przykurcz Dupuytrena
Przykurcz Dupuytrena (choroba Dupuytrena) to postępujące schorzenie tkanki łącznej, charakteryzujące się włóknieniem i pogrubieniem powięzi dłoniowej. Proces ten prowadzi do nieodwracalnego przykurczu palców, najczęściej palca serdecznego i małego, w kierunku dłoni.
Etiologia choroby nie jest w pełni poznana, jednak wiąże się ją z czynnikami genetycznymi, metabolicznymi i środowiskowymi. Do czynników ryzyka należą: płeć męska, wiek powyżej 50 lat, pochodzenie północnoeuropejskie, cukrzyca, epilepsja, palenie tytoniu oraz nadużywanie alkoholu. Schorzenie często występuje rodzinnie, co sugeruje istotny komponent genetyczny.
Choroba rozwija się stopniowo – początkowo pojawia się zgrubienie skóry dłoni, następnie tworzą się guzki i pasma włókniste, które z czasem przekształcają się w powrózki powodujące przykurcz palców. Diagnostyka opiera się głównie na badaniu klinicznym, w tym teście stołowym (niemożność położenia dłoni płasko na powierzchni).
Leczenie zależy od stopnia zaawansowania schorzenia. W początkowych stadiach stosuje się fizykoterapię i iniekcje kolagenazy Clostridium histolyticum. W bardziej zaawansowanych przypadkach konieczna jest interwencja chirurgiczna – od prostej fasciotomii igłowej po rozległe wycięcie zmienionej patologicznie powięzi (fasciektomia). Mimo leczenia choroba ma tendencję do nawrotów.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Alantoina – Wskazania do stosowania
Alantoina jest substancją o właściwościach keratolitycznych, nawilżających oraz stymulujących regenerację tkanek, szeroko stosowaną w dermatologii. Preparaty zawierające alantoinę, takie jak maść Alantan (20 mg/g) i krem/maść Alantan Plus (20 mg/g alantoiny + 50 mg/g deksopantenolu), są wskazane w leczeniu trudno gojących się ran, oparzeń termicznych i słonecznych, przewlekłych stanów zapalnych skóry (atopowe zapalenie skóry, wyprysk, łuszczyca), a także w pielęgnacji skóry podrażnionej i wysuszonej. Alantan Plus dodatkowo znajduje zastosowanie w zapobieganiu odparzeniom u niemowląt oraz w terapii owrzodzeń podudzi. Preparaty takie jak Baikaderm (1,00 g/100 g alantoiny) i Dernilan (300 mg/100 g alantoiny) uzupełniają terapię stanów zapalnych skóry, trądziku grudkowo-krostkowego oraz bolesnych pęknięć zrogowaciałego naskórka. W leczeniu blizn stosuje się m.in. Cepan krem (1,0 g/100 g alantoiny) i Contractubex żel (10 mg/g alantoiny), które są skuteczne w terapii blizn przerostowych, keloidów oraz przykurczy.
alantoina, atopowe zapalenie skóry, blizna i bliznowiec, choroba przyzębia, deksopantenol, heparyna sodowa, keloid, łuszczyca, nadmierne rogowacenie skóry, odleżyna protetyczna, oparzenie słoneczne, oparzenie termiczne, owrzodzenie podudzia, przykurcz, przykurcz Dupuytrena, regeneracja tkanek, trądzik grudkowo-krostkowy, właściwość keratolityczna, wyprysk alergiczny, zapalenie błony śluzowej nosa - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Objawy
Przykurcz Dupuytrena to przewlekłe, postępujące schorzenie charakteryzujące się proliferacją miofibroblastów i włóknieniem powięzi dłoniowej, prowadzącym do tworzenia guzków, sznurów łącznotkankowych oraz przykurczu palców, najczęściej serdecznego i małego. Choroba przebiega w trzech fazach: początkowej (guzki, tkliwość, pogrubienie skóry), proliferacyjnej (tworzenie sznurów, wgłębienia skóry) oraz rezydualnej (kurczenie się sznurów, przykurcz palców z ograniczeniem wyprostu). Zaawansowane przykurcze mogą osiągać kąty zgięcia 70-80° lub więcej, znacznie ograniczając funkcję ręki i codzienne czynności. Progresja jest zmienna, z wolnym przebiegiem u większości pacjentów, ale u 10% może dojść do samoistnej regresji. Czynniki ryzyka cięższego przebiegu to wczesny wiek zachorowania (<50 lat), płeć męska, obustronność zmian, wywiad rodzinny oraz tzw. diathesis Dupuytrena.
choroba Dupuytrena, choroba Ledderhose, choroba Peyroniego, dermofasciektomia, dysfagia, fasciektomia, fasciotomia, faza proliferacyjna, faza rezydualna, guzek Garoda, iniekcja steroidów, kolagenaza, powięź dłoniowa, proliferacja miofibroblastów, przykurcz Dupuytrena, radioterapia, staw międzypaliczkowy, staw międzypaliczkowy bliższy, staw śródręczno-paliczkowy, szyna stabilizująca - Leksykon chorób i schorzeń
Urazy powtarzalnego napięcia – Objawy
Urazy powtarzalnego napięcia (RSI) to przewlekłe uszkodzenia mięśni, ścięgien i nerwów, najczęściej dotyczące górnych kończyn, wywołane powtarzalnymi ruchami i przeciążeniem. Klinicznie RSI przebiega w trzech stadiach: stadium 1 (łagodne) charakteryzuje się bólem i dyskomfortem pojawiającym się podczas aktywności i ustępującym po odpoczynku; stadium 2 (umiarkowane) obejmuje dłuższe epizody bólu, obrzęk, zaczerwienienie, sztywność oraz ból nocny, który wpływa na codzienne funkcjonowanie; stadium 3 (ciężkie) to stały ból, znaczne osłabienie mięśni, niezdolność do wykonywania nawet lekkich czynności oraz utrwalone zmiany fizyczne, często nieodwracalne. Objawy obejmują m.in. mrowienie, drętwienie, osłabienie siły uchwytu, a także ograniczenie ruchomości i ból promieniujący w obrębie rąk, łokci, barków i szyi. Czynniki ryzyka to m.in. brak odpoczynku, stres, nieergonomiczne warunki pracy, płeć żeńska oraz wiek. Nieleczone RSI może prowadzić do powikłań takich jak zespoły uciskowe nerwów, złamania przeciążeniowe czy przykurcz Dupuytrena.
ból promieniujący, ból przewlekły, drętwienie, kończyna górna, łokieć tenisisty, nadgarstek, obrzęk, ograniczenie ruchomości, osłabienie mięśniowe, przepuklina krążka międzykręgowego, przykurcz Dupuytrena, skurcz mięśni, sztywność stawów, tępy ból, torbiel galaretowata, uraz powtarzalnego napięcia, uszkodzenie mięśni, uszkodzenie nerwu, zapalenie kaletki maziowej, zapalenie ścięgna, zespół cieśni nadgarstka, zespół uciskowy nerwu, złamanie przeciążeniowe - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Przykurcz Dupuytrena to przewlekłe, postępujące schorzenie charakteryzujące się włóknieniem i skróceniem powięzi dłoniowej, prowadzącym do tworzenia guzków i sznurów włóknistych, które powodują zgięcie palców, głównie serdecznego i małego. Choroba dotyka głównie mężczyzn po 50. roku życia, szczególnie z populacji szkockiej, skandynawskiej, irlandzkiej i wschodnioeuropejskiej. Diagnostyka opiera się na badaniu fizykalnym, w tym teście tablicy, oraz ocenie kąta przykurczu w stawach MCP i PIP. Wskazaniem do konsultacji chirurgicznej jest przykurcz ≥30° w stawie MCP lub jakikolwiek przykurcz w stawie PIP. W początkowej fazie zaleca się obserwację i fizjoterapię, w tym ćwiczenia rozciągające, noszenie indywidualnych szyn oraz terapię ciepłem i ultradźwiękami. W przypadku progresji lub dolegliwości bólowych stosuje się iniekcje kortykosteroidów (triamcynolon 40 mg/ml) lub kolagenazy Clostridium histolyticum (XIAFLEX), które rozluźniają sznury włókniste.
aponeurotomia igłowa, badanie fizykalne, chirurg ręki, choroba Dupuytrena, choroba Ledderhose, choroba Peyroniego, ćwiczenie rozciągające, ćwiczenie zakresu ruchu, dermofasciektomia, fasciektomia, fasciotomia, fizjoterapia, guzek, guzek Garoda, iniekcja kortykosteroidu, kolagenaza Clostridium histolyticum, powięź dłoniowa, przezskórna fasciotomia igłowa, przykurcz Dupuytrena, radioterapia, rehabilitacja, staw międzypaliczkowy bliższy, staw śródręczno-paliczkowy, szyna ortopedyczna, terapeuta ręki, terapeuta zajęciowy, terapia ręki, terapia zajęciowa, triamcynolon, zapalenie ścięgien, znieczulenie miejscowe, znieczulenie regionalne - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie pochewek ścięgnistych de quervaina – Epidemiologia
Zapalenie pochewek ścięgnistych de Quervaina jest drugą najczęstszą tendinopatią nadgarstka, charakteryzującą się zapaleniem błony maziowej pochewki ścięgnistej mięśni odwodziciela długiego kciuka (APL) i prostownika krótkiego kciuka (EPB) na poziomie wyrostka rylcowatego kości promieniowej. Epidemiologia wskazuje na częstość występowania w populacji ogólnej na poziomie 0,5-1,3% u kobiet i 0,13-0,5% u mężczyzn, z zapadalnością około 0,9 na 1000 osobolat. Kobiety stanowią 77,5-80% przypadków, a stosunek zachorowań kobiet do mężczyzn wynosi około 3:1, z najwyższą zapadalnością w wieku 40-59 lat (ryzyko względne 10,6). Różnice rasowe wskazują na wyższe ryzyko u osób rasy czarnej (1,3 na 1000 osobolat) w porównaniu do rasy białej (0,8 na 1000 osobolat). Czynniki ryzyka obejmują powtarzalne ruchy nadgarstka i kciuka w pracy zawodowej (np. sekretarki, pielęgniarki), aktywności sportowe (golf, tenis, wioślarstwo), a także częste korzystanie z urządzeń elektronicznych, co zwiększa zachorowalność w młodszych grupach wiekowych (18-25 lat).
abductor pollicis longus, ból nadgarstka, cukrzyca, extensor pollicis brevis, leczenie chirurgiczne, leczenie zachowawcze, mięsień odwodziciel długi kciuka, nadzór epidemiologiczny, niedoczynność tarczycy, NLPZ, orteza, prostownik krótki kciuka, przykurcz Dupuytrena, receptory estrogenowe, reumatoidalne zapalenie stawów, toczeń rumieniowaty układowy, trigger finger, wyrostek rylcowaty kości promieniowej, zapalenie błony maziowej, zapalenie nadkłykcia bocznego, zapalenie nadkłykcia przyśrodkowego, zapalenie pochewek ścięgnistych de Quervaina, zapalenie stawu nadgarstkowo-śródręcznego - Leksykon chorób i schorzeń
Ból palców – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Ból palców, obejmujący objawy takie jak tkliwość, pieczenie, sztywność, drętwienie, obrzęk czy zmiany koloru skóry, jest częstą dolegliwością wynikającą z urazów (np. podczas sportów kontaktowych, upadków, powtarzalnych ruchów) oraz schorzeń takich jak zapalenie stawów, zespół cieśni nadgarstka, palec spustowy, przykurcz Dupuytrena czy zespół de Quervaina. Diagnostyka obejmuje szczegółowe badanie fizykalne, wywiad oraz w razie potrzeby obrazowanie rentgenowskie w celu oceny struktury kostnej i wykluczenia złamań. Objawy takie jak drętwienie mogą wskazywać na neuropatie lub zaburzenia krążenia, natomiast zaczerwienienie i obrzęk sugerują proces zapalny lub infekcję. Szczególną uwagę należy zwrócić na deformacje, niemożność wyprostowania palca oraz silny ból spoczynkowy, które wymagają pilnej interwencji.
antybiotyk, aspiracja torbieli, buddy taping, drętwienie, fizykoterapia, metoda RICE, niesteroidowy lek przeciwzapalny, objaw Raynauda, obrzęk, palec spustowy, pochewka ścięgnista, pogrubienie ścięgna, przykurcz Dupuytrena, terapia zajęciowa, termoterapia, tkliwość, uraz ścięgna, uwolnienie ścięgna, zakres ruchu, zapalenie stawów, zdjęcie rentgenowskie, zespół cieśni nadgarstka, zespół de Quervaina - Leksykon chorób i schorzeń
Urazy powtarzalnego napięcia – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Urazy powtarzalnego napięcia (RSI) to schorzenia układu mięśniowo-szkieletowego wynikające z powtarzalnych ruchów i przeciążenia tych samych partii ciała, najczęściej dotyczące kończyn górnych, szyi i ramion. Do najczęstszych jednostek należą zespół cieśni nadgarstka, łokieć tenisisty, zapalenie kaletki maziowej oraz zapalenie ścięgien stożka rotatorów. Objawy obejmują ból (tępy, ostry, pulsujący), obrzęk, mrowienie, drętwienie, osłabienie i ograniczenie ruchomości. Diagnostyka opiera się na szczegółowym wywiadzie i badaniu fizykalnym, a w razie potrzeby na badaniach obrazowych (MRI, USG) i elektromiografii (EMG). RSI dzieli się na typ 1 (z widocznym stanem zapalnym) i typ 2 (ból bez obrzęku). Kluczowe jest wczesne rozpoznanie, aby zapobiec przewlekłym zmianom i trwałej niepełnosprawności.
badanie fizykalne, badanie ultrasonograficzne, choroba Osgood-Schlattera, elektromiografia, fizjoterapia, iniekcja steroidowa, łokieć tenisisty, niesteroidowy lek przeciwzapalny, palec spustowy, przepuklina dyskowa, przykurcz Dupuytrena, rezonans magnetyczny, terapia zajęciowa, torbiel galaretowata, uraz mięśniowo-szkieletowy, uraz powtarzalnego napięcia, zapalenie kaletki maziowej, zapalenie okostnej piszczeli, zapalenie ścięgien, zapalenie ścięgien stożka rotatorów, zespół cieśni nadgarstka, zespół de Quervaina, zespół kanału nerwu łokciowego, zespół uciskowy nerwu, złamanie przeciążeniowe - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Rokowania, prognozy i postęp choroby
Przykurcz Dupuytrena to przewlekłe, fibroproliferacyjne schorzenie dłoni, charakteryzujące się rozwojem włóknistych guzków i pasm prowadzących do przykurczów zgięciowych palców, co upośledza funkcję ręki. Choroba dotyka około 5% populacji, głównie osób pochodzenia europejskiego, a progresja do przykurczów palców występuje u 20% pacjentów w ciągu 7 lat i u 35% w ciągu 18 lat od rozpoznania. Czynniki ryzyka szybszego postępu to diateza Dupuytrena (dodatni wywiad rodzinny, choroby ektopowe, obustronne zajęcie) oraz ekspozycja na pracę manualną, która wykazuje liniową zależność dawka-odpowiedź. Aktualne metody leczenia, takie jak przezskórna fasciotomia igłowa, iniekcja kolagenazy i otwarta fasciektomia, cechują się różnymi wskaźnikami nawrotów po 5 latach: odpowiednio 84,9%, 32% i 21%, przy czym fasciotomia igłowa wykazuje istotnie wyższy odsetek nawrotów (p=0,001).
badanie ultrasonograficzne, deformacja palca, ekspozycja zawodowa, fasciotomia igłowa, nawrót choroby, obustronne zajęcie, ograniczona fasciektomia, przezskórna fasciotomia igłowa, przykurcz Dupuytrena, przykurcz palca, przykurcz zgięciowy, reoperacja, schorzenie fibroproliferacyjne, wskaźnik nawrotu - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Zapobieganie i profilaktyka
Przykurcz Dupuytrena to postępująca choroba powięzi dłoniowej prowadząca do nieodwracalnego zgięcia palców, głównie serdecznego i małego. Pomimo braku skutecznych metod całkowitej prewencji, kontrola modyfikowalnych czynników ryzyka, takich jak utrzymanie prawidłowej glikemii u pacjentów z cukrzycą, ograniczenie spożycia alkoholu, zaprzestanie palenia tytoniu oraz utrzymanie prawidłowej masy ciała i aktywności fizycznej, może zmniejszyć ryzyko rozwoju choroby. Wczesne wykrycie i regularne konsultacje ze specjalistą (chirurg ręki, ortopeda) oraz wdrożenie fizjoterapii, w tym terapii ciepłem, rozciągania i stosowania szyn, są kluczowe w spowolnieniu progresji przykurczu. Zaleca się wykonywanie ćwiczeń rozciągających i automasażu dłoni co najmniej 3 razy dziennie, z utrzymaniem pozycji rozciągającej przez 2 sekundy, powtarzając 10 razy.
alkoholizm, badania molekularne, biopsja płynna, chirurg ręki, cukrzyca, ćwiczenia rozciągające, fizjoterapia, glikemia, konsultacja specjalistyczna, kortykosteroidy, leki biologiczne, naczynia krwionośne, niepełnosprawność ręki, ortopeda, palec serdeczny, powięź dłoniowa, przykurcz Dupuytrena, reumatoidalne zapalenie stawów, termoterapia, zabieg chirurgiczny - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Contractubex (50 IU + 100 mg + 10 mg)/g
Contractubex w postaci żelu zawiera 50 IU heparyny sodowej, 100 mg wyciągu płynnego z cebuli oraz 10 mg alantoiny na gram preparatu. Lek wykazuje działanie przeciwzapalne, przeciwobrzękowe, przeciwbakteryjne oraz wspomaga regenerację tkanek i poprawia mikrokrążenie. Preparat jest wskazany do leczenia różnorodnych blizn patologicznych, takich jak blizny ograniczające ruch w okolicach stawów, blizny hipertroficzne, keloidy, blizny pooperacyjne, pooparzeniowe, powypadkowe oraz blizny po amputacjach. Ponadto, Contractubex znajduje zastosowanie w terapii przykurczy, w tym przykurczu Dupuytrena oraz przykurczy ścięgien powstałych na skutek urazów lub bliznowacenia.
alantoina, blizna hipertroficzna, blizna obrzmiała, blizna ograniczająca ruch, blizna poamputacyjna, blizna pooparzeniowa, blizna pooperacyjna, blizna powiększona, blizna powypadkowa, bliznowiec, działanie keratolityczne, działanie przeciwobrzękowe, działanie przeciwzapalne, epitelializacja, heparyna sodowa, keloid, przykurcz, przykurcz Dupuytrena, przykurcz palca, przykurcz ścięgna, regeneracja tkanki, właściwości przeciwbakteryjne, wyciąg z cebuli - Leksykon leków
Działania niepożądane – Phenytoinum WZF 100 mg
Fenytoina (Phenytoinum WZF, 100 mg) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze dotyczą ośrodkowego układu nerwowego i są zależne od dawki. Objawy te obejmują oczopląs, zaburzenia mowy, koordynacji ruchowej, ataksję, dezorientację, parestezje oraz senność. Rzadziej obserwuje się dyskinezy, polineuropatie obwodowe, a także zaburzenia psychiczne, takie jak agresja, osłabienie pamięci i depresja. Ze strony przewodu pokarmowego najczęściej występują nudności, wymioty i zaparcia, a rzadko toksyczne zapalenie lub uszkodzenie wątroby. W zakresie hematologicznym mogą pojawić się poważne dyskrazje krwi, w tym trombocytopenia, leukopenia, agranulocytoza, pancytopenia oraz anemia aplastyczna, które choć rzadkie, mogą mieć przebieg śmiertelny. W przypadku makrocytozy lub anemii megaloblastycznej skuteczne jest leczenie kwasem foliowym. Konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi podczas terapii.
agranulocytoza, anemia aplastyczna, anemia megaloblastyczna, aplazja czerwonokrwinkowa, ataksja, choroba Hodgkina, choroba Peyroniego, dysfagia, dyskineza, fascykulacje, gęstość mineralna kości, granulocytopenia, guzkowe zapalenie tętnic, hirsutyzm, leukopenia, limfadenopatia, makrocytoza, morfologia krwi, oczopląs, osteopenia, osteoporoza, pancytopenia, parestezje, poliartropatia, polineuropatia obwodowa, przerost dziąseł, przykurcz Dupuytrena, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna martwica naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, zaburzenia funkcji móżdżku, zaburzenia mowy, zapalenie skóry pęcherzowe, zawroty głowy, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół bólowy kompleksowy – Epidemiologia
Zespół bólowy kompleksowy (CRPS) to rzadkie, ale wyniszczające schorzenie bólowe, najczęściej rozwijające się po urazie kończyny, z częstością występowania od 5,46 do 29,0 przypadków na 100 000 osobolat, zależnie od regionu i kryteriów diagnostycznych. CRPS dzieli się na typ I (około 87% przypadków, częstość ~21/100 000) i typ II (~4/100 000). Choroba dotyka głównie kobiety (stosunek 2:1 do 4:1), szczególnie w wieku 40-70 lat, z najwyższą częstością w grupie 61-70 lat w Europie i 70+ w Korei Południowej. U dzieci CRPS jest rzadsze (1,14-1,2/100 000), z wyraźną przewagą płci żeńskiej (9:1) i częstszym zajęciem kończyn dolnych. Najczęstszym czynnikiem wyzwalającym jest uraz, zwłaszcza złamania (44-46%), a ryzyko rozwoju po złamaniu nadgarstka wynosi 3,8%, a po złamaniu stawu skokowego około 7%. Inne czynniki ryzyka to płeć żeńska, wiek >50 lat, choroby współistniejące (np. astma, migrena, RZS), stosowanie inhibitorów ACE oraz palenie papierosów. Cukrzyca, otyłość i niedoczynność tarczycy wiążą się z niższym ryzykiem CRPS typu I.
astma, badanie epidemiologiczne, cukrzyca, etiologia i patofizjologia, fibromialgia, inhibitor ACE, kauzalgia, migrena, niedoczynność tarczycy, niepełnosprawność, okres pomenopauzalny, osteoporoza, otyłość, predylekcja, przykurcz Dupuytrena, reumatoidalne zapalenie stawów, terapia fizyczna, unieruchomienie, zespół bólowy kompleksowy, zespół bólowy regionalny złożony, zespół cieśni nadgarstka, złamanie, złamanie nadgarstka, złamanie otwarte, złamanie wewnątrzstawowe - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Etiologia i przyczyny
Przykurcz Dupuytrena to postępujące schorzenie fibroproliferacyjne powięzi dłoniowej, charakteryzujące się proliferacją fibroblastów, zwiększonym stosunkiem kolagenu typu III do I oraz obecnością miofibroblastów i podwyższonym stężeniem prostaglandyn. Etiologia jest wieloczynnikowa, z dominującą rolą czynników genetycznych (około 80% przypadków), wykazujących autosomalne dominujące dziedziczenie i związanych z polimorfizmami SNP w genach szlaku Wnt. Choroba występuje trzykrotnie częściej u mężczyzn, głównie po 40. roku życia, a jej częstość jest wyższa w populacjach północnoeuropejskich i skandynawskich. W patogenezie istotne są także czynniki środowiskowe i współistniejące choroby, takie jak cukrzyca (OR 3,06; 95% CI 2,69–3,48), padaczka (OR 2,80; 95% CI 2,49–3,15) oraz choroby wątroby (OR 2,92; 95% CI 2,08–4,12). Dodatkowo palenie tytoniu potraja ryzyko, a ekspozycja na wibracje wiąże się z OR 2,87 (95% CI 1,41–5,84).
adenozynotrifosforan, choroba Dupuytrena, choroba Ledderhose’a, choroba Peyroniego, czynnik wzrostu nerwów, czynnik wzrostu tkanki łącznej, dziedziczenie autosomalne dominujące, główny układ zgodności tkankowej, kolagen typu I, kolagen typu III, miofibroblast, naskórkowy czynnik wzrostu, odpowiedź autoimmunologiczna, oksydaza ksantynowa, płytkopochodny czynnik wzrostu, polimorfizm pojedynczego nukleotydu, powięź dłoniowa, proliferacja fibroblastów, proliferacja komórkowa, prostaglandyna, przykurcz Dupuytrena, szlak sygnalizacyjny WNT, tkanka podskórna dłoni, transformujący czynnik wzrostu beta, uszkodzenie mikronaczyniowe, wrażliwość na androgeny, zaburzenie tkanki łącznej, zespół bólu regionalnego złożonego - Leksykon substancji czynnych
Fenytoina – Działania niepożądane
Fenytoina, stosowana jako lek przeciwdrgawkowy, wiąże się z szerokim spektrum działań niepożądanych obejmujących układ nerwowy, hematologiczny, immunologiczny, skórny, sercowo-naczyniowy oraz kostny. Do bardzo często obserwowanych należą zaburzenia neurologiczne, takie jak oczopląs, ataksja, parestezje, splątanie, zawroty głowy, a także podwójne widzenie (diplopia). Długotrwałe stosowanie może prowadzić do ospałości, polineuropatii, a przy stężeniach fenytoiny w osoczu >25 µg/ml – do nieodwracalnej atrofii móżdżku. Rzadkie, ale poważne działania obejmują ciężkie zaburzenia morfologii krwi (leukopenia, trombocytopenia, agranulocytoza, pancytopenia, anemia aplastyczna), które mogą wymagać natychmiastowego odstawienia leku. Zespół nadwrażliwości na fenytoinę manifestuje się m.in. gorączką, eozynofilią, limfadenopatią i wysypką, a ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevens-Johnsona i toksyczna nekroliza naskórka, stanowią zagrożenie życia. W trakcie terapii konieczne jest regularne monitorowanie morfologii krwi oraz enzymów wątrobowych.
agranulocytoza, anemia aplastyczna, aplazja czysto czerwonokrwinkowa, asystolia, ataksja, blokada przewodnictwa, choroba Peyroniego, diplopia, dysfagia, dyskineza, działanie proarytmiczne, granulocytopenia, guzkowe zapalenie okołotętnicze, leukopenia, limfadenopatia, migotanie przedsionków, niedokrwistość megaloblastyczna, oczopląs, osteomalacja, osteopenia, osteoporoza, pancytopenia, parestezja, pląsawica, podrażnienie skóry, poliartropatia, polineuropatia, polineuropatia obwodowa, przerost dziąseł, przykurcz Dupuytrena, splątanie, śródmiąższowe zapalenie nerek, toczeń rumieniowaty układowy, toksyczna nekroliza naskórka, toksyczne zapalenie wątroby, trombocytopenia, wysypka odropodobna, zapalenie płuc, zatrzymanie krążenia, zespół nadwrażliwości, zespół Stevensa-Johnsona, zmniejszenie gęstości mineralnej kości - Leksykon chorób i schorzeń
Ból palców – Etiologia i przyczyny
Ból palców jest objawem o wieloczynnikowej etiologii, obejmującej urazy mechaniczne (skręcenia, zwichnięcia, złamania, stłuczenia, urazy ścięgien i ran), choroby zapalne i zwyrodnieniowe stawów (osteoartroza, RZS, łuszczycowe zapalenie stawów, dna moczanowa), a także schorzenia ścięgien (tendinitis, tenosynovitis, palec spustowy, choroba de Quervaina) oraz neuropatie obwodowe i zespoły uciskowe (np. zespół cieśni nadgarstka). Charakterystyczne objawy i lokalizacje zmian, takie jak guzy Heberdena i Boucharda w osteoartrozie, symetryczne zapalenie stawów w RZS, czy daktylitis w łuszczycowym zapaleniu stawów, pomagają w różnicowaniu przyczyn. Warto zwrócić uwagę na czynniki ryzyka, takie jak wiek, płeć żeńska, choroby współistniejące (cukrzyca, niedoczynność tarczycy), powtarzalne ruchy oraz urazy.
choroba Buergera, choroba de Quervaina, choroba podstawowa, choroba zwyrodnieniowa stawu, dna moczanowa, guzki Heberdena, infekcyjne zapalenie stawu, łuszczycowe zapalenie stawów, neuropatia obwodowa, odmrożenie, palec spustowy, przykurcz Dupuytrena, reumatoidalne zapalenie stawów, ropień, skręcenie, toczeń rumieniowaty układowy, torbiel galaretowata, twardzina układowa, uraz ścięgna, uraz zmiażdżeniowy, zanokcica, zapalenie pochewki ścięgnistej, zapalenie ścięgna, zapalenie tkanki łącznej, zastrzał, zespół cieśni nadgarstka, zespół Raynauda, zwichnięcie - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Leczenie
Przykurcz Dupuytrena to postępujące schorzenie dłoni, charakteryzujące się zgrubieniem i skróceniem powięzi dłoniowej, prowadzącym do przykurczu palców. Wczesne stadium, bez istotnych dolegliwości i zachowanej funkcji, wymaga obserwacji i terapii zachowawczej, w tym fizykoterapii (ultradźwięki, zabiegi cieplne, ćwiczenia rozciągające, ortezy) oraz iniekcji kortykosteroidów (np. Triamcynolon), które redukują stan zapalny i bolesność guzków. Nowoczesne metody nieinwazyjne to terapia falami uderzeniowymi (ESWT) oraz radioterapia niskodawkowa, hamująca aktywność miofibroblastów i stabilizująca zmiany u około 85% pacjentów. W przypadku wyraźnych pasm włóknistych stosuje się igłoafonerektomię (NA) z szybkim powrotem do funkcji, ale wysokim wskaźnikiem nawrotów (do 65% w 3-4 lata) oraz iniekcje kolagenazy Clostridium histolyticum (Xiaflex), które umożliwiają rozciągnięcie palców po maksymalnie 3 iniekcjach, z czasem rekonwalescencji 1-2 tygodnie i umiarkowanym ryzykiem nawrotów (~50% w 5 lat).
adalimumab, bloker kanału wapniowego, dermofasciektomia, fasciektomia, fasciotomia, fasciotomia igłowa, iniekcja kortykosteroidów, interferon gamma, kolagenaza Clostridium histolyticum, lek biologiczny, miofibroblast, ograniczona fasciektomia, powięź dłoniowa, przykurcz Dupuytrena, radioterapia, staw międzypaliczkowy bliższy, staw śródręczno-paliczkowy, szyna i orteza, terapia falami uderzeniowymi, terapia ultradźwiękowa, tkanka łączna, triamcynolon - Leksykon chorób i schorzeń
Przykurcz dupuytrena – Diagnostyka i diagnoza
Przykurcz Dupuytrena to postępujące włóknienie rozcięgna dłoniowego prowadzące do zgrubienia i skrócenia tkanki podskórnej, co skutkuje ograniczeniem ruchomości palców, zwłaszcza w stawach śródręczno-paliczkowych (MCP) i międzypaliczkowych bliższych (PIP). Diagnostyka opiera się głównie na badaniu klinicznym, w tym na teście tabletop Huestona, który potwierdza przykurcz przy niemożności pełnego wyprostu palców na płaskiej powierzchni. Stopień zaawansowania ocenia się skalą trójstopniową: od obecności guzków bez przykurczu (stopień 1), przez ograniczenie wyprostu (stopień 2), do przykurczu zgięciowego palców (stopień 3). Diagnostyka różnicowa obejmuje m.in. palec trzaskający, tenosynovitis stenosans, torbiel galaretowatą oraz guzy tkanek miękkich. Badania dodatkowe, takie jak USG, RTG czy MRI, są rzadko konieczne, ale mogą być pomocne w wykluczeniu innych patologii lub w planowaniu leczenia chirurgicznego, zwłaszcza u pacjentów poniżej 40 roku życia.
aponeurotomia igłowa, badanie fizykalne, badanie kliniczne, badanie obrazowe, chirurg ortopedyczny, chirurg ręki, choroba Dupuytrena, dermofasciektomia, fasciektomia, fasciotomia igłowa, guz olbrzymiokomórkowy, mięsak nabłonkowaty, nerwiakowłókniak, palec trzaskający, przykurcz Dupuytrena, rozcięgno dłoniowe, staw śródręczno-paliczkowy, tenosynovitis stenosans, tkanka podskórna dłoni, torbiel galaretowata - Leksykon leków
Działania niepożądane – Phenytoin Hikma 50 mg/ml
Phenytoin Hikma (50 mg/ml, roztwór do wstrzykiwań) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, które mogą być zależne od dawki, drogi podania oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. Do najczęstszych objawów neurotoksycznych należą oczopląs, ataksja, parestezje, splątanie, zawroty głowy, bezsenność, ból głowy, drażliwość, drżenia oraz zaburzenia mowy i pamięci. Często obserwuje się także ospałość, uspokojenie i zaburzenia świadomości, a przy długotrwałym stosowaniu możliwa jest polineuropatia oraz nieodwracalna atrofia móżdżku przy stężeniach w osoczu powyżej 25 µg/ml. W zakresie układu krwiotwórczego rzadko występuje leukopenia, niedokrwistość megaloblastyczna oraz zaburzenia szpiku, co wymaga regularnego monitorowania morfologii krwi. Rzadkie, ale poważne reakcje immunologiczne obejmują anafilaksję, zespół podobny do tocznia rumieniowatego oraz ciężkie reakcje skórne, takie jak zespół Stevens-Johnsona i zespół Lyella.
anafilaksja, artralgia, asystolia, ataksja, atrofia móżdżku, bezsenność, blokada przewodnictwa, ból głowy, diplopia, drżenie, dyskinezja, dystonia, działanie proarytmiczne, eozynofilia, guzkowe zapalenie okołotętnicze, leukopenia, limfadenopatia, migotanie przedsionków, morfologia krwi, napad toniczny, niedobór kwasu foliowego, niedokrwistość megaloblastyczna, niewydolność oddechowa, obniżenie ciśnienia krwi, obrzęk węzłów chłonnych, oczopląs, osteomalacja, osteopenia, osteoporoza, parestezja, pląsawica, polineuropatia, polineuropatia obwodowa, porfiria, przerost dziąseł, przykurcz Dupuytrena, reakcja rzekomoanafilaktyczna, splątanie, toczeń rumieniowaty układowy, trzepotanie przedsionków, zaburzenie czynności tarczycy, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie szpiku kostnego, zatrzymanie krążenia, zawroty głowy, zespół Lyella, zespół miasteniczny, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry, zmiany EKG, zmniejszona gęstość mineralna kości - Leksykon leków
Działania niepożądane – Mizodin 250 mg
Mizodin, zawierający prymidon w dawce 250 mg, wywołuje głównie na początku terapii działania niepożądane ze strony układu nerwowego, takie jak senność, apatia, ataksja, bóle i zawroty głowy, a także zaburzenia widzenia i nudności. Częstość występowania tych objawów jest określona zgodnie z klasyfikacją MedDRA, gdzie senność i apatia występują bardzo często (≥1/10), a nudności i wymioty często (≥1/100 do <1/10). Ponadto, mogą pojawić się reakcje idiosynkratyczne, w tym ciężkie reakcje skórne (złuszczające zapalenie skóry, zespół Stevensa-Johnsona, zespół Lyella, zespół DRESS), które wymagają natychmiastowego odstawienia leku. U pacjentów pediatrycznych i osób starszych obserwuje się paradoksalne pobudzenie, przeciwne do działania sedatywnego prymidonu.
ataksja, demineralizacja kości, fosfataza zasadowa, gamma-glutamylotransferaza, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, mizodin, morfologia krwi, niedokrwistość megaloblastyczna, oczopląs, osteopenia, osteoporoza, personel medyczny, pobudzenie paradoksalne, prymidon, przykurcz Dupuytrena, reakcja paradoksalna, senność, toczeń rumieniowaty, zespół DRESS, zespół Lyella, zespół Stevensa-Johnsona, złuszczające zapalenie skóry - Leksykon substancji czynnych
Heparyna – Wskazania do stosowania
Heparyna, stosowana miejscowo w preparatach takich jak Aescin żel (50 j.m./g) i Contractubex żel (50 IU/g), wykazuje działanie przeciwzakrzepowe, przeciwobrzękowe i przeciwzapalne. Aescin żel jest wskazany w leczeniu urazów tkanek miękkich (stłuczenia, skręcenia), stanów zapalnych z obrzękiem, zapalenia żył kończyn dolnych, krwiaków i obrzęków po zabiegach chirurgicznych oraz w zespołach bólowych kręgosłupa z uciskiem korzeni nerwów. Contractubex żel, zawierający dodatkowo wyciąg z cebuli i alantoinę, jest stosowany w terapii blizn ograniczających ruch, blizn przerosłych (w tym keloidów), blizn pooperacyjnych, pooparzeniowych i pourazowych oraz przykurczów, np. w chorobie Dupuytrena. Preparaty te należy aplikować wyłącznie na całkowicie wygojone rany, z uwzględnieniem indywidualnych wskazań i monitorowaniem efektów terapeutycznych.
alfa-escyna, blizna hipertroficzna, blizna keloidowa, blizna przerosła, ból kręgosłupa, czynnik krzepnięcia, działanie przeciwobrzękowe, działanie przeciwzakrzepowe, działanie przeciwzapalne, hemofilia B, heparyna sodowa, IX czynnik krzepnięcia, keloid, krwiak i obrzęk, leczenie blizn, przykurcz Dupuytrena, przykurcz ścięgna, salicylan dwuetyloaminy, stłuczenie i skręcenie, wrodzony niedobór czynnika IX, zapalenie żył kończyn dolnych, zapalenie żył powierzchownych