współczynnik ekstrakcji

Współczynnik ekstrakcji (ang. extraction ratio) to kluczowy parametr farmakokinetyczny określający stopień usuwania substancji leczniczej z krwi podczas jednorazowego przejścia przez narząd eliminujący, najczęściej wątrobę lub nerki. Wyrażany jest jako stosunek ilości substancji usuniętej przez narząd do całkowitej ilości substancji, która dotarła do tego narządu z krwią.

Wartość współczynnika ekstrakcji mieści się w przedziale od 0 do 1 (lub od 0% do 100%). Leki o wysokim współczynniku ekstrakcji (>0,7) są intensywnie metabolizowane podczas pierwszego przejścia przez wątrobę, co znacząco zmniejsza ich biodostępność po podaniu doustnym. Leki o niskim współczynniku ekstrakcji (<0,3) są w niewielkim stopniu usuwane podczas pojedynczego przejścia przez narząd eliminujący.

Znajomość współczynnika ekstrakcji ma istotne znaczenie kliniczne, gdyż pozwala przewidzieć wpływ zmian w przepływie krwi przez narząd eliminujący, wiązania z białkami osocza oraz funkcji metabolicznej wątroby na klirens danego leku. Jest to szczególnie ważne przy modyfikacji dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby lub nerek.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl