd pneumokokowy, reakcja poszczepienna, Salmonella typhi, Streptococcus pneumoniae, szczepionka polisacharydowa, TYPHIM Vi, zdolność psychomotoryczna - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Typhim Vi 25 mcg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego (Vi) Salmonella typhi (szczep Ty2)/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Typhim Vi to preparat zawierający 25 µg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego (Vi) Salmonella typhi (szczep Ty2) w objętości 0,5 ml roztworu do wstrzykiwań. Jest wskazana do profilaktyki duru brzusznego u osób powyżej 2 roku życia, w tym dorosłych, młodzieży oraz dzieci. Szczepionka nie jest zalecana dla dzieci poniżej 2 lat. Podanie odbywa się w pojedynczej dawce 0,5 ml, co odpowiada zawartości 25 µg antygenu, co jest istotne dla zapewnienia odpowiedniej odpowiedzi immunologicznej u pacjentów z grup ryzyka.
- Leksykon substancji czynnych
Toksoid błoniczy – Interakcje
Toksoid błoniczy, stosowany jako składnik aktywny w wielu szczepionkach inaktywowanych, wykazuje brak istotnych klinicznie interakcji przy jednoczesnym podawaniu z szerokim spektrum innych szczepionek, w tym przeciw grypie (inaktywowanej), WZW typu B, poliomyelitis, HPV, MMR, ospie wietrznej oraz Haemophilus influenzae typu b. Szczepionki takie jak Boostrix i Tetraxim mogą być podawane jednocześnie z innymi preparatami, np. skoniugowanymi szczepionkami przeciw meningokokom grup A, C, W-135, Y, czy bezadiuwantowymi szczepionkami przeciw grypie sezonowej, bez istotnej interferencji immunologicznej. Warto jednak zwrócić uwagę na obserwowane niższe średnie geometryczne stężenia (GMCs) przeciwko niektórym antygenom krztuśca oraz anty-HPV, których kliniczne znaczenie pozostaje nie do końca poznane. Szczepionka DTP podawana jednocześnie ze skoniugowaną szczepionką przeciw pneumokokom wiąże się ze zwiększoną częstością reakcji gorączkowych, co wymaga profilaktycznego stosowania leków przeciwgorączkowych.
antygen krztuśca, błonica, immunoglobulina, immunoglobulina przeciwtężcowa, interakcja lekowa, krztusiec, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy, miano przeciwciał, obniżona odporność, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, reakcja gorączkowa, reakcja poszczepienna, średnie geometryczne stężenie, szczepionka inaktywowana, szczepionka MMR, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw Haemophilus influenzae, szczepionka przeciw HPV, szczepionka przeciw meningokokom, szczepionka przeciw ospie wietrznej, szczepionka przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw poliomyelitis, szczepionka przeciw półpaścowi, szczepionka przeciw WZW B, tężec, toksoid błoniczy, zakażenie Hib - Leksykon leków
Interakcje leku – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka PNEUMOVAX 23, zawierająca 25 μg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae, może być stosowana jednocześnie ze szczepionką przeciw grypie sezonowej, pod warunkiem użycia osobnych strzykawek i różnych miejsc iniekcji, co minimalizuje ryzyko interakcji miejscowych. Jednoczesne podanie PNEUMOVAX 23 ze szczepionką ZOSTAVAX (przeciw półpaścowi) wykazuje umiarkowane ryzyko zmniejszenia immunogenności ZOSTAVAX, co sugeruje potencjalnie osłabioną odpowiedź immunologiczną. Jednak duże badanie obserwacyjne nie potwierdziło zwiększonego ryzyka klinicznego wystąpienia półpaśca po jednoczesnym szczepieniu. W dokumentacji nie odnotowano specyficznych interakcji PNEUMOVAX 23 z innymi lekami, a zawartość sodu w dawce (<1 mmol, tj. 23 mg) nie powinna wpływać na farmakokinetykę leków wrażliwych na elektrolity.
immunizacja, immunogenność szczepionki, lek immunosupresyjny, odpowiedź immunologiczna, osłabiona odporność, polisacharyd otoczkowy, półpasiec, produkt leczniczy, Streptococcus pneumoniae, szczepionka polisacharydowa, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw półpaścowi, terapia immunosupresyjna, układ odpornościowy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB, zawierająca 10 mikrogramów polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 mikrogramami toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml, jest przeznaczona głównie dla niemowląt i małych dzieci. Ze względu na profil farmakologiczny oraz grupę docelową, nie wykazuje wpływu na ośrodkowy układ nerwowy ani zdolności psychomotoryczne, co wyklucza jakikolwiek wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych i obsługiwania maszyn. W Charakterystyce Produktu Leczniczego (sekcja 4.7) jednoznacznie określono, że kwestia ta „nie ma zastosowania”. Produkt zawiera śladowe ilości formaldehydu oraz mniej niż 23 mg sodu na dawkę, które nie wpływają na ww. zdolności.
Act-HIB, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, formaldehyd, Haemophilus influenzae, niemowlę, ośrodkowy układ nerwowy, polisacharyd otoczkowy, przeciwwskazanie do szczepienia, roztwór do wstrzykiwań, schemat szczepienia, szczepionka skoniugowana, toksoid tężcowy, zdolność psychomotoryczna - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd otoczkowy haemophilus influenzae typ b – Działania niepożądane
Polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae typ b, stosowany w szczepionce Act-HIB, jest podawany w dawce 10 µg skoniugowanej z 18-30 µg toksoidu tężcowego na 0,5 ml. Szczepionka ta jest zazwyczaj podawana w skojarzeniu z innymi szczepionkami przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi (DTP). Badania kliniczne obejmujące ponad 7000 dzieci poniżej 2 lat wykazały, że profil bezpieczeństwa Act-HIB jest zbliżony do szczepionek DTP podawanych samodzielnie, z większością działań niepożądanych o łagodnym lub umiarkowanym nasileniu, pojawiających się w ciągu 6-24 godzin po szczepieniu. Najczęstsze działania niepożądane to miejscowe reakcje zapalne (ból, zaczerwienienie, obrzęk), gorączka, drażliwość oraz płacz, natomiast poważniejsze reakcje, takie jak natychmiastowe reakcje nadwrażliwości (obrzęk twarzy, krtani) czy drgawki, występują rzadko, ale wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
bezdech, drgawka gorączkowa, gorączka wysoka, Haemophilus influenzae typ b, inwazyjne zakażenie, nieutulony płacz, obrzęk kończyny, obrzęk krtani, obrzęk twarzy, pokrzywka, polisacharyd otoczkowy, program szczepień, reakcja nadwrażliwości, reakcja skórna, rumień, sinica, stan zapalny miejscowy, stwardnienie miejscowe, świąd, szczepionka Act-HIB, toksoid tężcowy, wcześniak niedojrzały, wysypka uogólniona - Leksykon substancji czynnych
Toksoid – Właściwości farmakodynamiczne
Toksoidy błoniczy i tężcowy stanowią kluczowe składniki immunogenne szczepionki Pentaxim, która jest skojarzoną szczepionką przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (bezkomórkowa), poliomyelitis (inaktywowana) oraz Haemophilus influenzae typu b (skoniugowana). Toksoidy są otrzymywane poprzez detoksykację naturalnych toksyn bakteryjnych (błoniczej i tężcowej) za pomocą formaldehydu, zachowując ich właściwości immunogenne. Toksoid krztuścowy (PTxd) powstaje przez odtoksycznienie toksyny krztuścowej glutaraldehydem, natomiast hemaglutynina włókienkowa (FHA) pozostaje niezmieniona. Toksoid tężcowy pełni podwójną rolę – jako antygen indukujący odpowiedź przeciw tężcowi oraz jako nośnik polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b (PRP), co umożliwia indukcję odpowiedzi grasiczozależnej i pamięci immunologicznej u niemowląt. W dawce 0,5 ml szczepionki zawarte są: toksoid błoniczy ≥20 j.m. (30 Lf), toksoid tężcowy ≥40 j.m. (10 Lf), PTxd 25 µg, FHA 25 µg oraz 10 µg polisacharydu PRP skoniugowanego z toksoidem tężcowym, wszystkie adsorbowane na 0,3 mg Al³⁺ w postaci wodorotlenku glinu.
antygen grasiczozależny, białko nośnikowe, Bordetella pertussis, detoksykacja toksyn, formaldehyd, glutaraldehyd, Haemophilus influenzae typ b, hemaglutynina włókienkowa, immunogenność, odpowiedź grasiczoniezależna, odpowiedź immunologiczna, pamięć immunologiczna, poliomyelitis, polisacharyd otoczkowy, przeciwciała anty-PT, przeciwciała ochronne, serokonwersja, szczepienie pierwotne, szczepienie uzupełniające, szczepionka skoniugowana, toksoid, toksoid krztuścowy, toksyna błonicza, toksyna krztuścowa, toksyna tężcowa, wodorotlenek glinu - Leksykon substancji czynnych
Toksoid tężcowy – Interakcje
Toksoid tężcowy, będący składnikiem szczepionek monowalentnych oraz skojarzonych (DT, DTP, IPV, Hib, HBV), może być bezpiecznie podawany jednocześnie z wieloma innymi szczepionkami, takimi jak inaktywowane szczepionki przeciw grypie, HBV, HPV, MenACWY, MMR, ospie wietrznej czy rotawirusom, bez wpływu na odpowiedź immunologiczną. Zaleca się jednak podawanie szczepionek w różne miejsca ciała, z użyciem oddzielnych strzykawek i igieł, oraz unikanie mieszania preparatów w jednej strzykawce. Szczepionki zawierające toksoid tężcowy mogą być także podawane jednocześnie z immunoglobulinami, w tym immunoglobuliną przeciwtężcową, co jest istotne w profilaktyce poekspozycyjnej. U pacjentów leczonych immunosupresyjnie (np. cyklosporyna, kortykosteroidy, leki cytostatyczne) odpowiedź na szczepienie może być osłabiona lub nie wystąpić, dlatego szczepienia powinny być wykonane 2-4 tygodnie przed rozpoczęciem terapii immunosupresyjnej.
błonica i tężec, błonica tężec krztusiec, chloramfenikol, cyklosporyna, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane, Haemophilus influenzae typu B, ibuprofen, immunoglobulina przeciwtężcowa, kortykosteroid, leczenie immunosupresyjne, lek cytostatyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy, odpowiedź immunologiczna, ospa wietrzna, paracetamol, poliomyelitis, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae, profilaktyka poekspozycyjna tężca, reakcja poszczepienna, świnka i różyczka, szczepionka inaktywowana, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw HPV, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przeciw meningokokom, szczepionka przeciw odrze, szczepionka przeciw półpaścowi, szczepionka przeciw rotawirusom, szczepionka skojarzona, szczepionka skoniugowana, szczepionka żywa, toksoid tężcowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB, zawierająca 10 µg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 µg toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml, została poddana szczegółowej ocenie przedklinicznej pod kątem bezpieczeństwa. Badania toksyczności ostrej wykazały brak istotnych klinicznie objawów toksyczności po jednorazowym podaniu dawki znacznie przekraczającej dawkę terapeutyczną, co potwierdza odpowiedni margines bezpieczeństwa. Ponadto, badania toksyczności po podaniu wielokrotnym nie wykazały odchyleń w parametrach laboratoryjnych, zmian histopatologicznych ani innych istotnych efektów niepożądanych, co wskazuje na bezpieczeństwo stosowania szczepionki w schematach wielodawkowych.
Act-HIB, badanie toksyczności, dawka szczepionki, dawka terapeutyczna, Haemophilus influenzae, miejsce iniekcji, parametry laboratoryjne, polisacharyd otoczkowy, profil bezpieczeństwa, reaktogenność, schemat wielodawkowy, toksoid tężcowy, toksyczność ostra, toksyczność po podaniu wielokrotnym, tolerancja miejscowa, zmiany histopatologiczne - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Typhim Vi 25 mcg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego (Vi) Salmonella typhi (szczep Ty2)/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka TYPHIM Vi to roztwór do wstrzykiwań zawierający 25 µg oczyszczonego polisacharydu otoczkowego Vi Salmonella typhi (szczep Ty2) w 0,5 ml roztworu, stosowana w profilaktyce duru brzusznego. Brak jest danych dotyczących wpływu szczepionki na reprodukcję u zwierząt oraz ograniczone są dane kliniczne dotyczące stosowania u kobiet w ciąży, co uniemożliwia pełną ocenę bezpieczeństwa w tym okresie. Z tego względu nie zaleca się rutynowego stosowania TYPHIM Vi w ciąży, a szczepienie powinno być rozważane jedynie w sytuacjach wysokiego ryzyka zachorowania, gdy korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu. Decyzja o szczepieniu powinna być poprzedzona szczegółową analizą stosunku korzyści do ryzyka oraz uzyskaniem świadomej zgody pacjentki, z dokumentacją w historii choroby. Nie ma dostępnych danych dotyczących wpływu szczepionki na płodność u kobiet i mężczyzn.
ampułko-strzykawka, badania reprodukcyjne, charakterystyka produktu leczniczego, dur brzuszny, karmienie piersią, kwalifikacja do szczepienia, laktacja, obszar endemiczny, polisacharyd otoczkowy, reakcja poszczepienna, rejony endemiczne, roztwór do wstrzykiwań, Salmonella typhi, środek profilaktyczny, stosunek korzyści do ryzyka, świadoma zgoda, szczepionka Typhim Vi - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba paciorkowcowa grupy b – Etiologia i przyczyny
Streptococcus agalactiae (GBS) to Gram-dodatnia bakteria, główny czynnik etiologiczny choroby paciorkowcowej grupy B, szczególnie istotny u noworodków, kobiet ciężarnych, osób starszych oraz pacjentów z obniżoną odpornością. Kolonizuje przewód pokarmowy i drogi moczowo-płciowe u około 25-30% zdrowych kobiet, a u kobiet ciężarnych częstość kolonizacji wynosi około 19% (zakres 9-26%). Główna droga zakażenia noworodków to transmisja wertykalna podczas porodu, z ryzykiem rozwoju wczesnej postaci choroby (EOD) u 12% noworodków bez profilaktyki antybiotykowej. Serotypy Ia, Ib, II, III i V odpowiadają za 97% inwazyjnych zakażeń noworodków, z serotypem III dominującym w EOD (43%) i późnym zachorowaniu (LOD, 73%). Czynniki ryzyka u noworodków obejmują kolonizację matki, bakteriurię GBS, przedwczesny poród (<37 tyg.), niską masę urodzeniową, przedłużony poród, gorączkę śródporodową oraz wcześniejsze zakażenie GBS u rodzeństwa.
bakteriemia, bakteriuria GBS, chorioamnionitis, gorączka śródporodowa, inwazyjna choroba GBS, kolonizacja pochwy, martwicze zapalenie powięzi, paciorkowiec grupy B, polisacharyd otoczkowy, późna postać choroby, profilaktyka antybiotykowa, przedwczesne pęknięcie błon płodowych, sepsa, śródporodowa profilaktyka antybiotykowa, Streptococcus agalactiae, szczepionka przeciwko GBS, transmisja wertykalna, typ serologiczny, wczesna postać choroby GBS, zapalenie kości i szpiku, zapalenie krążka międzykręgowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie płuc, zapalenie stawów, zapalenie wsierdzia, zespół wstrząsu toksycznego - Leksykon leków
Interakcje leku – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Szczepionka PENTAXIM, łącząca antygeny przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis oraz Haemophilus influenzae typu b, może być podawana jednocześnie z innymi szczepionkami, takimi jak M-M-RVAXPRO (przeciw odrze, śwince i różyczce) oraz HBVAXPRO (przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B), pod warunkiem stosowania różnych miejsc iniekcji. Po szczepieniu PENTAXIM obserwuje się wydalanie polisacharydu otoczkowego Hib z moczem przez 1-2 tygodnie, co może powodować fałszywie dodatnie wyniki badań moczu w kierunku zakażenia Hib; w takich przypadkach zaleca się wykonanie dodatkowych testów diagnostycznych. Szczepionka zawiera 12,5 µg fenyloalaniny na dawkę, co jest istotne u pacjentów z fenyloketonurią, a także śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny i polimyksyny B, co wymaga ostrożności u osób z nadwrażliwościami na te substancje.
antybiotyki aminoglikozydowe, działanie niepożądane, fałszywie dodatni wynik, fenyloalanina, fenyloketonuria, Haemophilus influenzae typu B, kortykosteroid systemowy, lek cytotoksyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy, nadwrażliwość na lek, odpowiedź immunologiczna, polisacharyd otoczkowy, reakcja neurologiczna, szczepionka MMR, szczepionka pięciowalentna, szczepionka WZW B, wydalanie z moczem - Leksykon leków
Działania niepożądane – Act-HiB 10 mcg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typ b skoniugowanego z 18-30 mcg toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Act-HIB zawiera 10 µg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 µg toksoidu tężcowego i jest zwykle podawana w skojarzeniu ze szczepionkami DTP (błonica, tężec, krztusiec). Dane z ponad 7000 dzieci poniżej 2. roku życia wskazują na brak różnic w częstości i rodzaju działań niepożądanych pomiędzy grupami otrzymującymi Act-HIB z DTP a samym DTP. Reakcje niepożądane pojawiają się zwykle w ciągu 6-24 godzin po szczepieniu, mają charakter przejściowy i są łagodne do umiarkowanych. Nie obserwowano wzrostu częstości ani nasilenia działań niepożądanych po kolejnych dawkach. Szczepionka może zawierać śladowe ilości formaldehydu, co jest istotne u pacjentów z nadwrażliwością na tę substancję.
bezdech, drgawki, działanie niepożądane, formaldehyd, gorączka wysoka, Haemophilus influenzae, nadwrażliwość, obrzęk kończyny, obrzęk krtani, obrzęk twarzy, pokrzywka, polisacharyd otoczkowy, reakcja miejscowa, reakcja nadwrażliwości, reakcja ogólna, stan zapalny, szczepionka DTP, toksoid tężcowy, wcześniak niedojrzały - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Pneumovax 23 po 25 mcg polisacharydu otoczkowego każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
Pneumovax 23 to szczepionka polisacharydowa zawierająca 25 μg otoczkowego polisacharydu każdego z 23 serotypów Streptococcus pneumoniae w dawce 0,5 ml, podawana domięśniowo lub podskórnie. Szczepienie pierwotne zaleca się u osób powyżej 2 lat, z uwzględnieniem, że skuteczność i bezpieczeństwo u dzieci poniżej 2 lat nie zostały ostatecznie potwierdzone. Szczepionka powinna być podana co najmniej 2 tygodnie przed splenektomią lub rozpoczęciem terapii immunosupresyjnej, natomiast po zakończeniu chemioterapii lub radioterapii zaleca się odczekać minimum 3 miesiące ze względu na obniżoną odpowiedź immunologiczną. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z HIV oraz osoby z grup wysokiego ryzyka ciężkich zakażeń pneumokokowych, które wymagają wczesnej antybiotykoterapii w przypadku gorączki i poważnego przebiegu choroby.
anemia sierpowata, antybiotykoterapia, chemioterapia, choroba nowotworowa, immunosupresja, infekcja pneumokokowa, leczenie immunosupresyjne, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, podanie donaczyniowe, polisacharyd otoczkowy, profilaktyka antybiotykowa, radioterapia, serotyp, splenektomia, Streptococcus pneumoniae, szczepionka przeciw pneumokokom, wrodzony brak śledziony, zakażenie HIV, zespół nerczycowy - Leksykon substancji czynnych
Toksoid tężcowy – Właściwości farmakodynamiczne
Toksoid tężcowy, będący inaktywowaną formaldehydem toksyną Clostridium tetani, stanowi kluczowy składnik szczepionek monowalentnych i skojarzonych, wykazując wysoką immunogenność i bezpieczeństwo. Po podaniu pełnego cyklu szczepienia podstawowego (3 dawki) u 90-100% osób osiąga się ochronny poziom przeciwciał przeciwtężcowych ≥0,1 j.m./ml, utrzymujący się przez 5-10 lat, z koniecznością podawania dawek przypominających dla przedłużenia ochrony. Toksoid adsorbowany na wodorotlenku glinu wzmacnia odpowiedź immunologiczną, indukując produkcję przeciwciał klasy IgG oraz długotrwałą pamięć immunologiczną. Szczepienia kobiet w ciąży w II i III trymestrze skutkują wysokim poziomem przeciwciał przekazywanych przez łożysko, zapewniając bierną ochronę noworodków przez pierwsze 2-3 miesiące życia. Immunogenność toksoidu potwierdzono także u osób z obturacyjnymi chorobami układu oddechowego oraz u osób wcześniej nieszczepionych, gdzie po jednej dawce ≥98,5% osiąga poziom ochronny przeciwciał.
astma, białko nośnikowe, choroba obturacyjna płuc, Clostridium tetani, dawka przypominająca, Haemophilus influenzae typ b, meningokok, Neisseria meningitidis, neurotoksyna, odporność bierna, odpowiedź anamnestyczna, pamięć immunologiczna, POChP, polisacharyd otoczkowy, przeciwciało IgG, przeciwciało IgM, szczepienie podstawowe, szczepionka błoniczo-tężcowa, szczepionka skoniugowana, szczepionka tężcowa, test seroneutralizacji, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Act-HiB
Szczepionka Act-HIB zawiera 10 µg polisacharydu otoczkowego Haemophilus influenzae typu b skoniugowanego z 18-30 µg toksoidu tężcowego w dawce 0,5 ml. Podanie szczepionki powinno odbywać się wyłącznie drogą pozanaczyniową, z zachowaniem ostrożności, aby uniknąć podania donaczyniowego, które może prowadzić do poważnych powikłań. Przed szczepieniem konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego wywiadu lekarskiego oraz badania fizykalnego w celu wykluczenia przeciwwskazań. Szczepionka może być stosowana u pacjentów z niedoborami odporności, jednak odpowiedź immunologiczna może być osłabiona, a u dzieci poddawanych terapii immunosupresyjnej zaleca się odroczenie szczepienia do zakończenia leczenia. U bardzo niedojrzałych wcześniaków (≤ 28. tydzień ciąży) istnieje ryzyko bezdechu, dlatego wskazane jest monitorowanie czynności oddechowej przez 48-72 godziny po podaniu szczepionki.
badanie lekarskie, bezdech, biologiczny produkt leczniczy, chemioterapia, dieta niskosodowa, guma lateksowa, Haemophilus influenzae typ b, kortykosteroid, leczenie immunosupresyjne, liofilizacja, niedobór odporności, niedojrzałość układu oddechowego, odpowiedź psychogenna, podanie donaczyniowe, polisacharyd otoczkowy, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, toksoid tężcowy, wcześniak niedojrzały - Leksykon substancji czynnych
Polisacharyd – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Polisacharydy otoczkowe stanowią kluczowy składnik szczepionek przeciwbakteryjnych, takich jak Pneumovax 23 (zawierający polisacharydy 23 serotypów Streptococcus pneumoniae) oraz Typhim Vi (polisacharyd Vi Salmonella typhi). Podawanie tych szczepionek wymaga zachowania standardowych środków ostrożności pozajelitowych, z wykluczeniem drogi dożylnej i śródskórnej (szczególnie dla Pneumovax 23 ze względu na nasilone reakcje miejscowe). Szczepienia należy odraczać w przypadku aktywnej infekcji z gorączką, chyba że opóźnienie stanowi większe ryzyko. U pacjentów z zaburzeniami odporności, w tym po leczeniu immunosupresyjnym, odpowiedź immunologiczna może być osłabiona, a poprawa immunogenności obserwowana jest często dopiero po 2 latach od zakończenia terapii. Szczepienie jest jednak zalecane także u osób z przewlekłymi niedoborami odporności, w tym zakażonych HIV. U pacjentów z trombocytopenią wskazane jest podanie podskórne w celu minimalizacji ryzyka krwawień.
adrenalina, chemioterapia, droga podskórna, HIV, identyfikowalność biologicznego produktu leczniczego, immunogenność szczepionki, leczenie immunosupresyjne, niedobór odporności, odpowiedź immunologiczna, płyn mózgowo-rdzeniowy, PNEUMOVAX 23, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd Salmonella typhi, powikłanie krwotoczne, preparat pozajelitowy, profilaktyka antybiotykowa, radioterapia, reakcja anafilaktyczna, ruch toniczno-kloniczny, Salmonella Paratyphi, szczepionka przeciwbakteryjna, trombocytopenia, TYPHIM Vi, zaburzenie hemostazy, zaburzenie krzepnięcia, zaburzenie odporności, złamanie podstawy czaszki