prostaglandyny w żołądku
Prostaglandyny w żołądku pełnią kluczową rolę ochronną dla błony śluzowej. Są to pochodne kwasu arachidonowego, które miejscowo stymulują wydzielanie śluzu i wodorowęglanów, zwiększają przepływ krwi w błonie śluzowej oraz hamują wydzielanie kwasu solnego.
Główne typy prostaglandyn występujących w żołądku to PGE2 i PGI2, które utrzymują integralność błony śluzowej, promują regenerację komórek nabłonkowych i zapobiegają uszkodzeniom wywołanym przez czynniki drażniące. Ich działanie cytoprotektywne jest niezbędne dla utrzymania bariery śluzówkowej.
Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) hamują enzymy cyklooksygenazy (COX-1 i COX-2), zmniejszając syntezę prostaglandyn w żołądku, co może prowadzić do rozwoju owrzodzeń, krwawień i innych powikłań. Z tego powodu często stosuje się leki z grupy inhibitorów pompy protonowej jako osłonę przy długotrwałej terapii NLPZ.
W praktyce klinicznej stosuje się także syntetyczne analogi prostaglandyn (mizoprostol) w profilaktyce i leczeniu gastropatii indukowanej przez NLPZ. Leki te naśladują naturalne działanie prostaglandyn, chroniąc błonę śluzową żołądka przed uszkodzeniem.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Coxitex 90 mg
Etorykoksyb, selektywny inhibitor COX-2 z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (ATC: M01AH05), wykazuje dawkozależne hamowanie enzymu COX-2 przy dawkach do 150 mg/dobę, bez istotnego wpływu na COX-1, co przekłada się na brak hamowania syntezy prostaglandyn w żołądku i brak wpływu na funkcje płytek krwi. W terapii choroby zwyrodnieniowej stawów (ChZS) skuteczność potwierdzono dla dawki 60 mg/dobę, z poprawą już po 2 dniach i utrzymaniem efektu do 52 tygodni. W reumatoidalnym zapaleniu stawów (RZS) dawki 60 mg i 90 mg/dobę redukują ból i stan zapalny, przy czym dawka 90 mg wykazuje większą skuteczność w ocenie bólu (różnica -2,71 mm na VAS 0-100 mm). W ostrych napadach dny moczanowej dawka 120 mg/dobę przez 8 dni jest porównywalna do indometacyny 50 mg TID w łagodzeniu bólu i stanu zapalnego. U pacjentów z zesztywniającym zapaleniem stawów kręgosłupa dawka 90 mg/dobę poprawia objawy już od 2. dnia terapii, a zwiększenie dawki z 60 mg do 90 mg u pacjentów z niewystarczającą odpowiedzią przynosi dodatkową redukcję bólu (-2,70 mm na VAS). W leczeniu bólu pooperacyjnego po zabiegach stomatologicznych etorykoksyb 90 mg/dobę wykazuje działanie przeciwbólowe porównywalne z ibuprofenem 600 mg i przewyższa paracetamol/kodeinę 600 mg/60 mg oraz placebo, z szybkim początkiem działania (mediana 28 minut).
ból pooperacyjny, choroba zwyrodnieniowa stawów, cyklooksygenaza-2, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, dna moczanowa, działania niepożądane, działanie przeciwbólowe, inhibitor COX-2, izoenzym, mediatory bólu, nadciśnienie tętnicze, ośrodkowy układ nerwowy, percepcja bólu, płytki krwi, prostaglandyny w żołądku, przezskórna interwencja wieńcowa, reumatoidalne zapalenie stawów, stan zapalny, synteza prostaglandyn, wizualna skala analogowa, wrzody trawienne, zastoinowa niewydolność serca, zdarzenia naczyniowo-mózgowe, zdarzenia sercowo-naczyniowe, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa