gruczoł wydzielania wewnętrznego
Gruczoł wydzielania wewnętrznego, inaczej zwany gruczołem dokrewnym lub endokrynnym, to wyspecjalizowana struktura tkankowa, której główną funkcją jest produkcja i wydzielanie hormonów bezpośrednio do krwiobiegu. W przeciwieństwie do gruczołów wydzielania zewnętrznego, które posiadają przewody wyprowadzające, gruczoły endokrynne pozbawione są tych struktur, a hormony przez nie produkowane działają na narządy docelowe odległe od miejsca ich wytwarzania.
Do najważniejszych gruczołów wydzielania wewnętrznego należą: przysadka mózgowa, tarczyca, przytarczyce, grasica, trzustka (wysepki Langerhansa), nadnercza oraz gonady (jajniki i jądra). Każdy z nich produkuje specyficzne hormony regulujące kluczowe funkcje organizmu, takie jak metabolizm, wzrost, rozwój, reprodukcja, reakcja na stres czy gospodarka wodno-elektrolitowa.
Gruczoły endokrynne tworzą razem z układem nerwowym nadrzędny system regulacyjny organizmu – układ neuroendokrynny. Działanie tego układu opiera się na precyzyjnych mechanizmach sprzężeń zwrotnych, zapewniających homeostazę. Zaburzenia funkcjonowania gruczołów wydzielania wewnętrznego mogą prowadzić do szeregu chorób endokrynologicznych, wynikających zarówno z nadmiernej (hiperfunkcji), jak i niedostatecznej (hipofunkcji) produkcji hormonów.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Insulina izofanowa – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Insulina izofanowa, stanowiąca 70% preparatów dwufazowych (np. Gensulin M30, Humulin M3) oraz dostępna jako Humulin N, wymaga ścisłego nadzoru lekarskiego przy zmianie typu, marki, pochodzenia lub metody produkcji, gdyż może to wymagać modyfikacji dawki. Szczególną uwagę należy zwrócić na pacjentów przechodzących z insuliny zwierzęcej na ludzką izofanową, u których dawka i objawy hipoglikemii mogą ulec zmianie, a wczesne symptomy hipoglikemii mogą być mniej wyraźne lub odmienne. Czynniki takie jak długotrwała cukrzyca, neuropatia cukrzycowa czy stosowanie β-adrenolityków również mogą maskować objawy hipoglikemii. Niewyrównana glikemia podczas terapii może prowadzić do poważnych powikłań, w tym śpiączki lub zgonu, a przerwanie leczenia grozi hiperglikemią i kwasicą ketonową. Wytwarzanie przeciwciał na insulinę izofanową jest możliwe, lecz ich miano jest niższe niż przy insulinie zwierzęcej.
amyloidoza skórna, choroba nadnerczy, choroba przysadki mózgowej, choroba tarczycy, choroba trzustki, cukrzyca insulinozależna, dysfagia, Gensulin M30, gruczoł wydzielania wewnętrznego, hiperglikemia, hipoglikemia, Humulin M3, Humulin N, insulina izofanowa, intensywna insulinoterapia, kontrola glikemii, kwasica ketonowa, leczenie skojarzone, lipodystrofia, neuropatia cukrzycowa, niewydolność serca, pioglitazon, preparat dwufazowy, przeciwciało, wstrzykiwacz insulinowy, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, β-adrenolityk - Leksykon leków
Przedawkowanie – Venofer 20 mg Fe 3+/ml
Przedawkowanie preparatu Venofer, zawierającego 20 mg jonów żelaza(III)/ml w postaci kompleksu żelaza(III) wodorotlenku z sacharozą, może prowadzić do przeładowania organizmu żelazem i rozwoju hemosyderozy. Klinicznie manifestuje się to patologicznym odkładaniem hemosyderyny w tkankach, zwłaszcza w wątrobie, trzustce, sercu i układzie endokrynnym. Przedawkowanie może skutkować uszkodzeniem wątroby (podwyższone enzymy, hepatomegalia, niewydolność), zaburzeniami kardiologicznymi (arytmie, kardiomiopatia, niewydolność serca), dysfunkcjami endokrynologicznymi (przysadka, tarczyca, trzustka), pigmentacją skóry oraz uszkodzeniem nerek (proteinuria, zaburzenia funkcji). Ryzyko jest szczególnie wysokie ze względu na parenteralną drogę podania, która omija naturalne mechanizmy kontroli wchłaniania żelaza.
arytmia, droga parenteralna, dysfunkcja przysadki, gruczoł wydzielania wewnętrznego, hemosyderoza, hemosyderyna, hepatomegalia, kardiomiopatia, kompleks żelaza wodorotlenku z sacharozą, nefron, niewydolność serca, niewydolność wątroby, pozaustrojowe oczyszczanie krwi, proteinuria, przeładowanie organizmu żelazem, uszkodzenie kardiomiocytów - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Ipidacrine hydrochloride Grindeks 20 mg
Przedkliniczne badania bezpieczeństwa ipidakryny chlorowodorku wykazały umiarkowaną toksyczność ostrą z wartościami LD50 wynoszącymi 68 mg/kg (myszy, doustnie), 62 mg/kg (szczury, doustnie), 55 mg/kg (króliki, doustnie) oraz 52 mg/kg (podskórnie, różne gatunki). Profil toksyczności jest zależny od drogi podania, z niższą LD50 przy podaniu podskórnym. Badania toksyczności przewlekłej potwierdziły korzystny profil bezpieczeństwa przy długotrwałym stosowaniu, z rzadkimi i krótkotrwałymi działaniami niepożądanymi, głównie związanymi z pobudzeniem receptorów muskarynowych. Elastyczność dawkowania umożliwia optymalizację efektu terapeutycznego przy minimalizacji ryzyka działań niepożądanych.
aberracja chromosomowa, dawka śmiertelna, działanie alergiczne, działanie rakotwórcze, działanie teratogenne, efekt embriotoksyczny, efekt teratogenny, funkcja hormonalna, gospodarka hormonalna, gruczoł wydzielania wewnętrznego, ipidakryna chlorowodorek, LD50, mutacja genowa, potencjał embriotoksyczny, potencjał genotoksyczny, potencjał mutagenny, potencjał onkogenny, potencjał rakotwórczy, potencjał teratogenny, profil toksykologiczny leku, receptor M-cholinergiczny, toksyczność ostra, toksyczność przewlekła, układ hormonalny, układ immunologiczny, układ odpornościowy