błonica tężec krztusiec
Błonica, tężec i krztusiec to trzy poważne choroby zakaźne, przeciwko którym stosuje się skojarzoną szczepionkę DTP (Diphtheria-Tetanus-Pertussis). Każda z tych chorób może prowadzić do poważnych powikłań, a nawet śmierci, szczególnie u dzieci.
Błonica (diphtheria) to ostra choroba zakaźna wywoływana przez maczugowca błonicy (Corynebacterium diphtheriae), charakteryzująca się wytwarzaniem błon rzekomo-błoniastych w górnych drogach oddechowych. Toksyna błonicza może powodować uszkodzenia serca, nerek i układu nerwowego. Przed erą szczepień była główną przyczyną zgonów dzieci.
Tężec (tetanus) wywołuje laseczka tężca (Clostridium tetani), która wytwarza neurotoksynę powodującą bolesne skurcze mięśni. Zakażenie następuje poprzez zanieczyszczenie ran zarodnikami bakterii obecnymi w glebie. Choroba cechuje się wysoką śmiertelnością, szczególnie w krajach rozwijających się.
Krztusiec (pertussis, koklusz) to wysoce zaraźliwa choroba układu oddechowego wywołana przez pałeczkę krztuśca (Bordetella pertussis). Charakteryzuje się napadowym kaszlem, często z typowym „pianiem” przy wdechu. Szczególnie niebezpieczny dla niemowląt, u których może prowadzić do bezdechu, zapalenia płuc, encefalopatii i zgonu.
Profilaktyka tych chorób opiera się na powszechnych szczepieniach ochronnych, które rozpoczyna się już w 2. miesiącu życia dziecka. Szczepienia przypominające stosuje się u młodzieży i dorosłych w celu utrzymania odporności populacyjnej. W ostatnich latach obserwuje się nawrót zachorowań na krztusiec w krajach rozwiniętych, co wiąże się ze spadkiem wyszczepialności oraz stopniowym zanikiem odporności poszczepiennej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Skład i postać leku – Boostrix 0,5 ml (1 dawka)
Boostrix to adsorbowana, bezkomórkowa szczepionka złożona przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi, o zmniejszonej zawartości antygenów, dostępna w postaci mętnej, białej zawiesiny do wstrzykiwań (0,5 ml dawka). Zawiera toksoid błoniczy ≥2 j.m. (2,5 Lf), toksoid tężcowy ≥20 j.m. (5 Lf), oraz antygeny Bordetella pertussis: toksoid krztuścowy 8 µg, hemaglutyninę włókienkową 8 µg i pertaktynę 2,5 µg, adsorbowane na adiuwantach wodorotlenku glinu (0,3 mg Al³⁺) i fosforanu glinu (0,2 mg Al³⁺). Produkt może zawierać śladowe ilości formaldehydu i substancje pomocnicze, takie jak chlorek sodu i wodę do wstrzykiwań. Szczepionka jest przechowywana w ampułko-strzykawkach ze szkła typu I, z gumową zatyczką i nasadką, dostępna w opakowaniach po 1 lub 10 sztuk, z igłami lub bez.
adapter Luer Lock, adiuwant, ampułko-strzykawka, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, formaldehyd, fosforan glinu, hemaglutynina włókienkowa, iniekcja, pertaktyna, stabilność termiczna, szczepionka adsorbowana, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka bezkomórkowa złożona, szczepionka przeciwbłonicza, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Interakcje leku – VARIVAX nie mniej niż 1350 PFU/0,5 ml
Szczepionka VARIVAX, zawierająca żywego atenuowanego wirusa ospy wietrznej, może być podawana jednocześnie z innymi szczepionkami nieżywymi oraz szczepionką skojarzoną MMR, pod warunkiem zastosowania oddzielnych miejsc iniekcji. W przypadku niejednoczesnego podania szczepionek żywych (VARIVAX i MMR) zaleca się zachowanie odstępu co najmniej 4 tygodni, aby zapewnić prawidłową odpowiedź immunologiczną. Brak jest danych dotyczących jednoczesnego stosowania VARIVAX z nowoczesnymi szczepionkami cztero-, pięcio- i sześciowalentnymi zawierającymi bezkomórkowy komponent krztuśca (DTaP), co wymaga ostrożności klinicznej. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z produktami krwiopochodnymi: wcześniejsze podanie immunoglobulin lub preparatów krwiopochodnych wymaga odroczenia szczepienia o co najmniej 5 miesięcy, natomiast podanie tych produktów w ciągu 1 miesiąca po szczepieniu może osłabić odpowiedź immunologiczną. Ponadto, pacjenci powinni unikać stosowania salicylanów przez 6 tygodni po szczepieniu ze względu na ryzyko zespołu Reye’a.
błonica tężec krztusiec, Haemophilus influenzae, immunoglobulina ludzka normalna, kwas acetylosalicylowy, odpowiedź immunologiczna, odra-świnka-różyczka, ospa wietrzna, produkty krwiopochodne, salicylany, szczepionka przeciwko ospie wietrznej, wirus polio, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zespół Reye’a - Leksykon leków
Interakcje leku – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Tdap, zawierająca śladowe ilości formaldehydu oraz 0,5 mg aluminium jako adiuwantu, może wchodzić w interakcje z innymi lekami, co wymaga uwagi podczas jej stosowania. Jednoczesne podawanie Tdap z innymi szczepionkami (żywymi i inaktywowanymi) jest możliwe i nie wpływa negatywnie na odpowiedź immunologiczną, pod warunkiem stosowania różnych miejsc wstrzyknięć oraz oddzielnych igieł i strzykawek. Immunoglobulina przeciwtężcowa może być podawana równocześnie, ale również w różne miejsca ciała, aby uniknąć neutralizacji antygenów. Leki immunosupresyjne mogą osłabiać odpowiedź na szczepienie, co wymaga indywidualnej oceny ryzyka i korzyści. Spożycie alkoholu w okresie okołoszczepiennym może potencjalnie osłabić odpowiedź immunologiczną oraz nasilać działania niepożądane, dlatego zaleca się unikanie alkoholu na 24 godziny przed i po szczepieniu.
adiuwant, błonica tężec krztusiec, działanie niepożądane, formaldehyd, immunoglobulina przeciwtężcowa, laseczka tężca, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy i przeciwbólowy, niepożądany odczyn poszczepienny, objaw poszczepienny, odpowiedź immunologiczna, preparat szczepionkowy, reakcja poszczepienna, szczepienie przypominające, szczepionka Tdap, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – DTP-Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana nie mniej niż 30 j.m. toksoidu błoniczego, nie mniej niż 40 j.m. toksoidu tężcowego i nie mniej niż 4 j.m. zawiesiny inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis/0,5 ml; 1 d; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka DTP (błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana) jest przeznaczona do czynnego uodpornienia dzieci od 6. tygodnia do 2. roku życia przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi. Preparat zawiera inaktywowane składniki: toksoid błoniczy (≥30 j.m.), toksoid tężcowy (≥40 j.m. w badaniu na świnkach morskich, ≥60 j.m. w badaniu na myszach) oraz inaktywowany szczep Bordetella pertussis (≥4 j.m.), adsorbowane na wodorotlenku glinu (≤0,7 mg Al³⁺). Szczepienie powinno być realizowane zgodnie z aktualnym Programem Szczepień Ochronnych, z możliwością podania do 3. roku życia w przypadku opóźnień, pod warunkiem braku przeciwwskazań do stosowania pełnokomórkowej szczepionki przeciw krztuścowi.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, choroba zakaźna, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, czynne uodpornienie, immunogenność, Program Szczepień Ochronnych, przeciwciało, szczepionka pełnokomórkowa, szczepionka przeciw krztuścowi, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, układ odpornościowy, układ sercowo-naczyniowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Polimyksyna – Dawkowanie i sposób podawania
Polimyksyna, obecna w śladowych ilościach w szczepionkach Boostrix Polio i Infanrix-IPV jako pozostałość procesu produkcyjnego, wymaga szczególnej uwagi podczas wywiadu medycznego pod kątem alergii na tę substancję. Boostrix Polio (0,5 ml/dawka) jest szczepionką adsorbowaną przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi (bezkomórkowa) i poliomyelitis (inaktywowana), przeznaczoną dla osób od 3 roku życia, z możliwością stosowania u kobiet w II i III trymestrze ciąży. Zaleca się podanie dwóch dodatkowych dawek antygenów błonicy i tężca po 1 i 6 miesiącach u osób z niekompletnym cyklem szczepień. Szczepionkę podaje się głęboko domięśniowo, najlepiej w mięsień naramienny. W przypadku ran z ryzykiem tężca konieczne jest równoczesne podanie immunoglobuliny przeciwtężcowej.
błonica tężec krztusiec, cykl szczepienia podstawowego, immunoglobulina przeciwtężcowa, kobieta w ciąży, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, podanie domięśniowe, polimyksyna, poliomyelitis, przednio-boczna część uda, rana z ryzykiem tężca, szczepienie przypominające, szczepionka przeciw błonicy, szczepionka przeciwko poliomyelitis, toksoid tężcowy, trymestr ciąży, wirus atenuowany, wirus inaktywowany, wywiad medyczny - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Przedkliniczna ocena bezpieczeństwa szczepionki Tdap, zawierającej oczyszczone toksoidy błoniczy (≥2 j.m.), tężcowy (≥20 j.m.) oraz krztuścowy (20 µg) adsorbowane na 0,5 mg wodorotlenku glinu (Al(OH)₃), została przeprowadzona na modelach szczurzych. Badania toksyczności ostrej po pojedynczym podaniu nie wykazały istotnych ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Długoterminowa toksyczność po wielokrotnym podaniu również nie ujawniła znaczących efektów toksycznych, potwierdzając akceptowalny profil bezpieczeństwa preparatu. Zaobserwowano jedynie umiarkowane, przejściowe reakcje miejscowe w miejscu wstrzyknięcia, typowe dla szczepionek adsorbowanych na adiuwantach aluminiowych, co jest zgodne z oczekiwanym mechanizmem immunologicznym. W badaniach nie stwierdzono negatywnego wpływu śladowych ilości formaldehydu obecnego w szczepionce.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, detoksykacja, formaldehyd, reakcja miejscowa, rozwój zarodkowo-płodowy, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka Tdap, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, toksyczność reprodukcyjna, wodorotlenek glinu, wodorotlenek glinu uwodniony - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Leczenie
Szczepionki przeciw rotawirusom, takie jak RotaTeq (RV5) i Rotarix (RV1), stanowią skuteczną profilaktykę zakażeń rotawirusowych, które są główną przyczyną ciężkich biegunek i wymiotów u niemowląt i dzieci poniżej 5. roku życia. RotaTeq podawany jest w trzech dawkach doustnych w wieku 2, 4 i 6 miesięcy, natomiast Rotarix w dwóch dawkach w wieku 2 i 4 miesięcy. Pierwsza dawka powinna być podana między 6 a 15 tygodniem życia, a cały cykl szczepienia zakończony przed 8 miesiącem życia. Szczepionki te wykazują wysoką skuteczność, sięgającą 90-100% w krajach o niskiej śmiertelności oraz 35-63% w krajach o wysokiej śmiertelności, znacząco redukując hospitalizacje i zgony związane z rotawirusem. Podawanie szczepionek jest bezpieczne, z rzadkim ryzykiem powikłań takich jak wgłobienie jelit (1-7 przypadków na 100 000 dawek), a korzyści zdecydowanie przewyższają potencjalne zagrożenia.
antagonista receptora serotoninowego, błonica tężec krztusiec, choroba żołądkowo-jelitowa, ciężka biegunka, ciężki złożony niedobór odporności, doustny płyn nawadniający, enkefalinaza jelitowa, Haemophilus influenzae typu B, kontrola zakażeń, lek biologiczny, lek przeciwgorączkowy, lek przeciwwydzielniczy, modulacja odpowiedzi immunologicznej, nitazoksanid, odporność zbiorowiskowa, pasaż jelitowy, racekadotryl, reasortant bydlęco-ludzki, szczepionka monowalentna, szczepionka pięciowalentna, szczepionka przeciw rotawirusowi, wgłobienie jelit, wirus szczepionkowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zakażenie rotawirusowe, zapalenie żołądka i jelit - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Tdap jest przeznaczona do stosowania jako dawka przypominająca przeciwko błonicy, tężcowi oraz krztuścowi u pacjentów powyżej 4. roku życia. Preparat został klinicznie zweryfikowany pod kątem bezpieczeństwa i skuteczności w grupie wiekowej 4–55 lat, co umożliwia jej szerokie zastosowanie u dzieci, młodzieży oraz dorosłych. Decyzja o podaniu szczepionki powinna być oparta na aktualnych, oficjalnych zaleceniach krajowych dotyczących szczepień ochronnych, uwzględniających epidemiologię oraz priorytety zdrowotne. Preparat dostępny jest w formie bezbarwnej zawiesiny do wstrzykiwań (0,5 ml) w ampułko-strzykawce, co ułatwia precyzyjne dawkowanie.
adiuwant, ampułko-strzykawka, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, detoksykacja toksyn, formaldehyd, nadwrażliwość, odpowiedź immunologiczna, szczepienie przypominające, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka Tdap, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon substancji czynnych
Hemaglutynina włókienkowa – Przeciwwskazania stosowania
Hemaglutynina włókienkowa, kluczowy antygen w bezkomórkowych szczepionkach przeciw krztuścowi, jest stosowana w preparatach skojarzonych przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis. Główne przeciwwskazania do jej stosowania obejmują nadwrażliwość na składniki szczepionek, w tym na formaldehyd, glutaraldehyd, neomycynę, streptomycynę, polimyksynę B oraz albuminę surowicy bydlęcej, obecne w różnych preparatach (np. Adacel, Boostrix, Infanrix-IPV, Pentaxim, Tetraxim). Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest encefalopatia o nieznanej etiologii występująca w ciągu 7 dni po poprzednim szczepieniu zawierającym antygeny krztuśca, a także postępująca encefalopatia i zagrażające życiu reakcje alergiczne po wcześniejszych dawkach. Szczepionek tych nie należy podawać także pacjentom z przejściową trombocytopenią lub powikłaniami neurologicznymi po wcześniejszych szczepieniach przeciw błonicy i/lub tężcowi.
albumina surowicy bydlęcej, błonica tężec krztusiec, drgawki, encefalopatia o nieznanej etiologii, epizod hipotoniczno-hiporeaktywny, formaldehyd, glutaraldehyd, hemaglutynina włókienkowa, hemofilia, leczenie immunosupresyjne, nadwrażliwość na składniki szczepionki, neomycyna, nieżyt górnych dróg oddechowych, odpowiedź immunologiczna, padaczka, polimyksyna B, poliomyelitis, postępująca encefalopatia, powikłanie neurologiczne, profilaktyka przeciwgorączkowa, przejściowa trombocytopenia, streptomycyna, szczepionka przeciwkrztuścowa bezkomórkowa, szczepionka skojarzona, trombocytopenia, zaburzenie krzepnięcia krwi, zaburzenie odporności - Leksykon substancji czynnych
Glutaraldehyd – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Glutaraldehyd występuje w szczepionce TETRAXIM (zawiesina do wstrzykiwań) w śladowych ilościach jako pozostałość procesu produkcyjnego. Produkt ten jest stosowany w profilaktyce błonicy, tężca, krztuśca (bezkomórkowa, złożona) oraz poliomyelitis (inaktywowany). Stężenie glutaraldehydu w szczepionce jest na tyle niskie, że nie wywołuje działań ogólnoustrojowych ani nie wpływa na funkcje psychomotoryczne, zdolność oceny sytuacji czy czas reakcji, co potwierdza charakterystyka produktu leczniczego (ChPL). W związku z tym, nie ma przeciwwskazań dotyczących prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn po podaniu szczepionki, a lekarz nie jest zobowiązany do informowania pacjenta o potencjalnym wpływie glutaraldehydu na te zdolności.
błonica tężec krztusiec, charakterystyka produktu leczniczego, działania niepożądane, działania ogólnoustrojowe, funkcje psychomotoryczne, glutaraldehyd, niepożądane odczyny poszczepienne, odpowiedź immunologiczna, poliomyelitis inaktywowany, populacja pediatryczna, sprawność psychomotoryczna, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka Tetraxim - Leksykon substancji czynnych
Poliowirus – Przeciwwskazania stosowania
Infanrix-IPV to szczepionka zawierająca inaktywowane wirusy poliomyelitis typów 1 (szczep Mahoney, 40 jednostek antygenu D), 2 (szczep MEF-1, 8 jednostek) oraz 3 (szczep Saukett, 32 jednostki), namnażane w hodowli komórkowej VERO i inaktywowane dla zachowania bezpieczeństwa i immunogenności. Przeciwwskazania do podania obejmują nadwrażliwość na poliowirus, substancje pomocnicze (w tym śladowe ilości formaldehydu, neomycyny i polimyksyny), a także wcześniejsze reakcje alergiczne na składniki szczepionki, w tym antygeny błonicy, tężca i krztuśca. Szczególną ostrożność należy zachować u dzieci z encefalopatią o nieznanej etiologii występującą w ciągu 7 dni po szczepieniu przeciw krztuścowi – w takich przypadkach zaleca się rezygnację ze szczepienia przeciw krztuścowi i stosowanie preparatów bez komponentu krztuścowego.
antygen D, antygen krztuśca, błonica tężec krztusiec, choroba przebiegająca z gorączką, encefalopatia, encefalopatia o nieznanej etiologii, fenyloalanina, fenyloketonuria, formaldehyd, hodowla komórkowa VERO, immunizacja, immunolog kliniczny, inaktywowany wirus polio, kwas para-aminobenzoesowy, łagodna infekcja, neomycyna i polimyksyna, poliomyelitis, poliowirus, przeziębienie, specjalista chorób zakaźnych, szczepionka przeciw polio, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Interakcje leku – Vaqta 50 50 U wirusa zapalenia wątroby typu A, szczep CR326F/ml; 1 dawka (1 ml), dla dorosłych
Stosowanie szczepionki VAQTA 50 (inaktywowana szczepionka przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu A) wymaga uwzględnienia potencjalnych interakcji farmakodynamicznych, zwłaszcza u pacjentów z zaburzeniami odporności, u których odpowiedź immunologiczna może być niewystarczająca. W przypadku jednoczesnego podania z immunoglobuliną, stosować oddzielne strzykawki i różne miejsca iniekcji, gdyż poziom przeciwciał może być obniżony w porównaniu do podania samej szczepionki. Jednoczesne podanie VAQTA 50 z szczepionkami przeciw żółtej gorączce i durowi brzusznemu jest bezpieczne i nie wpływa negatywnie na odpowiedź immunologiczną. Brak jest wystarczających danych dotyczących jednoczesnego stosowania z DTaP, dlatego zaleca się ostrożność i rozważenie podania w różnym czasie. W przypadku innych szczepionek, dla których nie przeprowadzono badań interakcji, należy podawać je w różne miejsca anatomiczne i nie mieszać w jednej strzykawce.
błonica tężec krztusiec, działanie niepożądane, funkcja wątroby, immunoglobulina, immunosupresja, interakcja farmakodynamiczna, interakcja lekowa, odpowiedź immunologiczna, przewlekła choroba alkoholowa, szczepionka DTaP, szczepionka MMR, szczepionka przeciw durowi brzusznemu, szczepionka przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw polio, szczepionka przeciw żółtej gorączce, terapia immunosupresyjna, układ odpornościowy, wirus HAV, wirusowe zapalenie wątroby typu A, zaburzenie odporności - Leksykon substancji czynnych
Glutaraldehyd – Przedawkowanie
Glutaraldehyd, stosowany jako środek inaktywujący lub stabilizujący w produkcji farmaceutycznej, występuje w szczepionce TETRAXIM jedynie w ilościach śladowych jako pozostałość procesowa. Preparat ten, zawierający antygeny błonicy, tężca, krztuśca (bezkomórkowy) oraz poliomyelitis (inaktywowana), nie wykazuje ryzyka przedawkowania glutaraldehydu, co potwierdza zapis w charakterystyce produktu leczniczego, gdzie przedawkowanie określono jako „nie dotyczy”. Dawka szczepionki wynosi 0,5 ml, a glutaraldehyd nie jest składnikiem aktywnym, co minimalizuje potencjalne zagrożenia toksykologiczne związane z tą substancją.
alergia dróg oddechowych, ampułko-strzykawka, antygen błonicy, antygen krztuśca, antygen poliomyelitis, antygen tężca, błonica tężec krztusiec, charakterystyka produktu leczniczego, dawkowanie, glutaraldehyd, nadwrażliwość, poliomyelitis, przedawkowanie, reakcja alergiczna, reakcja kontaktowa, środek inaktywujący, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka inaktywowana, Tetraxim, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Boostrix Polio 0,5 ml (1 dawka)
Boostrix Polio to adsorbowana szczepionka o zmniejszonej zawartości antygenów, przeznaczona do profilaktyki błonicy, tężca, krztuśca (bezkomórkowa) oraz poliomyelitis (inaktywowana). Jedna dawka wynosi 0,5 ml i zawiera m.in. toksoid błoniczy ≥2 j.m. (2,5 Lf), toksoid tężcowy ≥20 j.m. (5 Lf), antygeny Bordetella pertussis: toksoid krztuścowy 8 µg, hemaglutyninę włókienkową 8 µg, pertaktynę 2,5 µg oraz inaktywowane poliowirusy typ 1 (40 jednostek antygenu D), typ 2 (8 jednostek antygenu D) i typ 3 (32 jednostki antygenu D). Szczepionka jest wskazana dla osób powyżej 3 roku życia, w tym kobiet ciężarnych w II i III trymestrze, i powinna być podawana domięśniowo, najlepiej w mięsień naramienny, z zachowaniem aseptyki. Nie zaleca się stosowania u dzieci poniżej 3 lat ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.
Schemat szczepienia obejmuje podanie pojedynczej dawki 0,5 ml, z zaleceniem uzupełnienia cyklu szczepień u młodzieży i dorosłych niezaszczepionych lub z nieukończonym cyklem przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi, poprzez dwie dodatkowe dawki podawane odpowiednio 1 i 6 miesięcy po dawce pierwszej. Boostrix Polio może być również stosowana w profilaktyce poekspozycyjnej u osób z ryzykiem tężca, które wcześniej przeszły szczepienie podstawowe toksoidem tężcowym, z jednoczesnym podaniem immunoglobuliny przeciwtężcowej. Powtórne szczepienia należy wykonywać zgodnie z oficjalnymi wytycznymi. Szczepionka może zawierać śladowe ilości fenyloalaniny, formaldehydu, neomycyny, polimyksyny oraz kwasu para-aminobenzoesowego, co należy uwzględnić przy kwalifikacji pacjenta.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, fenyloalanina, formaldehyd, fosforan glinu, hemaglutynina włókienkowa, immunoglobulina przeciwtężcowa, inaktywowany poliowirus, kobieta ciężarna, kwas para-aminobenzoesowy, mięsień naramienny, neomycyna, odpowiedź immunologiczna, pertaktyna, podanie domięśniowe, polimyksyna, poliomyelitis, szczepienie przypominające, szczepionka bezkomórkowa, technika aseptyczna, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, trymestr ciąży, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Szczepionka Pentaxim, zawierająca toksoidy błoniczy (≥20 j.m., 30 Lf), tężcowy (≥40 j.m., 10 Lf), antygeny Bordetella pertussis (toksoid 25 µg, hemaglutynina włókienkowa 25 µg), inaktywowany wirus poliomyelitis typów 1, 2 i 3 (odpowiednio 29, 7 i 26 jednostek antygenu D) oraz polisacharyd Haemophilus influenzae typu b (10 µg, skoniugowany z toksoidem tężcowym), jest przeznaczona wyłącznie do stosowania w populacji pediatrycznej. Ze względu na brak badań klinicznych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią, preparat nie jest wskazany dla tych grup pacjentek. W związku z tym nie ma konieczności oceny wpływu szczepionki na płodność, ciążę czy laktację.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, fenyloalanina, glutaraldehyd, Haemophilus influenzae, haemophilus typ b skoniugowana, hemaglutynina włókienkowa, neomycyna, polimyksyna B, poliomyelitis inaktywowana, polisacharyd Haemophilus influenzae, streptomycyna, szczepionka Pentaxim, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wirus poliomyelitis - Leksykon substancji czynnych
Fimbrie – Działania niepożądane
Fimbrie typu 2 i 3 stanowią kluczowy składnik antygenowy szczepionki Adacel Polio, zawierającej 5 µg fimbrii na dawkę 0,5 ml, stosowanej w profilaktyce krztuśca w szczepionce skojarzonej DTaP-IPV. Profil bezpieczeństwa opiera się na badaniach klinicznych obejmujących 1384 osoby, w tym 390 dzieci (3-6 lat) oraz 994 młodzież i dorosłych. Najczęstsze działania niepożądane to miejscowe reakcje w miejscu wstrzyknięcia (ból, zaczerwienienie, obrzęk), zwykle łagodne i ustępujące samoistnie w ciągu 48 godzin. Reakcje o opóźnionym początku (3-14 dni) występowały u <1,2% pacjentów. W badaniu z jednoczesnym podaniem Gardasil odnotowano wzrost częstości obrzęków miejscowych i bólów głowy, jednak różnice były <10% i miały łagodne do umiarkowanego nasilenie. Rzadkim, ale charakterystycznym działaniem jest rozległy obrzęk kończyny, ustępujący średnio w 4 dni, oraz przemijający silny obrzęk ramienia u <1% dzieci 5-6 lat.
błonica tężec krztusiec, ból głowy, drażliwość, fimbrie, gorączka, miejscowe działania niepożądane, monitorowanie działań niepożądanych, nadzór nad bezpieczeństwem farmakoterapii, obrzęk kończyny, poliomyelitis, profil bezpieczeństwa, reakcje poszczepienne, rumień, szczepionka DTaP, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przeciwko HPV, szczepionka skojarzona, wirus brodawczaka ludzkiego, zmęczenie - Leksykon substancji czynnych
Toksoid tężcowy – Wskazania do stosowania
Toksoid tężcowy, będący inaktywowaną toksyną Clostridium tetani, stanowi kluczowy składnik szczepionek profilaktycznych przeciw tężcowi oraz nośnik immunogenny w szczepionkach skoniugowanych (np. przeciw meningokokom grupy C i Haemophilus influenzae typu b). Standardowa dawka w szczepionkach monowalentnych i skojarzonych dla dzieci wynosi co najmniej 40 j.m. w 0,5 ml, natomiast w preparatach dla dorosłych 20 j.m. Toksoid jest stosowany zarówno w szczepieniach pierwotnych (od 2. miesiąca życia), jak i przypominających co 10 lat, a także w profilaktyce poekspozycyjnej u osób z ranami zanieczyszczonymi lub wysokiego ryzyka zakażenia. W przypadku ran zanieczyszczonych u pacjentów z niepełnym lub nieudokumentowanym szczepieniem, zaleca się podanie toksoidu wraz z immunoglobuliną przeciwtężcową.
białko nośnikowe, błonica tężec krztusiec, Clostridium tetani, czynne uodparnianie, Haemophilus influenzae typu B, immunoglobulina przeciwtężcowa, limfocyt T, Neisseria meningitidis, nosiciel HIV, odpowiedź immunologiczna, profilaktyka poekspozycyjna, profilaktyka tężca, Program Szczepień Ochronnych, status szczepienia, szczepienie ochronne, szczepienie przypominające, szczepionka meningokokowa, szczepionka monowalentna, szczepionka skojarzona, szczepionka skoniugowana, tężec noworodkowy, toksoid tężcowy - Leksykon leków
Interakcje leku – Priorix-Tetra –
Szczepionka Priorix-Tetra, zawierająca żywe atenuowane wirusy odry, świnki, różyczki i ospy wietrznej, może być bezpiecznie podawana jednocześnie z wieloma szczepionkami monowalentnymi i skojarzonymi, takimi jak DTPa, Hib, IPV, HBV, MenB, MenC, MenACWY oraz 10-walentna szczepionka przeciw pneumokokom, pod warunkiem podania w różnych miejscach ciała. Szczególną uwagę należy zwrócić na jednoczesne podawanie z Bexsero (przeciw meningokokom grupy B), które zwiększa ryzyko gorączki, tkliwości w miejscu podania, zaburzeń nawyków żywieniowych i drażliwości, dlatego zaleca się rozważenie osobnego podawania. Szczepionka może powodować przejściową anergię skóry na tuberkulinę do 6 tygodni po szczepieniu, co może skutkować fałszywie ujemnymi wynikami testów tuberkulinowych – testy należy wykonywać przed lub równocześnie ze szczepieniem. U pacjentów po podaniu ludzkiej immunoglobuliny lub transfuzji krwi zaleca się odroczenie szczepienia o co najmniej 3 miesiące ze względu na ryzyko obniżenia skuteczności szczepionki.
anergia, błonica tężec krztusiec, drażliwość, gorączka, Haemophilus influenzae, immunoglobulina, kwas acetylosalicylowy, meningokoki, meningokoki grupy B, meningokoki grupy C, odpowiedź immunologiczna, salicylany, szczepionka przeciw pneumokokom, szczepionka przeciw polio, test tuberkulinowy, transfuzja krwi, wirus atenuowany, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wirusy atenuowane, zaburzenia odżywiania, zespół Reye’a - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Szczepionka PENTAXIM, będąca skojarzoną szczepionką adsorbowaną przeciw błonicy (≥20 j.m. toksoidu błoniczego), tężcowi (≥40 j.m. toksoidu tężcowego), krztuścowi bezkomórkowemu (25 μg toksoidu i 25 μg hemaglutyniny włókienkowej Bordetella pertussis), poliomyelitis inaktywowanemu (typ 1: 29 jednostek antygenu D, typ 2: 7 jednostek, typ 3: 26 jednostek) oraz Haemophilus influenzae typu b (10 μg polisacharydu skoniugowanego z toksoidem tężcowym), posiada ściśle określone przeciwwskazania. Bezwzględnie przeciwwskazane jest podanie szczepionki u pacjentów z nadwrażliwością na którykolwiek składnik aktywny lub pomocniczy, w tym śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny, polimyksyny B oraz fenyloalaniny (12,5 μg), co jest istotne u chorych z fenyloketonurią. Szczepionka nie powinna być stosowana u osób z reakcjami anafilaktycznymi po wcześniejszym podaniu PENTAXIM lub innych szczepionek zawierających antygeny krztuśca, a także u pacjentów z postępującą encefalopatią lub encefalopatią występującą w ciągu 7 dni po poprzednim szczepieniu przeciw krztuścowi.
adiuwant, antygen krztuśca, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, choroba neurologiczna, drgawka, encefalopatia, encefalopatia postępująca, fenyloketonuria, glutaraldehyd, haemophilus typ b, hemaglutynina włókienkowa, neomycyna, niepożądany odczyn poszczepienny, polimyksyna B, poliomyelitis, polisacharyd Haemophilus influenzae, reakcja anafilaktyczna, remisja, streptomycyna, szczepionka przeciw krztuścowi, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wirus poliomyelitis inaktywowany, wodorotlenek glinu - Leksykon substancji czynnych
Kwas para-aminobenzoesowy – Dawkowanie i sposób podawania
Kwas para-aminobenzoesowy (PABA) jest stosowany jako substancja pomocnicza w szczepionkach takich jak Boostrix Polio, Infanrix-IPV oraz Priorix, z zawartością PABA w dawce mieszczącą się w zakresie od <0,07 nanograma (Boostrix Polio, Infanrix-IPV) do 6,5 nanograma (Priorix) na 0,5 ml dawkę. Dawkowanie szczepionek jest ściśle określone i zależy od wieku pacjenta oraz historii szczepień. Boostrix Polio jest podawany głęboko domięśniowo u osób od 3 roku życia, z możliwością dodatkowych dawek u pacjentów o nieznanej historii szczepień. Infanrix-IPV stosuje się u dzieci bez ograniczeń wiekowych, podając domięśniowo, natomiast Priorix podaje się podskórnie lub domięśniowo u osób od 9 miesiąca życia, z zaleceniem podania drugiej dawki w drugim roku życia, szczególnie u niemowląt 9-12 miesięcznych. Szczepionki zawierające PABA wymagają uwzględnienia w wywiadzie alergii na PABA oraz innych składników, a także zaburzeń krzepnięcia, które mogą wpływać na drogę podania (np. podskórne podanie Priorix u pacjentów z trombocytopenią).
acelularna składowa krztuśca, błonica tężec krztusiec, Boostrix Polio, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, immunoglobulina przeciwtężcowa, inaktywowany wirus, Infanrix-IPV, interakcja lekowa, kwalifikacja pacjenta, kwas para-aminobenzoesowy, mięsień naramienny, odpowiedź immunologiczna, odra-świnka-różyczka, podanie domięśniowe, podanie donaczyniowe, podanie podskórne, poliomyelitis, Priorix, przednio-boczna część uda, reakcja alergiczna, substancja pomocnicza, szczepienie, szczepionka, szczepionka skojarzona, toksoid tężcowy, trombocytopenia, trymestr ciąży, zaburzenie krzepnięcia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – DT-Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana nie mniej niż 30 j.m. toksoidu błoniczego i nie mniej niz 40 j.m. toksoidu tężcowego/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)
DT-Szczepionka błoniczo-tężcowa adsorbowana jest przeznaczona do czynnego uodparniania dzieci przeciwko błonicy i tężcowi, szczególnie u pacjentów z przeciwwskazaniami do komponentu krztuścowego szczepionki DTP. Preparat ma postać mlecznej, kremowej zawiesiny, a jedna dawka (0,5 ml) zawiera minimum 30 j.m. toksoidu błoniczego oraz 40 j.m. toksoidu tężcowego, adsorbowanych na wodorotlenku glinu (zawartość glinu ≤ 0,7 mg). Szczepionka jest stosowana zarówno jako szczepienie podstawowe, jak i przypominające, zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych, zapewniając skuteczną ochronę immunologiczną u dzieci, które nie mogą otrzymać komponentu krztuścowego z powodu reakcji anafilaktycznych, encefalopatii lub ciężkich zaburzeń neurologicznych po wcześniejszym szczepieniu DTP.
błonica, błonica tężec krztusiec, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, czynne uodparnianie, encefalopatia, encefalopatia postępująca, kalendarz szczepień, komponent krztuścowy, laseczka tężca, maczugowiec błonicy, profilaktyka chorób zakaźnych, Program Szczepień Ochronnych, reakcja anafilaktyczna, szczepienie podstawowe, szczepienie przypominające, szczepionka błoniczo-tężcowa, szczepionka DTP, tężec, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zaburzenie neurologiczne - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Adacel Polio 0,5 ml
Szczepionka ADACEL POLIO, zawierająca toksoid błoniczy (≥2 j.m.), toksoid tężcowy (≥20 j.m.), antygeny krztuśca (toksoid krztuścowy 2,5 µg, hemaglutynina włókienkowa 5 µg, pertaktyna 3 µg, fimbrie typ 2 i 3 po 5 µg) oraz inaktywowane wirusy polio typów 1, 2 i 3, jest adsorbowaną zawiesiną na fosforanie glinu (1,5 mg, 0,33 mg Al³⁺). Producent nie przeprowadził specyficznych badań oceniających wpływ preparatu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn, jednak na podstawie profilu bezpieczeństwa i obserwacji klinicznych deklaruje brak istotnego wpływu na zdolności psychomotoryczne. W praktyce klinicznej lekarz powinien poinformować pacjenta o braku dedykowanych badań, ocenie klinicznej wskazującej na nieistotny wpływ oraz o możliwości indywidualnych reakcji organizmu, które mogą wymagać zachowania ostrożności w pierwszych godzinach po szczepieniu.
albumina surowicy bydlęcej, antygen krztuśca, błonica tężec krztusiec, fimbrie, formaldehyd, fosforan glinu, glutaraldehyd, hemaglutynina włókienkowa, inaktywowany wirus polio, neomycyna, pertaktyna, polimyksyna B, poliomyelitis inaktywowany, reakcja alergiczna, streptomycyna, szczepionka ADACEL POLIO, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy - Leksykon leków
Działania niepożądane – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Profil bezpieczeństwa szczepionki Tdap, zawierającej oczyszczone i detoksykowane toksoidy błoniczy, tężcowy i krztuścowy adsorbowane na wodorotlenku glinu, został potwierdzony na podstawie badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu do obrotu. Najczęstsze działania niepożądane to przemijające reakcje miejscowe (ból, zaczerwienienie, obrzęk, świąd) oraz gorączka ≥38°C, występujące u ≥10% (bardzo często) lub 1-10% (często) zaszczepionych. Rzadziej obserwuje się reakcje o większym nasileniu, takie jak zaczerwienienie i obrzęk ≥5 cm (1-10‰), a bardzo rzadko (≤1/10 000) poważne reakcje alergiczne, w tym anafilaksję, wymagające natychmiastowej interwencji. Profil bezpieczeństwa u dzieci, młodzieży, dorosłych oraz osób powyżej 55 roku życia i pacjentów z obniżoną odpornością jest zbliżony.
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Tdap Szczepionka, zawierająca w dawce 0,5 ml oczyszczone toksoidy błoniczy (≥2 j.m.), tężcowy (≥20 j.m.) oraz krztuścowy (20 µg), adsorbowane na 0,5 mg uwodnionego wodorotlenku glinu (Al(OH)₃), jest preparatem bezkomórkowym o zmniejszonej zawartości antygenu. Zgodnie z charakterystyką produktu leczniczego, szczepionka nie wywiera istotnego wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, co oznacza, że pacjenci po jej podaniu mogą bezpiecznie wykonywać te czynności. Substancje czynne pochodzą z hodowli Corynebacterium diphtheriae, Clostridium tetani oraz Bordetella pertussis, a preparat może zawierać śladowe ilości formaldehydu stosowanego w procesie produkcji.
ampułko-strzykawka, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, działanie niepożądane, gorączka poszczepienna, kwalifikacja do szczepienia, reakcja poszczepienna, szczepionka przeciw błonicy, Tdap szczepionka, toksoid, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań, zawrót głowy - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – DTP-Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana nie mniej niż 30 j.m. toksoidu błoniczego, nie mniej niż 40 j.m. toksoidu tężcowego i nie mniej niż 4 j.m. zawiesiny inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis/0,5 ml; 1 d; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana (DTP) jest przeznaczona wyłącznie dla populacji pediatrycznej i podawana w dawce 0,5 ml zawierającej: toksoid błoniczy adsorbowany ≥30 j.m., toksoid tężcowy adsorbowany ≥40 j.m. (badanie na świnkach morskich) lub ≥60 j.m. (badanie na myszach), zawiesinę inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis ≥4 j.m. oraz adiuwant wodorotlenek glinu (≤0,7 mg Al³⁺). Ze względu na wiek pacjentów, którzy nie prowadzą pojazdów mechanicznych ani nie obsługują maszyn, kwestia wpływu szczepionki na zdolność do tych czynności nie ma zastosowania klinicznego i nie wymaga omawiania podczas kwalifikacji do szczepienia.
adiuwant, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, choroba zakaźna, działanie niepożądane, immunizacja, kwalifikacja do szczepienia, objawy ogólnoustrojowe, populacja pediatryczna, przeciwwskazanie do szczepienia, reakcja poszczepienna, reakcja w miejscu podania, szczepionka DTP, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Boostrix 0,5 ml (1 dawka)
W ocenie wpływu szczepionki Boostrix na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, zgodnie z informacjami zawartymi w Charakterystyce Produktu Leczniczego (ChPL), jest mało prawdopodobne, aby podanie dawki 0,5 ml (zawierającej toksoid błoniczy ≥ 2 j.m., toksoid tężcowy ≥ 20 j.m., toksoid krztuścowy 8 μg, hemaglutyninę włókienkową 8 μg oraz pertaktynę 2,5 μg adsorbowane na wodorotlenku i fosforanie glinu) wpływało bezpośrednio na funkcje układu nerwowego odpowiedzialne za prowadzenie pojazdów. Brak działania farmakologicznego na ośrodkowy układ nerwowy potwierdza minimalne ryzyko upośledzenia funkcji poznawczych i motorycznych niezbędnych do bezpiecznego wykonywania tych czynności. Informacje te opierają się na właściwościach farmakologicznych szczepionki oraz doświadczeniu klinicznym.
błonica tężec krztusiec, ból głowy, Bordetella pertussis, charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, fosforan glinu, funkcja poznawcza, hemaglutynina włókienkowa, ośrodkowy układ nerwowy, pertaktyna, sprawność psychomotoryczna, szczepionka Boostrix, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, układ nerwowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
W przypadku szczepionki Tdap, zawierającej toksoidy błoniczy (≥2 j.m./0,5 ml), tężcowy (≥20 j.m./0,5 ml) oraz krztuścowy (20 µg/0,5 ml) adsorbowane na 0,5 mg wodorotlenku glinu (Al³⁺), nie przeprowadza się standardowych badań farmakokinetycznych. Wynika to z charakteru produktów immunologicznych, dla których klasyczne parametry farmakokinetyczne (absorpcja, dystrybucja, metabolizm, eliminacja) nie mają zastosowania w ocenie skuteczności i bezpieczeństwa. Szczepionka występuje jako bezbarwna zawiesina z białymi lub szarymi drobinkami, a proces produkcji może pozostawiać śladowe ilości formaldehydu, co jest istotne w kontekście potencjalnych reakcji nadwrażliwości.
adjuwant, adsorbent, antygen bakteryjny, badanie immunogenności, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, formaldehyd, inaktywacja toksyn bakteryjnych, komórka pamięci immunologicznej, odpowiedź immunologiczna, reakcja nadwrażliwości, swoiste przeciwciało, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka Tdap, toksoid błoniczy, toksoid błoniczy tężcowy krztuścowy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, układ immunologiczny, węzeł chłonny, wodorotlenek glinu, wodorotlenek glinu uwodniony, zawiesina do wstrzykiwań, zawiesina szczepionki - Leksykon chorób i schorzeń
Czkawka – Leczenie
Czkawka (krztusiec) to wysoce zakaźna infekcja bakteryjna wywołana przez Bordetella pertussis, wymagająca wczesnej antybiotykoterapii, najlepiej w ciągu pierwszych 1-2 tygodni od wystąpienia objawów, aby ograniczyć nasilenie kaszlu i transmisję. Preferowanymi lekami są makrolidy: azytromycyna (5 dni, z uwagą u niemowląt ze względu na ryzyko przerostowego zwężenia odźwiernika), klarytromycyna (7 dni) i erytromycyna (14 dni), a w przypadku nietolerancji makrolidów – trimetoprim-sulfametoksazol (7-14 dni). Leczenie po 3 tygodniach od początku kaszlu nie wpływa na przebieg choroby, ale zmniejsza zakaźność. Hospitalizacja jest wskazana u niemowląt poniżej 1 roku (zwłaszcza <3 miesięcy), przy ciężkim przebiegu, niedotlenieniu, odwodnieniu lub powikłaniach, z koniecznością monitorowania i wsparcia oddechowego. Izolacja trwa 5 dni po rozpoczęciu antybiotykoterapii lub 21 dni bez leczenia.
antybiotyk, antybiotykoterapia, azytromycyna, bezdech, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, choroby współistniejące, ciężki przebieg, ciężki przebieg choroby, erytromycyna, ibuprofen, izolacja pacjenta, klarytromycyna, lek przeciwkaszlowy, makrolidy, napad kaszlu, nawilżacz powietrza, niedotlenienie, odwodnienie, paracetamol, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka poekspozycyjna, przerostowe zwężenie odźwiernika, sinica, szczepienie ochronne, trimetoprim-sulfametoksazol, trudności w oddychaniu, zapalenie płuc - Leksykon substancji czynnych
Toksoid tężcowy – Interakcje
Toksoid tężcowy, będący składnikiem szczepionek monowalentnych oraz skojarzonych (DT, DTP, IPV, Hib, HBV), może być bezpiecznie podawany jednocześnie z wieloma innymi szczepionkami, takimi jak inaktywowane szczepionki przeciw grypie, HBV, HPV, MenACWY, MMR, ospie wietrznej czy rotawirusom, bez wpływu na odpowiedź immunologiczną. Zaleca się jednak podawanie szczepionek w różne miejsca ciała, z użyciem oddzielnych strzykawek i igieł, oraz unikanie mieszania preparatów w jednej strzykawce. Szczepionki zawierające toksoid tężcowy mogą być także podawane jednocześnie z immunoglobulinami, w tym immunoglobuliną przeciwtężcową, co jest istotne w profilaktyce poekspozycyjnej. U pacjentów leczonych immunosupresyjnie (np. cyklosporyna, kortykosteroidy, leki cytostatyczne) odpowiedź na szczepienie może być osłabiona lub nie wystąpić, dlatego szczepienia powinny być wykonane 2-4 tygodnie przed rozpoczęciem terapii immunosupresyjnej.
błonica i tężec, błonica tężec krztusiec, chloramfenikol, cyklosporyna, działanie immunosupresyjne, działanie niepożądane, Haemophilus influenzae typu B, ibuprofen, immunoglobulina przeciwtężcowa, kortykosteroid, leczenie immunosupresyjne, lek cytostatyczny, lek immunosupresyjny, lek przeciwgorączkowy, odpowiedź immunologiczna, ospa wietrzna, paracetamol, poliomyelitis, polisacharyd otoczkowy, polisacharyd otoczkowy Haemophilus influenzae, profilaktyka poekspozycyjna tężca, reakcja poszczepienna, świnka i różyczka, szczepionka inaktywowana, szczepionka przeciw grypie, szczepionka przeciw HPV, szczepionka przeciw krztuścowi, szczepionka przeciw meningokokom, szczepionka przeciw odrze, szczepionka przeciw półpaścowi, szczepionka przeciw rotawirusom, szczepionka skojarzona, szczepionka skoniugowana, szczepionka żywa, toksoid tężcowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B - Leksykon substancji czynnych
Poliowirus typ 1 – Wskazania do stosowania
Poliowirus typu 1 (szczep Mahoney) jest składnikiem inaktywowanym szczepionki Boostrix Polio, stosowanej jako dawka przypominająca przeciwko poliomyelitis u osób powyżej 3. roku życia. W preparacie zawiera 40 jednostek antygenu D, co stanowi najwyższą zawartość spośród trzech serotypów poliowirusa (typ 2 – 8 jednostek, typ 3 – 32 jednostki). Szczepionka ta jest szczepionką skojarzoną, zapewniającą ochronę przed błonicą, tężcem, krztuścem oraz poliomyelitis. Wskazaniem do jej stosowania jest również profilaktyka u kobiet w ciąży, co umożliwia bierną ochronę noworodków i niemowląt przed wymienionymi chorobami. Poliowirus jest namnażany w hodowli komórkowej VERO i inaktywowany, co eliminuje ryzyko wywołania choroby, a antygeny adsorbowane są na adjuwantach glinowych (Al(OH)3 i AlPO4), zwiększających immunogenność preparatu.
adjuwant, antygen Bordetella pertussis, antygen D poliowirusa, bierna ochrona noworodków, błonica tężec krztusiec, formaldehyd, fosforan glinu, hemaglutynina włókienkowa, hodowla komórkowa VERO, inaktywowany poliowirus, kobieta w ciąży, neomycyna, odpowiedź immunologiczna, pertaktyna, polimyksyna, poliomyelitis, poliowirus typu 1, serotyp wirusa polio, szczep Mahoney, szczepienie podstawowe, szczepienie przypominające, szczepionka Boostrix Polio, szczepionka skojarzona, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu uwodniony - Leksykon leków
Przedawkowanie – Pentaxim 32 jednostek antygenu D + 10 mcg + nie mniej niż 40 j.m. + 8 jednostek antygenu D + 40 jednostek antygenu D + nie mniej niż 30 j.m. + 25 mcg + 25 mcg
Szczepionka Pentaxim, zawierająca toksoidy błoniczy (≥20 j.m., 30 Lf), tężcowy (≥40 j.m., 10 Lf), antygeny Bordetella pertussis (toksoid 25 µg, hemaglutynina włókienkowa 25 µg), inaktywowany wirus poliomyelitis (typ 1 – 29 jednostek antygenu D, typ 2 – 7 jednostek, typ 3 – 26 jednostek) oraz polisacharyd Haemophilus influenzae typu b (10 µg skoniugowany z toksoidem tężcowym), nie wykazuje udokumentowanych przypadków przedawkowania. Standardowa dawka wynosi 0,5 ml po rekonstytucji i zawiera adiuwant wodorotlenek glinu (0,3 mg Al³⁺) oraz śladowe ilości potencjalnie alergennych substancji pomocniczych (glutaraldehyd, neomycyna, streptomycyna, polimyksyna B) oraz fenyloalaninę (12,5 µg). Brak danych klinicznych dotyczących objawów przedawkowania, jednak potencjalne ryzyko dotyczy nadwrażliwości na składniki szczepionki i reakcje na adiuwant lub antybiotyki śladowe.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, fenyloalanina, glutaraldehyd, Haemophilus influenzae, haemophilus typ b, hemaglutynina włókienkowa, nadwrażliwość, neomycyna, polimyksyna B, poliomyelitis inaktywowana, reakcja poszczepienna, rekonstytucja, streptomycyna, szczepionka Pentaxim, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, wirus poliomyelitis, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Infanrix-IPV 1 dawka (0,5 ml)
Przedawkowanie szczepionki Infanrix-IPV, zawierającej 0,5 ml dawki standardowej z antygenami błonicy (≥30 j.m.), tężca (≥40 j.m.), bezkomórkowymi antygenami krztuśca (toksoid krztuścowy 25 μg, hemaglutynina włókienkowa 25 μg, pertaktyna 8 μg) oraz inaktywowanymi wirusami polio, nie powoduje wystąpienia specyficznych objawów klinicznych wykraczających poza znany profil bezpieczeństwa. Dane post-marketingowe wskazują, że działania niepożądane po dawce większej niż zalecane 0,5 ml są zbliżone do tych obserwowanych po prawidłowym dawkowaniu, obejmując niespecyficzne reakcje poszczepienne, potencjalnie nasilone reakcje miejscowe związane z 0,5 mg aluminium w dawce standardowej oraz teoretycznie zwiększone ryzyko reakcji alergicznych u osób uczulonych na śladowe ilości formaldehydu, neomycyny i polimyksyny obecnych w szczepionce.
antygen błonicy, antygen tężca, bezkomórkowy antygen krztuśca, błonica tężec krztusiec, działanie niepożądane, formaldehyd, hemaglutynina włókienkowa, inaktywowany wirus polio, monitorowanie bezpieczeństwa produktu, neomycyna, pertaktyna, polimyksyna, poliomyelitis, profil bezpieczeństwa szczepionki, reakcja alergiczna, reakcja miejscowa, reakcja poszczepienna, szczepionka Infanrix-IPV, toksoid krztuścowy, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Tetraxim 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka TETRAXIM to preparat skojarzony, zawierający toksoidy błoniczy (≥20 j.m.) i tężcowy (≥40 j.m.), antygeny Bordetella pertussis (toksoid krztuścowy 25 µg, hemaglutynina włókienkowa 25 µg) oraz inaktywowane wirusy poliomyelitis trzech typów, adsorbowany na wodorotlenku glinu. Dawka wynosi 0,5 ml. Produkt może zawierać śladowe ilości glutaraldehydu, neomycyny, streptomycyny, polimyksyny B oraz 12,5 µg fenyloalaniny na dawkę. Ze względu na ustaloną historię stosowania i znany profil bezpieczeństwa podobnych szczepionek, nie przeprowadzono specyficznych badań przedklinicznych dla TETRAXIM, a dane dotyczące bezpieczeństwa opierają się głównie na obserwacjach klinicznych i doświadczeniu po wprowadzeniu do obrotu.
badanie przedkliniczne, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, charakterystyka produktu leczniczego, fenyloalanina, glutaraldehyd, hemaglutynina włókienkowa, neomycyna, polimyksyna B, poliomyelitis, streptomycyna, szczepionka Tetraxim, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wirus polio, wodorotlenek glinu - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – DTP-Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana nie mniej niż 30 j.m. toksoidu błoniczego, nie mniej niż 40 j.m. toksoidu tężcowego i nie mniej niż 4 j.m. zawiesiny inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis/0,5 ml; 1 d; 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka DTP (błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana) jest inaktywowanym preparatem pełnokomórkowym, przeznaczonym do indukcji czynnej odporności przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi. Zawiera toksoid błoniczy (≥30 j.m./0,5 ml), toksoid tężcowy (≥40 j.m. w badaniu na świnkach morskich, ≥60 j.m. w badaniu na myszach) oraz zawiesinę inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis (≥4 j.m./0,5 ml). Toksoidy są pozyskiwane z toksyn bakteryjnych pochodzących z hodowli Corynebacterium diphtheriae i Clostridium tetani, które następnie są inaktywowane formaldehydem i oczyszczane. Komponent krztuścowy uzyskuje się przez chemiczną inaktywację i odtoksycznienie pałeczek Bordetella pertussis. Preparat zawiera również wodorotlenek glinu (≤0,7 mg Al³⁺) jako adiuwant, który wzmacnia odpowiedź immunologiczną, a zawiesina krztuścowa dodatkowo pełni funkcję adiuwanta wobec toksoidów.
adiuwant, antygen krztuścowy, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, cykl szczepienia, czynna odporność, działanie adiuwancyjne, Farmakopea Europejska, formaldehyd, inaktywacja chemiczna, odtoksycznienie, pamięć immunologiczna, Program Szczepień Ochronnych, przeciwciała odpornościowe, swoiste przeciwciała, szczepienie pierwotne, szczepienie uzupełniające, szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana, toksoid błoniczy, toksoid tężcowy, właściwości immunogenne, wodorotlenek glinu - Leksykon substancji czynnych
Kwas para-aminobenzoesowy – Wskazania do stosowania
Kwas para-aminobenzoesowy (PABA) występuje w śladowych ilościach jako substancja pomocnicza w wybranych szczepionkach stosowanych w profilaktyce chorób zakaźnych. W szczepionkach Boostrix Polio oraz Infanrix-IPV jego zawartość wynosi poniżej 0,07 nanograma na dawkę, natomiast w szczepionce Priorix jest to 6,5 nanograma na dawkę. Boostrix Polio jest wskazana do szczepienia przypominającego przeciw błonicy, tężcowi, krztuścowi i poliomyelitis u osób powyżej 3 lat oraz do biernej ochrony niemowląt poprzez szczepienie kobiet w ciąży. Infanrix-IPV dedykowana jest dzieciom w wieku 16 miesięcy do 13 lat jako szczepienie uzupełniające i przypominające, natomiast Priorix stosuje się do czynnego uodparniania przeciw odrze, śwince i różyczce u dzieci od 9. miesiąca życia, młodzieży i dorosłych.
bierna ochrona niemowląt, bierna ochrona przed krztuścem, bierne uodpornienie, błonica tężec krztusiec, charakterystyka produktu leczniczego, czynne uodparnianie, immunoprofilaktyka chorób zakaźnych, kwalifikacja do szczepienia, kwalifikacja pacjenta, kwas para-aminobenzoesowy, odra-świnka-różyczka, poliomyelitis, preparat immunologiczny, profilaktyka chorób zakaźnych, schemat szczepień, substancja pomocnicza, szczepienie przypominające, szczepienie uzupełniające, wywiad alergiczny, wywiad alergologiczny - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Tetraxim 1 dawka (0,5 ml)
W kontekście szczepionki TETRAXIM, zawierającej toksoid błoniczy (≥20 j.m., 30 Lf), toksoid tężcowy (≥40 j.m., 10 Lf), antygeny Bordetella pertussis (toksoid krztuścowy 25 µg, hemaglutynina włókienkowa 25 µg) oraz inaktywowany wirus polio (typ 1: 29 jednostek antygenu D, typ 2: 7 jednostek, typ 3: 26 jednostek), producent jednoznacznie wskazuje, że kwestia wpływu na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn nie ma zastosowania. Wynika to z charakteru preparatu oraz jego przeznaczenia dla populacji pediatrycznej, która ze względu na wiek nie prowadzi pojazdów ani nie obsługuje maszyn. Informacja ta jest zawarta w punkcie 4.7 Charakterystyki Produktu Leczniczego i stanowi istotny element w procesie kwalifikacji do szczepienia, zwalniając lekarza z konieczności podejmowania dodatkowych działań w zakresie oceny zdolności do prowadzenia pojazdów po podaniu szczepionki.
bezpieczeństwo farmakoterapii, błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, działania niepożądane farmakoterapii, fenyloalanina, fenyloketonuria, funkcje psychomotoryczne, glutaraldehyd, hemaglutynina włókienkowa, kwalifikacja do szczepienia, neomycyna, polimyksyna B, poliomyelitis inaktywowany, reakcja ogólnoustrojowa, streptomycyna, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wirus polio inaktywowany, zawiesina do wstrzykiwań - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Tdap Szczepionka 1 dawka (0,5 ml)
Szczepionka Tdap, zawierająca 0,5 ml dawki z oczyszczonymi toksoidami błoniczym (≥2 j.m.), tężcowym (≥20 j.m.) oraz krztuścowym (20 µg), adsorbowana na 0,5 mg Al(OH)₃, jest stosowana w profilaktyce błonicy, tężca i krztuśca. W praktyce klinicznej szczególną uwagę należy zwrócić na jej stosowanie u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Dane kliniczne dotyczące bezpieczeństwa szczepionki Tdap w ciąży są ograniczone, a badania na zwierzętach nie dostarczają wystarczających informacji o potencjalnym ryzyku dla rozrodczości. Z tego względu szczepienie kobiet ciężarnych powinno być rozważane wyłącznie w sytuacjach, gdy korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu, a decyzja powinna być indywidualnie dostosowana do pacjentki. Podobnie, brak jest specyficznych badań dotyczących wpływu szczepionki na niemowlęta karmione piersią, co wymaga ostrożnej analizy korzyści i ryzyka przed podaniem szczepionki kobietom karmiącym.
błonica tężec krztusiec, Bordetella pertussis, Clostridium tetani, Corynebacterium diphtheriae, formaldehyd, szczepionka bezkomórkowa, szczepionka inaktywowana, szczepionka przeciw błonicy tężcowi i krztuścowi, szczepionka Tdap, szczepionka żywa atenuowana, toksoid błoniczy, toksoid krztuścowy, toksoid tężcowy, wodorotlenek glinu, zawiesina do wstrzykiwań