szlak mTORC1
Szlak mTORC1 (mechanistic Target Of Rapamycin Complex 1) stanowi kluczowy szlak sygnałowy w komórkach, odpowiedzialny za regulację procesów metabolicznych, wzrostu i proliferacji komórkowej. Jest to kompleks białkowy składający się z kinazy serynowo-treoninowej mTOR oraz białek regulatorowych, w tym Raptor, PRAS40, mLST8 i DEPTOR.
mTORC1 integruje sygnały pochodzące z różnych źródeł, takich jak czynniki wzrostu, stan energetyczny komórki, dostępność składników odżywczych oraz stres komórkowy. W odpowiedzi na te bodźce, szlak mTORC1 reguluje syntezę białek, biogenezę rybosomów, metabolizm lipidów oraz proces autofagii, co ma kluczowe znaczenie dla homeostazy komórkowej.
Dysfunkcje szlaku mTORC1 są powiązane z licznymi patologiami, w tym nowotworami, cukrzycą, otyłością oraz chorobami neurodegeneracyjnymi. Inhibitory mTORC1, takie jak rapamycyna i jej analogi (rapalogi), znalazły zastosowanie kliniczne jako leki immunosupresyjne oraz przeciwnowotworowe, a także są badane pod kątem potencjalnego działania przeciwstarzeniowego.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba charcota-mariego-tootha – Patofizjologia i mechanizm
Choroba Charcota-Mariego-Tootha (CMT) to najczęstsza dziedziczna neuropatia obwodowa, charakteryzująca się postępującym osłabieniem kończyn z powodu uszkodzenia nerwów obwodowych. Etiologia CMT jest genetycznie heterogenna, obejmując mutacje w ponad 100 genach, z dominującą rolą wariantów liczby kopii w genie PMP22 (duplikacja 1,4 Mb na chromosomie 17p11.2 w CMT1A) oraz mutacji w GJB1, MPZ i MFN2. Patomechanizm różni się w zależności od typu: CMT1 to neuropatia demielinizacyjna z nadekspresją PMP22 prowadzącą do niestabilności mieliny i wtórnego zwyrodnienia aksonalnego, natomiast CMT2 to neuropatia aksonalna, często związana z mutacjami MFN2, które zaburzają funkcje mitochondrialne i transport aksonalny. Kluczowe mechanizmy obejmują defekty w tworzeniu i utrzymaniu osłonki mielinowej, dysfunkcję mitochondriów, stres oksydacyjny, zaburzenia transportu aksonalnego oraz deficyty w syntezie białek, co prowadzi do progresywnej degeneracji nerwów obwodowych i wtórnych zmian w mięśniach, takich jak pes cavus i palce szponiaste.
apoptoza, choroba Charcota-Mariego-Tootha, crossing-over, duplikacja genu, dysfunkcja neurologiczna, ferroptoza, funkcja mitochondrialna, heterogenność genetyczna, komórka Schwanna, małe interferujące RNA, neuropatia demielinizacyjna, neuropatia obwodowa, obrona antyoksydacyjna, oligonukleotydy antysensowne, osłonka mielinowa, palce szponiaste, peroksydacja lipidów, polineuropatia, reaktywne formy tlenu, remielinizacja, sekwencjonowanie następnej generacji, stopa wydrążona, stres oksydacyjny, szlak mTORC1, szlak PI3K/AKT, terapia genowa, transkrypcja genów, transport aksonalny, wariant liczby kopii, złącze nerwowo-mięśniowe, zwyrodnienie wallerowskie - Leksykon chorób i schorzeń
Sarkoidoza – Patofizjologia i mechanizm
Sarkoidoza to wielonarządowa choroba ziarniniakowa o nieznanej etiologii, charakteryzująca się obecnością nieserowaciejących ziarniaków, głównie w płucach i węzłach chłonnych. Patogeneza opiera się na złożonej interakcji między komórkami układu odpornościowego (makrofagi, limfocyty T CD4+ Th1/Th17, limfocyty T regulatorowe, komórki dendrytyczne), czynnikami genetycznymi (szczególnie warianty HLA-DRB1 i DQB1) oraz potencjalnymi antygenami środowiskowymi, takimi jak bakterie (Cutibacterium acnes) i cząstki nieorganiczne. Kluczową rolę odgrywa nadmierna odpowiedź immunologiczna z udziałem cytokin prozapalnych, w tym TNF-α, IFN-γ, IL-2, IL-12, IL-17, oraz aktywacja szlaków sygnałowych mTORC1 i JAK-STAT. W płynie BAL stosunek CD4+/CD8+ często przekracza 3,5, choć w 40% przypadków może być prawidłowy lub obniżony, co ogranicza jego wartość diagnostyczną. Histopatologicznie ziarniniaki składają się z makrofagów, komórek nabłonkowatych i wielojądrzastych komórek olbrzymich, otoczonych limfocytami T i B oraz fibroblastami, z obecnością charakterystycznych ciałek gwiaździstych i Schaumanna. Predyspozycje genetyczne i ekspozycje środowiskowe, w tym na krzemionkę, odgrywają istotną rolę w etiologii, co potwierdza nowy termin „silikosarkoidoza” opisujący nakładanie się cech sarkoidozy i krzemicy u pacjentów zawodowo narażonych na respirabilną krystaliczną krzemionkę (RCS).
antygen leukocytarny, czynnik martwicy nowotworów alfa, enzym konwertujący angiotensynę, glikokortykoid, główny kompleks zgodności tkankowej, inflamasom NLRP3, interferon gamma, jednojądrzasta komórka krwi obwodowej, komórka dendrytyczna, komórka nabłonkowata, komórka prezentująca antygen, komórka układu odpornościowego, krzemica, lek anty-TNF, limfadenopatia śródpiersia, limfocyt T CD4+, makrofag pęcherzykowy, nadwrażliwość typu opóźnionego, neuropatia drobnych włókien, nieserowaciejący ziarniniak, płukanie oskrzelowo-pęcherzykowe, pozytonowa tomografia emisyjna, receptor Toll-podobny, regulatorowy limfocyt T, szlak JAK-STAT, szlak mTORC1, transformujący czynnik wzrostu beta, wielojądrzasta komórka olbrzymia, wimentyna, zespół Löfgrena