nadwrażliwość na artykainę
Nadwrażliwość na artykainę jest reakcją alergiczną na ten lek znieczulający, który jest powszechnie stosowany w stomatologii. Artykaina należy do grupy anestetyków amidowych i jest jednym z najczęściej używanych środków znieczulających miejscowo.
Reakcje nadwrażliwości na artykainę mogą manifestować się w różnych postaciach, od łagodnych objawów miejscowych, takich jak rumień i obrzęk, po poważne reakcje systemowe, w tym anafilaksję. Szacuje się, że częstość występowania reakcji alergicznych na artykainę jest stosunkowo niska (około 1 na 100 000 przypadków), ale ze względu na powszechność stosowania tego leku, lekarze powinni być świadomi możliwości wystąpienia takich reakcji.
Diagnostyka nadwrażliwości na artykainę obejmuje wywiad medyczny, testy skórne oraz testy prowokacyjne. W przypadku potwierdzenia alergii należy unikać stosowania artykainy oraz dokładnie udokumentować nadwrażliwość w dokumentacji pacjenta. Alternatywnie można zastosować inne środki znieczulające, takie jak lidokaina czy mepiwakaina, po uprzednim wykluczeniu reakcji krzyżowych.
W przypadku wystąpienia reakcji anafilaktycznej na artykainę konieczne jest natychmiastowe wdrożenie protokołu postępowania w anafilaksji, w tym podanie adrenaliny, płynoterapii oraz leków przeciwhistaminowych i kortykosteroidów. Pacjenci z potwierdzoną nadwrażliwością na artykainę powinni być poinformowani o konieczności informowania wszystkich pracowników służby zdrowia o swojej alergii.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Artykaina – Przeciwwskazania stosowania
Artykaina, będąca amidowym środkiem znieczulającym miejscowo, jest powszechnie stosowana w stomatologii, często w połączeniu z adrenaliną (epinefryną) w celu wydłużenia efektu anestetycznego i ograniczenia krwawienia. Podstawowymi przeciwwskazaniami do jej stosowania są nadwrażliwość na artykainę lub inne amidowe anestetyki, niekontrolowana padaczka, ciężkie zaburzenia przewodzenia sercowego (w tym blok przedsionkowo-komorowy II i III stopnia), ostra niewyrównana niewydolność serca, ciężkie niedociśnienie oraz wiek poniżej 4 lat. Preparaty zawierające adrenalinę dodatkowo wykluczają pacjentów z napadowym częstoskurczem, migotaniem przedsionków z szybką akcją serca, niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego (3-6 miesięcy), niedawno wykonaną operacją by-passów (3 miesiące), ciężkim nadciśnieniem tętniczym, nadczynnością tarczycy, guzem chromochłonnym, jaskrą z wąskim kątem przesączania oraz znieczuleniem zakończeń nerwowych ze względu na ryzyko martwicy tkanek.
adrenalina, astma oskrzelowa, beta-adrenolityki nieselektywne, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, bronchospazm, częstoskurcz napadowy, epinefryna, hipertyreoza, hipotensja, inhibitory MAO, jaskra wąskiego kąta, leki przeciwdepresyjne trójpierścieniowe, migotanie przedsionków, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na artykainę, ostra niewydolność serca, padaczka lekooporna, pheochromocytoma, pomosty aortalno-wieńcowe, przełom nadciśnieniowy, reakcja anafilaktyczna, reakcja ogólnoustrojowa, siarczyny, środek znieczulający amidowy, wazokonstrykcja, zaburzenia węzła zatokowego, zawał serca - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Dentocaine (40 mg + 0,005 mg)/ml
Produkt leczniczy DENTOCAINE zawiera artykainę chlorowodorek (40 mg/ml) oraz adrenalinę (5 mikrogramów/ml) i jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na amidowe środki znieczulające miejscowo (np. lidokainę, mepiwakainę), adrenalinę oraz substancje pomocnicze takie jak sodu pirosiarczyn (E223), sodu chlorek i monohydrat kwasu cytrynowego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z astmą, ze względu na ryzyko reakcji alergicznych na pirosiarczyny. Ponadto, lek jest przeciwwskazany u osób z niekontrolowaną padaczką, gdyż może nasilać napady. DENTOCAINE zawiera również 0,83 mg sodu na 1 ml roztworu, co jest istotne u pacjentów z ograniczeniem spożycia sodu.
adrenalina winian, amidowy środek znieczulający, artykaina chlorowodorek, astma, lek znieczulający amidowy, mepiwakaina, monohydrat kwasu cytrynowego, nadwrażliwość na artykainę, napad padaczkowy, padaczka niekontrolowana, reakcja alergiczna na lidokainę, reakcja krzyżowa, roztwór do wstrzykiwań, sodu pirosiarczyn, środek znieczulający miejscowo, substancja pomocnicza - Leksykon substancji czynnych
Epinefryna – Przeciwwskazania stosowania
Epinefryna, jako kluczowa katecholamina w leczeniu stanów nagłych, zwłaszcza anafilaksji, jest dostępna w formie autostrzykawek EpiPen Jr. (150 µg/dawkę) oraz EpiPen Senior (300 µg/dawkę), które nie mają bezwzględnych przeciwwskazań do stosowania w sytuacjach zagrożenia życia. W praktyce klinicznej należy jednak zachować ostrożność u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, nadczynnością tarczycy, cukrzycą, jaskrą wąskiego kąta oraz pheochromocytomą, ze względu na ryzyko nasilenia działań niepożądanych. Ważne jest także uwzględnienie potencjalnych reakcji alergicznych na substancje pomocnicze, takie jak pirosiarczyn sodu (0,5 mg/dawkę w autostrzykawkach) czy siarczyn sodu (0,6 mg/ml w preparatach stomatologicznych). Interakcje z lekami, m.in. beta-blokerami, trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, inhibitorami MAO oraz lekami antyarytmicznymi, mogą modyfikować efekty terapeutyczne i bezpieczeństwo epinefryny.
amidowy środek znieczulający, artykainy z epinefryną, autostrzykawka z epinefryną, beta-bloker, bradykardia, chlorek sodu, choroba wieńcowa, ciśnienie wewnątrzgałkowe, cukrzyca, epinefryna, EpiPen Jr, EpiPen Senior, guz chromochłonny, hiperglikemia, inhibitor MAO, jaskra wąskiego kąta, katecholamina, lek antyarytmiczny, lek przeciwpsychotyczny, lek trójpierścieniowy przeciwdepresyjny, nadciśnienie tętnicze, nadczynność tarczycy, nadwrażliwość na artykainę, padaczka lekooporna, pheochromocytoma, pirosiarczyn sodu, pochodna fenotiazyny, przeciwwskazanie bezwzględne, reakcja alergiczna, reakcja anafilaktyczna, siarczyn sodu, zaburzenia rytmu serca, znieczulenie miejscowe