wrzody trawienne
Wrzody trawienne (choroba wrzodowa) to uszkodzenia błony śluzowej żołądka lub dwunastnicy, które penetrują do warstwy mięśniowej. Główne przyczyny ich powstawania to zakażenie bakterią Helicobacter pylori oraz długotrwałe stosowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ).
Objawy choroby wrzodowej obejmują: ból w nadbrzuszu (często określany jako pieczenie lub gniecenie), występujący na czczo lub po posiłkach, zgagę, odbijanie, nudności, wymioty, utratę apetytu i spadek masy ciała. Najgroźniejsze powikłania to krwawienie z przewodu pokarmowego, perforacja wrzodu i zwężenie odźwiernika.
Diagnostyka obejmuje badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego, testy na obecność Helicobacter pylori (test oddechowy, badanie kału, testy serologiczne) oraz badania laboratoryjne. Leczenie polega na eradykacji H. pylori antybiotykami w połączeniu z inhibitorami pompy protonowej, ograniczeniu stosowania NLPZ oraz farmakoterapii zmniejszającej wydzielanie kwasu solnego.
Obecnie, dzięki skutecznej eradykacji H. pylori i nowoczesnym lekom hamującym wydzielanie kwasu solnego, rokowanie w chorobie wrzodowej jest dobre, a nawroty choroby są znacznie rzadsze niż w przeszłości. Kluczowa dla skutecznej terapii jest identyfikacja czynnika wywołującego i jego eliminacja.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Przeciwwskazania – Ibuprofen Zentiva 400 mg
Ibuprofen w dawce 400 mg (Inflanor Max) jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze, a także u osób z historią reakcji alergicznych na NLPZ lub ASA, takich jak skurcz oskrzeli, astma indukowana NLPZ, nieżyt błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy czy pokrzywka. Ponadto, lek nie powinien być stosowany u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia (wrodzonymi lub nabytymi), aktywnymi krwawieniami, w tym krwawieniem mózgowo-naczyniowym, a także u osób z czynnych wrzodami trawiennymi, nawracającym owrzodzeniem lub krwawieniami z przewodu pokarmowego (co najmniej dwa epizody w wywiadzie). Przeciwwskazaniem jest także ciężka niewydolność wątroby, nerek (GFR < 30 ml/min) oraz serca (klasa IV wg NYHA), ze względu na ryzyko nasilenia niewydolności narządowej i retencji płynów.
agranulocytoza, anafilaksja, astma, biegunka, filtracja kłębuszkowa, ibuprofen, krwawienie mózgowo-naczyniowe, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, małopłytkowość, nadciśnienie płucne, nawracające owrzodzenie, nefrotoksyczność, niedokrwistość aplastyczna, niesteroidowe leki przeciwzapalne, niewydolność nerek, niewydolność serca, niewydolność wątroby, nieżyt błony śluzowej nosa, obrzęk naczynioruchowy, odwodnienie, pancytopenia, perforacja, pokrzywka, przesączanie kłębuszkowe, reakcja krzyżowa, skaza krwotoczna, skłonność do krwawień, skurcz oskrzeli, trymestr ciąży, wrzody trawienne, wymioty, zaburzenia hemopoezy, zaburzenia krzepnięcia krwi - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Elecoxel 200 mg
Celekoksyb, substancja czynna leku Elecoxel, jest selektywnym inhibitorem cyklooksygenazy typu 2 (COX-2) o kodzie ATC M01AH01, stosowanym w dawkach terapeutycznych 200-400 mg/dobę. Mechanizm działania polega na hamowaniu syntezy prostanoidów odpowiedzialnych za ból, stan zapalny i gorączkę, przy minimalnym wpływie na COX-1, co ogranicza ryzyko działań niepożądanych związanych z hamowaniem tej izoformy. Badania ex vivo wykazały brak istotnego hamowania COX-1 przy dawkach terapeutycznych, a nawet przy dawkach do 1200 mg/dobę nie stwierdzono wpływu na agregację płytek i czas krwawienia. Celekoksyb wykazuje również wpływ na procesy fizjologiczne regulowane przez COX-2, takie jak funkcje nerek, ośrodkowego układu nerwowego oraz procesy gojenia wrzodów, choć jego rola w gojeniu wrzodów żołądka pozostaje niejednoznaczna. W kontekście ryzyka zdarzeń zatorowo-zakrzepowych, selektywność wobec COX-2 powoduje hamowanie produkcji prostacyklin bez wpływu na tromboksan w płytkach krwi, co ma istotne znaczenie kliniczne.
agregacja płytek krwi, aktywność choroby, celekoksyb, choroba zwyrodnieniowa stawów, cyklooksygenaza typu 1, inhibitor cyklooksygenazy typu 2, izoformy COX, mediatory bólu, niesteroidowe leki przeciwzapalne, ośrodkowy układ nerwowy, płytki krwi, prostacykliny, przewód tętniczy, reumatoidalne zapalenie stawów, selektywne inhibitory COX-2, sprawność ruchowa, synteza prostaglandyn, tromboksan B2, wrzody trawienne, zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Coxitex 90 mg
Etorykoksyb, selektywny inhibitor COX-2 z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (ATC: M01AH05), wykazuje dawkozależne hamowanie enzymu COX-2 przy dawkach do 150 mg/dobę, bez istotnego wpływu na COX-1, co przekłada się na brak hamowania syntezy prostaglandyn w żołądku i brak wpływu na funkcje płytek krwi. W terapii choroby zwyrodnieniowej stawów (ChZS) skuteczność potwierdzono dla dawki 60 mg/dobę, z poprawą już po 2 dniach i utrzymaniem efektu do 52 tygodni. W reumatoidalnym zapaleniu stawów (RZS) dawki 60 mg i 90 mg/dobę redukują ból i stan zapalny, przy czym dawka 90 mg wykazuje większą skuteczność w ocenie bólu (różnica -2,71 mm na VAS 0-100 mm). W ostrych napadach dny moczanowej dawka 120 mg/dobę przez 8 dni jest porównywalna do indometacyny 50 mg TID w łagodzeniu bólu i stanu zapalnego. U pacjentów z zesztywniającym zapaleniem stawów kręgosłupa dawka 90 mg/dobę poprawia objawy już od 2. dnia terapii, a zwiększenie dawki z 60 mg do 90 mg u pacjentów z niewystarczającą odpowiedzią przynosi dodatkową redukcję bólu (-2,70 mm na VAS). W leczeniu bólu pooperacyjnego po zabiegach stomatologicznych etorykoksyb 90 mg/dobę wykazuje działanie przeciwbólowe porównywalne z ibuprofenem 600 mg i przewyższa paracetamol/kodeinę 600 mg/60 mg oraz placebo, z szybkim początkiem działania (mediana 28 minut).
ból pooperacyjny, choroba zwyrodnieniowa stawów, cyklooksygenaza-2, czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego, dna moczanowa, działania niepożądane, działanie przeciwbólowe, inhibitor COX-2, izoenzym, mediatory bólu, nadciśnienie tętnicze, ośrodkowy układ nerwowy, percepcja bólu, płytki krwi, prostaglandyny w żołądku, przezskórna interwencja wieńcowa, reumatoidalne zapalenie stawów, stan zapalny, synteza prostaglandyn, wizualna skala analogowa, wrzody trawienne, zastoinowa niewydolność serca, zdarzenia naczyniowo-mózgowe, zdarzenia sercowo-naczyniowe, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa - Leksykon substancji czynnych
Cylostazol – Przeciwwskazania stosowania
Cylostazol jest wskazany w leczeniu chromania przestankowego u pacjentów z miażdżycą zarostową tętnic kończyn dolnych, jednak jego stosowanie jest przeciwwskazane u osób z nadwrażliwością na substancję czynną lub składniki pomocnicze preparatu. Bezwzględne przeciwwskazania obejmują ciężkie zaburzenia czynności nerek (klirens kreatyniny ≤25 ml/min), umiarkowane lub ciężkie zaburzenia czynności wątroby, zastoinową niewydolność serca, niestabilną dławicę piersiową, zawał mięśnia sercowego lub interwencje wieńcowe w ciągu ostatnich 6 miesięcy. Ponadto, cylostazol jest przeciwwskazany u pacjentów z istotnymi zaburzeniami rytmu serca (częstoskurcz komorowy, migotanie komór, wieloogniskowa ekstrasystolia komorowa, wydłużony odstęp QTc, ciężka tachyarytmia) oraz u osób ze skłonnością do krwawień, w tym z aktywnymi wrzodami trawiennymi, niedawno przebytym udarem krwotocznym, proliferacyjną retinopatią cukrzycową i niekontrolowanym nadciśnieniem tętniczym. Stosowanie cylostazolu w ciąży jest bezwzględnie przeciwwskazane ze względu na ryzyko dla płodu.
acenokumarol, apiksaban, badanie EKG, chromanie przestankowe, ciężkie zaburzenia czynności nerek, cylostazol, częstoskurcz komorowy, dabigatran, dysfagia, działanie przeciwpłytkowe, ekstrasystolia komorowa, heparyna, klirens kreatyniny, klopidogrel, kwas acetylosalicylowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, miażdżyca zarostowa tętnic, migotanie komór, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na substancję czynną, niestabilna dławica piersiowa, retinopatia cukrzycowa, rywaroksaban, tachyarytmia, udar krwotoczny, warfaryna, wrzody trawienne, wydłużony odstęp QTc, zaburzenia czynności wątroby, zaburzenia rytmu serca, zastoinowa niewydolność serca, zawał mięśnia sercowego - Leksykon leków
Właściwości farmakodynamiczne – Aclexa 200 mg
Celekoksyb, substancja czynna leku Aclexa, jest selektywnym inhibitorem COX-2 stosowanym doustnie w dawkach terapeutycznych 200-400 mg/dobę. W badaniach klinicznych wykazano jego skuteczność w leczeniu choroby zwyrodnieniowej stawów, reumatoidalnego zapalenia stawów oraz zesztywniającego zapalenia stawów kręgosłupa, gdzie łagodzi ból już w ciągu 24 godzin od podania. Celekoksyb charakteryzuje się mniejszym ryzykiem powikłań żołądkowo-jelitowych w porównaniu z klasycznymi NLPZ, takimi jak naproksen (1000 mg/dobę) i ibuprofen (2400 mg/dobę), co potwierdzono w badaniach endoskopowych i długoterminowych. W badaniu CLASS stosowanie celekoksybu w dawce 400 mg dwa razy na dobę wiązało się z mniejszą częstością powikłań owrzodzeniowych i klinicznie istotnym spadkiem hemoglobiny w porównaniu z grupą NLPZ. Jednak u pacjentów stosujących jednocześnie kwas acetylosalicylowy (≤325 mg/dobę) ryzyko powikłań żołądkowych wzrastało czterokrotnie.
agregacja płytek krwi, celekoksyb, choroba zwyrodnieniowa stawów, cyklooksygenaza, diklofenak, działania niepożądane przewodu pokarmowego, esomeprazol, ibuprofen, izoformy cyklooksygenazy, krwawienie z przewodu pokarmowego, kwas acetylosalicylowy, naproksen, niesteroidowy lek przeciwzapalny, omeprazol, ośrodkowy układ nerwowy, owrzodzenie żołądka, perforacja przewodu pokarmowego, polip gruczolakowaty, profilaktyka sercowo-naczyniowa, prostacykliny, prostanoidowe mediatory bólu, przewód tętniczy, reumatoidalne zapalenie stawów, selektywny inhibitor COX-2, synteza prostaglandyn, tromboksan, udar mózgu, wrzody trawienne, zaburzenia zatorowo-zakrzepowe, zawał mięśnia sercowego, zdarzenie naczyniowe, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa