wyciąg z konwalii
Wyciąg z konwalii (Convallaria majalis) to preparat roślinny zawierający glikozydy nasercowe, głównie konwalatoksynę i konwalomarynę. Substancje te wykazują działanie kardiotonicze, zwiększając siłę skurczu mięśnia sercowego (działanie inotropowe dodatnie) oraz spowalniając rytm serca (działanie chronotropowe ujemne).
W medycynie wyciąg z konwalii stosowany był historycznie w leczeniu niewydolności serca, zaburzeń rytmu serca oraz obrzęków pochodzenia sercowego. Obecnie jego zastosowanie kliniczne jest ograniczone ze względu na wąski indeks terapeutyczny oraz dostępność bezpieczniejszych alternatyw farmakologicznych, takich jak digoksyna.
Warto pamiętać, że wyciąg z konwalii ma potencjał toksyczny – przedawkowanie może prowadzić do zaburzeń przewodnictwa przedsionkowo-komorowego, arytmii, nudności i wymiotów. Z tego powodu preparaty zawierające wyciąg z konwalii powinny być stosowane wyłącznie pod ścisłą kontrolą lekarską, a ich dawkowanie wymaga precyzyjnego dostosowania do indywidualnych potrzeb pacjenta.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Trokserutyna – Przeciwwskazania stosowania
Nadwrażliwość na trokserutynę stanowi bezwzględne przeciwwskazanie do stosowania wszystkich preparatów zawierających tę substancję, zarówno w postaci doustnej (kapsułki), jak i miejscowej (żele, krople do oczu). Reakcje alergiczne mogą mieć różne nasilenie, od łagodnych odczynów skórnych po ciężkie reakcje ogólnoustrojowe. Przeciwwskazanie obejmuje również substancje pomocnicze, które różnią się w zależności od preparatu, co wymaga dokładnej analizy składu przed zaleceniem leku. Szczególną uwagę należy zwrócić na preparaty złożone, np. Sapoven T zawierający 382,7 mg oleju sojowego w kapsułce, co jest przeciwwskazaniem u pacjentów z alergią na soję lub orzeszki ziemne ze względu na dobrze udokumentowaną alergię krzyżową. Preparaty zawierające glikozydy nasercowe, takie jak Kelicardina (z wyciągiem z ziela konwalii), mają dodatkowe przeciwwskazania, w tym zapalenie wsierdzia, miażdżycę naczyń wieńcowych, blok serca, zawał mięśnia sercowego, niedobór potasu oraz interakcje z sulfonamidami, które mogą nasilać toksyczność glikozydów.
alergia krzyżowa, blok serca, choroba alkoholowa, choroba wątroby, etanol, glikol propylenowy, glikozydy nasercowe, krople do oczu, miażdżyca naczyń wieńcowych, nadwrażliwość na trokserutynę, niedobór potasu, olej sojowy, padaczka, parabeny, podrażnienie skóry, radioterapia, reakcja alergiczna, reakcja nadwrażliwości, substancja pomocnicza, sulfonamidy, trokserutyna, wyciąg z konwalii, zaburzenie funkcji wątroby, zapalenie wsierdzia, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Przedawkowanie – Kelicardina –
Przedawkowanie Kelicardiny, zawierającej 2,5-4,2 j.g. glikozydów nasercowych na 1 ml oraz 59-67% V/V etanolu (536 mg etanolu na 1 ml), może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca, objawów ze strony przewodu pokarmowego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Typowe symptomy obejmują arytmię serca wynikającą z wpływu glikozydów na pompę sodowo-potasową kardiomiocytów, nudności, wymioty, biegunkę oraz objawy neurologiczne takie jak ból głowy, senność i zaburzenia widzenia (m.in. widzenie w żółtych barwach). Działanie toksyczne jest związane zarówno z glikozydami nasercowymi pochodzącymi z wyciągu z konwalii, jak i wysoką zawartością etanolu w preparacie.
arytmia, biegunka, ból głowy, bradykardia, glikozyd nasercowy, kardiomiocyt, niedobór magnezu, nudności, ośrodkowy układ nerwowy, pompa sodowo-potasowa, równowaga elektrolitowa, równowaga wodno-elektrolitowa, senność, tlenoterapia, układ bodźcoprzewodzący serca, wspomaganie oddechowo-krążeniowe, wyciąg z konwalii, wymioty, zaburzenie przewodu pokarmowego, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie widzenia - Leksykon leków
Interakcje leku – Kelicardina –
Produkt leczniczy Kelicardina w postaci kropli doustnych zawiera wyciągi z ziela konwalii, kwiatostanu głogu oraz trokserutynę, a istotnym składnikiem są glikozydy nasercowe pochodzące z konwalii. Ze względu na obecność glikozydów nasercowych, stosowanie Kelicardiny jest przeciwwskazane z innymi lekami zawierającymi glikozydy oraz beta-blokerami, ze względu na ryzyko nasilenia działania inotropowego dodatniego i bradykardii, co może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca. Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z chinidyną, preparatami wapnia, diuretykami pętlowymi i tiazydowymi, środkami przeczyszczającymi oraz glikokortykosteroidami, które mogą zwiększać toksyczność glikozydów poprzez mechanizmy takie jak hipokaliemia czy zwiększenie stężenia glikozydów w surowicy. Zalecane jest ścisłe monitorowanie elektrolitów, zwłaszcza potasu, oraz czynności serca podczas terapii.
amiodaron, antagonista wapnia, beta-bloker, blok przedsionkowo-komorowy, bradykardia, chinidyna, depresja OUN, digitoksyna, digoksyna, diltiazem, diuretyk pętlowy i tiazydowy, działanie inotropowe dodatnie, glikokortykosteroid, glikozyd nasercowy, hepatotoksyczność, hiperkalcemia, hipokaliemia, lek przeciwarytmiczny, monitorowanie EKG, ośrodkowy układ nerwowy, saleretyk, sole wapnia, środek przeczyszczający, trokserutyna, werapamil, wyciąg z głogu, wyciąg z konwalii - Leksykon substancji czynnych
Kwiatostan głogu – Interakcje
Kwiatostan głogu (Crataegus spp.) zawiera flawonoidy i procyjanidyny, które wykazują istotne interakcje farmakodynamiczne z lekami kardiologicznymi. Szczególnie niebezpieczne jest jednoczesne stosowanie z glikozydami naparstnicy (np. digoksyną), co może prowadzić do nasilenia działania inotropowego dodatniego i chronotropowego ujemnego oraz zwiększenia ryzyka arytmii. Również beta-adrenolityki w połączeniu z głogiem mogą powodować nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego i bradykardię. Ponadto, kwiatostan głogu może nasilać działanie innych leków hipotensyjnych, takich jak ACE-I, ARB, blokery kanałów wapniowych i diuretyki, co wymaga ścisłego monitorowania ciśnienia tętniczego i ewentualnej korekty dawek. W preparatach złożonych zawierających również wyciąg z konwalii (np. Kelicardina) obserwuje się dodatkowe interakcje, m.in. z chinidyną, solami wapnia, saluretykami, środkami przeczyszczającymi i glikokortykosteroidami, które mogą nasilać działania niepożądane i zaburzenia elektrolitowe, szczególnie hipokaliemię zwiększającą toksyczność glikozydów.
antagonista receptora angiotensyny II, arytmia, beta-adrenolityk, biodostępność składnika czynnego, bloker kanału wapniowego, chinidyna, ciśnienie tętnicze, digoksyna, diuretyk, diuretyk pętlowy, diuretyk tiazydowy, działanie bradykardyzujące, działanie chronotropowe ujemne, działanie hipotensyjne, działanie sedatywne, efekt inotropowy dodatni, glikokortykosteroid, glikozyd naparstnicy, glikozyd nasercowy, hipokaliemia, inhibitor konwertazy angiotensyny, inotropizm dodatni, interakcja farmakodynamiczna, kwiatostan głogu, monitorowanie elektrokardiograficzne, nadciśnienie tętnicze, ortostatyczny spadek ciśnienia, saleretyk, środek przeczyszczający, stężenie digoksyny w surowicy, suplementacja potasu, synergizm farmakodynamiczny, wyciąg z konwalii - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Convafort 15,7 mg
Convafort to lek roślinny w postaci tabletek drażowanych, zawierający 15,7 mg wyciągu suchego z ziela konwalii (Convallaria maialis L.), odpowiadający 0,53-0,79 jednostkom gołębim na tabletkę. Preparat jest wskazany jako leczenie wspomagające w początkowym okresie upośledzonej wydolności serca, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku z osłabieniem mięśnia sercowego. Convafort wykazuje działanie podobne do glikozydów nasercowych, lecz o łagodniejszym przebiegu, co czyni go odpowiednim do stosowania u chorych bez objawów zastoju krążenia, takich jak duszność wysiłkowa, obrzęki kończyn dolnych czy powiększenie wątroby. Preparat nie zastępuje standardowej terapii w przypadku rozwiniętej niewydolności serca i wymaga starannej kwalifikacji pacjentów.
duszność wysiłkowa, glikozyd nasercowy, kurczliwość mięśnia sercowego, lek kardiologiczny, nietolerancja składników, niewydolność serca, obrzęk kończyn dolnych, osłabienie mięśnia sercowego, podeszły wiek, powiększenie wątroby, tabletka drażowana, upośledzona wydolność serca, wskazanie kardiologiczne, wyciąg z konwalii, zastój krążenia - Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Kelicardina –
Kelicardina w postaci kropli doustnych jest tradycyjnie stosowanym preparatem wspomagającym funkcję serca, wskazanym głównie w początkowym okresie niewydolności serca, gdy nie ma jeszcze konieczności wdrożenia silniejszych leków kardiologicznych. Lek jest rekomendowany u pacjentów bez objawów zastoju krążenia oraz u osób starszych z osłabieniem mięśnia sercowego niezwiązanym z ciężką patologią kardiologiczną. Preparat zawiera wyciąg płynny z ziela konwalii (0,47 g/ml, w tym 2,5-4,2 j.g. glikozydów nasercowych), wyciąg z kwiatostanu głogu (0,40 g/ml) oraz trokserutynę (4,7 mg/ml), które łącznie wykazują działanie kardiotoniczne i poprawiające krążenie obwodowe.
- Leksykon substancji czynnych
Trokserutyna – Przedawkowanie
Trokserutyna, stosowana głównie w leczeniu niewydolności żylnej oraz w preparatach dermatologicznych i okulistycznych, charakteryzuje się niskim ryzykiem przedawkowania. Dotychczas nie odnotowano udokumentowanych przypadków toksyczności samej trokserutyny, co wskazuje na jej stosunkowo bezpieczny profil. W przypadku doustnych preparatów (np. Venolan, Venotrex) zaleca się standardowe procedury detoksykacyjne, takie jak wywołanie wymiotów, płukanie żołądka oraz podanie węgla aktywowanego, a także leczenie objawowe. Preparaty zewnętrzne (np. Venescin) cechuje minimalne ryzyko przedawkowania ze względu na ograniczoną penetrację przez skórę. Warto zwrócić uwagę, że preparaty złożone, takie jak Kelicardina (zawierająca trokserutynę, wyciąg z konwalii i głogu oraz 59-67% etanolu), mogą wywoływać objawy zatrucia glikozydami nasercowymi, takie jak zaburzenia rytmu serca, nudności, wymioty, biegunka, bóle głowy, senność oraz zaburzenia widzenia, co wymaga specyficznego postępowania terapeutycznego.
arytmia, badanie toksykologiczne, biegunka, ból głowy, EKG, elektrokardiografia, elektrolity, funkcja nerek, funkcja wątroby, glikozyd nasercowy, hydroksyetylorutozydy, niewydolność żylna, nudności, płukanie żołądka, preparat doustny, preparat zewnętrzny, przedawkowanie trokserutyny, senność, trokserutyna, węgiel aktywowany, wyciąg z głogu, wyciąg z kasztanowca, wyciąg z konwalii, wymioty, zaburzenie elektrolitowe, zaburzenie przewodnictwa, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie widzenia, zatrucie glikozydami nasercowymi - Leksykon substancji czynnych
Trokserutyna – Interakcje
Trokserutyna, będąca bioflawonoidem o właściwościach ochronnych naczyń włosowatych, wykazuje minimalną liczbę udokumentowanych interakcji farmakologicznych w monoterapii. Mechanizm działania polega na zmniejszaniu przepuszczalności naczyń i zwiększaniu ich odporności, co teoretycznie mogłoby wpływać na leki modyfikujące układ krzepnięcia, jednak dane kliniczne nie potwierdzają istotnych interakcji. W produktach złożonych, takich jak Kelicardina (trokserutyna + wyciąg z konwalii) oraz Sapoven T (trokserutyna + wyciąg z kasztanowca z escyną), interakcje wynikają głównie z dodatkowych składników, np. glikozydów nasercowych (wysoki poziom ważności) czy escyny (średni poziom ważności). W Kelicardinie przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie z glikozydami nasercowymi i beta-blokerami, a także zachowanie ostrożności przy stosowaniu chinidyny, soli wapnia, leków saluretycznych, środków przeczyszczających i glikokortykosteroidów. W Sapoven T należy uważać na leki nefrotoksyczne, pochodne kumaryny, NLPZ oraz heparynę ze względu na ryzyko krwawień związane z escyną.
badanie laboratoryjne, beta-bloker, bioflawonoidy, chinidyna, escyna, glikokortykosteroid, glikozydy nasercowe, heparyna, krzepnięcie krwi, lek nefrotoksyczny, lek saluretyczny, monoterapia, naczynia włosowate, niedociśnienie ortostatyczne, niesteroidowy lek przeciwzapalny, pochodna kumaryny, rozszerzenie naczyń krwionośnych, sole wapnia, środek przeczyszczający, trokserutyna, wyciąg z głogu, wyciąg z konwalii, zaburzenia krążenia żylnego - Leksykon leków
Skład i postać leku – Kelicardina –
Kelicardina to preparat w formie kropli doustnych, zawierający trzy główne składniki aktywne: wyciąg płynny z ziela konwalii (Convallariae extractum fluidum 1:1, 50 g/100 g produktu, ekstrahowany etanolem 70% V/V), wyciąg płynny z kwiatostanu głogu (Crataegi folii cum flore extractum fluidum 1:1, 42 g/100 g produktu, również z etanolem 70% V/V) oraz trokserutynę (0,5 g/100 g). W 1 ml kropli (około 0,94 g) znajduje się 0,47 g wyciągu z konwalii, odpowiadającego 2,5-4,2 j.g. glikozydów nasercowych, 0,40 g wyciągu z głogu oraz 4,7 mg trokserutyny. Preparat zawiera znaczną ilość etanolu (59-67% V/V), co przekłada się na 536 mg etanolu w pojedynczej dawce 1 ml, co jest istotne przy kwalifikacji pacjentów do terapii, zwłaszcza tych z przeciwwskazaniami do alkoholu.
- Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Convafort 15,7 mg
Produkt leczniczy Convafort zawiera wyciąg suchy z ziela konwalii (Convallaria maialis L.) w dawce 15,7 mg, co odpowiada 0,53–0,79 jednostkom gołębim, podawany w formie tabletek drażowanych. Brak jest dostępnych danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania tego wyciągu, co wymaga zachowania szczególnej ostrożności przy jego stosowaniu, zwłaszcza ze względu na obecność glikozydów nasercowych. W składzie produktu znajdują się również substancje pomocnicze o znanym działaniu, takie jak sacharoza (167,85 mg) oraz laktoza jednowodna (94,20 mg), które powinny być uwzględnione przy ocenie bezpieczeństwa terapii.
- Leksykon substancji czynnych
Trokserutyna – Dawkowanie i sposób podawania
Trokserutyna wykazuje działanie przeciwwysiękowe, przeciwzapalne oraz poprawiające napięcie naczyń żylnych, co czyni ją skuteczną w terapii niewydolności żylnej. Preparaty doustne dostępne są w dawkach 200 mg i 300 mg, z zalecanym standardowym dawkowanie 300 mg 2-3 razy na dobę po posiłkach oraz dawką podtrzymującą 300 mg raz na dobę. W terapii początkowej stosuje się dawki do 400 mg 3 razy dziennie lub 300 mg 4 razy dziennie przez 2-4 tygodnie, a leczenie podtrzymujące trwa zwykle 3-4 tygodnie. Preparaty łączone z wyciągami roślinnymi (np. z konwalii, głogu, kasztanowca) mają dawkowanie dostosowane do formy farmaceutycznej, np. krople doustne 20 kropli (ok. 1 ml) 3 razy dziennie lub kapsułki miękkie 200 mg 3 razy dziennie. Preparaty miejscowe w postaci żeli (20 mg/g) stosuje się 2-3 razy dziennie przez 2-3 tygodnie, nakładając cienką warstwę na zmienione chorobowo obszary skóry i masując do wchłonięcia. Krople do oczu (50 mg/ml) podaje się po 1 kropli 3 razy dziennie do worka spojówkowego, z zachowaniem odpowiedniej techniki aplikacji i higieny.
działanie przeciwwysiękowe, działanie przeciwzapalne, kapsułka miękka, kapsułka twarda, krople do oczu, krople doustne, leczenie podtrzymujące, napięcie naczyń żylnych, niewydolność żylna, obraz kliniczny, obrzęk, preparat doustny, roztwór do oczu, stan kliniczny, terapia początkowa, trokserutyna, worek spojówkowy, wskazania kliniczne, wyciąg z kasztanowca, wyciąg z konwalii, wywiad medyczny