Właściwości farmakodynamiczne
DTP-Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana nie mniej niż 30 j.m. toksoidu błoniczego, nie mniej niż 40 j.m. toksoidu tężcowego i nie mniej niż 4 j.m. zawiesiny inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis/0,5 ml; 1 d; 1 dawka (0,5 ml)

Szczepionka DTP (błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana) jest inaktywowanym preparatem pełnokomórkowym, przeznaczonym do indukcji czynnej odporności przeciwko błonicy, tężcowi i krztuścowi. Zawiera toksoid błoniczy (≥30 j.m./0,5 ml), toksoid tężcowy (≥40 j.m. w badaniu na świnkach morskich, ≥60 j.m. w badaniu na myszach) oraz zawiesinę inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis (≥4 j.m./0,5 ml). Toksoidy są pozyskiwane z toksyn bakteryjnych pochodzących z hodowli Corynebacterium diphtheriae i Clostridium tetani, które następnie są inaktywowane formaldehydem i oczyszczane. Komponent krztuścowy uzyskuje się przez chemiczną inaktywację i odtoksycznienie pałeczek Bordetella pertussis. Preparat zawiera również wodorotlenek glinu (≤0,7 mg Al³⁺) jako adiuwant, który wzmacnia odpowiedź immunologiczną, a zawiesina krztuścowa dodatkowo pełni funkcję adiuwanta wobec toksoidów.

Właściwości farmakodynamiczne DTP – Szczepionki błoniczo-tężcowo-krztuścowej adsorbowanej

DTP – Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana należy do grupy farmakoterapeutycznej szczepionek przeciw błonicy, tężcowi i krztuścowi pełnokomórkowych, inaktywowanych (kod ATC: J07AJ51). Jej głównym działaniem farmakodynamicznym jest wywoływanie czynnej odporności przeciw trzem chorobom zakaźnym: błonicy, tężcowi i krztuścowi.1

Składniki aktywne szczepionki i ich pochodzenie

Substancjami czynnymi preparatu są:

Proces produkcji i inaktywacja komponentów

Toksoidy błoniczy i tężcowy otrzymywane są poprzez złożony proces produkcyjny, który obejmuje:

  1. Hodowlę szczepów Corynebacterium diphtheriae (dla toksoidu błoniczego) oraz Clostridium tetani (dla toksoidu tężcowego)
  2. Pozyskanie toksyn bakteryjnych z hodowli
  3. Inaktywację toksyn przy użyciu formaldehydu
  4. Koncentrację i oczyszczanie toksoidów

Składnik krztuścowy szczepionki uzyskiwany jest poprzez chemiczną inaktywację pałeczek Bordetella pertussis oraz proces odtoksycznienia.5

Mechanizm działania immunologicznego

Inaktywowane bakterie i toksoidy, mimo pozbawienia właściwości patogennych, zachowują kluczowe właściwości antygenowe swoich odpowiedników naturalnych (żywych bakterii i natywnych toksyn). Ta właściwość pozwala im na wywołanie specyficznej odpowiedzi immunologicznej organizmu, której efektem jest:6

Rola adiuwantów w szczepience

Szczepionka DTP zawiera system adiuwantów, który wzmacnia jej właściwości immunogenne:

  • Wodorotlenek glinu pełni funkcję głównego adiuwantu, wzmacniając uodporniające właściwości szczepionki7
  • Zawiesina komórek krztuśca – poza właściwościami antygenowymi, zapewnia dodatkowy efekt adiuwancyjny w stosunku do toksoidów błoniczego i tężcowego8

Skuteczność ochrony poszczepiennej

Ochronny poziom przeciwciał odpornościowych, zapewniający skuteczną ochronę przed zakażeniem tężcem, błonicą i krztuścem, osiągany jest po kompletnym cyklu szczepienia obejmującym:

Schemat ten jest zgodny z obowiązującym Programem Szczepień Ochronnych.9

Standardy jakości

DTP – Szczepionka błoniczo-tężcowo-krztuścowa adsorbowana spełnia rygorystyczne wymagania jakościowe określone przez dwa uznane międzynarodowe standardy:

  • Farmakopeę Europejską
  • Światową Organizację Zdrowia (WHO)

Zgodność z tymi standardami zapewnia wysoką jakość, bezpieczeństwo i skuteczność preparatu.10

Składnik szczepionki Pochodzenie Minimalna zawartość w dawce (0,5 ml) Funkcja
Toksoid błoniczy Corynebacterium diphtheriae Nie mniej niż 30 j.m. Indukcja odporności przeciw błonicy
Toksoid tężcowy Clostridium tetani Nie mniej niż 40 j.m. (badanie na świnkach morskich)
Nie mniej niż 60 j.m. (badanie na myszach)
Indukcja odporności przeciw tężcowi
Zawiesina inaktywowanego szczepu Bordetella pertussis Bordetella pertussis Nie mniej niż 4 j.m. Indukcja odporności przeciw krztuścowi + działanie adiuwancyjne
Wodorotlenek glinu (adjuwant) Nie więcej niż 0,7 mg Al³⁺ Wzmocnienie odpowiedzi immunologicznej
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl