margines tkanek
Margines tkanek to pojęcie kluczowe w chirurgii onkologicznej, odnoszące się do obszaru zdrowej tkanki usuwanej wraz z guzem nowotworowym. Prawidłowo wyznaczony margines ma fundamentalne znaczenie dla powodzenia leczenia, ponieważ jego celem jest usunięcie wszystkich komórek nowotworowych i zmniejszenie ryzyka wznowy miejscowej.
Wyróżniamy margines makroskopowy (widoczny gołym okiem podczas operacji) oraz mikroskopowy (oceniany histopatologicznie). Margines określany jako R0 oznacza brak komórek nowotworowych w linii cięcia chirurgicznego, R1 wskazuje na obecność komórek nowotworowych w badaniu mikroskopowym, a R2 odnosi się do makroskopowo widocznych pozostałości guza.
Szerokość marginesu tkanek zależy od typu nowotworu, jego lokalizacji, stopnia zaawansowania oraz charakterystyki biologicznej. Na przykład, w przypadku czerniaka zaleca się margines 0,5-2 cm zależnie od grubości guza według Breslowa, natomiast w raku piersi często dąży się do uzyskania marginesu co najmniej 2 mm. W niektórych lokalizacjach anatomicznych, jak twarz czy okolice ważnych struktur naczyniowo-nerwowych, margines może być mniejszy ze względu na potrzebę zachowania funkcji i estetyki.
Badanie histopatologiczne marginesów operacyjnych stanowi standard postępowania po zabiegach onkologicznych. W przypadku stwierdzenia obecności komórek nowotworowych w marginesie (margines dodatni), często konieczna jest reoperacja lub zastosowanie dodatkowych metod leczenia, takich jak radioterapia, aby zmniejszyć ryzyko wznowy.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Niezróżnicowany mięsak pleomorficzny – Leczenie
Niezróżnicowany mięsak pleomorficzny (UPS) wymaga kompleksowego, wielodyscyplinarnego podejścia terapeutycznego, z chirurgią jako podstawą leczenia, uzupełnianą radioterapią (dawki około 50 Gy w teleradioterapii, 10-16 Gy w radioterapii śródoperacyjnej, 45 Gy w brachyterapii) oraz chemioterapią (doksorubicyna, ifosfamid, gemcytabina z docetakselem, trabektedyna). Kluczowe jest uzyskanie mikroskopowo ujemnych marginesów (R0) o szerokości co najmniej 2 cm, co znacząco zmniejsza ryzyko nawrotu miejscowego. Radioterapia pooperacyjna jest wskazana przy marginesach bliskich (<1 cm), nacieku kości lub dużych naczyń, guzach >5 cm lub obecności przerzutów do węzłów chłonnych. Chemioterapia stosowana jest w chorobie przerzutowej, wysokiego stopnia złośliwości lub jako leczenie neoadjuwantowe i adjuwantowe. Pięcioletnie przeżycie wynosi 50-70%, z lepszym rokowaniem w wczesnych stadiach.
biomarker predykcyjny, brachyterapia, chemioterapia adjuwantowa, chemioterapia neoadjuwantowa, doksorubicyna, gemcytabina z docetakselem, ifosfamid, ipilimumab, leczenie multimodalne, margines tkanek, niezróżnicowany mięsak pleomorficzny, niwolumab, opieka paliatywna, pazopanib, pembrolizumab, przerzuty do kości, przerzuty do płuc, przerzuty do węzłów chłonnych, radioterapia paliatywna, radioterapia pooperacyjna, radioterapia protonowa, radioterapia śródoperacyjna, radioterapia stereotaktyczna, regorafenib, resekcja chirurgiczna, schemat chemioterapii, teleradioterapia, trabektedyna, ujemne marginesy mikroskopowe, złośliwy włóknisty histiocytoma - Leksykon chorób i schorzeń
Guzy gruczołów ślinowych – Charakterystyka, pielęgnacja i opieka
Guzy gruczołów ślinowych stanowią 6-8% wszystkich guzów głowy i szyi oraz mniej niż 1% nowotworów diagnozowanych rocznie w USA. Występują w dużych gruczołach (przyusznym, podżuchwowym, podjęzykowym) oraz mniejszych gruczołach w jamie ustnej i górnych drogach oddechowych. Większość jest łagodna, z powolnym wzrostem, najczęściej w gruczole przyusznym, manifestując się bezbolesnym guzkiem. Złośliwe guzy mogą powodować objawy neurologiczne, np. osłabienie nerwu twarzowego, co jest złym prognostycznie. Diagnostyka obejmuje badanie fizykalne, ultrasonografię, TK, MRI oraz biopsję cienkoigłową (FNA). Leczenie opiera się głównie na chirurgii – od powierzchownej parotidektomii po całkowite usunięcie gruczołu i limfadenektomię szyjną, z zachowaniem funkcji nerwu twarzowego, jeśli to możliwe. Radioterapia pooperacyjna jest wskazana przy guzach o wysokim stopniu złośliwości, dodatnich marginesach, inwazji okołonerwowej lub chorobie węzłowej. Chemioterapia stosowana jest w wybranych przypadkach zaawansowanych lub przerzutowych, a nowoczesne terapie celowane i immunoterapia zyskują na znaczeniu.
biomarker, biopsja cienkoigłowa, dysfagia, gruczoł podżuchwowy, gruczoł przyuszny, gruczoł ślinowy, guz gruczołu ślinowego, guz przyusznicy, immunoterapia, inwazja okołonerwowa, kserostomia, limfadenektomia, margines tkanek, medycyna precyzyjna, nawrót nowotworu, nerw twarzowy, nowotwór głowy i szyi, opieka paliatywna, otolaryngolog, parotidektomia, parotidektomia powierzchowna, przeszczep nerwu, radioterapia neutronowa, rak gruczołowo-torbielowaty, rezonans magnetyczny, terapia celowana, terapia logopedyczna, terapia mowy i połykania, test molekularny, tomografia komputerowa, ultrasonografia, wizyta kontrolna, zespół Frey’a