zespół abstynencyjny noworodków
Zespół abstynencyjny noworodków (ZAN), znany również jako neonatalny zespół abstynencyjny (NAS), to stan kliniczny występujący u noworodków, które były narażone na działanie substancji uzależniających w życiu płodowym. Najczęściej rozwija się w wyniku ekspozycji na opioidy, ale może być również spowodowany przez inne substancje, takie jak benzodiazepiny, barbiturany, alkohol czy nikotyna.
Objawy ZAN obejmują zaburzenia neurologiczne (drżenia, wzmożone napięcie mięśniowe, bezsenność, drgawki), zaburzenia autonomiczne (gorączka, pocenie się, ziewanie, kichanie), zaburzenia żołądkowo-jelitowe (wymioty, biegunka, trudności w karmieniu) oraz zaburzenia oddechowe. Symptomy zazwyczaj pojawiają się w ciągu 24-72 godzin po urodzeniu, ale mogą wystąpić nawet po 5-7 dniach, w zależności od rodzaju substancji i czasu jej ostatniego przyjęcia przez matkę.
Diagnostyka ZAN opiera się na dokładnym wywiadzie, obserwacji klinicznej oraz zastosowaniu skal oceny, takich jak skala Finnegana. Leczenie obejmuje zarówno terapię niefarmakologiczną (spokojne otoczenie, karmienie na żądanie, kangurowanie), jak i farmakologiczną (morfinę, metadon, fenobarbital), zależnie od nasilenia objawów. Noworodki z zespołem abstynencyjnym wymagają dłuższej hospitalizacji i specjalistycznej opieki wielodyscyplinarnej.
Zapobieganie ZAN koncentruje się na wczesnej identyfikacji ciężarnych z uzależnieniem, włączeniu ich do programów terapii substytucyjnej oraz zapewnieniu kompleksowej opieki przedporodowej. Długoterminowe następstwa ZAN mogą obejmować zaburzenia neurorozwojowe, problemy z uwagą i zachowaniem, dlatego dzieci te wymagają regularnej oceny rozwoju i odpowiedniego wsparcia.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Reltebon 20 mg
Reltebon, zawierający oksykodon chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, jest lekiem opioidowym, którego stosowanie u kobiet w ciąży i karmiących piersią wymaga szczególnej ostrożności. Dane kliniczne dotyczące stosowania oksykodonu w ciąży są ograniczone, co uniemożliwia pełną ocenę bezpieczeństwa. Decyzja o terapii powinna opierać się na analizie korzyści i ryzyka, zwłaszcza w ostatnich 3-4 tygodniach ciąży, gdy istnieje ryzyko depresji oddechowej u noworodka oraz wystąpienia zespołu abstynencyjnego objawiającego się m.in. nadmierną drażliwością, wzmożonym napięciem mięśniowym, drżeniem, wymiotami i brakiem przyrostu masy ciała. W takich przypadkach konieczna jest ścisła obserwacja i ewentualne leczenie farmakologiczne pod opieką neonatologiczną.
badania przedkliniczne, biegunka, depresja oddechowa, drżenie, leczenie farmakologiczne, lek opioidowy, nadmierna drażliwość, objawy odstawienne, oksykodon, oksykodonu chlorowodorek, tabletki o przedłużonym uwalnianiu, wymioty, wzmożone napięcie mięśniowe, zaburzenia snu, zdolność rozrodcza, zespół abstynencyjny, zespół abstynencyjny noworodków - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xanconalon 10 mg + 5 mg
Produkt leczniczy Xanconalon zawiera oksykodon chlorowodorek (10 mg) oraz nalokson chlorowodorek (5 mg) w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Ze względu na farmakologiczne właściwości oksykodonu, stosowanie leku wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych charakterystycznych dla opioidów, takich jak depresja oddechowa, zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli, skurcz mięśni gładkich oraz zahamowanie odruchu kaszlowego. Częstość działań niepożądanych jest zróżnicowana i obejmuje m.in. zaburzenia psychiczne (bezsenność, splątanie, depresja, uzależnienie), neurologiczne (zawroty głowy, ból głowy, senność, drgawki), żołądkowo-jelitowe (zaparcia, nudności, wymioty, biegunka), a także reakcje nadwrażliwości i anafilaktyczne. Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko rozwoju zespołu odstawienia, tolerancji oraz poważnych powikłań oddechowych, zwłaszcza u pacjentów z chorobami układu oddechowego oraz u noworodków matek stosujących Xanconalon w ciąży.
depresja oddechowa, dławica piersiowa, drgawki, dyzuria, hipogonadyzm, kolka żółciowa, letarg, nadwrażliwość, naloksonu chlorowodorek, niedrożność jelit, oksykodonu chlorowodorek, omamy, owrzodzenie jamy ustnej, parestezja, reakcja anafilaktyczna, skurcz mięśni gładkich, skurcz oskrzeli, splątanie, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, tolerancja lekowa, uzależnienie lekowe, zaburzenia koordynacji, zaburzenia psychiczne, zaburzenia układu nerwowego, zahamowanie odruchu kaszlowego, zastój żółci, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienny, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aripilek 5 mg
Aripilek, zawierający arypiprazol, jest stosowany w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w chorobie afektywnej dwubiegunowej typu I. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są akatyzja i nudności, występujące u ponad 3% pacjentów. W badaniach długoterminowych (52 tygodnie) u dorosłych pacjentów ze schizofrenią objawy pozapiramidowe (EPS) występowały u 25,8% leczonych arypiprazolem, co jest istotnie niższym odsetkiem niż u pacjentów leczonych haloperydolem (57,3%). U młodzieży (≥13 lat) profil działań niepożądanych jest podobny, jednak senność, zaburzenia pozapiramidowe, suchość w jamie ustnej, zwiększony apetyt i niedociśnienie ortostatyczne występują częściej. W populacji młodzieży z zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym najczęstsze działania to senność (23,0%), zaburzenia pozapiramidowe (18,4%) i akatyzja (16,0%). Działania pozapiramidowe i akatyzja wykazują zależność od dawki, przy 10 mg częstość EPS wynosiła 9,1%, a przy 30 mg 28,8%, natomiast akatyzji odpowiednio 12,1% i 20,3% (placebo 1,7%).
akatyzja, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anoreksja, arypiprazol, arytmia komorowa, choroba afektywna dwubiegunowa, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzycowa kwasica ketonowa, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, dysfagia, dyskineza, dystonia, epizod maniakalny, fosfataza alkaliczna, fosfokinaza kreatynowa, gammaglutamylotransferaza, hemoglobina glikozylowana, hiperprolaktynemia, hiperseksualność, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, kompulsywne objadanie się, lek przeciwpsychotyczny, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, niepokój ruchowy, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, odstęp QT, patologiczne uzależnienie od hazardu, późne dyskinezy, priapizm, prolaktyna, rabdomioliza, schizofrenia, sedacja, suchość w jamie ustnej, torsades de pointes, trombocytopenia, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zachłystowe zapalenie płuc, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS, zespół niespokojnych nóg, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aribit 5 mg
Arypiprazol (Aribit) jest atypowym lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. Profil bezpieczeństwa leku jest dobrze poznany na podstawie badań klinicznych i danych post-marketingowych. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są akatyzja i nudności, występujące u ponad 3% pacjentów. Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana. Wśród działań niepożądanych wymienia się m.in. zaburzenia pozapiramidowe (EPS), hiperprolaktynemię, zaburzenia metaboliczne (cukrzyca, hiperglikemia), zaburzenia psychiczne (lęk, depresja, próby samobójcze), a także rzadkie, ale poważne zdarzenia jak złośliwy zespół neuroleptyczny czy torsade de pointes. Arypiprazol wykazuje unikalną właściwość modulacji stężenia prolaktyny, mogąc zarówno ją podwyższać, jak i obniżać, co odróżnia go od innych leków przeciwpsychotycznych.
akatyzja, arypiprazol, arytmia komorowa, choroba zakrzepowo-zatorowa żył, cukrzyca, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, dysfagia, dystonia, epizod maniakalny, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, kompulsywne objadanie się, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, parkinsonizm, patologiczne uzależnienie od hazardu, późne dyskinezy, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, schizofrenia, skurcz krtani, tachykardia, torsade de pointes, trombocytopenia, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apra-swift 30 mg
Lek Apra-swift zawierający arypiprazol charakteryzuje się szerokim spektrum działań niepożądanych, które zostały sklasyfikowane według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz nieznana (częstość nieokreślona). Najczęściej obserwowane działania niepożądane to akatyzja i nudności (>3% pacjentów). Szczególnie istotne są rzadkie, ale potencjalnie zagrażające życiu powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, zaburzenia sercowo-naczyniowe (w tym Torsades de pointes, zatrzymanie akcji serca, bradykardia), powikłania metaboliczne (cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, kwasica ketonowa), choroba zakrzepowo-zatorowa żył, zespół serotoninowy oraz drgawki typu grand mal. W trakcie terapii należy monitorować zaburzenia psychiczne (w tym myśli i próby samobójcze), zaburzenia kontroli impulsów, rabdomiolizę oraz objawy agresji i nadmiernego pobudzenia.
akatyzja, arypiprazol, arytmia, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, drgawki grand mal, dysfagia, dystonia, fenyloketonuria, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, kwasica ketonowa, leukopenia, napad przymusowego patrzenia, neutropenia, niedobór laktazy, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, obrzęk naczynioruchowy, poriomania, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, skurcz krtani, śpiączka hiperosmolarna, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia pozapiramidowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie akcji serca, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apra 30 mg
Arypiprazol, stosowany w dawkach 5-30 mg, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstsze to akatyzja i nudności (>3% pacjentów). Działania niepożądane klasyfikowane są według częstości występowania: bardzo często (≥10%), często (1-10%), niezbyt często (0,1-1%), rzadko (0,01-0,1%), bardzo rzadko (<0,01%) oraz nieznana. Szczególnie istotne są zaburzenia ze strony układu nerwowego (zaburzenia pozapiramidowe, akatyzja, późne dyskinezy), metaboliczne (hiperglikemia, cukrzyca, hiperprolaktynemia, zmiany masy ciała), a także poważne powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, zaburzenia rytmu serca (w tym torsades de pointes), choroba zakrzepowo-zatorowa żył, niewydolność wątroby, zespół DRESS oraz rabdomioliza. Występują również liczne działania niepożądane o nieznanej częstości, w tym reakcje nadwrażliwości, zaburzenia psychiczne (myśli samobójcze, zaburzenia kontroli impulsów), oraz objawy ze strony układu sercowo-naczyniowego i oddechowego.
akatyzja, arypiprazol, arytmia komorowa, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, drgawka typu grand mal, dysfagia, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, leukopenia, nadciśnienie tętnicze, napad przymusowego patrzenia, neutropenia, niewydolność wątroby, nudność, patologiczne uzależnienie od hazardu, poriomania, późna dyskineza, priapizm, rabdomioliza, reakcja fotoalergiczna, reakcja nadwrażliwości, skurcz gardła, skurcz krtani, substancja czynna, torsades de pointes, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie pozapiramidowe, zaburzenie regulacji temperatury, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Asduter 15 mg
Arypiprazol w dawce 15 mg, stosowany w preparacie Asduter, wykazuje specyficzny profil działań niepożądanych, które lekarze powinni dokładnie znać. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to akatyzja i nudności, występujące u ponad 3% pacjentów. Objawy pozapiramidowe (EPS), takie jak akatyzja, drżenie, sztywność i dystonia, pojawiają się z różną częstością w zależności od wskazania klinicznego, np. w schizofrenii EPS występują u 19-26% pacjentów, a w epizodach maniakalnych u 18-26%. Akatyzja występuje u 12,1% pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi i 6,2% ze schizofrenią, co jest istotne klinicznie. Dodatkowo, arypiprazol może powodować poważne reakcje, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, zaburzenia rytmu serca (w tym torsades de pointes), leukopenię, neutropenię, trombocytopenię, a także zaburzenia metaboliczne, w tym cukrzycę i hiponatremię. Warto zwrócić uwagę na ryzyko zaburzeń kontroli impulsów, takich jak patologiczne uzależnienie od hazardu czy hiperseksualność, które mogą znacząco wpływać na funkcjonowanie pacjenta.
akatyzja, arytmia komorowa, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzycowa kwasica ketonowa, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, dysfagia, dystonia, fosfokinaza kreatynowa, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, leukopenia, neutropenia, nudność, objaw pozapiramidowy, późna dyskineza, priapizm, rabdomioliza, torsades de pointes, trombocytopenia, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie pozapiramidowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xancodal 60 mg
Xancodal, zawierający oksykodon chlorowodorek w dawce 60 mg w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najistotniejsze klinicznie to depresja oddechowa, zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli oraz skurcze mięśni gładkich. Najczęściej obserwowane działania niepożądane obejmują zaburzenia układu nerwowego (senność, uspokojenie, zawroty głowy, ból głowy – bardzo często, ≥1/10), przewodu pokarmowego (zaparcia, nudności, wymioty – bardzo często, ≥1/10) oraz układu oddechowego (duszność, skurcz oskrzeli – często, ≥1/100 do <1/10). Szczególną uwagę należy zwrócić na ryzyko wystąpienia hiperalgezji, zespołu centralnego bezdechu sennego oraz uzależnienia od leku, które mogą pojawić się podczas długotrwałej terapii. Pacjenci w podeszłym wieku, osoby osłabione oraz kobiety w ciąży stanowią grupy podwyższonego ryzyka, zwłaszcza w kontekście depresji oddechowej i zespołu odstawienia u noworodków.
bezdech senny centralny, bezsenność, biegunka, ból brzucha, ból głowy, ciąża, czkawka, depresja, depresja oddechowa, drgawki, duszność, dysfagia, hiperalgezja, lęk, nadwrażliwość, niedrożność jelit, niepamięć, niepokój, niestrawność, nudności, oksykodon, owrzodzenie jamy ustnej, pacjent geriatryczny, reakcja anafilaktyczna, senność, skurcz mięśni gładkich, skurcz oskrzeli, stan splątania, stolec smolisty, suchość jamy ustnej, suchość skóry, świąd, uzależnienie lekowe, wymioty, wzdęcia, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, zaparcia, zawroty głowy, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienia, zwężenie źrenic - Leksykon leków
Działania niepożądane – Xancodal 80 mg
Oksykodon, substancja czynna Xancodalu (tabletki o przedłużonym uwalnianiu 80 mg), wywołuje typowe dla opioidów działania niepożądane, w tym depresję oddechową, zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli, skurcze mięśni gładkich oraz zahamowanie odruchu kaszlowego. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to nudności i zaparcia, przy czym depresja oddechowa stanowi najpoważniejsze zagrożenie, szczególnie u osób starszych i osłabionych. W trakcie terapii mogą wystąpić także zaburzenia psychiczne (lęk, splątanie, depresja, bezsenność), objawy ze strony OUN (senność, zawroty głowy, drgawki) oraz powikłania ze strony przewodu pokarmowego, takie jak niedrożność jelit, która wymaga pilnej interwencji. Ryzyko zespołu odstawienia, w tym tachykardii i kołatania serca, jest niezbyt częste, a u noworodków matek stosujących oksykodon może pojawić się zespół odstawienia noworodka.
bronchospazm, centralny bezdech senny, cholestaza, depresja oddechowa, duszność, dysfagia, dyspepsja, hiperalgezja, hipogonadyzm, kolka żółciowa, mioza, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, niedrożność jelit, nudność, odruch kaszlowy, odwodnienie, oksykodon, podwyższone enzymy wątrobowe, przedawkowanie opioidów, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, skurcz mięśni gładkich, smoliste stolce, stan splątania, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, tachykardia, uzależnienie lekowe, zaburzenie drgawkowe, zaburzenie postrzegania, zaparcie, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Vellofent 533 mcg
Podczas terapii tabletkami podjęzykowymi Vellofent, zawierającymi fentanyl, mogą wystąpić działania niepożądane charakterystyczne dla opioidów, w tym najpoważniejsze: depresja oddechowa, depresja krążeniowa, hipotonia oraz wstrząs. Objawy te wymagają ścisłego monitorowania pacjentów, zwłaszcza w początkowym okresie leczenia. Najczęściej obserwowane działania niepożądane to nudności, wymioty, zaparcia, bóle głowy, senność i zawroty głowy, które zwykle ustępują lub zmniejszają się po dostosowaniu dawki. Występują one z częstością od bardzo częstych (≥1/10) do rzadkich (≥1/1000 do <1/100), zgodnie z klasyfikacją MedDRA, obejmując zaburzenia psychiczne, neurologiczne, naczyniowe, oddechowe, żołądkowo-jelitowe, skórne oraz ogólne. W trakcie terapii może pojawić się zespół odstawienia (nudności, wymioty, biegunka, niepokój, dreszcze, drżenie, potliwość) po nagłym odstawieniu lub gwałtownym zmniejszeniu dawki.
chwiejność emocjonalna, depersonalizacja, depresja krążeniowa, depresja oddechowa, diplopia, euforia, fentanyl, hipotonia, jadłowstręt, klasyfikacja MedDRA, majaczenie, mioklonia, niedociśnienie, niedrożność jelit, omam, opioid, parestezja, próchnica, przeczulica, splątanie, tabletka podjęzykowa, terapia opioidowa, tolerancja lekowa, uzależnienie lekowe, wstrząs, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienia - Leksykon substancji czynnych
Oksykodon – Działania niepożądane
Oksykodon, jako silny agonista receptorów opioidowych, wykazuje typowe działania niepożądane obejmujące układ nerwowy, oddechowy, żołądkowo-jelitowy oraz skórę. Najczęściej obserwuje się nudności, zaparcia, senność, zawroty głowy oraz bóle głowy, przy czym zaparciom można zapobiegać stosując środki przeczyszczające, a nudnościom – leki przeciwwymiotne. Najpoważniejszym działaniem niepożądanym jest depresja oddechowa, szczególnie groźna u osób starszych, osłabionych lub z nietolerancją opioidów. Ponadto oksykodon może powodować zwężenie źrenic, skurcz oskrzeli, hamowanie odruchu kaszlowego oraz skurcze mięśni gładkich. Wielokrotne stosowanie leku niesie ryzyko rozwoju tolerancji i uzależnienia, nawet przy dawkach terapeutycznych, co wymaga stałego monitorowania pacjenta.
amenorrhea, bezdech senny ośrodkowy, cholestaza, depresja oddechowa, drżenie, duszność, hiperalgezja, hipogonadyzm, kołatanie serca, kolka żółciowa, lek opioidowy, lek przeciwwymiotny, mioza, niedociśnienie ortostatyczne, niedociśnienie tętnicze, obrzęk, próchnica, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, receptor opioidowy, skurcz mięśni gładkich, skurcz moczowodu, skurcz oskrzeli, splątanie, środek przeczyszczający, tachykardia, zaburzenia mowy, zaburzenia widzenia, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, zaburzenie erekcji, zaburzenie słuchu, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienia - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Tramadol hydrochloride + Paracetamol Accord 37,5 mg + 325 mg
Preparat Tramadol hydrochloride + Paracetamol Accord (37,5 mg tramadolu + 325 mg paracetamolu, tabletki musujące) nie jest zalecany do stosowania w okresie ciąży ze względu na obecność tramadolu, który może powodować zmiany częstości oddechów u noworodków oraz ryzyko zespołu odstawienia przy długotrwałym stosowaniu. Paracetamol, choć nie wykazuje teratogenności ani toksyczności dla płodu, posiada niejednoznaczne dane epidemiologiczne dotyczące wpływu na rozwój układu nerwowego dziecka. Tramadol nie wpływa na kurczliwość mięśni macicy, jednak brak jest wystarczających danych klinicznych potwierdzających jego bezpieczeństwo w ciąży. Lekarz powinien jednoznacznie odradzać stosowanie preparatu u kobiet w ciąży oraz szczegółowo informować o potencjalnych ryzykach.
chlorowodorek tramadolu, częstość oddechowa, dawka na masę ciała, ekspozycja wewnątrzmaciczna, habituacja, karmienie piersią, kurczliwość macicy, laktacja, mleko matki, okres okołoporodowy, paracetamol, rozwój układu nerwowego, toksyczność płodowa, tramadol, tramadol z paracetamolem, wada rozwojowa, wiek rozrodczy, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienia - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aribit 15 mg
Aribit (arypiprazol) jest lekiem przeciwpsychotycznym stosowanym w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi w badaniach klinicznych były akatyzja (12,1% u pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi oraz 6,2% u pacjentów ze schizofrenią) i nudności (>3%). Objawy pozapiramidowe (EPS) występowały u 25,8% pacjentów leczonych arypiprazolem w porównaniu do 57,3% w grupie haloperydolu, co wskazuje na korzystniejszy profil tolerancji. U młodzieży (13-17 lat) z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi częstość występowania senności/sedacji i zaburzeń pozapiramidowych była bardzo wysoka (≥1/10), a akatyzja dotyczyła 16% pacjentów. Dawkowanie wpływało na częstość EPS i akatyzji, np. przy dawce 30 mg EPS występowały u 28,8%, a akatyzja u 20,3% młodzieży. Ponadto, arypiprazol może powodować zarówno wzrost, jak i spadek stężenia prolaktyny, co jest istotne w monitorowaniu pacjentów, zwłaszcza młodzieży, u której niskie stężenia prolaktyny (<3 ng/ml u dziewcząt, <2 ng/ml u chłopców) stwierdzono odpowiednio u 25,6% i 45,0% leczonych.
akatyzja, arypiprazol, choroba zakrzepowo-zatorowa, dysfagia, dyskinezy, dystonia, fosfokinaza kreatynowa, hiperprolaktynemia, hiperseksualność, kompulsywne objadanie się, kompulsywne wydawanie pieniędzy, kwasica ketonowa, lek przeciwpsychotyczny, niedociśnienie ortostatyczne, objawy pozapiramidowe, priapizm, prolaktyna, rabdomioliza, śpiączka hiperosmolarna, torsade de pointes, uzależnienie od hazardu, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zakrzepica żył głębokich, zator płucny, zespół abstynencyjny noworodków, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aribit 10 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Aribit dostępnego w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg, wykazuje szeroki profil działań niepożądanych, z najczęściej zgłaszanymi akatyzją i nudnościami (>3% pacjentów). Działania niepożądane sklasyfikowano według częstości występowania: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1000), bardzo rzadko (<1/10 000) oraz o częstości nieznanej. Wśród działań niepożądanych obserwuje się m.in. zaburzenia hematologiczne (leukopenia, neutropenia, trombocytopenia), reakcje alergiczne (w tym anafilaksja), zaburzenia endokrynologiczne (hiperprolaktynemia), metaboliczne (cukrzyca, hiperglikemia), psychiczne (bezsenność, lęk, depresja, próby samobójcze, zaburzenia kontroli impulsów), neurologiczne (akatyzja, zaburzenia pozapiramidowe, złośliwy zespół neuroleptyczny), kardiologiczne (tachykardia, torsade de pointes, nagły zgon), oraz zaburzenia żołądkowo-jelitowe (nudności, wymioty, zaparcia). W badaniach klinicznych EPS występowały u 19-26,6% pacjentów leczonych arypiprazolem, z akatyzją u 6,2-12,1%, co jest istotne w kontekście monitorowania terapii.
akatyzja, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, anoreksja, arypiprazol, arytmia komorowa, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzycowa śpiączka hiperosmolarna, dysfagia, dyskineza, dystonia, fosfataza alkaliczna, fosfokinaza kreatynowa, gammaglutamylotransferaza, haloperydol, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, niewydolność wątroby, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja fotoalergiczna, schizofrenia, sedacja, skurcz krtani, torsade de pointes, trombocytopenia, uzależnienie od hazardu, wydłużenie odstępu QT, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zespół abstynencyjny noworodków, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Apra-swift 10 mg
Apra-swift, zawierający arypiprazol w dawkach 10 mg, 15 mg lub 30 mg, wykazuje specyficzny profil bezpieczeństwa, który wymaga ścisłego monitorowania podczas terapii, zwłaszcza długoterminowej. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są akatyzja oraz nudności (>3%). Arypiprazol może powodować poważne powikłania neurologiczne, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, drgawki typu grand mal oraz zespół serotoninowy. W sferze psychicznej zgłaszane są bezsenność, lęk, depresja, myśli i próby samobójcze oraz zaburzenia kontroli impulsów (np. patologiczne uzależnienie od hazardu). Ponadto, lek może indukować hiperglikemię, zmiany masy ciała (zarówno wzrost, jak i spadek), a także zaburzenia rytmu serca, w tym Torsades de pointes i wydłużenie odstępu QT, co wymaga regularnego monitorowania EKG u pacjentów z ryzykiem kardiologicznym.
akatyzja, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, arypiprazol, arytmia komorowa, bezsenność, bradykardia, choroba zakrzepowo-zatorowa, cukrzyca, drgawki grand mal, fosfataza alkaliczna, gammaglutamylotransferaza, hiperglikemia, hiperprolaktynemia, hiperseksualność, leukopenia, myśli samobójcze, nadciśnienie tętnicze, neutropenia, niewydolność wątroby, nudności, patologiczny hazard, poriomania, późna dyskineza, rabdomioliza, reakcja fotoalergiczna, torsade de pointes, wydłużenie QT, zaburzenia kontroli impulsów, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aripilek 15 mg
Arypiprazol, stosowany w leczeniu schizofrenii oraz epizodów maniakalnych w zaburzeniu afektywnym dwubiegunowym typu I, charakteryzuje się profilem działań niepożądanych obejmującym przede wszystkim akatyzję i nudności, które występują u ponad 3% pacjentów. W badaniach klinicznych częstość występowania zespołu pozapiramidowego (EPS) wahała się od 14,8% do 25,8% w zależności od populacji i porównywanych leków, z akatyzją występującą u 6,2% pacjentów ze schizofrenią oraz 12,1% do 20,3% u pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi, co jest istotnie wyższe niż w grupach placebo (3,0% i 3,2%). Dystonia, choć rzadsza, może pojawić się w pierwszych dniach terapii, szczególnie u młodszych mężczyzn, manifestując się skurczami mięśni szyi, trudnościami w przełykaniu i oddychaniu. Arypiprazol może również powodować zmiany stężenia prolaktyny, zarówno hiperprolaktynemię, jak i jej obniżenie, co jest szczególnie istotne u młodzieży, gdzie niskie stężenia prolaktyny (<3 ng/ml u dziewcząt, <2 ng/ml u chłopców) obserwowano u 25,6% i 45,0% pacjentów odpowiednio. Ponadto, lek może indukować zaburzenia metaboliczne, takie jak cukrzyca i hiperglikemia, oraz objawy ze strony układu nerwowego, skóry i mięśniowo-szkieletowego, w tym rabdomiolizę i wysypki.
akatyzja, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, dysfagia, dyskineza, dystonia, epizod maniakalny, fosfataza alkaliczna, fosfokinaza kreatynowa, gammaglutamylotransferaza, hemoglobina glikozylowana, hiperprolaktynemia, hiperseksualność, kwasica ketonowa, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, nudności, objaw pozapiramidowy, obrzęk naczynioruchowy, obrzęk obwodowy, parkinsonizm, patologiczny hazard, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, reakcja uczuleniowa, schizofrenia, śpiączka hiperosmolarna, trombocytopenia, wydłużenie QT, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie pozapiramidowe, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aribit 30 mg
Arypiprazol, substancja czynna leku Aribit, wykazuje profil bezpieczeństwa potwierdzony badaniami klinicznymi oraz danymi po wprowadzeniu do obrotu. Najczęściej obserwowanymi działaniami niepożądanymi są akatyzja i nudności, występujące u ponad 3% pacjentów. W długoterminowym leczeniu schizofrenii (52 tygodnie) objawy pozapiramidowe (EPS), takie jak parkinsonizm, akatyzja, dystonia i dyskineza, pojawiały się u 25,8% pacjentów leczonych arypiprazolem, co jest istotnie niższym odsetkiem niż u pacjentów leczonych haloperydolem (57,3%). Akatyzja występowała u 12,1% pacjentów z zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi oraz u 6,2% pacjentów ze schizofrenią, w porównaniu do odpowiednio 3,2% i 3,0% w grupach placebo. Dystonia, szczególnie u młodszych i męskich pacjentów, może pojawić się w pierwszych dniach terapii i objawiać się skurczami mięśni szyi, trudnościami w przełykaniu i oddychaniu. Arypiprazol może także indukować zaburzenia kontroli impulsów, takie jak patologiczne uzależnienie od hazardu, hiperseksualność, kompulsywne wydawanie pieniędzy oraz obżarstwo, co wymaga szczególnej uwagi klinicznej. W badaniach nie stwierdzono istotnych różnic w parametrach laboratoryjnych i lipidowych w porównaniu z placebo, choć u 3,5% pacjentów odnotowano przemijające zwiększenie aktywności fosfokinazy kreatynowej (CPK).
akatyzja, aminotransferaza alaninowa, aminotransferaza asparaginianowa, arypiprazol, arytmia komorowa, choroba zakrzepowo-zatorowa, drgawki grand mal, dysfagia, dystonia, fosfataza alkaliczna, fosfokinaza kreatynowa, gammaglutamylotransferaza, hiperprolaktynemia, hiponatremia, kwasica ketonowa, lek przeciwpsychotyczny, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, priapizm, prolaktyna, rabdomioliza, schizofrenia, sedacja, skurcz krtani, śpiączka hiperosmolarna, torsade de pointes, trombocytopenia, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe typu I, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zespół abstynencyjny noworodków, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aripiprazole Medical Valley 30 mg
Aripiprazol, dostępny w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg, wykazuje profil działań niepożądanych obejmujący przede wszystkim zaburzenia pozapiramidowe, takie jak akatyzja (częstość ≥ 1/100 do < 1/10) oraz nudności (często). W badaniach klinicznych u pacjentów ze schizofrenią i zaburzeniami afektywnymi dwubiegunowymi częstość występowania akatyzji wynosiła odpowiednio do 12,1% i 6,2% w grupach leczonych aripiprazolem, przewyższając placebo. Inne często obserwowane działania to senność, zawroty głowy, bóle głowy, zaburzenia snu oraz zmęczenie. Rzadziej występują poważne powikłania, takie jak złośliwy zespół neuroleptyczny, zaburzenia rytmu serca (w tym torsades de pointes), oraz zaburzenia metaboliczne, w tym hiperglikemia i cukrzyca (częstość cukrzycy – często). W populacji młodzieży (13-17 lat) profil bezpieczeństwa jest podobny do dorosłych, z wyższą częstością senności i zaburzeń pozapiramidowych.
akatyzja, anoreksja, arypiprazol, arytmia komorowa, choroba zakrzepowo-zatorowa żył, drżenie, dysfagia, dystonia, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, hiperseksualność, hiponatremia, hipotensja ortostatyczna, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, niestrawność, nietrzymanie moczu, niewydolność wątroby, nudności, patologiczne uzależnienie od hazardu, późna dyskineza, priapizm, rabdomioliza, reakcja fotoalergiczna, reakcja uczuleniowa, sedacja, tachykardia, torsades de pointes, trombocytopenia, wysypka polekowa z eozynofilią, zaburzenie kontroli impulsów, zaburzenie pozapiramidowe, zachłystowe zapalenie płuc, zapalenie trzustki, zapalenie wątroby, zatrzymanie moczu, zespół abstynencyjny noworodków, zespół serotoninowy, złośliwy zespół neuroleptyczny, żółtaczka - Leksykon leków
Działania niepożądane – Aripilek 10 mg
Aripilek, zawierający arypiprazol w dawkach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 30 mg, wykazuje profil działań niepożądanych typowy dla leków przeciwpsychotycznych, z najczęstszymi objawami takimi jak akatyzja i nudności (>3%). W badaniach klinicznych u pacjentów ze schizofrenią i zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym typu I, częstość występowania objawów pozapiramidowych (EPS) wynosiła odpowiednio 19-26,6% dla arypiprazolu, co jest istotnie niższe niż w grupach leczonych haloperydolem (53,3-57,3%). Akatyzja występowała u 6,2-12,1% pacjentów, a ryzyko ostrej dystonii było wyższe u młodszych mężczyzn. W populacji pediatrycznej obserwowano częstsze występowanie senności, zaburzeń pozapiramidowych, suchości w jamie ustnej, zwiększonego apetytu i niedociśnienia ortostatycznego. Zmiany masy ciała u młodzieży po 12 i 30 tygodniach leczenia wynosiły odpowiednio 2,4 kg i 5,8 kg, a u dorosłych nie stwierdzono istotnych klinicznie różnic w parametrach laboratoryjnych i lipidowych.
akatyzja, anoreksja, arypiprazol, arytmia, cukrzyca, dysfagia, dystonia, epizod maniakalny, fosfokinaza kreatynowa, hiperglikemia, hiperinsulinemia, hiperprolaktynemia, hiponatremia, hipoprolaktynemia, hipotermia, kwasica ketonowa, leukopenia, neutropenia, niedociśnienie ortostatyczne, nudności, objawy pozapiramidowe, obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, priapizm, rabdomioliza, reakcja anafilaktyczna, schizofrenia, skurcz mięśni, suchość jamy ustnej, trombocytopenia, uzależnienie od hazardu, zaburzenia kontroli impulsów, zaburzenia pozapiramidowe, zaburzenie afektywne dwubiegunowe, zespół abstynencyjny noworodków, zespół DRESS - Leksykon substancji czynnych
Metadon – Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Metadon, silny opioid o długim okresie półtrwania, wymaga szczególnej ostrożności ze względu na ryzyko kumulacji i potencjalnego przedawkowania prowadzącego do śmierci. Zaleca się zmniejszenie dawki u pacjentów w podeszłym wieku, z zaburzeniami czynności nerek (GFR 10-50 ml/min – odstępy między dawkami ≥32 h, poniżej 10 ml/min – ≥36 h), ciężkimi zaburzeniami wątroby oraz w złym stanie ogólnym. Metadon może wywoływać depresję oddechową, szczególnie u chorych z astmą, POChP, hipoksją czy hiperkapnią, a także zwiększać ryzyko zespołu serotoninowego przy jednoczesnym stosowaniu leków serotonergicznych. W dawkach powyżej 100 mg/dobę obserwowano wydłużenie odstępu QT i torsade de pointes, co wymaga monitorowania EKG, zwłaszcza u pacjentów z czynnikami ryzyka kardiologicznego. Przerwanie terapii powinno być stopniowe, aby uniknąć długotrwałych objawów odstawiennych.
buprenorfina, choroba Addisona, depresja oddechowa, guz chromochłonny, hiperkapnia, hipoglikemia, hipokaliemia, hipoksemia nocna, hipoksja, hipomagnezemia, hormon adrenokortykotropowy, inhibitor CYP3A4, inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny i noradrenaliny, nadciśnienie śródczaszkowe, nalokson, niedoczynność tarczycy, niewydolność kory nadnerczy, oczopląs, okres półtrwania, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy bezdech senny, przerost gruczołu krokowego, przesączanie kłębuszkowe, przewlekła obturacyjna choroba płuc, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, serce płucne, torsade de pointes, trójcykliczny lek przeciwdepresyjny, uzależnienie od opioidów, wydłużenie odstępu QT, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zaburzenie używania opioidów, zaburzenie związane ze stosowaniem opioidów, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienny, zespół serotoninowy, zwężenie cewki moczowej - Leksykon leków
Działania niepożądane – Matrifen 25 mikrogramów/godzinę system transdermalny 25 mcg/h
Analiza bezpieczeństwa stosowania systemu transdermalnego Matrifen, zawierającego fentanyl, opiera się na danych z 11 badań klinicznych obejmujących 1565 dorosłych i 289 dzieci. Najczęstsze działania niepożądane u dorosłych (≥10%) to nudności (35,7%), wymioty (23,2%), zaparcia (23,1%), senność (15,0%), zawroty głowy (13,1%) oraz ból głowy (11,8%). W populacji pediatrycznej najczęściej obserwowano wymioty (33,9%), nudności (23,5%), ból głowy (16,3%), zaparcia (13,5%), biegunkę (12,8%) i świąd (12,8%). Profil działań niepożądanych u dzieci jest zbliżony do obserwowanego u dorosłych, bez specyficznych czynników ryzyka u dzieci powyżej 2 lat. Wśród rzadziej występujących działań niepożądanych odnotowano m.in. reakcje anafilaktyczne, depresję oddechową, napady drgawkowe oraz zaburzenia sercowo-naczyniowe i neurologiczne.
ból nienowotworowy, ból nowotworowy, bradykardia, depresja oddechowa, drgawki kloniczne, dysfagia, fentanyl, kołatanie serca, napad drgawkowy, niedobór androgenów, niedociśnienie tętnicze, niedoczulica, niedrożność jelit, plaster transdermalny, reakcja anafilaktyczna, reakcja rzekomoanafilaktyczna, sinica, system transdermalny, tachykardia, tolerancja na lek, uzależnienie od leku, wstrząs anafilaktyczny, zaburzenie erekcji, zespół abstynencyjny noworodków, zespół odstawienny, zespół serotoninowy, zespół zaburzeń oddechowych, złe samopoczucie