farmakokinetyka metadonu

Farmakokinetyka metadonu charakteryzuje się dużą zmiennością międzyosobniczą, co ma istotne znaczenie kliniczne. Po podaniu doustnym metadon wykazuje dobrą biodostępność, wynoszącą średnio 70-90%, choć wartość ta może się wahać u poszczególnych pacjentów. Wchłanianie leku rozpoczyna się już w ciągu 30 minut, jednak pełne działanie analgetyczne osiągane jest dopiero po 3-5 godzinach.

Metadon cechuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza (około 85-90%) oraz dużą objętością dystrybucji (4-5 l/kg), co skutkuje kumulacją leku w tkankach, zwłaszcza w wątrobie, płucach i nerkach. Lek z łatwością przenika przez barierę krew-mózg oraz łożysko. Ze względu na lipofilność metadon gromadzi się w tkance tłuszczowej, skąd jest powoli uwalniany, co przedłuża jego działanie.

Metabolizm metadonu zachodzi głównie w wątrobie przy udziale enzymów cytochromu P450, przede wszystkim CYP3A4 oraz CYP2B6. Powstałe metabolity są nieaktywne farmakologicznie i wydalane głównie przez nerki. Okres półtrwania metadonu jest wyjątkowo długi i wynosi średnio 24-36 godzin, jednak może się wahać od 5 do nawet 130 godzin u różnych pacjentów, co warunkuje konieczność indywidualnego dostosowania dawkowania.

Warto podkreślić, że farmakokinetyka metadonu podlega wpływowi wielu czynników, w tym interakcji lekowych, chorób wątroby i nerek, wieku pacjenta oraz czynników genetycznych wpływających na aktywność enzymów metabolizujących. Ze względu na wysoki potencjał interakcji z innymi lekami oraz nieliniową farmakokinetykę, stosowanie metadonu wymaga ścisłego monitorowania klinicznego.