odpowiedź farmakologiczna
Odpowiedź farmakologiczna to reakcja organizmu na zastosowany lek, obejmująca zarówno pożądane efekty terapeutyczne, jak i ewentualne działania niepożądane. Jest ona uwarunkowana wieloma czynnikami, takimi jak dawka leku, droga podania, indywidualne cechy pacjenta (wiek, płeć, masa ciała), współistniejące schorzenia oraz interakcje z innymi lekami.
Istotnym elementem odpowiedzi farmakologicznej jest jej zmienność międzyosobnicza, która może wynikać z różnic genetycznych wpływających na metabolizm leków (farmakogenetyka). Różnice te mogą dotyczyć enzymów cytochromu P450, transporterów błonowych czy receptorów docelowych dla substancji leczniczych.
W praktyce klinicznej monitorowanie odpowiedzi farmakologicznej jest kluczowe dla optymalizacji terapii. Umożliwia dostosowanie dawki leku, modyfikację schematu leczenia lub zmianę leku w przypadku niedostatecznej skuteczności lub wystąpienia działań niepożądanych. W niektórych przypadkach stosuje się monitorowanie stężenia leku we krwi (therapeutic drug monitoring, TDM), aby utrzymać je w zakresie terapeutycznym.