przewlekłe zatrucie witaminą A
Przewlekłe zatrucie witaminą A (hiperwitaminoza A) to stan spowodowany długotrwałym przyjmowaniem nadmiernych ilości witaminy A, przekraczających zapotrzebowanie organizmu. Najczęściej występuje w wyniku nieodpowiedniego stosowania suplementów zawierających retinol lub spożywania dużych ilości produktów bogatych w witaminę A, jak wątroba zwierzęca.
Objawy przewlekłego zatrucia witaminą A obejmują: bóle głowy, nudności, wymioty, zawroty głowy, nieostre widzenie, zmęczenie, drażliwość oraz charakterystyczne zmiany skórne (złuszczanie, suchość, świąd). W zaawansowanych przypadkach mogą wystąpić również hepatomegalia, splenomegalia, bóle kostno-stawowe, łysienie, krwawienia z dziąseł oraz zwiększona podatność na złamania kości.
Diagnostyka opiera się na wywiadzie dotyczącym suplementacji lub diety, badaniu fizykalnym oraz oznaczeniu stężenia retinolu w surowicy krwi. Stężenie powyżej 100 μg/dl potwierdza hiperwitaminozę A. W leczeniu kluczowe jest zaprzestanie przyjmowania nadmiernych ilości witaminy A, co zazwyczaj prowadzi do ustąpienia objawów, choć niektóre zmiany (zwłaszcza kostne) mogą być nieodwracalne.
Szczególnie narażone na działania niepożądane nadmiaru witaminy A są kobiety ciężarne (ryzyko teratogenności), osoby z chorobami wątroby oraz pacjenci przyjmujący leki metabolizowane przez cytochrom P450. Zalecana dzienna dawka witaminy A dla dorosłych wynosi 700-900 μg, a dawki przekraczające 25 000 IU dziennie przez dłuższy czas uważane są za potencjalnie toksyczne.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Multi-Sanostol –
Przedawkowanie preparatu Multi-Sanostol jest możliwe przy dawkach przekraczających zalecane, zwłaszcza w przypadku długotrwałego stosowania wysokich dawek oraz jednoczesnego przyjmowania innych suplementów zawierających witaminy A i D. Syrop zawiera w 10 ml 2400 j.m. witaminy A (retynolu palmitynian) oraz 200 j.m. witaminy D₃ (cholekalcyferol). Przewlekłe przedawkowanie witaminy A może wystąpić przy dawkach 4500-18000 j.m. (odpowiadających 19-75 ml syropu), co jest szczególnie niebezpieczne u pacjentów z uszkodzeniem wątroby, upośledzeniem czynności nerek, pacjentów dializowanych oraz z ciężkimi zaburzeniami metabolizmu tłuszczu (hipertriglicerydemia typu V). Przedawkowanie witaminy D może prowadzić do hiperkalcemii, której objawy są mało charakterystyczne, co utrudnia wczesne rozpoznanie i może zagrażać życiu.
cholekalcyferol, funkcja nerek, funkcja wątroby, hiperkalcemia, hipertriglicerydemia typu V, łuszczenie skóry, pacjenci dializowani, pęknięcia skóry, podwyższone stężenie wapnia, poziom wapnia w surowicy, przewlekłe zatrucie witaminą A, retynol palmitynian, suchość skóry, tendencja do krwawień, upośledzenie czynności nerek, uszkodzenie wątroby, witaminy A i D, witaminy rozpuszczalne w tłuszczach, witaminy rozpuszczalne w wodzie, zaburzenia wzrostu włosów - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vitaminum A Medana 50000 j.m./ml
Przedawkowanie witaminy A, zwłaszcza w formie retynolu palmitynianu zawartego w preparacie Vitaminum A Medana (50 000 IU/ml, 1 670 IU/kropla), może prowadzić do poważnych objawów toksycznych, które różnią się w zależności od charakteru zatrucia – ostrego lub przewlekłego. Ostre zatrucie, szczególnie u dzieci, objawia się gwałtownym wzrostem ciśnienia śródczaszkowego, wymiotami oraz ryzykiem poważnych powikłań neurologicznych. Przewlekłe zatrucie manifestuje się szerokim spektrum objawów obejmujących układ nerwowy (bóle głowy, nadmierna pobudliwość, wodogłowie), pokarmowy (utrata łaknienia, powiększenie wątroby), krwiotwórczy (niedokrwistość hipoplastyczna, leukopenia, powiększenie śledziony), kostny (podokostnowe zgrubienie, bóle kostne, przedwczesne kostnienie nasad kości długich u dzieci) oraz zmiany skórne (łysienie, pękanie warg).
ból głowy, ból kostny, ciśnienie śródczaszkowe, diplopia, kostnienie nasad kości długich, leukopenia, łysienie, niedokrwistość hipoplastyczna, organomegalia, ostre zatrucie witaminą A, pękanie warg, pobudliwość, powiększenie wątroby, przewlekłe zatrucie witaminą A, retynol palmitynian, splenomegalia, utrata łaknienia, wodogłowie, wymioty, zgrubienie podokostnowe - Leksykon leków
Przedawkowanie – Vitaminum A + E Medana 2500 j.m. + 200 mg
Przedawkowanie preparatu Vitaminum A + E Medana, zawierającego 2500 IU witaminy A oraz 200 mg witaminy E w kapsułkach elastycznych, może prowadzić do poważnych zaburzeń klinicznych. Przewlekłe przedawkowanie witaminy A manifestuje się objawami neurologicznymi (drażliwość, bóle głowy, podwyższone ciśnienie śródczaszkowe), zaburzeniami żołądkowo-jelitowymi (nudności, wymioty), zmianami dermatologicznymi (świąd, suchość, rybia łuska, wypadanie włosów) oraz zmianami kostnymi (nadmierne kostnienie, przerost okostnej). Ostre zatrucie witaminą A występuje po jednorazowym podaniu dawki 150 000 IU u dzieci lub 1 000 000 IU u dorosłych i objawia się nadmierną sennością, zaburzeniami psychicznymi, zawrotami głowy, nudnościami, wymiotami oraz zmianami skórnymi (rumień, świąd, złuszczanie). Witamina E, choć uważana za mniej toksyczną, przy dawkach 400-800 mg/dobę przez dłuższy czas może powodować zaburzenia ze strony przewodu pokarmowego, zmęczenie, bóle głowy, nieostre widzenie, wysypkę oraz dysfunkcje endokrynologiczne, w tym obniżenie stężenia hormonów tarczycy.
ciśnienie śródczaszkowe, hiperwitaminoza, hiperwitaminoza A, hormony tarczycy, ośrodkowy układ nerwowy, ostre zatrucie witaminą A, przedawkowanie witaminy E, przerost okostnej, przewlekłe zatrucie witaminą A, rybia łuska, spowolnienie psychoruchowe, zaburzenia endokrynologiczne, zaburzenia gruczołów płciowych, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zapalenie spojówek, zatrucie witaminą A, zmiany dermatologiczne