metabolity II fazy
Metabolity II fazy są produktami drugiego etapu biotransformacji, w którym związki (najczęściej już po I fazie metabolizmu) podlegają reakcjom sprzęgania z endogennymi cząsteczkami, takimi jak kwas glukuronowy, siarczan, glutationem, aminokwasami czy grupami metylowymi. Proces ten, nazywany koniugacją, katalizowany jest przez enzymy transferazy, głównie UDP-glukuronylotransferazy (UGT), sulfotransferazy (SULT), N-acetylotransferazy (NAT), metylotransferazy (MT) oraz transferazy glutationu (GST).
Głównym celem reakcji II fazy jest zwiększenie hydrofilności metabolitów, co ułatwia ich wydalanie z organizmu przez nerki lub z żółcią. Metabolity II fazy są zazwyczaj mniej aktywne biologicznie niż związki macierzyste, choć istnieją wyjątki od tej reguły. W niektórych przypadkach sprzęganie może prowadzić do bioaktywacji proleków lub do powstania reaktywnych metabolitów zdolnych do wiązania z białkami lub DNA, co może mieć znaczenie toksykologiczne.
Różnice w aktywności enzymów II fazy u poszczególnych pacjentów, wynikające z polimorfizmów genetycznych, interakcji lekowych lub chorób wątroby, mogą istotnie wpływać na skuteczność i bezpieczeństwo farmakoterapii. Diagnostyka oparta o metabolity II fazy jest wykorzystywana w medycynie sądowej, monitorowaniu terapii lekowej oraz w diagnostyce zatruć substancjami psychoaktywnymi.