neurogenny obrzęk płuc

Neurogenny obrzęk płuc (NOP) to ostry stan kliniczny charakteryzujący się nagłym gromadzeniem się płynu w przestrzeni pęcherzykowej i śródmiąższowej płuc, występujący w następstwie ostrego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego (OUN). Stanowi potencjalnie zagrażające życiu powikłanie urazów czaszkowo-mózgowych, krwawień podpajęczynówkowych, padaczki, zabiegów neurochirurgicznych oraz innych ostrych incydentów neurologicznych.

Patofizjologia neurogennego obrzęku płuc wiąże się z gwałtownym uwolnieniem katecholamin w odpowiedzi na nagły wzrost ciśnienia śródczaszkowego lub bezpośrednie uszkodzenie określonych obszarów mózgu, szczególnie pnia mózgu. Prowadzi to do centralnej aktywacji współczulnej, skurczu naczyń płucnych, redystrybucji krwi do krążenia płucnego oraz zwiększenia przepuszczalności śródbłonka naczyń płucnych.

Objawy kliniczne NOP mogą rozwinąć się w ciągu minut do godzin od pierwotnego uszkodzenia neurologicznego i obejmują duszność, tachypnoe, hipoksemię, różową, pienistą wydzielinę z dróg oddechowych oraz trzeszczenia w badaniu osłuchowym. Diagnostyka obejmuje RTG klatki piersiowej, badania gazometryczne oraz wykluczenie innych przyczyn ostrej niewydolności oddechowej.

Leczenie neurogennego obrzęku płuc koncentruje się na terapii wspomagającej, obejmującej tlenoterapię, wentylację mechaniczną w ciężkich przypadkach, kontrolę ciśnienia śródczaszkowego oraz stosowanie diuretyków. W niektórych przypadkach stosuje się alfa-adrenolityki do zmniejszenia nadmiernej aktywacji układu współczulnego. Rokowanie zależy głównie od nasilenia pierwotnego uszkodzenia neurologicznego i szybkości wdrożenia odpowiedniego leczenia.