złożony niedobór odporności

Złożony niedobór odporności (Combined Immunodeficiency, CID) to grupa wrodzonych zaburzeń, charakteryzujących się nieprawidłowym funkcjonowaniem zarówno odpowiedzi komórkowej, jak i humoralnej układu immunologicznego. W przeciwieństwie do ciężkiego złożonego niedoboru odporności (SCID), pacjenci z CID zachowują pewien stopień funkcji immunologicznych, co często prowadzi do późniejszej diagnozy.

Patofizjologia CID obejmuje mutacje w genach odpowiedzialnych za rozwój i funkcjonowanie limfocytów T i B. Pacjenci doświadczają nawracających infekcji bakteryjnych, wirusowych i grzybiczych, często o nietypowym przebiegu i opornych na standardowe leczenie. Charakterystyczne są zakażenia oportunistyczne, przewlekła biegunka, zahamowanie wzrostu oraz zwiększone ryzyko chorób autoimmunologicznych i nowotworów.

Diagnostyka złożonego niedoboru odporności opiera się na badaniach immunologicznych, obejmujących ocenę ilościową i jakościową limfocytów, poziomów immunoglobulin oraz odpowiedzi na szczepienia. Badania genetyczne są kluczowe dla potwierdzenia rozpoznania i planowania leczenia. Terapia obejmuje profilaktykę antybiotykową, leczenie substytucyjne immunoglobulinami, a w wybranych przypadkach przeszczep komórek macierzystych hematopoetycznych, który może być jedyną opcją terapeutyczną prowadzącą do wyleczenia.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Przeciwwskazania – Priorix-Tetra –

Szczepionka Priorix-Tetra zawiera żywe, atenuowane wirusy odry (szczep Schwarz ≥10³.0 CCID50), świnki (szczep RIT 4385 ≥10⁴.4 CCID50), różyczki (szczep Wistar RA 27/3 ≥10³.0 CCID50) oraz ospy wietrznej (szczep OKA ≥10³.3 PFU). Przeciwwskazania obejmują ostre, ciężkie choroby z gorączką, nadwrażliwość na składniki szczepionki, w tym neomycynę (obecna w śladowych ilościach), oraz reakcje nadwrażliwości po wcześniejszych szczepieniach przeciw odrze, śwince, różyczce lub ospie wietrznej. Szczepionka zawiera także 14 mg sorbitolu, 6,5 ng kwasu para-aminobenzoesowego oraz 583 µg fenyloalaniny na dawkę, co należy uwzględnić u pacjentów z odpowiednimi alergiami lub metabolicznymi zaburzeniami. Łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania, jednak podanie należy odroczyć w przypadku ciężkich infekcji z gorączką.
agammaglobulinemia, AIDS, choroba gorączkowa, fenyloalanina, kontaktowe zapalenie skóry, kwas para-aminobenzoesowy, limfocyt T CD4+, nadwrażliwość, neomycyna, niedobór odporności, niepożądany odczyn poszczepienny, ospa wietrzna, sorbitol, szczepionka Priorix-Tetra, wirus atenuowany, wirus odry, wirus różyczki, wirus świnki, zaburzenie odporności, zakażenie HIV, złożony niedobór odporności
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Varilrix nie mniej niż 10^3,3 PFU wirusa ospy wietrznej, szczep Oka/0,5 ml; 1 dawka (0,5 ml)

Szczepionka Varilrix, zawierająca żywy atenuowany wirus ospy wietrznej szczepu Oka, jest przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami odporności, zarówno humoralnymi, jak i komórkowymi. Dotyczy to m.in. osób z całkowitą liczbą limfocytów poniżej 1200/mm³, pacjentów z białaczką, chłoniakiem, dyskrazją krwi, klinicznymi objawami zakażenia HIV oraz osób poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu, w tym dużymi dawkami kortykosteroidów. Szczególną uwagę należy zwrócić na dzieci zakażone HIV z obniżonym odsetkiem limfocytów T CD4+ (poniżej 25% u dzieci <12 miesięcy, poniżej 20% u dzieci 12-35 miesięcy oraz poniżej 15% u dzieci 36-59 miesięcy). Przeciwwskazaniem jest także nadwrażliwość na składniki szczepionki, w tym neomycynę, aminokwasy (fenyloalaninę), laktozę bezwodną, sorbitol (6 mg/dawka) oraz mannitol, a także ciąża i planowanie ciąży w ciągu miesiąca po szczepieniu ze względu na ryzyko przeniesienia wirusa na płód.
agammaglobulinemia, AIDS, białaczka, chłoniak, dyskrazja krwi, dziedziczna nietolerancja fruktozy, fenyloalanina, fenyloketonuria, kontaktowe zapalenie skóry, leczenie immunosupresyjne, limfocyty T CD4+, mannitol, nadwrażliwość na substancję czynną, neomycyna, niedobór odporności, rekonstytucja, sorbitol, substancja pomocnicza, wirus ospy wietrznej szczep OKA, zaburzenia układu immunologicznego, zakażenie wirusem HIV, złożony niedobór odporności
Leksykon chorób i schorzeń
Niedobór odporności pierwotny – Zapobieganie i profilaktyka

Niedobory odporności pierwotne (PID) to genetycznie uwarunkowane zaburzenia układu immunologicznego, wymagające kompleksowej profilaktyki przeciwinfekcyjnej. Kluczowe elementy terapii obejmują substytucję immunoglobulinami (IVIg lub SCIg) w dawce 400-600 mg/kg, mającą na celu utrzymanie poziomu IgG powyżej 500 mg/ml lub 350 mg/ml ponad poziom wyjściowy, profilaktykę antybiotykową dostosowaną do typu niedoboru (np. trimetoprim/sulfametoksazol w przewlekłej chorobie ziarniniakowej, profilaktyka przeciw Pneumocystis jirovecii w SCID/CID) oraz odpowiednio dobrane szczepienia, z uwzględnieniem przeciwwskazań do żywych szczepionek w zależności od rodzaju defektu immunologicznego. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie stanu zdrowia, edukację pacjentów i ich rodzin oraz stosowanie uniwersalnych zasad higieny i zdrowego stylu życia, co znacząco zmniejsza ryzyko infekcji i powikłań.
agammaglobulinemia sprzężona z chromosomem X, badanie przesiewowe noworodków, ciężki złożony niedobór odporności, Haemophilus influenzae, hipogammaglobulinemia, immunoglobulina dożylna, immunoglobulina podskórna, morfologia krwi z rozmazem, neutropenia, niedobór dopełniacza, niedobór odporności pierwotny, niedobór podklas IgG, Pneumocystis jirovecii, pospolity zmienny niedobór odporności, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka przeciwgrzybicza, przepływ laminarny, przewlekła choroba ziarniniakowa, Streptococcus pneumoniae, terapia zastępcza immunoglobulinami, trimetoprim-sulfametoksazol, zaburzenie odporności komórkowej, zespół DiGeorge’a, zespół hiper-IgE, zespół hiper-IgM, złożony niedobór odporności
Leksykon chorób i schorzeń
Rotawirus – Zapobieganie i profilaktyka

Rotawirus jest główną przyczyną ciężkiego zapalenia żołądka i jelit u dzieci poniżej 5 roku życia, odpowiadając za 35-40% hospitalizacji z powodu gastroenteritis. Profilaktyka opiera się przede wszystkim na szczepieniach, które są najskuteczniejszą metodą zapobiegania zakażeniom. Dostępne szczepionki doustne to RotaTeq (RV5) – pięciowalentna, podawana w 3 dawkach (2, 4, 6 miesiąc życia) oraz Rotarix (RV1) – monowalentna, podawana w 2 dawkach (2 i 4 miesiąc życia). Nowe szczepionki ROTAVAC i ROTASIIL zwiększają dostępność profilaktyki w krajach o niższych dochodach. Zalecenia obejmują rozpoczęcie szczepień między 6. a 14. tygodniem życia, zakończenie cyklu przed 8. miesiącem, a podawanie pierwszej dawki przed 12. tygodniem zmniejsza ryzyko wgłobienia jelit (1-2/100 000 przypadków). Szczepienia można łączyć z innymi szczepieniami, a karmienie piersią nie stanowi przeciwwskazania.
biegunka, doustny płyn nawadniający, dożylne podawanie płynów, działanie niepożądane, gastroenteritis, HIV/AIDS, intussusception, Lactobacillus, obniżona odporność, odporność stadna, odwodnienie, probiotyk, Rotarix, RotaTeq, SCID, szczepionka atenuowana, szczepionka monowalentna, szczepionka pięciowalentna, szczepionka przeciwko rotawirusowi, wgłobienie jelit, wirusowe zapalenie żołądka i jelit, wymioty, zakażenie rotawirusem, zapalenie żołądka i jelit, złożony niedobór odporności
Leksykon substancji czynnych
Wirus różyczki – Przeciwwskazania stosowania

Substancja czynna wirus różyczki (szczep Wistar RA 27/3) jest składnikiem żywych, atenuowanych szczepionek, w tym Priorix i Priorix-Tetra, stosowanych w profilaktyce różyczki oraz w szczepionkach skojarzonych MMR i MMRV. Przeciwwskazania do ich podania obejmują nadwrażliwość na składniki szczepionki, w tym neomycynę (z wyjątkiem kontaktowego zapalenia skóry), wcześniejsze reakcje alergiczne po szczepieniach MMR/MMRV, ciężkie pierwotne lub nabyte niedobory odporności (np. agammaglobulinemia, AIDS, objawowe zakażenie HIV) oraz obniżony odsetek limfocytów T CD4+ poniżej wartości granicznych: u dzieci <12 miesięcy CD4+ <25%, 12–35 miesięcy <20%, 36–59 miesięcy <15%. Szczepienie jest również bezwzględnie przeciwwskazane w ciąży, a pacjentkom zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji przez co najmniej 1 miesiąc po podaniu szczepionki ze względu na ryzyko uszkodzenia płodu. Podanie szczepionki należy odroczyć w przypadku ostrych, ciężkich chorób z gorączką, natomiast łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania.
agammaglobulinemia, AIDS, antykoncepcja, choroba z gorączką, ciąża, immunizacja, immunolog kliniczny, kontaktowe zapalenie skóry, limfocyty T CD4+, nadwrażliwość, nadwrażliwość na neomycynę, niedobór odporności, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, sorbitol, szczepionka MMR, szczepionka MMRV, wirus różyczki, zakażenie HIV, złożony niedobór odporności
Leksykon chorób i schorzeń
Zespół digeorge’a (delecja 22q11) – Etiologia i przyczyny

Zespół DiGeorge’a (delecja 22q11.2) jest genetycznym zaburzeniem spowodowanym mikrodelecją o wielkości około 3 Mb (u 85-90% pacjentów) obejmującą 30-40 genów, w tym kluczowy gen TBX1, odpowiedzialny za rozwój struktur pochodnych trzeciej i czwartej kieszonki gardłowej. Delecja powstaje najczęściej de novo (90% przypadków), a w 10% jest dziedziczona autosomalnie dominująco, co niesie 50% ryzyko przekazania mutacji potomstwu. Fenotyp zespołu obejmuje wady serca (49-83%), hipoplazję lub aplazję grasicy prowadzącą do niedoborów odporności komórkowej, hipoparatyroidyzm z hipokalcemią, charakterystyczne cechy dysmorficzne twarzy, rozszczep podniebienia oraz zaburzenia neurorozwojowe i psychiczne. Haploinsuficjencja TBX1 jest głównym mechanizmem patogenetycznym, a mutacje punktowe w tym genie mogą wywołać fenotyp zespołu nawet bez typowej delecji 22q11.2.
ADHD, dziedziczenie autosomalne dominujące, embriogeneza, hipokalcemia, hipoplazja grasicy, kieszonka gardłowa, komórki grzebienia nerwowego, łuk gardłowy, mikrodelecja chromosomu, niedobór odporności komórkowej, płodowy zespół alkoholowy, przerwany łuk aorty, rozszczep podniebienia, schizofrenia, tetralogia Fallota, zaburzenie ze spektrum autyzmu, zespół CHARGE, zespół delecji 22q11.2, zespół DiGeorge’a, zespół Downa, zespół mikrodelecji, złożony niedobór odporności
Leksykon leków
Przeciwwskazania – Priorix –

Szczepionka Priorix zawiera żywe atenuowane wirusy odry, świnki i różyczki, co wymaga szczegółowej kwalifikacji pacjenta przed podaniem. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na składniki szczepionki, w tym neomycynę (choć kontaktowe zapalenie skóry na neomycynę nie jest przeciwwskazaniem), oraz ciężkie zaburzenia odporności, takie jak ciężki humoralny lub komórkowy niedobór odporności, ciężki złożony niedobór odporności, agammaglobulinemia, AIDS lub objawowe zakażenie HIV. Szczególną uwagę należy zwrócić na odpowiedni dla wieku odsetek limfocytów T CD4+: u dzieci poniżej 12 miesięcy < 25%, 12-35 miesięcy < 20%, 36-59 miesięcy < 15%. Podanie szczepionki u pacjentów z zaburzeniami odporności może prowadzić do niekontrolowanego namnażania się wirusów szczepionkowych i poważnych powikłań. Ponadto, szczepionka jest przeciwwskazana u kobiet w ciąży ze względu na ryzyko teratogenności, a także u osób z ostrymi, ciężkimi chorobami gorączkowymi – w takich przypadkach szczepienie należy odroczyć.
agammaglobulinemia, AIDS, choroba zakaźna, fenyloalanina, fenyloketonuria, immunologia, kontaktowe zapalenie skóry, kwas para-aminobenzoesowy, limfocyt T CD4+, nadwrażliwość na neomycynę, niedobór odporności humoralnej, ostra choroba gorączkowa, sorbitol, substancja czynna, substancja pomocnicza, wpływ teratogenny, zaburzenie odporności, zakażenie HIV, złożony niedobór odporności, żywy atenuowany wirus
Leksykon chorób i schorzeń
Brodawczakowłókniak kosmówkowy – Etiologia i przyczyny

Brodawczakowłókniak kosmówkowy (DFSP) to rzadki, wolno rosnący mięsak skóry o niskim lub pośrednim stopniu złośliwości, występujący z częstością około 4,1 przypadków na milion osobolat. Nowotwór rozwija się w komórkach tkanki łącznej skóry właściwej, najczęściej u osób w wieku 20-50 lat. Kluczowym czynnikiem patogenetycznym jest somatyczna translokacja t(17;22)(q22;q13), prowadząca do powstania genu fuzyjnego COL1A1-PDGFB, który powoduje nadmierną produkcję czynnika wzrostu PDGFB i stymuluje proliferację komórek nowotworowych. W około 10% przypadków występują alternatywne translokacje lub inne geny fuzyjne, takie jak COL6A3-PDGFD czy EMILIN2-PDGFD. Wariant włókniakomięsakowy DFSP (DFSP-FS), stanowiący 5-15% przypadków, charakteryzuje się agresywniejszym przebiegiem i wyższym ryzykiem przerzutów, często związanym z genomowym wzmocnieniem genu fuzyjnego PDGFB/COL1A1. Niestabilność mikrosatelitarna i mutacje TP53 obserwuje się głównie w bardziej złośliwych wariantach.
białko fuzyjne, blizna pooparzeniowa, blizna pooperacyjna, brodawczakowłókniak kosmówkowy, czynnik hormonalny, kolagen typu I, komórka nowotworowa, mięsak skóry, mutacja somatyczna, niedobór deaminazy adenozyny, niestabilność mikrosatelitarna, nowotwór skóry, patogeneza, płytkopochodny czynnik wzrostu, radioterapia, rak płaskonabłonkowy, rak podstawnokomórkowy, receptor PDGF, skóra właściwa, tkanka łączna, translokacja chromosomowa, włókniakomięsak, złożony niedobór odporności
Leksykon leków
Przeciwwskazania – VARIVAX nie mniej niż 1350 PFU/0,5 ml

Szczepionka VARIVAX, zawierająca żywy, atenuowany wirus ospy wietrznej (szczep Oka/Merck), posiada liczne przeciwwskazania, które lekarz musi starannie ocenić przed kwalifikacją pacjenta do szczepienia. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na składniki szczepionki, w tym neomycynę, oraz obecność schorzeń hematologicznych i onkologicznych, takich jak dyskrazje krwi, białaczka, chłoniaki i inne nowotwory układu krwiotwórczego. Szczepionka jest również przeciwwskazana u pacjentów z ciężkimi niedoborami odporności (np. ciężki złożony niedobór odporności, agammaglobulinemia, AIDS, objawowe zakażenie HIV z określonymi wartościami limfocytów T CD4+: <25% u dzieci <12 miesięcy, <20% u dzieci 12-35 miesięcy, <15% u dzieci 36-59 miesięcy), osób leczonych immunosupresyjnie oraz u kobiet w ciąży, które powinny unikać zajścia w ciążę przez co najmniej 1 miesiąc po szczepieniu. Dodatkowo, nieleczona czynna gruźlica i gorączka >38,5°C stanowią przeciwwskazania do podania szczepionki.
agammaglobulinemia, AIDS, białaczka, chłoniak, ciąża, dyskrazja krwi, gorączka, gruźlica, HIV, immunoglobuliny, immunosupresja, infekcja górnych dróg oddechowych, kortykosteroid, nadwrażliwość, niedobór odporności, nowotwór złośliwy, odczyn poszczepienny, ospa wietrzna, przetoczenie krwi, reakcja alergiczna, szczepionka przeciw ospie wietrznej, wirus atenuowany, zaburzenie odporności, złożony niedobór odporności
Leksykon substancji czynnych
Wirus ospy wietrznej – Przeciwwskazania stosowania

Żywe atenuowane szczepionki przeciw ospie wietrznej (Priorix-Tetra, Varilrix, VARIVAX) są przeciwwskazane u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami odporności, w tym z ciężkim humoralnym lub komórkowym niedoborem odporności, agammaglobulinemią, ciężkim złożonym niedoborem odporności, białaczką, chłoniakiem, dyskrazją krwi oraz u osób z AIDS lub objawowym zakażeniem HIV. Szczególną uwagę należy zwrócić na dzieci zakażone HIV, gdzie przeciwwskazania zależą od wieku i odsetka limfocytów T CD4+ (poniżej 25% u dzieci <12 miesięcy, poniżej 20% u dzieci 12-35 miesięcy, poniżej 15% u dzieci 36-59 miesięcy). Ponadto, szczepionki te są przeciwwskazane u pacjentów poddawanych leczeniu immunosupresyjnemu, w tym stosujących duże dawki kortykosteroidów, ze względu na ryzyko nieprawidłowej odpowiedzi immunologicznej i powikłań związanych z replikacją wirusa szczepionkowego.
agammaglobulinemia, białaczka, dyskrazja krwi, fenyloalanina, fenyloketonuria, gruźlica, kontaktowe zapalenie skóry, kortykosteroidy, kwas para-aminobenzoesowy, leczenie immunosupresyjne, liczba limfocytów, limfocyty T CD4+, nadwrażliwość na szczepionkę, neomycyna, niedobór odporności, odporność komórkowa, ostre choroby, szczepionka skojarzona, układ immunologiczny, wirus ospy wietrznej, wrodzone zaburzenie odporności, zaburzenie odporności, zakażenie HIV, złożony niedobór odporności, żywy atenuowany wirus
Leksykon chorób i schorzeń
Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka

Szczepionka przeciw wirusowi rotawirusa, podawana doustnie w formie kropli, jest kluczowym narzędziem w profilaktyce ciężkich zakażeń rotawirusowych u niemowląt i małych dzieci. Dostępne preparaty to RotaTeq (RV5) w schemacie 3 dawek (2, 4, 6 miesiąc życia) oraz Rotarix (RV1) w schemacie 2 dawek (2 i 4 miesiąc życia). Pierwsza dawka powinna być podana przed 15 tygodniem życia, a cała seria przed 8 miesiącem. Szczepionka zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu choroby u około 80% zaszczepionych i zapobiega niemal wszystkim hospitalizacjom. Przeciwwskazania obejmują m.in. ciężką reakcję alergiczną na szczepionkę, ciężki złożony niedobór odporności (SCID) oraz przebyty epizod wgłobienia jelita. Szczepienie może być odroczone u dzieci z umiarkowaną lub ciężką chorobą, natomiast łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania. Szczepionka może być podawana jednocześnie z innymi szczepieniami pediatrycznymi, a jej podanie wymaga ścisłego przestrzegania techniki doustnej.
anafilaksja, biegunka i wymioty, choroba nowotworowa, ciężki złożony niedobór odporności, działanie niepożądane, gorączka, HIV, karmienie piersią, leczenie onkologiczne, nawadnianie dożylne, oddział intensywnej terapii noworodkowej, odwodnienie, ostre zapalenie żołądka i jelit, przeziębienie, reakcja alergiczna, Rotarix, RotaTeq, serokonwersja, sinica, system VAERS, szczepionka przeciw rotawirusowi, szczepionka rotawirusowa, wgłobienie jelita, wirus rotawirusa, wysypka, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie odporności, zakażenie rotawirusowe, zapalenie żołądka i jelit, zgłębnik nosowo-żołądkowy, złożony niedobór odporności
Leksykon substancji czynnych
Kwas para-aminobenzoesowy – Przeciwwskazania stosowania

Kwas para-aminobenzoesowy (PABA) występuje w śladowych ilościach w szczepionkach takich jak Boostrix Polio (<0,07 ng/dawkę), Infanrix-IPV (<0,07 ng/dawkę) oraz Priorix (6,5 ng/dawkę). Głównym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających PABA jest nadwrażliwość na tę substancję. Dodatkowo, szczepionki te zawierają inne potencjalnie alergizujące substancje pomocnicze, takie jak neomycyna, polimyksyna, formaldehyd oraz sorbitol (9 mg w Priorix). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z udokumentowaną encefalopatią o nieznanej etiologii po szczepieniu przeciw krztuścowi, u których zaleca się rezygnację ze szczepienia krztuścowego, ale kontynuację szczepień przeciw błonicy, tężcowi i polio. Podanie szczepionek należy odroczyć u pacjentów z ostrymi, ciężkimi chorobami przebiegającymi z gorączką, natomiast łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania.
agammaglobulinemia, AIDS, błonica, Boostrix Polio, encefalopatia, fenyloalanina, fenyloketonuria, Infanrix-IPV, kontaktowe zapalenie skóry, krztusiec, kwas para-aminobenzoesowy, limfocyty CD4, nadwrażliwość, niedobór odporności, ostra choroba, polio, poliomyelitis, powikłania neurologiczne, Priorix, reakcja alergiczna, tężec, trombocytopenia, złożony niedobór odporności
Leksykon chorób i schorzeń
Niedobór odporności pierwotny – Leczenie

Niedobory odporności pierwotne (PI) to grupa ponad 350 rzadkich, przewlekłych zaburzeń charakteryzujących się defektami w układzie odpornościowym, które mogą obejmować nieprawidłowy rozwój, uszkodzenie lub brak poszczególnych elementów immunologicznych. Leczenie jest zindywidualizowane i zależy od rodzaju oraz nasilenia defektu, obejmując terapię zastępczą immunoglobulinami (IVIG lub SCIG) w dawkach początkowych 400-600 mg/kg co 3-4 tygodnie, profilaktykę i leczenie infekcji, a także przeszczep komórek macierzystych hematopoetycznych (HSCT) w ciężkich przypadkach, takich jak SCID. Terapia genowa, choć obecnie dostępna głównie w badaniach klinicznych, stanowi obiecującą alternatywę dla HSCT, zwłaszcza przy braku zgodnego dawcy. Nowoczesne terapie celowane, takie jak inhibitory JAK czy PI3K, oraz terapia interferonem gamma i czynniki wzrostu, pozwalają na kontrolę dysregulacji immunologicznej i autoimmunizacji z mniejszą toksycznością niż tradycyjne leki immunosupresyjne.
agammaglobulinemia, agammaglobulinemia sprzężona z chromosomem X, badanie przesiewowe noworodków, bakteria otoczkowa, ciężki złożony niedobór odporności, edycja genów, hipogammaglobulinemia, immunoglobulina, immunoglobulina dożylna, immunoglobulina podskórna, leczenie przeciwdrobnoustrojowe, leczenie ukierunkowane, medycyna precyzyjna, niedobór deaminazy adenozyny, niedobór dopełniacza, niedobór przeciwciał, problem neurorozwojowy, profilaktyka antybiotykowa, profilaktyka przeciwgrzybicza, przeszczep grasicy, przeszczep komórek macierzystych hematopoetycznych, przeszczep szpiku kostnego, przewlekła choroba ziarniniakowa, szczepionka koniugowana, szczepionka pneumokokowa, terapia biologiczna, terapia genowa, terapia zastępcza enzymami, terapia zastępcza immunoglobulinami, wrodzony niedobór odporności, zespół DiGeorge’a, zespół hiper-IgM, zespół Wiskotta-Aldricha, złożony niedobór odporności
Leksykon chorób i schorzeń
Wirus syncytialny dróg oddechowych – Zapobieganie i profilaktyka

Profilaktyka zakażeń wirusem syncytialnym dróg oddechowych (RSV) opiera się na stosowaniu przeciwciał monoklonalnych oraz szczepionek, które znacząco redukują ryzyko ciężkiego przebiegu choroby, zwłaszcza u niemowląt, wcześniaków, dzieci z przewlekłymi chorobami płuc, wadami serca oraz osób starszych. Paliwizumab, podawany domięśniowo w dawce 5 dawek miesięcznie w sezonie RSV, zmniejsza ryzyko hospitalizacji o 56% i jest wskazany u niemowląt poniżej 24 miesięcy z wysokim ryzykiem (np. wcześniaki urodzone ≤28 tygodnia ciąży, dzieci z hemodynamicznie istotną wadą serca). Nirsewimab, z dłuższym okresem półtrwania, podawany jednorazowo (50 mg dla niemowląt <5 kg, 100 mg dla ≥5 kg) przed sezonem RSV, wykazuje 70-90% skuteczność w zapobieganiu zakażeniom dolnych dróg oddechowych i 78% redukcję hospitalizacji. Szczepionka RSVpreF (Abrysvo) podawana kobietom w ciąży w 32-36 tygodniu ciąży chroni niemowlęta do 6 miesiąca życia, natomiast szczepionki RSVPreF3 (Arexvy), RSVpreF (Abrysvo) i mRNA-1345 (mRESVIA) są rekomendowane dla dorosłych ≥60 lat, ze szczególnym wskazaniem dla osób ≥75 lat lub z grup ryzyka.
choroba nerwowo-mięśniowa, dym tytoniowy, hospitalizacja związana z RSV, kropelka oddechowa, mukowiscydoza, niedobór odporności, nirsewimab, paliwizumab, przeciwciało monoklonalne, przewlekła choroba płuc, sezon RSV, środek do dezynfekcji rąk, wcześniak, wirus RSV, wirus syncytialny dróg oddechowych, wrodzona wada serca, zakażenie dolnych dróg oddechowych, zakażenie szpitalne, zespół nabytego niedoboru odporności, złożony niedobór odporności
Leksykon substancji czynnych
Wirus odry – Przeciwwskazania stosowania

Żywy atenuowany wirus odry, obecny w szczepionkach Priorix i Priorix-Tetra, posiada szereg przeciwwskazań, które należy uwzględnić przed podaniem preparatu. Bezwzględnym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze, w tym neomycynę (choć kontaktowe zapalenie skóry na neomycynę nie wyklucza szczepienia). Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów z ciężkimi niedoborami odporności (pierwotnymi lub nabytymi), w tym agammaglobulinemią, AIDS oraz objawowym zakażeniem HIV z określonymi wartościami limfocytów T CD4+ (u dzieci poniżej 12 miesięcy <25%, 12-35 miesięcy <20%, 36-59 miesięcy <15%). Ciąża stanowi bezwzględne przeciwwskazanie ze względu na ryzyko teratogenne, a pacjentki powinny unikać zajścia w ciążę przez 1 miesiąc po szczepieniu. Ponadto, szczepienie należy odroczyć u pacjentów z ostrymi, ciężkimi chorobami gorączkowymi, natomiast łagodne infekcje nie stanowią przeciwwskazania.
agammaglobulinemia, alergia na białko jaja kurzego, choroba gorączkowa, dokumentacja medyczna, fenyloalanina, fenyloketonuria, hodowla komórek zarodka kurzego, immunolog, kontaktowe zapalenie skóry, limfocyty T CD4+, nadwrażliwość na neomycynę, niedobór odporności komórkowej, szczepionka przeciw odrze, wirus odry atenuowany, zaburzenia odporności, zakażenie HIV, złożony niedobór odporności