blizna włóknista
Blizna włóknista to forma tkanki łącznej, która powstaje w procesie gojenia się ran jako wynik naturalnych mechanizmów naprawczych organizmu. Składa się głównie z włókien kolagenowych ułożonych równolegle, które zastępują normalną architekturę uszkodzonej tkanki. W przeciwieństwie do prawidłowej tkanki, blizna włóknista charakteryzuje się zmniejszoną elastycznością, brakiem gruczołów oraz ograniczoną funkcjonalnością.
Proces tworzenia blizny włóknistej przebiega przez kilka faz: zapalną, proliferacyjną i przebudowy. W fazie proliferacyjnej fibroblasty produkują kolagen typu III, który następnie w fazie przebudowy jest zastępowany przez bardziej wytrzymały kolagen typu I. Dojrzewanie blizny może trwać od kilku miesięcy do nawet 2 lat, w trakcie których zmienia ona swoją strukturę, kolor i elastyczność.
W praktyce klinicznej istotne jest odpowiednie postępowanie z bliznami włóknistymi, szczególnie w przypadku blizn patologicznych (przerostowych lub keloidowych). Metody leczenia obejmują terapię uciskową, iniekcje kortykosteroidów, laseroterapię, krioterapię oraz zabiegi chirurgiczne. Coraz większe znaczenie mają również nowoczesne metody, takie jak terapia mikroigłowa czy zastosowanie czynników wzrostu, które mogą znacząco poprawić wygląd i funkcjonalność tkanki bliznowatej.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Hidradenitis suppurativa (trądzik odwrócony) – Leczenie
Hidradenitis suppurativa (HS) to przewlekła, zapalna dermatoza charakteryzująca się bolesnymi guzkami, ropnymi przetokami i bliznowaceniem. Leczenie wymaga indywidualnego podejścia, uwzględniającego stopień zaawansowania choroby według klasyfikacji Hurleya. W terapii stosuje się antybiotyki miejscowe (np. klindamycyna 1% dwa razy dziennie) i doustne (doksycyklina, klindamycyna 300 mg x2/d, ryfampicyna 300 mg x2/d), retinoidy (acytretyna, izotretynoina), leki hormonalne (spironolakton, doustne środki antykoncepcyjne, finasteryd 5-10 mg/d, metformina 500-1500 mg/d), a także biologiczne inhibitory TNF-α (adalimumab, infliksymab) i IL-17 (sekukinumab, bimekizumab). Adalimumab, zatwierdzony dla pacjentów ≥12 lat, wykazał w badaniach PIONEER I i II odpowiedź HiSCR u 41,8-58,9% chorych. Bimekizumab, zatwierdzony w 2024 r., poprawia objawy już po 16 tygodniach terapii. Dodatkowo stosuje się iniekcje triamcynolonu (0,05-0,25 ml zawiesiny 2,5-10 mg/ml) oraz leczenie laserowe (CO2, Nd:YAG) i fototerapię.
acytretyna, adalimumab, antagonista receptora IL-1, bimekizumab, blizna włóknista, dapson, finasteryd, fostamatinib, hidradenitis suppurativa, infliksymab, inhibitor TNF-alfa, inhibitory JAK, izotretynoina, klasyfikacja Hurleya, klindamycyna, laser CO2, laser Nd:YAG, metformina, metronidazol, moksyfloksacyna, prednizolon, przetoki skórne, remibrutinib, rezorcynol, ryfampicyna, sekukinumab, spironolakton, terapia fotodynamiczna, trądzik odwrócony, triamcynolon, ustekinumab