elastyczna stopa płaska
Elastyczna stopa płaska (pes planus flexibilis) to często spotykane schorzenie stóp, które charakteryzuje się obniżeniem łuku podłużnego stopy przy jednoczesnym zachowaniu jego elastyczności. W przeciwieństwie do sztywnej stopy płaskiej, podczas odciążenia lub wspięcia na palce łuk podłużny może się prawidłowo uwidocznić.
Elastyczna stopa płaska występuje często u dzieci jako stan fizjologiczny do około 6. roku życia, związany z rozwojem struktur stopy i obecnością poduszeczki tłuszczowej. U dorosłych może być wynikiem przeciążeń, osłabienia mięśni podtrzymujących łuk stopy, otyłości lub ciąży. Schorzenie to może przebiegać bezobjawowo lub powodować dolegliwości bólowe stóp, kolan, bioder, a nawet kręgosłupa.
Diagnostyka elastycznej stopy płaskiej obejmuje badanie kliniczne, ocenę wydruku stóp (podoskopię) oraz badania obrazowe, w tym RTG. Leczenie w przypadkach objawowych polega głównie na stosowaniu wkładek ortopedycznych, fizjoterapii wzmacniającej mięśnie stóp oraz ćwiczeniach korekcyjnych. Rzadko wymagane jest leczenie operacyjne, które rozważa się przy znacznych dolegliwościach bólowych i nieskuteczności leczenia zachowawczego.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Stopy płaskie – Epidemiologia
Stopa płaska (pes planus) charakteryzuje się spłaszczeniem przyśrodkowego łuku stopy i występuje u 20-37% populacji, z przewagą elastycznej formy u dzieci. Częstość występowania jest zmienna w zależności od wieku, płci i grupy etnicznej – u dzieci w wieku 2-6 lat wynosi od 21% do 57%, a u dorosłych od 5% do 30%. Czynniki ryzyka obejmują komponent genetyczny (OR 8,06; 95% CI: 4,55-15,25), otyłość (3-6-krotnie zwiększone ryzyko), wiek, poziom aktywności fizycznej, nadciśnienie tętnicze (częstość stopy płaskiej 51,6% u pacjentów z nadciśnieniem), a także czynniki środowiskowe, takie jak miejsce zamieszkania i rodzaj obuwia. Stopa płaska może być bezobjawowa, jednak u około 10% pacjentów występują dolegliwości bólowe, najczęściej w okolicy pięty i łuku stopy, które nasilają się podczas aktywności fizycznej. Schorzenie może prowadzić do przewlekłych problemów stawowych i deformacji, takich jak fasciopatia podeszwowa, dysfunkcja ścięgna piszczelowego tylnego czy paluch koślawy.
dysfunkcja ścięgna piszczelowego tylnego, elastyczna stopa płaska, fizjoterapeuta, kwestionariusz SF-36, łuk podłużny stopy, łuk przyśrodkowy stopy, ostroga kostna, paluch koślawy, pielęgniarka ortopedyczna, podiatra, porażenie mózgowe, pronacja przodostopia, protetyk, ścięgno piszczelowe tylne, stopa płaska, stopa płaska nabyta, wskaźnik Chippaux-Smirak, wskaźnik łuku Staheliego, zapalenie okostnej piszczeli, zapalenie stawów, zespół Ehlersa-Danlosa, zespół kanału stępu, zespół Marfana, złamanie przeciążeniowe