retynoid ogólnoustrojowy

Retynoidy ogólnoustrojowe to pochodne witaminy A stosowane w leczeniu systemowym różnych dermatoz. Główne preparaty z tej grupy to izotretynoina, acytretyna oraz alitretynoina, które działają poprzez regulację proliferacji i różnicowania komórek nabłonkowych oraz modulację procesów zapalnych.

Izotretynoina jest najczęściej stosowana w ciężkich postaciach trądziku pospolitego, zwłaszcza trądziku skupionego i ropowiczego. Acytretyna znajduje zastosowanie głównie w leczeniu łuszczycy oraz zaburzeń rogowacenia, takich jak łuszczyca krostkowa czy rybia łuska. Alitretynoina jest rekomendowana w przewlekłym wyprysku rąk opornym na leczenie miejscowe.

Stosowanie retynoidów ogólnoustrojowych wymaga ścisłego monitorowania ze względu na liczne działania niepożądane. Obejmują one suchość skóry i błon śluzowych, hiperlipidemię, hepatotoksyczność oraz teratogenność. Z uwagi na wysokie ryzyko wad wrodzonych, podczas terapii oraz przez określony czas po jej zakończeniu (1-3 miesiące dla izotretynoiny, 2 lata dla acytretyny) konieczne jest stosowanie skutecznej antykoncepcji u kobiet w wieku rozrodczym.

Przed rozpoczęciem leczenia retynoidami ogólnoustrojowymi należy wykonać badania podstawowe, w tym lipidogram i próby wątrobowe, które powinny być regularnie kontrolowane w trakcie terapii. Leki te są przepisywane wyłącznie przez dermatologów, a w niektórych krajach podlegają specjalnym programom monitorowania ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl