hamowanie czynności przysadki
Hamowanie czynności przysadki to proces, w którym dochodzi do obniżenia lub całkowitego zatrzymania produkcji i wydzielania hormonów przez przysadkę mózgową. Mechanizm ten może być fizjologiczny (np. w ramach ujemnego sprzężenia zwrotnego), jatrogenny (wywołany lekami) lub patologiczny (spowodowany chorobą).
W praktyce klinicznej najczęściej mamy do czynienia z hamowaniem osi podwzgórze-przysadka-nadnercza podczas długotrwałej terapii glikokortykosteroidami. Egzogenne sterydy powodują supresję wydzielania ACTH przez przysadkę, co prowadzi do wtórnej niewydolności kory nadnerczy. Proces ten może utrzymywać się nawet do 12 miesięcy po odstawieniu leków, dlatego odstawianie glikokortykosteroidów powinno odbywać się stopniowo.
Hamowanie czynności przysadki występuje również w testach diagnostycznych, takich jak test hamowania deksametazonem (ocena funkcji osi podwzgórze-przysadka-nadnercza) czy test z podaniem glukozy (ocena funkcji osi GH-IGF-1). Patologiczne hamowanie przysadki może być spowodowane guzami okolicy siodła tureckiego, udarami przysadki, zespołem Sheehana czy zapaleniem przysadki.
Klinicznie, długotrwałe hamowanie czynności przysadki objawia się objawami niedoboru odpowiednich hormonów – zmęczeniem, osłabieniem, zaburzeniami miesiączkowania, obniżonym libido, hipoglikemią czy nietolerancją stresu. Diagnostyka obejmuje oznaczanie stężeń hormonów przysadkowych oraz testy dynamiczne oceniające rezerwę przysadkową.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Mensinorm Set 150 j.m.
Terapia Mensinorm Set, stosowana w leczeniu zaburzeń owulacji i stymulacji jajników, wymaga indywidualnego dostosowania dawki FSH ze względu na zmienną odpowiedź pacjentek. Standardowa dawka początkowa wynosi 75-150 j.m. FSH na dobę, z możliwością zwiększenia o 37,5 j.m. co 7-14 dni, maksymalnie do 225 j.m./dobę. Leczenie trwa zwykle 7-14 dni, a jego celem jest rozwój pojedynczego pęcherzyka Graafa, po czym podaje się hCG w dawce 5 000-10 000 j.m. w ciągu 24-48 godzin od ostatniego wstrzyknięcia Mensinorm Set, aby wywołać owulację. Monitorowanie terapii obejmuje badanie ultrasonograficzne oraz oznaczanie stężenia estradiolu, co pozwala na modyfikację dawki i zapobieganie powikłaniom, takim jak nadmierna stymulacja czy ciąża mnoga.
agonista GnRH, antagonista GnRH, brak owulacji, ciąża mnoga, estradiol, FSH, gonadotropina kosmówkowa, hamowanie czynności przysadki, hCG, inseminacja domaciczna, kontrolowana hiperstymulacja jajników, LH, lipoatrofia, monitorowanie ultrasonograficzne, nadmierna odpowiedź jajników, pęcherzyk Graafa, podanie domięśniowe, podanie podskórne, stymulacja jajników, wspomagany rozród