biosynteza prostaglandyn

Biosynteza prostaglandyn to wieloetapowy proces biochemiczny, w którym z kwasu arachidonowego powstają biologicznie aktywne związki lipidowe – prostaglandyny. Proces ten rozpoczyna się od uwolnienia kwasu arachidonowego z fosfolipidów błonowych przy udziale fosfolipazy A2, aktywowanej różnymi bodźcami, w tym hormonami, cytokinami i czynnikami wzrostu.

Kluczowym etapem biosyntezy prostaglandyn jest działanie cyklooksygenaz (COX-1 i COX-2), które przekształcają kwas arachidonowy do niestabilnego związku pośredniego – prostaglandyny G2, a następnie do prostaglandyny H2. COX-1 jest enzymem konstytutywnym, odpowiedzialnym za podstawową produkcję prostaglandyn, natomiast COX-2 jest indukowana w odpowiedzi na czynniki prozapalne.

Z prostaglandyny H2, przy udziale specyficznych syntaz, powstają poszczególne typy prostaglandyn (PGE2, PGF2α, PGD2, PGI2) oraz tromboksan A2. Każda z tych cząsteczek pełni odmienne funkcje biologiczne – od regulacji przepływu krwi, poprzez modulację odpowiedzi immunologicznej, do wpływu na skurcze mięśni gładkich i procesy zapalne.

Inhibitory COX, takie jak niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), hamują biosyntezę prostaglandyn, co jest podstawą ich działania przeciwzapalnego, przeciwbólowego i przeciwgorączkowego. Selektywne inhibitory COX-2 zostały opracowane w celu zmniejszenia działań niepożądanych związanych z hamowaniem COX-1, zwłaszcza w przewodzie pokarmowym.

Powiązane wpisy

  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl