wgłobienie jelit
Wgłobienie jelit (invaginatio intestini) to stan, w którym fragment jelita wsuwa się do światła sąsiadującego odcinka jelita, podobnie jak teleskop. Jest to najczęstsza przyczyna niedrożności przewodu pokarmowego u niemowląt i małych dzieci w wieku od 3 miesięcy do 3 lat, choć może występować również u starszych dzieci i dorosłych.
U dzieci najczęściej jest to wgłobienie krętniczo-kątnicze (ileocaecale), gdy końcowy odcinek jelita cienkiego wsuwa się do jelita grubego przez zastawkę Bauhina. U dorosłych natomiast wgłobienie jest zazwyczaj spowodowane patologią organiczną (np. polipami, guzami), która stanowi tzw. punkt wiodący wgłobienia.
Objawy wgłobienia obejmują nagły, silny ból brzucha o charakterze kolkowym, wymioty, obecność krwi i śluzu w stolcu (stolce „malinowe”). W badaniu przedmiotowym można wyczuć guz w prawym dole biodrowym. Nieleczone wgłobienie prowadzi do niedokrwienia jelita, martwicy i perforacji, co stanowi zagrożenie życia.
Diagnostyka obejmuje USG jamy brzusznej (objaw „tarczy strzelniczej” lub „pseudonerki”), badania kontrastowe, a niekiedy tomografię komputerową. Leczenie u dzieci polega na próbie odprowadzenia wgłobienia za pomocą wlewu doodbytniczego pod kontrolą USG lub fluoroskopii. W przypadku niepowodzenia lub powikłań konieczna jest interwencja chirurgiczna.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Objawy
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa jest wysoce skuteczna w zapobieganiu ciężkim zakażeniom rotawirusowym u niemowląt i małych dzieci, oferując 71-87% ochrony przed zapaleniem żołądka i jelit oraz 85-98% ochrony przed jego ciężkimi postaciami. Po szczepieniu najczęściej obserwuje się łagodne i przejściowe objawy niepożądane, takie jak drażliwość, łagodna biegunka i wymioty, które ustępują samoistnie w ciągu kilku dni. Gorączka ≥38,0°C występuje u około 33% niemowląt, a ≥39,0°C u 3,4%, zwykle ustępując w ciągu 2 dni. Rzadkim, ale poważnym powikłaniem jest wgłobienie jelit, z ryzykiem 1-7 przypadków na 100 000 dawek, szczególnie w pierwszym tygodniu po pierwszej lub drugiej dawce. Ciężkie reakcje alergiczne są niezwykle rzadkie (około 1 na milion dawek). Szczepionka jest przeciwwskazana u dzieci z wcześniejszym wgłobieniem jelit lub niedoborami odporności oraz powinna być odroczona w przypadku ostrej choroby, gorączki, biegunki lub wymiotów.
biegunka i wymioty, ból brzucha, drgawki, duszność, gorączka, krwawienie z przewodu pokarmowego, niedobór odporności, niedrożność jelit, obrzęk twarzy, odwodnienie, odwodnienie organizmu, podwyższona temperatura, pokrzywka, reakcja alergiczna, reakcja poszczepienna, szczepionka rotawirusowa, wgłobienie jelit, wirus rotawirusa, wodnista biegunka, wstrząs, wysypka, wzdęcia, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zakażenie rotawirusowe, zapalenie żołądka i jelit, zespół chorobowy - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Leczenie
Szczepionki przeciw rotawirusom, takie jak RotaTeq (RV5) i Rotarix (RV1), stanowią skuteczną profilaktykę zakażeń rotawirusowych, które są główną przyczyną ciężkich biegunek i wymiotów u niemowląt i dzieci poniżej 5. roku życia. RotaTeq podawany jest w trzech dawkach doustnych w wieku 2, 4 i 6 miesięcy, natomiast Rotarix w dwóch dawkach w wieku 2 i 4 miesięcy. Pierwsza dawka powinna być podana między 6 a 15 tygodniem życia, a cały cykl szczepienia zakończony przed 8 miesiącem życia. Szczepionki te wykazują wysoką skuteczność, sięgającą 90-100% w krajach o niskiej śmiertelności oraz 35-63% w krajach o wysokiej śmiertelności, znacząco redukując hospitalizacje i zgony związane z rotawirusem. Podawanie szczepionek jest bezpieczne, z rzadkim ryzykiem powikłań takich jak wgłobienie jelit (1-7 przypadków na 100 000 dawek), a korzyści zdecydowanie przewyższają potencjalne zagrożenia.
antagonista receptora serotoninowego, błonica tężec krztusiec, choroba żołądkowo-jelitowa, ciężka biegunka, ciężki złożony niedobór odporności, doustny płyn nawadniający, enkefalinaza jelitowa, Haemophilus influenzae typu B, kontrola zakażeń, lek biologiczny, lek przeciwgorączkowy, lek przeciwwydzielniczy, modulacja odpowiedzi immunologicznej, nitazoksanid, odporność zbiorowiskowa, pasaż jelitowy, racekadotryl, reasortant bydlęco-ludzki, szczepionka monowalentna, szczepionka pięciowalentna, szczepionka przeciw rotawirusowi, wgłobienie jelit, wirus szczepionkowy, wirusowe zapalenie wątroby typu B, zakażenie rotawirusowe, zapalenie żołądka i jelit - Leksykon chorób i schorzeń
Rotawirus – Zapobieganie i profilaktyka
Rotawirus jest główną przyczyną ciężkiego zapalenia żołądka i jelit u dzieci poniżej 5 roku życia, odpowiadając za 35-40% hospitalizacji z powodu gastroenteritis. Profilaktyka opiera się przede wszystkim na szczepieniach, które są najskuteczniejszą metodą zapobiegania zakażeniom. Dostępne szczepionki doustne to RotaTeq (RV5) – pięciowalentna, podawana w 3 dawkach (2, 4, 6 miesiąc życia) oraz Rotarix (RV1) – monowalentna, podawana w 2 dawkach (2 i 4 miesiąc życia). Nowe szczepionki ROTAVAC i ROTASIIL zwiększają dostępność profilaktyki w krajach o niższych dochodach. Zalecenia obejmują rozpoczęcie szczepień między 6. a 14. tygodniem życia, zakończenie cyklu przed 8. miesiącem, a podawanie pierwszej dawki przed 12. tygodniem zmniejsza ryzyko wgłobienia jelit (1-2/100 000 przypadków). Szczepienia można łączyć z innymi szczepieniami, a karmienie piersią nie stanowi przeciwwskazania.
biegunka, doustny płyn nawadniający, dożylne podawanie płynów, działanie niepożądane, gastroenteritis, HIV/AIDS, intussusception, Lactobacillus, obniżona odporność, odporność stadna, odwodnienie, probiotyk, Rotarix, RotaTeq, SCID, szczepionka atenuowana, szczepionka monowalentna, szczepionka pięciowalentna, szczepionka przeciwko rotawirusowi, wgłobienie jelit, wirusowe zapalenie żołądka i jelit, wymioty, zakażenie rotawirusem, zapalenie żołądka i jelit, złożony niedobór odporności - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Etiologia i przyczyny
Rotawirus jest główną przyczyną ostrego wirusowego zapalenia żołądka i jelit u dzieci na całym świecie, odpowiadając za około 200 000 zgonów rocznie, głównie z powodu ciężkiego odwodnienia. Transmisja odbywa się głównie drogą fekalno-oralną, a wirus jest obecny w kale od 2 dni przed do 10 dni po wystąpieniu objawów. Pomimo dostępności szczepionek doustnych zawierających atenuowany żywy wirus (Rotarix, RotaTeq), zakażenia mogą się powtarzać, choć kolejne są zwykle łagodniejsze. Szczepionki wykazują skuteczność na poziomie 74-100% w zapobieganiu zakażeniom rotawirusa, zwłaszcza ciężkim postaciom choroby, i znacząco redukują hospitalizacje. W krajach o wysokich dochodach ochrona przed ciężką biegunką rotawirusową wynosi 85-98%, natomiast w krajach o niskich i średnich dochodach skuteczność jest niższa, co wiąże się z czynnikami takimi jak niedożywienie, niedobory witamin i cynku, różnice w mikrobiocie jelitowej, enteropatia środowiskowa oraz niedojrzałość układu odpornościowego.
anafilaksja, biegunka rotawirusowa, ciężki złożony niedobór odporności, ciężkie odwodnienie, czynnik etiologiczny, droga fekalno-oralna, intussusception, koinfekcja, komórka B, komórka T, mikrobiota jelitowa, niedrożność jelit, ochrona immunologiczna, odporność humoralna, odporność komórkowa, osoba zakażona, ostre zapalenie żołądka i jelit, perystaltyka jelitowa, przeciwciała, reakcja alergiczna, rotawirusowe zapalenie żołądka i jelit, skuteczność szczepionki, terapia biologiczna, układ odpornościowy noworodka, wgłobienie jelit, wirusowe zapalenie żołądka i jelit - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Diagnostyka i diagnoza
Diagnostyka zakażenia rotawirusem wymaga potwierdzenia laboratoryjnego, gdyż objawy kliniczne rotawirusowego zapalenia żołądka i jelit są niespecyficzne i nie różnią się od innych etiologii wirusowych czy bakteryjnych. Najczęściej stosowane metody diagnostyczne to testy immunoenzymatyczne (EIA) wykrywające antygen rotawirusa grupy A w kale, testy aglutynacji lateksowej, immunochromatograficzne, mikroskopia elektronowa, elektroforeza segmentów RNA (PAGE) oraz RT-PCR (konwencjonalna i w czasie rzeczywistym). Potwierdzenie zakażenia jest szczególnie istotne u pacjentów z ciężkim przebiegiem choroby, hospitalizowanych lub z objawami alarmowymi biegunki, a także w celu wykluczenia innych przyczyn, np. bakteryjnych. Diagnostyka molekularna umożliwia również genotypowanie wirusa i identyfikację szczepów szczepionkowych, co jest kluczowe w przypadku podejrzenia zakażenia szczepem żywej szczepionki, zwłaszcza u pacjentów z ciężkim złożonym niedoborem odporności (SCID).
antygen rotawirusa, badanie przesiewowe, bakteryjne zapalenie żołądka i jelit, białko VP4, biegunka rotawirusowa, ciężki złożony niedobór odporności, genotypowanie, infliksymab, mikroskopia elektronowa, niedrożność jelit, przeciwciało neutralizujące, reakcja łańcuchowa polimerazy z odwrotną transkryptazą, rotawirusowe zapalenie żołądka i jelit, RT-PCR, SCID, szczep szczepionkowy, szczepionka przeciw rotawirusowi, test aglutynacji lateksowej, test immunochromatograficzny, test immunoenzymatyczny, wgłobienie jelit, zakażenie rotawirusem - Leksykon chorób i schorzeń
Choroba henocha-schönleina – Diagnostyka i diagnoza
Choroba Henocha-Schönleina (HSP) to najczęstsze zapalenie naczyń małych u dzieci, charakteryzujące się odkładaniem kompleksów immunologicznych IgA w ścianach naczyń. Diagnostyka opiera się na kryteriach EULAR/PRINTO/PRES, które wymagają obecności plamicy wyczuwalnej lub wybroczyn bez małopłytkowości oraz co najmniej jednego z objawów: rozlanego bólu brzucha, zapalenia stawów, zajęcia nerek (białkomocz, krwinkomocz, wałeczki erytrocytarne) lub potwierdzenia leukocytoklastycznego zapalenia naczyń z IgA w badaniu histopatologicznym. Badania laboratoryjne, takie jak morfologia krwi, badania układu krzepnięcia, funkcji nerek, stężenie IgA (podwyższone w 50-60% przypadków) oraz markery stanu zapalnego (OB, CRP), służą głównie do wykluczenia innych schorzeń i oceny zajęcia narządów. Biopsja skóry lub nerek z immunofluorescencją wykazującą złogi IgA jest kluczowa w diagnostyce wątpliwych przypadków, zwłaszcza u dorosłych. Badania obrazowe (USG, CT, endoskopia) są pomocne w ocenie powikłań przewodu pokarmowego.
angina brzuszna, badanie histopatologiczne, badanie układu krzepnięcia, białko C-reaktywne, białkomocz, choroba Henocha-Schönleina, czas częściowej tromboplastyny, czas protrombinowy, eozynofilia, fibrynogen, kłębuszkowe zapalenie nerek, krioglobulinemia, krwinkomocz, leukocytoklastyczne zapalenie naczyń, małopłytkowość samoistna, martwica włóknikowa, mezangium kłębuszkowe, morfologia krwi, nefropatia IgA, odczyn Biernackiego, perforacja jelit, plamica wyczuwalna, średnia objętość płytek krwi, wałeczki erytrocytarne, wgłobienie jelit, zajęcie nerek, zapalenie małych naczyń krwionośnych, zapalenie naczyń ANCA, zapalenie naczyń IgA, zapalenie nerek, zapalenie stawów, zespół hemolityczno-mocznicowy, zespół nerczycowy, złogi IgA - Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Patofizjologia i mechanizm
Szczepionki przeciwko rotawirusom, takie jak Rotarix (monowalentna, atenuowana szczepionka ludzka) oraz RotaTeq (pięciowalentna szczepionka ludzko-zwierzęca), są skutecznym narzędziem w zapobieganiu ciężkim zakażeniom rotawirusowym u niemowląt i małych dzieci. Mechanizm działania opiera się na indukcji odpowiedzi immunologicznej, w tym produkcji przeciwciał IgA ≥20 U/ml, które neutralizują wirusa. Rotawirusy infekują dojrzałe enterocyty jelita cienkiego, powodując biegunkę poprzez zniszczenie komórek, obniżenie ekspresji enzymów wchłaniających, zaburzenia połączeń ścisłych, aktywację jelitowego układu nerwowego oraz działanie enterotoksyny NSP4, która m.in. indukuje wydzielanie chlorków i zakłóca transport glukozy. Szczepienia znacząco redukują hospitalizacje i zgony związane z rotawirusem, zmniejszając zapadalność nawet o 49-92% w krajach stosujących programy szczepień.
białko NSP4, białko VP4, enterocyt, homeostaza wapnia, nabłonek jelita cienkiego, nanocząsteczka lipidowa, niedrożność jelit, odporność komórkowa, patogeneza wirusa, połączenie ścisłe, polimeraza RNA zależna od RNA, prostaglandyna E2, szczepionka atenuowana, szczepionka mRNA, szczepionka przeciw rotawirusowi, wgłobienie jelit, wiremia, wydzielanie chlorków, zaburzenie wchłaniania, zakażenie rotawirusem, zapalenie żołądka i jelit