retynoid ogólnoustrojowy
Retynoidy ogólnoustrojowe to pochodne witaminy A stosowane w leczeniu systemowym różnych dermatoz. Główne preparaty z tej grupy to izotretynoina, acytretyna oraz alitretynoina, które działają poprzez regulację proliferacji i różnicowania komórek nabłonkowych oraz modulację procesów zapalnych.
Izotretynoina jest najczęściej stosowana w ciężkich postaciach trądziku pospolitego, zwłaszcza trądziku skupionego i ropowiczego. Acytretyna znajduje zastosowanie głównie w leczeniu łuszczycy oraz zaburzeń rogowacenia, takich jak łuszczyca krostkowa czy rybia łuska. Alitretynoina jest rekomendowana w przewlekłym wyprysku rąk opornym na leczenie miejscowe.
Stosowanie retynoidów ogólnoustrojowych wymaga ścisłego monitorowania ze względu na liczne działania niepożądane. Obejmują one suchość skóry i błon śluzowych, hiperlipidemię, hepatotoksyczność oraz teratogenność. Z uwagi na wysokie ryzyko wad wrodzonych, podczas terapii oraz przez określony czas po jej zakończeniu (1-3 miesiące dla izotretynoiny, 2 lata dla acytretyny) konieczne jest stosowanie skutecznej antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym.
Przed rozpoczęciem leczenia retynoidami ogólnoustrojowymi należy wykonać badania podstawowe, w tym lipidogram i próby wątrobowe, które powinny być regularnie kontrolowane w trakcie terapii. Leki te są przepisywane wyłącznie przez dermatologów, a w niektórych krajach podlegają specjalnym programom monitorowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Isotretinoin Aristo 20 mg
Isotretinoin Aristo, dostępny w kapsułkach miękkich o dawkach 10 mg i 20 mg, jest wskazany do leczenia ciężkich postaci trądziku i powinien być stosowany wyłącznie pod nadzorem doświadczonego dermatologa. Leczenie rozpoczyna się od dawki 0,5 mg/kg mc./dobę, z możliwością zwiększenia do 1 mg/kg mc./dobę, przy czym dawka jest indywidualnie dostosowywana w trakcie terapii. Optymalna dawka skumulowana wynosi 120-150 mg/kg mc., a czas trwania terapii standardowo wynosi 16-24 tygodnie. Kapsułki należy przyjmować zawsze z pokarmem, co zwiększa biodostępność izotretynoiny. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek zaleca się rozpoczęcie terapii od dawki 10 mg/dobę z możliwością stopniowego zwiększania do maksymalnej tolerowanej dawki. W przypadku nietolerancji leku dopuszcza się stosowanie mniejszych dawek, jednak wiąże się to z wydłużeniem czasu leczenia i zwiększonym ryzykiem nawrotu choroby.
biodostępność substancji czynnej, ciężka nietolerancja, ciężka niewydolność nerek, ciężka postać trądziku, czas trwania leczenia, dawka dobowa, dawka skumulowana, długotrwała remisja, działanie niepożądane, efekt terapeutyczny, Isotretinoin Aristo, izotretynoina, kapsułka miękka, monitorowanie pacjenta, nawrót choroby, odpowiedź terapeutyczna, remisja, retynoid ogólnoustrojowy, wchłanianie substancji czynnej