biomarkery funkcji nerek

Biomarkery funkcji nerek to substancje lub parametry laboratoryjne, które umożliwiają ocenę stanu fizjologicznego i patologicznego nerek. Służą do wczesnego wykrywania uszkodzenia nerek, monitorowania progresji chorób nerkowych oraz oceny skuteczności terapii.

Do klasycznych biomarkerów należą: kreatynina, mocznik, kwas moczowy, cystatyna C oraz wskaźniki obliczane na ich podstawie, jak szacunkowy współczynnik filtracji kłębuszkowej (eGFR). Nowoczesne biomarkery obejmują m.in. NGAL (lipokalinę związaną z żelatynazą neutrofilów), KIM-1 (cząsteczkę uszkodzenia nerek-1), IL-18 (interleukinę 18) oraz cząsteczki mikroRNA.

W praktyce klinicznej najczęściej wykorzystywane są pomiar stężenia kreatyniny w surowicy i obliczenie eGFR według wzoru CKD-EPI lub MDRD. Cystatyna C jest uważana za dokładniejszy marker niż kreatynina, szczególnie u pacjentów z niewielkimi zaburzeniami funkcji nerek lub u osób ze zmienioną masą mięśniową.

Nowe biomarkery, takie jak NGAL czy KIM-1, wykazują wyższą czułość we wczesnym wykrywaniu ostrego uszkodzenia nerek (AKI), nawet o 24-48 godzin wcześniej niż tradycyjne parametry. Umożliwia to szybsze wdrożenie odpowiedniego postępowania terapeutycznego i potencjalnie lepsze rokowanie dla pacjenta.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl