izoenzym CYP 1A2
Izoenzym CYP 1A2 to ważny składnik rodziny cytochromu P450 (CYP450), grupy enzymów odpowiedzialnych za metabolizm wielu związków zarówno endogennych, jak i ksenobiotyków. CYP 1A2 jest głównie zlokalizowany w wątrobie, gdzie stanowi około 13-15% całkowitej zawartości CYP450, co czyni go jednym z dominujących izoenzymów w tym narządzie.
CYP 1A2 uczestniczy w metabolizmie wielu leków, w tym teofiliny, klozapiny, olanzapiny, fluwoksaminy, a także kofeiny, która jest często wykorzystywana jako substrat testowy do oceny aktywności tego izoenzymu. Enzym ten odgrywa również rolę w aktywacji prokancerogenów, takich jak aminy heterocykliczne i aromatyczne aminy, które mogą powstawać podczas obróbki termicznej żywności.
Aktywność CYP 1A2 podlega znacznym wahaniom międzyosobniczym, co może wynikać z polimorfizmów genetycznych oraz czynników środowiskowych, takich jak palenie tytoniu (induktor) czy spożywanie niektórych pokarmów. Interakcje lekowe związane z CYP 1A2 mogą prowadzić do klinicznie istotnych konsekwencji, zwłaszcza w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym, dlatego znajomość substratów, inhibitorów i induktorów tego izoenzymu jest kluczowa w praktyce klinicznej.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Interakcje leku – Riluzole SUN 50 mg
Ryluzol, substancja czynna preparatu Riluzole SUN 50 mg, jest metabolizowany głównie przez izoenzym CYP 1A2 w wątrobie, co stanowi podstawę potencjalnych interakcji farmakokinetycznych z innymi lekami metabolizowanymi przez ten szlak. Inhibitory CYP 1A2, takie jak kofeina, teofilina, diklofenak, fenacetyna, leki psychotropowe (diazepam, klomipramina, imipramina, amitryptylina, fluwoksamina) oraz chinolony (np. ciprofloksacyna), mogą spowalniać eliminację ryluzolu, prowadząc do wzrostu jego stężenia w osoczu i zwiększonego ryzyka działań niepożądanych. Szczególnie silna inhibicja przez fluwoksaminę wymaga unikania jednoczesnego stosowania. Z kolei induktory CYP 1A2, takie jak ryfampicyna, omeprazol, dym papierosowy oraz substancje zawarte w żywności pieczonej na węglu, przyspieszają metabolizm ryluzolu, co może skutkować obniżeniem jego stężenia i zmniejszeniem skuteczności terapeutycznej. W przypadku palaczy i pacjentów stosujących induktory enzymu zaleca się monitorowanie skuteczności terapii oraz rozważenie dostosowania dawki ryluzolu.
amitryptylina, badanie in vitro, charakterystyka produktu leczniczego, chinolon, ciprofloksacyna, diazepam, diklofenak, dym papierosowy, działanie niepożądane, farmakokinetyka ryluzolu, fenacetyna, fluwoksamina, frakcja mikrosomalna wątroby, imipramina, inhibitor CYP 1A2, inhibitor pompy protonowej, izoenzym CYP 1A2, klomipramina, kofeina, lek przeciwastmatyczny, lek przeciwgruźliczy, lek psychotropowy, niesteroidowy lek przeciwzapalny, norfloksacyna, omeprazol, produkt leczniczy, ryfampicyna, ryluzol, stężenie w osoczu, substancja czynna, szlak enzymatyczny, teofilina - Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – GluaMet 50 mg/tabl. + 850 mg/tabl.
Produkt leczniczy GluaMet zawiera wildagliptynę (50 mg) oraz metforminę (850 mg lub 1000 mg) i wykazuje farmakokinetykę zgodną z profilem obu substancji podawanych osobno. Wildagliptyna charakteryzuje się szybkim wchłanianiem (Cmax po 1,7 h na czczo), wysoką biodostępnością (85%) oraz niskim wiązaniem z białkami osocza (9,3%). Metabolizm wildagliptyny obejmuje głównie hydrolizę do nieaktywnego metabolitu LAY 151 (57% dawki), bez istotnego udziału enzymów CYP450, co minimalizuje ryzyko interakcji lekowych. Wildagliptyna jest wydalana głównie z moczem (85%), z okresem półtrwania około 3 godzin po podaniu doustnym. Metformina osiąga Cmax po około 2,5 h, ma biodostępność 50-60%, jest wydalana w postaci niezmienionej przez nerki, a jej okres półtrwania wynosi około 6,5 h. Spożycie pokarmu wpływa na farmakokinetykę metforminy, zmniejszając Cmax o 26% i AUC o 7% przy dawce 1000 mg, a także opóźniając Tmax z 2 do 4 godzin, natomiast nie wpływa istotnie na wildagliptynę.
AUC, biorównoważność, Cmax, cytochrom P450, dystrybucja pozanaczyniowa, farmakokinetyka, hydroliza wildagliptyny, izoenzym CYP 1A2, izoenzym CYP 2C8, izoenzym CYP 2C9, izoenzym CYP 2D6, izoenzym CYP 2E1, klasyfikacja Child-Pugh, klirens kreatyniny, klirens nerkowy, klirens ogólnoustrojowy, metformina, okres półtrwania, peptydaza dipeptydylowa IV, przesączanie kłębuszkowe, stężenie w osoczu, Tmax, wiązanie z białkami osocza, wildagliptyna, wydzielanie kanalikowe, wysycalność wchłaniania, zaburzenia czynności nerek, zaburzenia czynności wątroby - Leksykon leków
Interakcje leku – Aropilo 5 mg
Ropinirol, metabolizowany głównie przez izoenzym CYP1A2, wykazuje istotne interakcje farmakokinetyczne z inhibitorami tego enzymu, takimi jak cyprofloksacyna, enoksacyna i fluwoksamina, które zwiększają Cmax o 60% oraz AUC o 84%, co wymaga dostosowania dawki leku. Brak istotnych interakcji farmakokinetycznych stwierdzono z lewodopą, domperydonem oraz teofiliną. Palenie tytoniu, jako induktor CYP1A2, może obniżać stężenie ropinirolu w osoczu, co również może wymagać korekty dawkowania. Ponadto, hormonalna terapia zastępcza (HTZ) podnosi stężenie ropinirolu, a jej wprowadzenie lub odstawienie może wymagać modyfikacji dawki leku.
antagonista dopaminy, antagonista witaminy K, choroba Parkinsona, cyprofloksacyna, domperidon, działanie hipotensyjne, enoksacyna, fluwoksamina, hipotonia ortostatyczna, hormonalna terapia zastępcza, induktor CYP1A2, inhibitor CYP1A2, interakcja farmakodynamiczna, interakcja farmakokinetyczna, interakcja lekowa, izoenzym CYP 1A2, lek neuroleptyczny, lewodopa, metoklopramid, pole pod krzywą stężenia, receptor dopaminergiczny, ropinirol, stężenie maksymalne, substrat CYP1A2, sulpiryd, teofilina, warfaryna, znormalizowany czas protrombinowy