trifosforan klofarabiny
Trifosforan klofarabiny to aktywny metabolit klofarabiny – analogu deoksyadenozyny stosowanego w leczeniu ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) u dzieci i młodzieży. Po podaniu dożylnym klofarabina jest transportowana do komórek, gdzie ulega fosforylacji przez kinazy deoksynukleozydowe do trifosforanu klofarabiny.
Mechanizm działania trifosforanu klofarabiny polega na inhibicji syntezy DNA poprzez hamowanie polimerazy DNA, blokowaniu reduktazy rybonukleotydowej oraz indukcji apoptozy poprzez bezpośrednie działanie na błonę mitochondrialną. Ta wielokierunkowa aktywność zapewnia skuteczność leku wobec komórek nowotworowych, szczególnie w przypadkach opornych na standardową chemioterapię.
Trifosforan klofarabiny wykazuje dłuższy okres półtrwania wewnątrzkomórkowego niż inne analogi nukleozydów, co przekłada się na wydłużony efekt terapeutyczny. Lek charakteryzuje się wysoką aktywnością wobec komórek dzielących się, przy czym komórki nowotworowe wykazują większą wrażliwość na jego działanie niż prawidłowe komórki hematopoetyczne.
Powiązane wpisy
-
Leksykon leków
Klofarabina, stosowana w leczeniu opornej lub nawrotowej ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) oraz ostrej białaczki szpikowej (AML) u dzieci i młodzieży (2-19 lat), charakteryzuje się znaczną objętością dystrybucji (172 l/m² pc.) oraz umiarkowanym wiązaniem z białkami osocza (47,1%, w tym 27,0% z albuminą). Lek jest podawany w infuzji dożylnej, a jego okres półtrwania w fazie β wynosi 5,2 godziny, natomiast aktywny metabolit – trifosforan klofarabiny – wykazuje okres półtrwania przekraczający 24 godziny, co tłumaczy przedłużone działanie terapeutyczne. Klirens układowy wynosi 28,8 l/godz./m² pc., a klirens nerkowy 10,8 l/godz./m² pc., przy czym około 57% dawki jest wydalane w postaci niezmienionej z moczem w ciągu 24 godzin. Farmakokinetyka leku jest zależna od masy ciała pacjenta, co wpływa na maksymalne stężenie w osoczu (Cmax), szczególnie u dzieci o masie ciała poniżej 20 kg, u których zaleca się wydłużenie czasu infuzji w celu ograniczenia ryzyka toksyczności.
aktywne wydzielanie kanalikowe, analiza niekompartmentowa, cytochrom P450, filtracja kłębuszkowa, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens układowy, niewydolność nerek, nowotwór hematologiczny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, stężenie maksymalne leku, trifosforan klofarabiny, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby -
Leksykon substancji czynnych
Klofarabina, stosowana w leczeniu opornej lub nawrotowej ostrej białaczki limfoblastycznej (ALL) i ostrej białaczki szpikowej (AML) u pacjentów pediatrycznych, charakteryzuje się znaczną objętością dystrybucji (172 l/m² pc.) oraz umiarkowanym wiązaniem z białkami osocza (47,1%, w tym 27,0% z albuminą). Okres półtrwania substancji macierzystej wynosi około 5,2 godziny, natomiast aktywnego metabolitu – trifosforanu klofarabiny – przekracza 24 godziny. Eliminacja leku odbywa się głównie przez nerki, z klirensem układowym 28,8 l/godz./m² pc. i klirensem nerkowym 10,8 l/godz./m² pc., przy czym około 57% dawki jest wydalane w moczu w postaci niezmienionej. Farmakokinetyka klofarabiny jest zależna przede wszystkim od masy ciała pacjenta, co wpływa na maksymalne stężenie leku (Cmax), które jest odwrotnie proporcjonalne do masy ciała. U dzieci o masie ciała poniżej 20 kg zaleca się rozważenie wydłużenia czasu infuzji, aby ograniczyć potencjalną toksyczność związaną z wysokim Cmax.
albumina surowicy, białe krwinki, bilirubina, cytochrom P450, działanie niepożądane, eliminacja nerkowa, enzymy wątrobowe, farmakokinetyka, filtracja kłębuszkowa, infuzja dożylna, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens układowy, metabolit aktywny, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, stężenie maksymalne leku, trifosforan klofarabiny, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności wątroby -
Leksykon leków
Klofarabina wykazuje dużą objętość dystrybucji (172 l/m² pc.) oraz umiarkowane wiązanie z białkami osocza (47,1%, w tym 27,0% z albuminą), co wskazuje na efektywną penetrację do tkanek. Okres półtrwania leku w fazie beta wynosi 5,2 godziny, natomiast aktywnego metabolitu – trifosforanu klofarabiny – przekracza 24 godziny. Klirens układowy wynosi 28,8 l/godz./m² pc., a klirens nerkowy 10,8 l/godz./m² pc., przy czym około 57% dawki jest wydalane z moczem w postaci niezmienionej. Farmakokinetyka jest silnie zależna od masy ciała, co wpływa na maksymalne stężenie leku (Cmax), które jest wyższe u mniejszych dzieci, dlatego u pacjentów <20 kg zaleca się wydłużenie infuzji, aby ograniczyć ryzyko toksyczności. Eliminacja odbywa się zarówno drogą nerkową, jak i pozanerkową, bez istotnego metabolizmu przez układ CYP450.
białaczka oporna na leczenie, białe krwinki, bilirubina w surowicy, choroba wątroby, cytochrom P450, działania niepożądane, ekspozycja ogólnoustrojowa, filtracja kłębuszkowa, infuzja dożylna, kanaliki nerkowe, klirens kreatyniny, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, parametry farmakokinetyczne, powierzchnia ciała, stężenie leku, transaminazy wątrobowe, trifosforan klofarabiny, wiązanie z białkami osocza -
Leksykon substancji czynnych
Klofarabina, analog nukleozydów purynowych z grupy antymetabolitów przeciwnowotworowych (kod ATC: L01BB06), wykazuje wielokierunkowe działanie przeciwnowotworowe poprzez hamowanie polimerazy DNA α, reduktazy rybonukleotydowej oraz indukcję apoptozy poprzez uszkodzenie błony mitochondriów. Po wewnątrzkomórkowej fosforylacji do aktywnego metabolitu klofarabina 5′-trifosforanu, lek wykazuje wysokie powinowactwo do kinazy deoksycytydynowej oraz oporność na rozkład przez deaminazę adenozynową, co zwiększa jego skuteczność. Badania in vitro i na modelach zwierzęcych potwierdziły cytotoksyczność wobec proliferujących i nieproliferujących komórek hematologicznych oraz komórek nowotworowych. W badaniach klinicznych u dzieci z nawrotem lub oporną ALL stosowano dawki od 11,25 do 70 mg/m²/dobę, z maksymalną tolerowaną dawką 52 mg/m²/dobę podawaną w infuzji dożylnej przez 5 dni w cyklach co 2-6 tygodni.
aminotransferaza, analog nukleozydu purynowego, antymetabolit, apoptoza, białaczka ALL, cytochrom C, czynnik proapoptotyczny, deaminaza adenozynowa, hiperbilirubinemia, immunofenotyp ALL, kinaza deoksycytydynowa, klasyfikacja francusko-amerykańsko-angielska, komórka progenitorowa, komórki hematologiczne, polimeraza DNA α, reduktaza rybonukleotydowa, remisja całkowita, remisja częściowa, rozpad fosforolityczny, szpik kostny M1, szpik kostny M2, transplantacja krwiotwórczych komórek macierzystych, trifosforan deoksyrybonukleozydu, trifosforan klofarabiny, wysypka grudkowo-plamkowa -
Leksykon leków
Klofarabina wykazuje u pacjentów pediatrycznych z nowotworami hematologicznymi farmakokinetykę charakteryzującą się dużą objętością dystrybucji (172 l/m² pc.), umiarkowanym wiązaniem z białkami osocza (47,1%) oraz mieszanym mechanizmem eliminacji, z dominującym wydalaniem nerkowym (około 60% dawki w postaci niezmienionej w moczu po 24 godzinach). Klirens układowy wynosi 28,8 l/godz./m² pc., a klirens nerkowy 10,8 l/godz./m² pc. Okres półtrwania klofarabiny β to 5,2 godziny, natomiast aktywnego metabolitu trifosforanu klofarabiny przekracza 24 godziny, co zapewnia długotrwałą aktywność przeciwnowotworową. Farmakokinetyka leku zależy głównie od masy ciała pacjenta, z odwrotną proporcjonalnością Cmax do masy ciała, co uzasadnia wydłużenie infuzji u dzieci ważących poniżej 20 kg. Nie stwierdzono istotnych różnic farmakokinetycznych między podtypami białaczek (ALL vs AML) ani płciami, a także brak jest jednoznacznego związku między ekspozycją na klofarabinę a skutecznością lub toksycznością.
bilirubina w surowicy, cytochrom P450, dystrybucja leku, działanie klastogenne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, działanie toksyczne, gonadotoksyczność, hepatotoksyczność, infuzja dożylna, kardiomiopatia, kardiotoksyczność, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens układowy, komórki CHO, metabolizm wątrobowy, nefropatia kłębuszkowa, nefrotoksyczność, niewydolność nerek, niewydolność serca, nowotwór hematologiczny, objętość dystrybucji, okres półtrwania, ostra białaczka limfoblastyczna, ostra białaczka szpikowa, parametr farmakokinetyczny, stężenie leku, test mikrojąderkowy, trifosforan klofarabiny, wiązanie z białkami osocza