gruźlica układu oddechowego

Gruźlica układu oddechowego to choroba infekcyjna wywoływana przez prątki Mycobacterium tuberculosis, która pierwotnie atakuje płuca. Jest to najczęstsza postać gruźlicy, stanowiąca około 75-80% wszystkich przypadków tej choroby.

Zakażenie szerzy się drogą kropelkową – prątki są uwalniane do powietrza podczas kaszlu, kichania czy mówienia przez osoby chore. Po infekcji bakterie mogą pozostawać w stanie uśpienia (latentna gruźlica) lub wywołać aktywną chorobę. Główne objawy gruźlicy płuc obejmują przewlekły kaszel (często z odkrztuszaniem plwociny lub krwi), ból w klatce piersiowej, osłabienie, utratę masy ciała, gorączkę oraz nocne poty.

Diagnostyka obejmuje badanie radiologiczne klatki piersiowej, testy bakteriologiczne (badanie plwociny, posiewy), testy molekularne (GeneXpert) oraz próby tuberkulinowe i testy IGRA. Leczenie gruźlicy układu oddechowego opiera się na wielolekowej terapii przeciwprątkowej trwającej minimum 6 miesięcy, składającej się z fazy intensywnej (2 miesiące) i kontynuacji (4 miesiące).

Wyzwaniem w leczeniu gruźlicy pozostaje narastająca oporność prątków na leki (MDR-TB, XDR-TB), co wymaga stosowania bardziej złożonych i dłuższych schematów terapeutycznych. Profilaktyka obejmuje szczepienia BCG, wczesne wykrywanie i leczenie przypadków, chemioprofilaktykę u osób z wysokim ryzykiem oraz poprawę warunków socjalnych i zmniejszanie przeludnienia.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Przeciwwskazania – Flixotide Dysk 500 mcg/dawkę inh.

Flixotide Dysk (flutykazonu propionian) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na flutykazon lub substancje pomocnicze, w tym laktozę jednowodną, co jest istotne u osób z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami nietolerancji laktozy. Przeciwwskazania dotyczą wszystkich dawek preparatu (50 μg, 100 μg, 250 μg, 500 μg). Reakcje nadwrażliwości mogą manifestować się wysypką, świądem, obrzękiem naczynioruchowym, skurczem oskrzeli lub anafilaksją, co stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do dalszego stosowania. Terapia powinna być odroczona u pacjentów z ostrymi infekcjami dróg oddechowych, zwłaszcza wirusowymi, ze względu na ryzyko maskowania objawów i braku korzyści terapeutycznych.
anafilaksja, biodostępność flutykazonu, działanie ogólnoustrojowe, etiologia wirusowa, flutykazonu propionian, gruźlica układu oddechowego, kortykosteroid wziewny, laktoza jednowodna, leczenie przeciwgruźlicze, nadwrażliwość, niedobór laktazy, nietolerancja galaktozy, nietolerancja laktozy, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk naczynioruchowy, ostra infekcja dróg oddechowych, reakcja nadwrażliwości, skurcz oskrzeli, wysypka skórna, zaburzenie czynności wątroby, zespół odstawienia steroidów, zespół złego wchłaniania
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Metmin

Stosowanie mometazonu furoinianu w formie aerozolu do nosa wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z aktywną lub przebyłą gruźlicą układu oddechowego oraz u osób z nieleczonymi zakażeniami grzybiczymi, bakteryjnymi lub wirusowymi. Lek może wywoływać immunosupresję, co zwiększa ryzyko ciężkich infekcji, takich jak ospa wietrzna czy odra, dlatego pacjenci powinni być poinformowani o konieczności natychmiastowej konsultacji lekarskiej po kontakcie z chorymi. Długotrwałe stosowanie (do 12 miesięcy) nie wykazało zaniku błony śluzowej nosa, a wręcz przywracało jej prawidłową strukturę histologiczną, jednak zaleca się okresową kontrolę błony śluzowej oraz przerwanie terapii w przypadku miejscowego zakażenia grzybiczego lub utrzymującego się podrażnienia. Produkt zawiera 0,02 mg chlorku benzalkoniowego na dawkę, którego długotrwałe stosowanie może powodować obrzęk błony śluzowej nosa. Krwawienia z nosa, obserwowane częściej niż w grupie placebo, miały zwykle łagodny przebieg i ustępowały samoistnie.
aerozol donosowy, alergiczne zapalenie spojówek, całoroczne zapalenie błony śluzowej nosa, centralna chorioretinopatia surowicza, chlorek benzalkoniowy, gruźlica układu oddechowego, immunosupresja, jaskra, kortykosteroid, kortykosteroid donosowy, krwawienie z nosa, mometazon furoinian, mukowiscydoza, nadmierna aktywność psychoruchowa, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk błony śluzowej nosa, opóźnienie wzrostu, ospa wietrzna, perforacja przegrody nosowej, podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, polip nosa, terapia przeciwgrzybicza, wyprysk, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zakażenie grzybicze, zanik błony śluzowej nosa, zespół Cushinga
Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Zodgane

Mometazon furoinian w aerozolu do nosa (Zodgane 50 µg/dawkę) wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z aktywną lub nieaktywną gruźlicą, nieleczonymi zakażeniami grzybiczymi i bakteryjnymi oraz ogólnoustrojowymi zakażeniami wirusowymi ze względu na ryzyko immunosupresji i reaktywacji infekcji. Pacjenci powinni być poinformowani o zwiększonym ryzyku cięższego przebiegu chorób zakaźnych, takich jak ospa wietrzna i odra, oraz konieczności natychmiastowego kontaktu z lekarzem w przypadku ekspozycji. Preparat jest przeciwwskazany u osób z perforacją przegrody nosowej, a stosowanie może nasilać uszkodzenia śluzówki i opóźniać gojenie po zabiegach chirurgicznych. Krwawienia z nosa, choć zwykle łagodne i samoistnie ustępujące, występują częściej niż po placebo i pacjenci powinni być o tym poinformowani.
alergiczne zapalenie spojówek, egzema, gruźlica czynna, gruźlica układu oddechowego, immunosupresja, jaskra, kortykosteroid donosowy, krwawienie z nosa, mometazon furoinian, niewydolność kory nadnerczy, niewydolność nadnerczy, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, ospa wietrzna, perforacja przegrody nosowej, podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, stan alergiczny, supresja nadnerczy, zaćma, zakażenie bakteryjne, zakażenie grzybicze, zespół Cushinga, zespół odstawienia kortykosteroidów
Leksykon substancji czynnych
Mometazon furoinian jednowodny – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności

Mometazonu furoinian jednowodny, stosowany donosowo jako kortykosteroid, wymaga szczególnej ostrożności u pacjentów z aktywnymi lub nieaktywnymi zakażeniami układu oddechowego, w tym gruźlicą, oraz u osób z nieleczonymi infekcjami grzybiczymi, bakteryjnymi lub wirusowymi. Długotrwałe stosowanie (do 12 miesięcy) nie wykazuje zaniku błony śluzowej nosa, a nawet przywraca jej prawidłową strukturę histologiczną, jednak konieczne są okresowe kontrole w celu wykrycia ewentualnych zmian. W trakcie terapii mogą wystąpić miejscowe działania niepożądane, takie jak krwawienia z nosa, które są zazwyczaj łagodne i samoistnie ustępują, a także ryzyko miejscowego zakażenia grzybiczego wymagającego przerwania leczenia lub zastosowania terapii przeciwgrzybiczej. Nie zaleca się stosowania u pacjentów z perforacją przegrody nosowej ze względu na ryzyko jej nasilenia. Preparaty zawierają chlorek benzalkoniowy (np. 20 µg na 0,1 ml w preparacie Pronasal), który może powodować podrażnienia przy długotrwałym stosowaniu.
aktywność psychoruchowa, centralna chorioretinopatia surowicza, chlorek benzalkoniowy, działanie niepożądane, działanie ogólnoustrojowe kortykosteroidów, gruźlica układu oddechowego, grzybicze zakażenie błony śluzowej, immunosupresja, jaskra, jednostronny polip nosa, kortykosteroid donosowy, krwawienie z nosa, lek przeciwgrzybiczny, mometazon furoinian jednowodny, mukowiscydoza, nieostre widzenie, niewydolność kory nadnerczy, obrzęk nosa, opóźnienie wzrostu, oś podwzgórze-przysadka-nadnercza, perforacja przegrody nosowej, podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, polip nosa, zaburzenie snu, zaćma, zahamowanie czynności kory nadnerczy, zakażenie grzybicze, zanik błony śluzowej nosa, zespół Cushinga

gruźlica układu oddechowego

Powiązane wpisy

Przeciwwskazania – Flixotide Dysk 500 mcg/dawkę inh.

Specjalne ostrzeżenia – Metmin

Specjalne ostrzeżenia – Zodgane

Mometazon furoinian jednowodny – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności