zwichnięcie barku
Zwichnięcie barku to stan, w którym głowa kości ramiennej zostaje przemieszczona z panewki stawu ramiennego. Jest to jedna z najczęstszych form zwichnięcia w obrębie układu mięśniowo-szkieletowego, stanowiąca około 50% wszystkich zwichnięć. Głównym mechanizmem uszkodzenia jest nagły uraz, najczęściej podczas upadku na wyciągniętą rękę lub bezpośrednie uderzenie w okolicę barku.
W diagnostyce zwichnięcia barku kluczowe znaczenie ma badanie fizykalne, podczas którego obserwuje się charakterystyczne zniekształcenie konturu barku, ograniczenie ruchomości oraz ból. Potwierdzenie rozpoznania wymaga wykonania badań obrazowych, przede wszystkim RTG, a w przypadkach wątpliwych – tomografii komputerowej lub rezonansu magnetycznego, które pozwalają ocenić towarzyszące uszkodzenia struktur miękkich.
Leczenie zwichnięcia barku obejmuje nastawienie przemieszczonej kości ramiennej (repozycję), które powinno być wykonane jak najszybciej. Po repozycji stosuje się unieruchomienie stawu na okres 1-3 tygodni, w zależności od stopnia uszkodzenia. Następnie pacjent powinien rozpocząć rehabilitację, mającą na celu odbudowę siły mięśniowej i stabilności stawu. U pacjentów z nawracającymi zwichnięciami lub znaczącym uszkodzeniem obrąbka stawowego może być konieczne leczenie operacyjne.
Istotnym problemem klinicznym jest niestabilność barku, która może rozwinąć się po pierwotnym zwichnięciu. Ryzyko nawrotowego zwichnięcia jest szczególnie wysokie u osób młodych i aktywnych fizycznie, sięgając nawet 90% u pacjentów poniżej 20. roku życia. Dlatego właściwe postępowanie po pierwszym epizodzie zwichnięcia ma kluczowe znaczenie dla zapobiegania przewlekłej niestabilności stawu.