Przeciwwskazania stosowania szczepionki Varilrix

Szczepionka Varilrix, zawierająca żywy atenuowany wirus ospy wietrznej szczepu Oka, nie powinna być stosowana u określonych grup pacjentów. Lekarz powinien dokładnie ocenić historię medyczną pacjenta przed zaleceniem tej szczepionki, zwracając szczególną uwagę na poniższe przeciwwskazania.¹

Zaburzenia układu immunologicznego

Varilrix jest przeciwwskazany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami odporności, zarówno humoralnymi jak i komórkowymi, o charakterze pierwotnym lub nabytym. Do tej grupy należą:²

• Pacjenci z niedoborem odporności, u których całkowita liczba limfocytów jest poniżej 1200 na mm³³
• Osoby wykazujące inne objawy braku odporności komórkowej, w tym:⁴
  • Pacjenci z białaczką – ze względu na osłabioną funkcję układu immunologicznego i zwiększone ryzyko poważnych powikłań po szczepieniu żywym wirusem
  • Chorzy na chłoniaka – z uwagi na zaburzenia w funkcjonowaniu limfocytów
  • Pacjenci z dyskrazją krwi – zaburzeniami hematologicznymi wpływającymi na funkcję układu odpornościowego
  • Osoby z klinicznymi objawami zakażenia wirusem HIV – ze względu na osłabioną odporność komórkową
• Pacjenci otrzymujący leczenie immunosupresyjne, w tym duże dawki kortykosteroidów – które znacząco hamują odpowiedź immunologiczną⁵
• Osoby z ciężkim, złożonym niedoborem odporności – stanami związanymi z głębokim upośledzeniem funkcji układu immunologicznego⁶
• Pacjenci z agammaglobulinemią – wrodzonym brakiem lub znacznym niedoborem przeciwciał⁷

Zakażenie wirusem HIV

Szczepionka Varilrix jest przeciwwskazana u pacjentów z:⁸

• AIDS lub objawowym zakażeniem wirusem HIV
• Obniżonym odsetkiem limfocytów T CD4+, zależnie od wieku:
  • U dzieci w wieku poniżej 12 miesięcy: CD4+ <25%
  • U dzieci w wieku między 12 a 35 miesięcy: CD4+ <20%
  • U dzieci w wieku między 36 a 59 miesięcy: CD4+ <15%

Nadwrażliwość

Przeciwwskazaniem do podania szczepionki Varilrix jest:⁹

• Nadwrażliwość na substancję czynną – żywy atenuowany wirus ospy wietrznej szczepu Oka
• Nadwrażliwość na którąkolwiek substancję pomocniczą zawartą w szczepionce, w tym:
  • Aminokwasy (w tym fenyloalanina)
  • Laktoza bezwodna
  • Sorbitol (E 420)
  • Mannitol (E 421)
• Nadwrażliwość na neomycynę – antybiotyk obecny w szczepionce w śladowych ilościach

Warto zaznaczyć, że stwierdzone w wywiadzie kontaktowe zapalenie skóry po neomycynie nie stanowi przeciwwskazania do szczepienia.¹⁰

Szczepionka jest również przeciwwskazana u osób, u których wcześniej wystąpiły objawy nadwrażliwości po podaniu szczepionki przeciw ospie wietrznej.¹¹

Ciąża

Szczepionka Varilrix jest przeciwwskazana w okresie ciąży ze względu na teoretyczne ryzyko przeniesienia wirusa szczepionkowego na płód. Ponadto, zaleca się unikanie zajścia w ciążę przez miesiąc po zaszczepieniu.¹²

Szczególne środki ostrożności przy stosowaniu szczepionki

Składniki szczepionki wymagające uwagi

Lekarze przepisujący szczepionkę Varilrix powinni zwrócić uwagę na fakt, że zawiera ona:¹³

• Śladowe ilości neomycyny – co może być istotne u pacjentów z ciężką nadwrażliwością na ten antybiotyk
• 6 mg sorbitolu na dawkę – co należy uwzględnić u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy
• 331 mikrogramów fenyloalaniny na dawkę – co jest szczególnie ważne dla pacjentów z fenyloketonurią

Warunki przechowywania i przygotowania

Aby zapewnić odpowiednią jakość szczepionki, należy przestrzegać następujących zasad:¹⁴

• Przechowywać i przewozić szczepionkę w stanie schłodzonym (2˚C – 8˚C)
• Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed światłem
• Po rekonstytucji szczepionkę należy podać niezwłocznie, choć wykazano, że zachowuje stabilność:¹⁵
  • Do 90 minut w temperaturze pokojowej (25°C)
  • Do 8 godzin w lodówce (w temperaturze 2°C – 8°C)

Jeśli szczepionka po rekonstytucji nie została zużyta w zalecanym czasie lub nie była przechowywana w zalecanych warunkach, należy ją wyrzucić.¹⁶

Ocena wizualna szczepionki

Przed podaniem szczepionki Varilrix lekarz powinien:¹⁷

• Obejrzeć rozpuszczalnik oraz szczepionkę po rekonstytucji pod kątem obecności obcych cząstek i/lub zmian fizycznych
• Zwrócić uwagę, że ze względu na niewielkie różnice pH, szczepionka po rekonstytucji może przyjmować kolor od jasnobrzoskwiniowego do różowego – jest to normalne zjawisko i nie ma wpływu na działanie szczepionki
• W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w wyglądzie lub innych zmian, nie należy podawać szczepionki

Niezgodności farmaceutyczne

Nie należy mieszać szczepionki Varilrix z innymi produktami leczniczymi, ponieważ nie wykonywano badań dotyczących zgodności.¹⁸