przesunięcie osmotyczne

Przesunięcie osmotyczne to zjawisko fizjologiczne polegające na przemieszczaniu się wody przez błony półprzepuszczalne w odpowiedzi na różnice w stężeniu substancji rozpuszczonych po obu stronach błony. Proces ten ma fundamentalne znaczenie dla utrzymania homeostazy wodno-elektrolitowej w organizmie.

W kontekście klinicznym przesunięcie osmotyczne może występować w różnych stanach patologicznych, takich jak zaburzenia gospodarki sodowej, hiperglikemia czy podawanie roztworów hipertonicznych. Zjawisko to odgrywa kluczową rolę w mechanizmach powstawania obrzęków, odwodnienia komórkowego oraz w terapii osmotycznej stosowanej np. w przypadku obrzęku mózgu.

Istotnym parametrem klinicznym związanym z przesunięciem osmotycznym jest osmolalność osocza, której wartość prawidłowa wynosi 275-295 mOsm/kg H₂O. Zmiana osmolalności osocza o 1 mOsm/kg H₂O powoduje przesunięcie około 100 ml wody między przestrzenią wewnątrz- i zewnątrzkomórkową. Monitorowanie i kontrolowanie przesunięć osmotycznych ma zasadnicze znaczenie w intensywnej terapii, nefrologii i endokrynologii.

Powiązane wpisy

  1. 11.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl