blokada receptorów alfa1-adrenergicznych

Blokada receptorów alfa1-adrenergicznych to mechanizm działania leków znanych jako alfa-adrenolityki (alfa-blokery), które wybiórczo wiążą się z receptorami alfa1-adrenergicznymi, blokując ich aktywację przez katecholaminy, takie jak adrenalina i noradrenalina. Receptory te znajdują się głównie w mięśniach gładkich naczyń krwionośnych, gruczole krokowym, szyjce pęcherza moczowego oraz w mięśniach gładkich oka.

Klinicznie alfa-blokery są stosowane w leczeniu nadciśnienia tętniczego, ponieważ powodują rozszerzenie naczyń obwodowych i zmniejszenie oporu naczyniowego, co prowadzi do obniżenia ciśnienia krwi. W urologii wykorzystuje się je w terapii łagodnego rozrostu prostaty (BPH), gdzie blokada receptorów alfa1 w sterczu i szyi pęcherza prowadzi do rozluźnienia mięśni gładkich, zmniejszenia napięcia szyi pęcherza i poprawy przepływu moczu.

Do najczęściej stosowanych alfa1-adrenolityków należą: doksazosyna, terazosyna, alfuzosyna, tamsulozyna i sylodosyna. Leki te różnią się selektywnością wobec podtypów receptora alfa1 (alfa1A, alfa1B, alfa1D), co wpływa na ich profil działania i spektrum efektów ubocznych. Niektóre, jak tamsulozyna, wykazują większą selektywność wobec receptorów w gruczole krokowym, co zmniejsza ryzyko działań niepożądanych związanych z układem krążenia.

Najczęstsze działania niepożądane związane z blokadą receptorów alfa1-adrenergicznych to hipotonia ortostatyczna (spadek ciśnienia przy zmianie pozycji ciała), zawroty głowy, senność, zmęczenie oraz zjawisko „pierwszej dawki” – gwałtowny spadek ciśnienia po podaniu pierwszej dawki leku. W przypadku długotrwałego stosowania może również wystąpić tachykardia odruchowa jako mechanizm kompensacyjny organizmu na obniżenie ciśnienia tętniczego.

Powiązane wpisy

  1. 13.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl