wtórna zakrzepica żył głębokich

Wtórna zakrzepica żył głębokich (secondary deep vein thrombosis, DVT) to stan chorobowy charakteryzujący się powstawaniem zakrzepów krwi w głębokim układzie żylnym, który rozwija się w wyniku identyfikowalnych czynników ryzyka lub chorób współistniejących. W przeciwieństwie do pierwotnej zakrzepicy żył głębokich, która występuje spontanicznie, wtórna DVT jest następstwem określonych sytuacji klinicznych.

Najczęstsze czynniki ryzyka wtórnej zakrzepicy żył głębokich obejmują: unieruchomienie (długotrwałe leżenie, podróże, unieruchomienie kończyny), zabiegi operacyjne (szczególnie ortopedyczne), urazy, nowotwory złośliwe, ciążę i połóg, stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych lub hormonalnej terapii zastępczej, choroby zapalne, a także wrodzone lub nabyte trombofilie. Istotnym czynnikiem jest również przebyta wcześniej zakrzepica, która zwiększa ryzyko nawrotu.

Diagnostyka wtórnej zakrzepicy żył głębokich opiera się na ocenie klinicznej, określeniu prawdopodobieństwa wystąpienia zakrzepicy (np. skala Wellsa), oznaczeniu stężenia D-dimerów oraz badaniach obrazowych – przede wszystkim ultrasonografii z kompresją (CUS). W przypadkach wątpliwych diagnostycznych stosuje się flebografię, tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny.

Leczenie wtórnej zakrzepicy żył głębokich obejmuje antykoagulację (najczęściej heparynami drobnocząsteczkowymi, a następnie doustnymi antykoagulantami), kompresoterapię oraz, w wybranych przypadkach, trombolizę. Szczególnie istotne jest również zidentyfikowanie i leczenie choroby podstawowej oraz eliminacja modyfikowalnych czynników ryzyka. Czas trwania leczenia przeciwzakrzepowego zależy od charakteru czynnika wywołującego i ryzyka nawrotu.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl