zwyrodnienie wallerowskie
Zwyrodnienie wallerowskie (degeneracja Wallera) to proces patofizjologiczny zachodzący w obwodowym układzie nerwowym po uszkodzeniu aksonu. Polega na dezintegracji części dystalnej aksonu i jego osłonki mielinowej, co prowadzi do przerwania przewodnictwa nerwowego.
Proces ten rozpoczyna się od fragmentacji aksonoplazmy i degradacji cytoszkieletu, następnie dochodzi do fagocytozy szczątków przez makrofagi i komórki Schwanna. Po usunięciu pozostałości, komórki Schwanna proliferują i tworzą tzw. pasma Büngera, które stanowią rusztowanie dla potencjalnej regeneracji aksonu.
Zwyrodnienie wallerowskie jest kluczowym elementem w diagnostyce neuropatii obwodowych. W badaniu EMG obserwuje się je jako spadek potencjałów czynnościowych mięśni po około 3-5 dniach od uszkodzenia nerwu. Proces ten stanowi także podstawę do zrozumienia mechanizmów regeneracji nerwów i jest istotny w planowaniu strategii terapeutycznych w urazach nerwów obwodowych.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Choroba charcota-mariego-tootha – Patofizjologia i mechanizm
Choroba Charcota-Mariego-Tootha (CMT) to najczęstsza dziedziczna neuropatia obwodowa, charakteryzująca się postępującym osłabieniem kończyn z powodu uszkodzenia nerwów obwodowych. Etiologia CMT jest genetycznie heterogenna, obejmując mutacje w ponad 100 genach, z dominującą rolą wariantów liczby kopii w genie PMP22 (duplikacja 1,4 Mb na chromosomie 17p11.2 w CMT1A) oraz mutacji w GJB1, MPZ i MFN2. Patomechanizm różni się w zależności od typu: CMT1 to neuropatia demielinizacyjna z nadekspresją PMP22 prowadzącą do niestabilności mieliny i wtórnego zwyrodnienia aksonalnego, natomiast CMT2 to neuropatia aksonalna, często związana z mutacjami MFN2, które zaburzają funkcje mitochondrialne i transport aksonalny. Kluczowe mechanizmy obejmują defekty w tworzeniu i utrzymaniu osłonki mielinowej, dysfunkcję mitochondriów, stres oksydacyjny, zaburzenia transportu aksonalnego oraz deficyty w syntezie białek, co prowadzi do progresywnej degeneracji nerwów obwodowych i wtórnych zmian w mięśniach, takich jak pes cavus i palce szponiaste.
apoptoza, choroba Charcota-Mariego-Tootha, crossing-over, duplikacja genu, dysfunkcja neurologiczna, ferroptoza, funkcja mitochondrialna, heterogenność genetyczna, komórka Schwanna, małe interferujące RNA, neuropatia demielinizacyjna, neuropatia obwodowa, obrona antyoksydacyjna, oligonukleotydy antysensowne, osłonka mielinowa, palce szponiaste, peroksydacja lipidów, polineuropatia, reaktywne formy tlenu, remielinizacja, sekwencjonowanie następnej generacji, stopa wydrążona, stres oksydacyjny, szlak mTORC1, szlak PI3K/AKT, terapia genowa, transkrypcja genów, transport aksonalny, wariant liczby kopii, złącze nerwowo-mięśniowe, zwyrodnienie wallerowskie - Leksykon chorób i schorzeń
Zespół porezekcyjny – Patofizjologia i mechanizm
Zespół porezekcyjny (dumping syndrome) jest powikłaniem pooperacyjnym, występującym u około 10% pacjentów po operacjach żołądka oraz u około 50% po laparoskopowym gastric bypass typu Roux-en-Y. Patofizjologia opiera się na szybkim przejściu hiperosmolarnej treści pokarmowej do jelita cienkiego, co prowadzi do przesunięcia płynów z przestrzeni śródnaczyniowej do światła jelita, zmniejszenia objętości krążącej krwi oraz rozszerzenia jelita cienkiego. Wczesny zespół porezekcyjny pojawia się 10-30 minut po posiłku i charakteryzuje się objawami żołądkowo-jelitowymi i sercowo-naczyniowymi, wynikającymi z uwalniania hormonów takich jak enteroglukagon, polipeptyd trzustkowy, peptyd YY, VIP, GLP-1 i neurotensyna oraz aktywacji układu współczulnego. Późny zespół porezekcyjny, manifestujący się 1-3 godziny po posiłku, jest związany z hiperinsulinemią reaktywną i hipoglikemią, gdzie kluczową rolę odgrywa zwiększona odpowiedź GLP-1, prowadząca do nadmiernego wydzielania insuliny i gwałtownego spadku glikemii.
enteroglukagon, gastric bypass, gastropareza, GLP-1, hipoglikemia hiperinsulinemiczna, hipoglikemia poposiłkowa, hipoglikemia reaktywna, neurotensyna, operacja żołądka, peptyd wazoaktywny jelitowy, peptyd YY, polipeptyd trzustkowy, późny zespół porezekcyjny, scyntygrafia opróżniania żołądka, układ nerwowy jelitowy, wczesny zespół porezekcyjny, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół porezekcyjny, zespół Zollingera-Ellisona, zwyrodnienie wallerowskie