zespół odstawienny u noworodków
Zespół odstawienny u noworodków (neonatal abstinence syndrome, NAS) to stan kliniczny występujący u noworodków, których matki przyjmowały podczas ciąży substancje psychoaktywne, takie jak opioidy, benzodiazepiny, alkohol, nikotyna, czy leki antydepresyjne. Po urodzeniu, gdy dziecko zostaje nagle odcięte od dopływu tych substancji, rozwija objawy zespołu odstawiennego.
Objawy NAS mogą pojawić się od kilku godzin do kilku dni po porodzie i obejmują: drżenia, nadpobudliwość, trudności w karmieniu, wymioty, biegunkę, zaburzenia snu, drgawki, gorączkę, nadmierny płacz, zwiększone napięcie mięśniowe oraz zaburzenia oddechowe. Diagnoza opiera się na wywiadzie matki, obserwacji klinicznej noworodka oraz stosowaniu skal oceny, takich jak zmodyfikowana skala Finnegana.
Leczenie zespołu odstawiennego u noworodków obejmuje środki niefarmakologiczne (minimalizację bodźców zewnętrznych, spokojne otoczenie, częste karmienia małymi porcjami) oraz farmakoterapię (morfina, metadon, fenobarbital) w przypadkach o cięższym przebiegu. Kluczowe znaczenie ma wczesna identyfikacja ciąż wysokiego ryzyka i kompleksowa opieka nad matką i dzieckiem, która powinna być kontynuowana również po wypisie ze szpitala.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Działania niepożądane – Olanzaran 10 mg
Olanzapina, stosowana u dorosłych, wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, z których najczęstsze (≥1%) to senność, przyrost masy ciała, eozynofilia, wzrost stężenia prolaktyny, cholesterolu, glukozy i triglicerydów. Przyrost masy ciała jest istotnym klinicznie efektem, obserwowanym zarówno w krótkotrwałym leczeniu (mediana 47 dni: wzrost ≥7% u 22,2% pacjentów), jak i długotrwałym (≥48 tygodni: wzrost ≥7% u 64,4%, ≥15% u 31,7%, ≥25% u 12,3%). Występują również zaburzenia metaboliczne, takie jak podwyższenie cholesterolu całkowitego (≥6,2 mmol/l), glukozy na czczo (≥7 mmol/l) oraz triglicerydów (≥2,26 mmol/l), często przechodzące z wartości granicznych do wysokich. Neurologicznie obserwuje się parkinsonizm, akatyzję i dystonię, choć rzadziej niż przy stosowaniu haloperydolu. Nagłe odstawienie olanzapiny może powodować objawy odstawienne, takie jak pocenie się, bezsenność i drżenie. W trakcie terapii notuje się także podwyższenie aktywności enzymów wątrobowych i prolaktyny (około 30% pacjentów w badaniach do 12 tygodni). U pacjentów w podeszłym wieku z otępieniem zwiększa się ryzyko zgonów i zdarzeń naczyniowo-mózgowych, a u chorych z chorobą Parkinsona nasila się parkinsonizm i omamy.
akatyzja, aminotransferazy wątrobowe, amnezja, bradykardia, cholesterol, cholesterol całkowity, cholesterol HDL, cholesterol LDL, choroba dwubiegunowa, cukromocz, częstoskurcz komorowy, dyskineza, dystonia, dyzartria, działanie przeciwcholinergiczne, eozynofilia, fosfataza zasadowa, fosfokinaza kreatyninowa, gamma-glutamylotransferaza, glukoza, halucynacje wzrokowe, hiperprolaktynemia, kwas moczowy, kwasica ketonowa, letarg, leukopenia, migotanie komór, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, olanzapina, parkinsonizm, późna dyskineza, priapizm, prolaktyna, psychoza polekowa, rabdomioliza, senność, triglicerydy, trombocytopenia, wydłużenie odcinka QTc, wzmożone łaknienie, zakrzep z zatorami, zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zawroty głowy, zdarzenie naczyniowo-mózgowe, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół odstawienny u noworodków, złośliwy zespół neuroleptyczny, zwiększenie masy ciała - Leksykon leków
Działania niepożądane – Oxycodone Polpharma 50 mg/ml
Produkt leczniczy Oxycodone Polpharma w stężeniu 50 mg/ml, podawany dożylnie, wykazuje działania niepożądane typowe dla pełnych agonistów receptorów opioidowych. Najczęściej obserwowane działania obejmują zaparcia, nudności, wymioty, senność, zawroty głowy oraz bóle głowy (częstość ≥1/10). Często występują także objawy takie jak ból brzucha, biegunka, suchość w ustach, astenia i zmęczenie (częstość ≥1/100 do <1/10). Niezbyt często (≥1/1000 do <1/100) mogą pojawić się poważniejsze objawy neurologiczne (amnezja, drgawki, hipertonia), zaburzenia widzenia, kołatanie serca, depresja oddechowa, a także reakcje nadwrażliwości, w tym anafilaksja. Długotrwałe stosowanie wiąże się z ryzykiem rozwoju tolerancji, uzależnienia fizycznego i psychicznego oraz zespołu odstawiennego, co wymaga ścisłego monitorowania pacjentów, zwłaszcza w terapii przewlekłego bólu.
agonista receptora opioidowego, cholestaza, depresja oddechowa, dysfagia, hiperalgezja, hipogonadyzm, hipotonia ortostatyczna, kolka żółciowa, lek przeciwwymiotny, mioza, niedrożność jelit, obrzęk obwodowy, odwodnienie, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, skurcz moczowodu, skurcz oskrzeli, splątanie, stan lękowy, tolerancja i uzależnienie, utrata apetytu, uzależnienie od narkotyków, zapalenie żołądka, zaparcie, zatrzymanie moczu, zawrót głowy, zespół odstawienny, zespół odstawienny u noworodków, złuszczające zapalenie skóry, zwężenie źrenic, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych - Leksykon leków
Działania niepożądane – AuroFena 400 mcg
Podczas terapii tabletkami podpoliczkowymi fentanylu (AuroFena) należy spodziewać się działań niepożądanych typowych dla opioidów, w tym potencjalnie zagrażających życiu depresji oddechowej, depresji krążeniowej, niedociśnienia oraz wstrząsu, które wymagają ścisłego monitorowania pacjentów. Wielokrotne stosowanie może prowadzić do rozwoju tolerancji oraz ryzyka uzależnienia, nawet przy dawkach terapeutycznych. Zespół odstawienia opioidów manifestuje się nudnościami, wymiotami, biegunką, niepokojem, dreszczami, drżeniem i potliwością, a u noworodków matek stosujących lek opisano objawy zespołu odstawiennego. Reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka, rumień, obrzęk warg i twarzy oraz pokrzywka, wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Przedawkowanie może skutkować utratą świadomości i zatrzymaniem oddychania, stanowiąc bezpośrednie zagrożenie życia.
bradykardia, depresja krążeniowa, depresja oddechowa, dezorientacja, dyspepsja, halucynacje, hipogonadyzm, jadłowstręt, kandydoza jamy ustnej, nadwrażliwość, neutropenia, niedobór androgenów, niedociśnienie, niedoczynność kory nadnerczy, niedokrwistość, niedrożność jelit, omam wzrokowy, parestezja, reakcja nadwrażliwości, refluks żołądkowo-przełykowy, stan euforyczny, stan splątania, tabletka podpoliczkowa fentanylu, tachykardia, tolerancja na lek, trombocytopenia, utrata świadomości, uzależnienie od opioidów, wstrząs, zapalenie gardła, zatrzymanie oddychania, zespół bezdechu sennego, zespół odstawienia opioidów, zespół odstawienny u noworodków - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – AuroDulox 30 mg
Duloksetyna u kobiet w wieku rozrodczym, planujących ciążę lub będących w ciąży wymaga szczegółowej oceny korzyści i ryzyka. Dane przedkliniczne wskazują na brak wpływu na płodność samców oraz niekorzystne efekty u samic jedynie przy dawkach toksycznych dla matek, co sugeruje bezpieczeństwo przy dawkach terapeutycznych. Badania obserwacyjne (USA: 2500 kobiet, UE: 1500 kobiet) nie wykazały zwiększonego ryzyka poważnych wad rozwojowych przy stosowaniu duloksetyny w I trymestrze, choć wyniki dotyczące wad serca pozostają niejednoznaczne. Istotne jest zwiększone ryzyko przedwczesnego porodu (prawie dwukrotnie, około 6 dodatkowych przypadków na 100 kobiet) przy stosowaniu od 20. tygodnia ciąży do porodu, co potwierdzono w badaniu UE, natomiast w USA takiego związku nie zaobserwowano. Ponadto, stosowanie duloksetyny w miesiącu przed porodem wiąże się z mniej niż dwukrotnym wzrostem ryzyka krwotoku poporodowego. Należy również uwzględnić potencjalne ryzyko przetrwałego nadciśnienia płucnego noworodków (PPHN) związane z mechanizmem działania SNRI, choć brak jest bezpośrednich badań potwierdzających ten związek.
AUC, drgawki, drżączka, drżenie, duloksetyna, hipotonia, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, krwotok poporodowy, narażenie układowe, pierwszy trymestr ciąży, płodność samców, płodność samic, poród przedwczesny, PPHN, przenikanie do mleka kobiecego, przetrwałe nadciśnienie płucne noworodków, SNRI, SSRI, toksyczność matczyna, toksyczność reprodukcyjna, wada serca, wrodzona wada rozwojowa, zaburzenie oddychania, zespół odstawienny u noworodków