Przeciwwskazania stosowania
Oksybuprokaina

Przeciwwskazania stosowania oksybuprokaina

Oksybuprokaina (chlorowodorek oksybuprokainy) jest miejscowym środkiem znieczulającym stosowanym w okulistyce w postaci kropli do oczu. Produkt leczniczy Novain zawierający tę substancję (4 mg/ml w postaci roztworu) podlega określonym przeciwwskazaniom, które są istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa pacjenta. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla personelu medycznego przy podejmowaniu decyzji o zastosowaniu tego środka. ¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Głównym przeciwwskazaniem do stosowania oksybuprokainy jest nadwrażliwość na substancję czynną, czyli chlorowodorek oksybuprokainy. Pacjenci, u których w przeszłości wystąpiły reakcje alergiczne na oksybuprokainę nie powinni otrzymywać preparatu Novain. Reakcje nadwrażliwości mogą objawiać się miejscowym zaczerwienieniem, świądem, obrzękiem powiek lub w cięższych przypadkach reakcjami ogólnoustrojowymi. ²

Przeciwwskazaniem jest również nadwrażliwość na którąkolwiek substancję pomocniczą wchodzącą w skład preparatu Novain. Należy zwrócić szczególną uwagę na wywiad alergologiczny pacjenta i zweryfikować potencjalne reakcje na substancje pomocnicze przed zastosowaniem leku. ³

Nadwrażliwość na miejscowe środki znieczulające z grupy pochodnych kwasu p-aminobenzoesowego

Istotnym przeciwwskazaniem jest również stwierdzona nadwrażliwość na miejscowe środki znieczulające z grupy substancji czynnych kwasu p-aminobenzoesowego (PABA). Oksybuprokaina należy do estrów, które są pochodnymi kwasu p-aminobenzoesowego, co oznacza, że pacjenci uczuleni na inne środki z tej grupy mogą wykazywać reakcje krzyżowe. ⁴

Do tej samej grupy chemicznej należą między innymi:

• Prokaina
• Tetrakaina
• Benzokaina
• Butakaina

⁵

Kiedy odradzić pacjentowi stosowanie oksybuprokainy?

Poza formalnymi przeciwwskazaniami, istnieją sytuacje kliniczne, w których należy zachować szczególną ostrożność lub odradzić stosowanie oksybuprokainy zawartej w produkcie Novain:

• U pacjentów z wywiadem reakcji alergicznych na jakiekolwiek miejscowe środki znieczulające, nawet jeśli nie są to pochodne kwasu p-aminobenzoesowego
• U pacjentów z uszkodzeniem nabłonka rogówki, ze względu na potencjalne opóźnienie procesu gojenia
• Przy przewlekłym stosowaniu, ze względu na ryzyko działania toksycznego na nabłonek rogówki
• U pacjentów z rozpoznaną padaczką lub innymi schorzeniami, w których istnieje podwyższone ryzyko wystąpienia drgawek

⁶

Należy pamiętać, że Novain zawierający oksybuprokainę w stężeniu 4 mg/ml jest przeznaczony wyłącznie do krótkotrwałego stosowania w okulistyce jako środek znieczulający przed zabiegami diagnostycznymi lub chirurgicznymi. Nie jest zalecane długotrwałe stosowanie tego preparatu ze względu na potencjalne działanie toksyczne na struktury oka. ⁷

Dokumentacja i monitorowanie pacjenta

Przed zastosowaniem oksybuprokainy należy dokładnie udokumentować wywiad dotyczący wcześniejszych reakcji alergicznych na leki miejscowo znieczulające oraz inne substancje. W przypadku wątpliwości co do bezpieczeństwa stosowania preparatu Novain, należy rozważyć zastosowanie alternatywnych środków znieczulających o innej strukturze chemicznej. ⁸