melisa
Melisa (Melissa officinalis), znana również jako cytrynowe ziele, to roślina lecznicza z rodziny jasnotowatych, szeroko stosowana w medycynie tradycyjnej oraz współczesnej fitoterapii. Zawiera olejki eteryczne (głównie cytral, cytronelal, geraniol), flawonoidy, garbniki, kwasy fenolowe oraz rozmarynowy, które odpowiadają za jej właściwości terapeutyczne.
W praktyce klinicznej melisa wykazuje działanie uspokajające, przeciwlękowe oraz łagodnie nasenne, co zostało potwierdzone w badaniach klinicznych. Stosowana jest w leczeniu łagodnych do umiarkowanych zaburzeń snu, stanów niepokoju oraz objawów stresu. Mechanizm działania obejmuje modulację receptorów GABA-ergicznych oraz hamowanie aktywności acetylocholinoesterazy.
Melisa posiada również właściwości przeciwwirusowe, szczególnie w stosunku do wirusa opryszczki pospolitej (HSV), co wykorzystuje się w leczeniu miejscowym opryszczki wargowej. Dodatkowo wykazuje działanie przeciwskurczowe w obrębie przewodu pokarmowego, znajdując zastosowanie w zespole jelita drażliwego oraz czynnościowej dyspepsji.
Preparaty z melisy są stosunkowo bezpieczne, z niewielką liczbą działań niepożądanych i interakcji lekowych. Należy jednak zachować ostrożność u pacjentów przyjmujących leki sedatywne, przeciwlękowe oraz u kobiet w ciąży. W praktyce klinicznej stosowana jest najczęściej w postaci naparów, wyciągów, tabletek oraz preparatów złożonych.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Szyszka chmielu – Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
Preparaty zawierające szyszkę chmielu (Humulus lupulus L., flos) wykazują działanie sedatywne na ośrodkowy układ nerwowy, co prowadzi do istotnego upośledzenia sprawności psychomotorycznej. Efekt ten zwiększa ryzyko podczas prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi urządzeń wymagających koncentracji i szybkiego czasu reakcji. Szczególnie istotne jest to w przypadku preparatów złożonych, takich jak Nervomix Forte, zawierający dodatkowo korzeń kozłka lekarskiego, liść melisy i ziele dziurawca, które mogą nasilać działanie uspokajające. Zaleca się stosowanie tych preparatów wieczorem, aby zminimalizować ryzyko upośledzenia funkcji psychomotorycznych w ciągu dnia.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie synergistyczne, działanie uspokajające, dziurawiec, efekt sedatywny, Humulus lupulus, kozłek lekarski, melisa, napięcie nerwowe, ośrodkowy układ nerwowy, preparat jednoskładnikowy, preparat złożony, schorzenie współistniejące, sprawność psychomotoryczna, substancja aktywna, szyszka chmielu, upośledzenie sprawności psychofizycznej, zaburzenia snu - Leksykon leków
Przedawkowanie – Nerwobonisol –
Preparat Nerwobonisol, będący płynem doustnym o złożonym składzie ziołowym, zawiera 60-70% (v/v) etanolu oraz ekstrakty z melisy, chmielu, rumianku, serdecznika, głogu i kozłka lekarskiego. Dotychczas nie odnotowano przypadków przedawkowania, jednak ze względu na wysoką zawartość alkoholu etylowego istnieje ryzyko zatrucia etanolem, szczególnie u dzieci, osób z niską tolerancją alkoholu oraz pacjentów z chorobami wątroby. Dodatkowo, składniki o działaniu sedatywnym mogą nasilać objawy nadmiernej sedacji, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu innych leków działających na ośrodkowy układ nerwowy. Potencjalne objawy przedawkowania obejmują zaburzenia równowagi, mowy, koordynacji, nudności, wymioty, senność, spowolnienie oddechu, hipotermię, a także zaburzenia krążeniowe i żołądkowo-jelitowe.
benzodiazepina, choroba układu krążenia, choroba wątroby, efekt sedatywny, hipotensja, hipotermia, korzeń kozłka lekarskiego, koszyczki rumianku, kwiatostan głogu, lek przeciwpsychotyczny, melisa, nadmierna sedacja, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, płukanie żołądka, serdecznik, szyszki chmielu, zaburzenie równowagi, zaburzenie rytmu serca, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zatrucie etanolem - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Nerwobonisol
Produkt leczniczy Nerwobonisol w postaci płynu doustnego zawiera wysoką zawartość etanolu na poziomie 60-70% (v/v), co przekłada się na 1,42 g alkoholu w pojedynczej dawce 2,5 ml, odpowiadającej ekwiwalentowi 36 ml piwa lub 15 ml wina. Ze względu na tę istotną zawartość alkoholu, stosowanie leku wymaga szczególnej ostrożności, zwłaszcza u pacjentów z chorobą alkoholową, chorobami wątroby, padaczką oraz u dzieci. U pacjentów z chorobą alkoholową lek może nasilać objawy, powodować nawroty oraz utrudniać utrzymanie abstynencji. Ponadto, alkohol może obciążać wątrobę i obniżać próg drgawkowy, zwiększając ryzyko napadów u osób z padaczką. Ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa, stosowanie Nerwobonisolu u dzieci poniżej 12 roku życia nie jest zalecane bez konsultacji lekarskiej.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Iberogast –
Iberogast, złożony preparat roślinny zawierający ekstrakty z dziewięciu surowców botanicznych, stosowany w leczeniu zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego, nie wykazuje udokumentowanych przypadków przedawkowania u ludzi ani objawów toksyczności w badaniach na zwierzętach. Preparat zawiera 29,5-32,6% (v/v) etanolu, co stanowi potencjalne ryzyko w przypadku znacznego przedawkowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem lub u dzieci. W dotychczasowych obserwacjach klinicznych nie odnotowano symptomów przedawkowania, co potwierdza bezpieczeństwo stosowania Iberogastu w zalecanych dawkach.
- Leksykon leków
Interakcje leku – Doppelherz Energovital Tonik K –
Doppelherz Energovital Tonik K to preparat zawierający wyciągi ziołowe (owoc głogu, liść melisy, liść rozmarynu, korzeń kozłka lekarskiego) oraz 17% obj. etanolu i wino słodkie jako substancję pomocniczą. Ze względu na obecność alkoholu i składników roślinnych, preparat może wpływać na metabolizm leków poprzez układ cytochromu P450 oraz nasilać działanie leków o profilu sedatywnym, zwłaszcza uspokajających i nasennych (benzodiazepiny, barbiturany, opioidy). Warto podkreślić, że spożywanie dodatkowego alkoholu podczas terapii może zwiększać ryzyko toksyczności wątrobowej i nasilenia działania depresyjnego na OUN. Ponadto, wyciąg z głogu może wzmacniać działanie inotropowe leków kardiologicznych, co wymaga monitorowania pacjentów z chorobami serca.
alkohol etylowy, benzodiazepin, cukier inwertowany, cytochrom P450, depresja OUN, działanie inotropowe dodatnie, etanol, glikozyd nasercowy, głóg, kontrola glikemii, kozłek lekarski, lek hipotensyjny, lek kardiologiczny, lek nasenny, lek opioidowy, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, lek uspokajający, melisa, rozmaryn, układ oddechowy, wino słodkie, wyciąg ziołowy - Leksykon substancji czynnych
Melisa – Dawkowanie i sposób podawania
Melisa (Melissa officinalis L.) jest stosowana doustnie w różnych postaciach farmaceutycznych, takich jak napary ziołowe, syropy, płyny doustne oraz tabletki, wykazując działanie uspokajające, przeciwlękowe i wspomagające zasypianie. Dawkowanie u dorosłych jest zróżnicowane: np. Melisa Fix – 1 saszetka (2,0 g liścia) 1-3 razy/dobę, Apetiherb – 15 ml 3-4 razy/dobę, Nervosol – 5 ml 3 razy/dobę, Tabletki uspokajające Labofarm – 2 tabletki (50 mg liścia każda) 3 razy/dobę. U młodzieży powyżej 12 lat stosuje się dawki podobne do dorosłych, natomiast u dzieci 6-12 lat dawkowanie jest ograniczone i wymaga konsultacji lekarskiej (np. Melisal forte 15 ml 2 razy/dobę, Iberogast 15 kropli 3 razy/dobę). Preparaty nie są zalecane u dzieci poniżej 6 lat, a stosowanie u dzieci 3-6 lat jest możliwe tylko w wybranych preparatach i dawkach (np. Apetiherb 2,5 ml 2 razy/dobę).
czas stosowania, działanie przeciwlękowe, działanie uspokajające, konsultacja lekarska, krople, melisa, modyfikacja dawkowania, napar ziołowy, płyn doustny, podawanie substancji, postać farmaceutyczna, preparat leczniczy, preparat ziołowy, problem z zasypianiem, produkt leczniczy, saszetka, substancja czynna, syrop, tabletka, trudność w połykaniu, trudność z zasypianiem, wskazanie medyczne, wspomaganie zasypiania, wyciąg z melisy, wyciąg z ziela melisy, wywiad medyczny, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Głóg – Interakcje
Głóg (Crataegus spp.) wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne z lekami kardiologicznymi, zwłaszcza glikozydami nasercowymi (np. digoksyną), beta-blokerami oraz innymi lekami hipotensyjnymi, co może prowadzić do nasilenia działania kardiotropowego i hipotensyjnego. W przypadku glikozydów nasercowych ryzyko synergizmu jest wysokie, dlatego łączenie preparatów zawierających głóg z tymi lekami jest niewskazane. Ponadto, preparaty z głogiem mogą nasilać działanie leków przeciwkrzepliwych (antagonistów witaminy K, NOAC) ze względu na obecność kumaryn i flawonoidów, co zwiększa ryzyko krwawień. W terapii uspokajającej głóg w połączeniu z innymi roślinnymi środkami uspokajającymi (kozłek lekarski, melisa, chmiel) może potęgować sedację, dlatego nie zaleca się ich stosowania razem z syntetycznymi lekami uspokajającymi i nasennymi.
antagonista witaminy K, beta-bloker, ciśnienie tętnicze, digoksyna, działanie antykoagulacyjne, działanie hipotensyjne, działanie inotropowe dodatnie, działanie kardiotropowe, działanie przeciwkrzepliwe, działanie sedatywne, działanie synergistyczne, działanie toksyczne, działanie uspokajające, flawonoid, funkcja wątroby, glikozyd naparstnicy, glikozyd nasercowy, głóg, hepatocyt, kozłek lekarski, krzepnięcie krwi, lek hepatotoksyczny, lek hipotensyjny, lek przeciwkrzepliwy, lek uspokajający, męczennica, melisa, nalewka, NOAC, ośrodkowy układ nerwowy, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, szyszki chmielu, wyciąg płynny, związek kumarynowy - Leksykon substancji czynnych
Kmin – Wpływ na płodność, ciążę i laktację
W odniesieniu do bezpieczeństwa stosowania owocu kminu (Carum carvi L., fructus) w okresie ciąży i laktacji, dostępne dane naukowe są niewystarczające. Preparaty zawierające kmin, takie jak Melis-Tonic, nie posiadają potwierdzonego profilu bezpieczeństwa w tych grupach pacjentek, co skutkuje zaleceniem ich unikania. Melis-Tonic zawiera wyciąg z owoców kminu oraz inne składniki roślinne (liść melisy, kwiatostan głogu, koszyczek rumianku, korzeń arcydzięgla) i 30-35% (V/V) etanolu, co dodatkowo przeciwwskazuje stosowanie w ciąży i podczas karmienia piersią. Lekarz powinien informować pacjentki o braku badań potwierdzających bezpieczeństwo stosowania tych preparatów oraz o możliwości przenikania substancji czynnych do mleka matki.
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Iberogast Balance
Produkt leczniczy Iberogast Balance, zawierający wyciągi roślinne (m.in. z Iberis amara, Matricaria recutita, Carum carvi, Melissa officinalis, Mentha x piperita oraz Glycyrrhiza spp.), jest wskazany do stosowania u dorosłych, z wyraźnym przeciwwskazaniem do użycia u pacjentów poniżej 18. roku życia ze względu na brak danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności w tej grupie. Preparat zawiera około 31% (V/V) etanolu, co odpowiada 240 mg etanolu na dawkę 20 kropli (1 mL), co jest istotne do uwzględnienia u pacjentów z chorobami wątroby, padaczką, schorzeniami neurologicznymi lub uzależnieniem od alkoholu. Charakterystyczny ciemnobrązowy kolor i klarowność lub lekka mętność produktu są typowe i nie świadczą o utracie właściwości leczniczych.
- Leksykon leków
Przedawkowanie – Persen forte 87,5 mg + 17,5 mg + 17,5 mg
Przedawkowanie leku Persen forte, zawierającego 87,5 mg wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego, 17,5 mg liści melisy oraz 17,5 mg liści mięty pieprzowej, może prowadzić do wystąpienia objawów takich jak nadmierna senność, zmęczenie, kurcze brzucha, uczucie ucisku w klatce piersiowej, zawroty głowy, drżenie rąk oraz rozszerzenie źrenic (mydriasis). Przedawkowanie głównego składnika, czyli wyciągu z korzenia kozłka lekarskiego, następuje po spożyciu około 20 g surowca, co odpowiada około 40 kapsułkom preparatu. Objawy te mają zazwyczaj łagodny przebieg i ustępują samoistnie w ciągu 24 godzin od przyjęcia nadmiernej dawki.
- Leksykon substancji czynnych
Kwasy walerenowe – Przeciwwskazania stosowania
Kwasy walerenowe, aktywne związki obecne w korzeniu kozłka lekarskiego (Valeriana officinalis L.), wykazują działanie uspokajające i są składnikiem preparatów takich jak Optimum Tabletki uspokajające Labofarm, Tabletki uspokajające Labofarm oraz Valdix Noc. Preparaty te różnią się zawartością kwasów walerenowych: pierwsze dwa zawierają ≥ 0,15 mg/tabletkę pochodzących z 170 mg korzenia kozłka wraz z dodatkowymi składnikami roślinnymi (szyszka chmielu 50 mg, liść melisy 50 mg, ziele serdecznika 50 mg), natomiast Valdix Noc zawiera wyższą dawkę korzenia kozłka (400 mg) i ≥ 0,32 mg kwasów walerenowych/tabletkę. Główne przeciwwskazanie do stosowania tych preparatów stanowi nadwrażliwość na substancje czynne lub pomocnicze, przy czym w przypadku Valdix Noc dotyczy to wyłącznie korzenia kozłka, a w preparatach złożonych także innych składników roślinnych.
chmiel, działanie uspokajające, korzeń kozłka, korzeń kozłka lekarskiego, kwas walerenowy, liść melisy, melisa, nadwrażliwość, obrzęk warg, reakcja alergiczna, rodzina kozłkowatych, serdecznik, substancja czynna, substancja pomocnicza, świąd, szyszka chmielu, trudność w oddychaniu, Valeriana officinalis, Valerianaceae, wysypka skórna, zaburzenie żołądkowo-jelitowe, zawrót głowy, ziele serdecznika - Leksykon substancji czynnych
Podbiał – Przeciwwskazania stosowania
Podbiał pospolity (Tussilago farfara) jest składnikiem preparatów stosowanych w schorzeniach układu oddechowego, jednak jego stosowanie wymaga uwzględnienia przeciwwskazań alergicznych. Głównym przeciwwskazaniem jest nadwrażliwość na podbiał, zwłaszcza u pacjentów z wcześniejszymi reakcjami alergicznymi na tę roślinę. Istotne jest także unikanie podbiału u osób uczulonych na rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), takich jak rumianek, arnika, nagietek, mniszek lekarski, krwawnik pospolity czy bylica, ze względu na ryzyko reakcji krzyżowych. Preparaty takie jak Original Tymianek i Podbiał zawierają ekstrakt z liści podbiału w dawce 100 mg na jedną pastylkę, która dodatkowo zawiera 1,2 g glukozy ciekłej i 2,07 g sacharozy, co stanowi przeciwwskazanie u pacjentów z cukrzycą, zespołami złego wchłaniania glukozy-galaktozy oraz nietolerancją fruktozy.
arnika, bylica, duszność, ekstrakt z liści podbiału, krwawnik pospolity, lawenda, leczenie objawowe, melisa, mniszek lekarski, nadwrażliwość krzyżowa, nadwrażliwość na substancje, nagietek, nietolerancja fruktozy, nietolerancja substancji pomocniczych, objawy alergiczne, podbiał pospolity, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, rodzina astrowatych, rodzina jasnotowatych, rozmaryn, rumianek, schorzenia układu oddechowego, szałwia, udokumentowana alergia, wywiad alergologiczny, zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy - Leksykon leków
Przedawkowanie – Iberogast Balance –
Iberogast Balance to złożony preparat roślinny w formie kropli doustnych, zawierający wyciągi z ziela ubiorka gorzkiego (0,15 mL/mL), kwiatu rumianku (0,30 mL/mL), owocu kminku (0,20 mL/mL), liścia melisy (0,15 mL/mL), liścia mięty pieprzowej (0,10 mL/mL) oraz korzenia lukrecji (0,10 mL/mL). Produkt zawiera etanol w stężeniu około 31% (V/V), co teoretycznie mogłoby stanowić ryzyko toksyczności przy znacznym przedawkowaniu, zwłaszcza u pacjentów z grup wrażliwych (dzieci, osoby z chorobami wątroby, uzależnieni od alkoholu). Jednakże, na podstawie dostępnych danych klinicznych i literatury medycznej, nie odnotowano dotychczas przypadków przedawkowania Iberogast Balance, co wskazuje na wysoki profil bezpieczeństwa i niskie ryzyko poważnych działań niepożądanych przy przypadkowym przekroczeniu zalecanej dawki.
choroba wątroby, dolegliwości żołądkowo-jelitowe, działanie niepożądane, etanol, Iberogast, interakcja lekowa, kminek, korzeń lukrecji, krople doustne, melisa, mięta pieprzowa, nudności, płukanie żołądka, rumianek, toksyczność, ubiorek gorzki, uzależnienie od alkoholu, węgiel aktywowany, wyciąg roślinny, wyciąg ziołowy, wymioty, zaburzenia równowagi, zawroty głowy - Leksykon leków
Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie – Cravisol (2,313 g + 1,601 g + 0,694 g)/5 ml
Produkt leczniczy Cravisol, zawierający w 5 ml płynu doustnego 2,313 g + 1,601 g + 0,694 g składników aktywnych, to złożony preparat roślinny, w którego skład wchodzą wyciągi ze świeżego kwiatostanu głogu (46,26 g/100 ml), ziela melisy (32,02 g/100 ml) oraz ziela jemioły (13,88 g/100 ml), ekstraktowane przy użyciu 96% etanolu. Całkowita zawartość etanolu w produkcie wynosi 52-62% (V/V). Dokumentacja produktu jednoznacznie wskazuje na brak danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania, w tym brak badań toksyczności ostrej, przewlekłej, genotoksyczności, karcynogenności oraz toksyczności reprodukcyjnej na modelach zwierzęcych.
- Leksykon substancji czynnych
Kmin – Właściwości farmakokinetyczne
Kminek (Carum carvi L., fructus) jest jednym z pięciu składników aktywnych preparatu złożonego Melis-Tonic, gdzie stanowi 1 część na 20 części całego ekstraktu (proporcje 8:7:2:2:1). Ekstrakcja odbywa się przy użyciu 40% (V/V) etanolu, a końcowy produkt doustny zawiera 30-35% (V/V) etanolu, co może wpływać na biodostępność substancji aktywnych kminku. W preparacie Melis-Tonic brak jest dedykowanych badań farmakokinetycznych dotyczących kminku, co oznacza, że nie są znane szczegółowe parametry wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania jego składników aktywnych.
- Leksykon substancji czynnych
Chmiel – Wskazania do stosowania
Chmiel (Humulus lupulus L.) jest szeroko stosowanym surowcem roślinnym o właściwościach uspokajających i nasennych, wykorzystywanym w terapii łagodnych do umiarkowanych stanów napięcia nerwowego oraz zaburzeń snu o różnej etiologii. Preparaty zawierające szyszkę chmielu (Lupuli strobili) dostępne są w różnych formach farmaceutycznych, takich jak tabletki, syropy, nalewki czy kapsułki, z ekstraktami o stężeniach etanolu od 30% do 80% V/V. Wskazania obejmują m.in. stany niepokoju, napięcie nerwowe wywołane stresem oraz trudności z zasypianiem, szczególnie na tle nerwowym. Preparaty te są często łączone z innymi roślinami o działaniu uspokajającym, takimi jak korzeń kozłka lekarskiego, melisa, męczennica czy głóg, co potęguje efekt terapeutyczny. Zaleca się stosowanie preparatów na 30-60 minut przed snem, z uwzględnieniem konieczności systematycznego stosowania dla uzyskania efektu.
chmiel, działanie kardioprotekcyjne, działanie przeciwlękowe, działanie rozkurczowe, działanie uspokajające i nasenne, głóg, kozłek lekarski, łagodne napięcie nerwowe, lawenda, męczennica, melisa, nalewka z szyszek chmielu, napięcie nerwowe, niepokój, serdecznik, szyszka chmielu, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, trudności z zasypianiem, wyciąg suchy z szyszek chmielu, zaburzenia snu - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Melisana Klosterfrau Original –
Melisana Klosterfrau Original to preparat zawierający kompleks olejków eterycznych z 13 surowców roślinnych, rozpuszczonych w 66,8% roztworze etanolu, który może wywierać niewielki lub umiarkowany wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn. Składniki takie jak liście melisy (536 mg/100 ml), nasiona muszkatołowca (71 mg/100 ml) oraz inne olejki eteryczne wykazują działanie sedatywne i mogą wpływać na funkcje poznawcze, co w połączeniu z wysoką zawartością alkoholu może powodować obniżenie koncentracji, wydłużenie czasu reakcji oraz zaburzenia oceny odległości i prędkości. Preparat w formie płynu doustnego charakteryzuje się szybkim wchłanianiem, co powoduje, że efekty ograniczające zdolność prowadzenia pojazdów pojawiają się szybko, lecz utrzymują się stosunkowo krótko.
arcydzięgiel, cynamonowiec, dawka jednorazowa, działanie sedatywne, etanol, funkcja poznawcza, galanga, goryczka, goździk, imbir, kardamon, kora cynamonowca, melisa, Melisana Klosterfrau Original, muszkatołowiec, olejek eteryczny, olejek lotny, oman, owocnia pomarańczy, pieprz czarny, płyn doustny, postać farmaceutyczna, produkt leczniczy, roztwór alkoholowy, upośledzenie zdolności psychomotorycznych, zdolność psychomotoryczna - Leksykon leków
Skład i postać leku – Iberogast Balance –
Iberogast Balance to doustny preparat w formie kropli o charakterystycznym ciemnobrązowym, klarownym lub lekko mętnym płynie, zawierający sześć standaryzowanych ekstraktów roślinnych: ziela ubiorka gorzkiego (0,15 mL, stosunek ekstrakcji 1:1,5-2,5, etanol 50% V/V), kwiatu rumianku (0,30 mL, 1:2-4, etanol 30% V/V), owocu kminku (0,20 mL, 1:2,5-3,5, etanol 30% V/V), liścia melisy (0,15 mL, 1:2,5-3,5, etanol 30% V/V), liścia mięty pieprzowej (0,10 mL, 1:2,5-3,5, etanol 30% V/V) oraz korzenia lukrecji (0,10 mL, 1:2,5-3,5, etanol 30% V/V). Całkowita zawartość etanolu w preparacie wynosi około 31% (V/V), a 1 mL odpowiada 20 kroplom. Produkt nie zawiera substancji pomocniczych, co jest istotne dla pacjentów z alergiami i nietolerancjami.
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Nerwobonisol –
Lek Nerwobonisol w postaci płynu doustnego zawiera ekstrakty i nalewki ziół (melisa, szyszki chmielu, koszyczki rumianku, ziele serdecznika, kwiatostan głogu, korzeń kozłka lekarskiego) z etanolem w stężeniu 60-70% (v/v). Preparat jest przeznaczony wyłącznie dla dorosłych i młodzieży powyżej 12 roku życia, dawkowany standardowo w ilości 2,5 ml (ok. 1 mała łyżeczka) 1-3 razy dziennie, rozcieńczony w kieliszku wody. W przypadku trudności w zasypianiu na tle nerwowym zaleca się dawkę jednorazową 5 ml (podwójna dawka) na 30 minut przed snem. Preparat należy przed każdym użyciem dokładnie wstrząsnąć, a dawkowanie dostosować do nasilenia objawów.
bezsenność, choroba wątroby, działanie nasenne, ekstrakt ziołowy, etanol, korzeń kozłka lekarskiego, kwiatostan głogu, lek nasenny, lek przeciwdepresyjny, lek uspokajający, melisa, Nerwobonisol, padaczka, płyn doustny, rumianek, szyszki chmielu, uzależnienie od alkoholu, zaburzenie snu, ziele serdecznika - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Doppelherz Energovital Tonik K –
Lek Doppelherz Energovital Tonik K w formie płynu doustnego zawiera wyciągi roślinne: głogu (400 mg i 220 mg w dawce 20 ml, ekstrakty natywne DER 1:1 i 1:2, z etanolem 50% m/m i 60% V/V), melisy (100 mg, DER 1:1, 30% m/m etanol), rozmarynu (100 mg, DER 1:1, 19% V/V etanol) oraz kozłka lekarskiego (100 mg, DER 1:1, 40% m/m etanol). Preparat zawiera 17% obj. etanolu oraz substancje pomocnicze takie jak miód (100 mg), cukier inwertowany 70% (900 mg), glicerol 85% (1060 mg) i wino słodkie (18 010 mg) w pojedynczej dawce 20 ml. Przeciwwskazania obejmują nadwrażliwość na składniki aktywne i pomocnicze, w tym alergie na produkty pszczele i nietolerancję fruktozy. Ze względu na obecność etanolu, lek jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobą alkoholową, ciężkimi chorobami wątroby, stosujących leki wchodzące w interakcje z alkoholem (np. metronidazol, disulfiram), kobiet w ciąży i karmiących, dzieci i młodzieży poniżej 18 roku życia oraz osób prowadzących pojazdy lub obsługujących maszyny.
alergia na produkty pszczele, choroba alkoholowa, choroba nerek, choroba wątroby, choroby współistniejące, ciąża, cukrzyca, dysfagia, głóg, interakcje z alkoholem, karmienie piersią, kozłek lekarski, melisa, nadciśnienie tętnicze, nadwrażliwość na składniki, nietolerancja fruktozy, rozmaryn, wyciąg natywny, wywiad medyczny, zaburzenia połykania, zachłyśnięcie - Leksykon substancji czynnych
Melisa – Właściwości farmakokinetyczne
Melisa (Melissa officinalis L.) jest powszechnie stosowanym składnikiem wielu preparatów leczniczych dostępnych w różnych formach farmaceutycznych, takich jak wyciągi płynne, nalewki, syropy, tabletki czy zioła do zaparzania. Pomimo szerokiego zastosowania, właściwości farmakokinetyczne melisy pozostają słabo poznane. Dla większości preparatów zawierających melisę, w tym Apetiherb, Cravisol, Melisal Forte, Melissed, Stresolek oraz złożonych produktów jak Tabletki uspokajające Labofarm, brak jest danych farmakokinetycznych. Wyjątkiem jest preparat Iberogast, w którym wykazano szybkie wchłanianie składników w obrębie przewodu pokarmowego oraz brak kumulacji po wielomiesięcznym stosowaniu. Dla tradycyjnych produktów roślinnych, takich jak Zioła uspokajające, badania farmakokinetyczne nie są wymagane zgodnie z obowiązującymi przepisami.
ADME, badanie farmakokinetyczne, badanie toksykologiczne, farmakokinetyka, intrakt, kumulacja w organizmie, melisa, nalewka, preparat leczniczy, preparat złożony, produkt leczniczy, przewód pokarmowy, składnik aktywny, składnik czynny, tradycyjny produkt leczniczy roślinny, wchłanianie, wyciąg płynny - Leksykon leków
Interakcje leku – Sedistress 200 mg
Preparat Sedistress, zawierający wyciąg z ziela męczennicy (Passiflora incarnata L.), wykazuje potencjalne interakcje farmakologiczne, szczególnie z lekami działającymi na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Szczególną ostrożność należy zachować przy jednoczesnym stosowaniu benzodiazepin, opioidów, leków przeciwdepresyjnych, przeciwhistaminowych I generacji oraz leków przeciwpsychotycznych, ze względu na ryzyko nasilenia działania sedatywnego i depresyjnego na OUN. Zaleca się unikanie jednoczesnego stosowania z alkoholem, gdyż może to prowadzić do nadmiernej sedacji i zaburzeń psychomotorycznych; odstęp czasowy między podaniem preparatu a spożyciem alkoholu powinien wynosić minimum 2-3 godziny, a u pacjentów przewlekle leczonych – całkowite wyeliminowanie alkoholu. Ponadto, istnieje teoretyczne ryzyko interakcji z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450, lekami przeciwdrgawkowymi oraz hipotensyjnymi, co wymaga monitorowania parametrów klinicznych, w tym ciśnienia tętniczego.
benzodiazepina, chmiel, ciśnienie tętnicze, cytochrom P450, działanie przeciwdrgawkowe, działanie sedatywne, działanie uspokajające, farmaceuta kliniczny, farmakolog kliniczny, interakcja międzylekowa, kozłek lekarski, lek hipotensyjny, lek przeciwdepresyjny, lek przeciwdrgawkowy, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwpsychotyczny, melisa, opioidowy lek przeciwbólowy, ośrodkowy układ nerwowy, Passiflora incarnata, preparat ziołowy, sedacja, syntetyczny lek nasenny, terapia skojarzona, właściwość sedatywna, wyciąg z ziela męczennicy, zaburzenie psychomotoryczne - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Iberogast Balance –
Podczas przepisywania leku Iberogast Balance, zawierającego wyciągi roślinne (m.in. ziela ubiorka gorzkiego, kwiatu rumianku, owocu kminku, liści melisy i mięty pieprzowej oraz korzenia lukrecji) w postaci kropli doustnych, istotne jest poinformowanie pacjenta o braku istotnego wpływu preparatu na zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Mimo że produkt zawiera około 31% (V/V) etanolu, co mogłoby budzić obawy o funkcje psychomotoryczne, oficjalna charakterystyka produktu leczniczego jednoznacznie wskazuje, że Iberogast Balance nie ogranicza tych zdolności. Składniki aktywne rozpuszczone są w etanolu o stężeniach od 30% do 50% (V/V), a 1 mL preparatu odpowiada około 20 kroplom.
charakterystyka produktu leczniczego, etanol, farmakoterapia, Iberogast Balance, interakcja lekowa, kminek, korzeń lukrecji, krople doustne, melisa, mięta pieprzowa, ośrodkowy układ nerwowy, rumianek, sprawność psychomotoryczna, ubiór gorzki, układ nerwowy, wyciąg roślinny, zdolność psychomotoryczna - Leksykon substancji czynnych
Kmin – Interakcje
Melis-Tonic jest preparatem złożonym zawierającym owoc kminku (Carum carvi L., fructus) w najmniejszej proporcji (1/20 części wyciągu złożonego), wraz z liściem melisy, kwiatostanem głogu, koszyczkiem rumianku oraz korzeniem arcydzięgla w stosunku 8:7:2:2:1. W charakterystyce produktu nie odnotowano potwierdzonych interakcji kminku z innymi lekami, jednak preparat zawiera 30-35% (V/V) etanolu, co może nasilać działanie leków o działaniu depresyjnym na ośrodkowy układ nerwowy (OUN) oraz wymaga ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu z innymi produktami zawierającymi alkohol. Kminek sam w sobie nie wykazuje znanych interakcji z alkoholem, jednak obecność etanolu w Melis-Tonic może mieć kliniczne znaczenie, zwłaszcza u pacjentów przyjmujących leki depresyjne na OUN.
arcydzięgiel, choroba wątroby, cytochrom P450, działanie hipotensyjne, działanie przeciwpłytkowe, głóg, interakcja lekowa, kminek, lek depresyjny, lek hipoglikemizujący, lek hipotensyjny, lek przeciwcukrzycowy, lek przeciwpłytkowy, lek przeciwzakrzepowy, melisa, olejek eteryczny, ośrodkowy układ nerwowy, poziom glukozy, preparat złożony, rumianek - Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Owoc Borówki czernicy –
Produkt leczniczy Owoc Borówki czernicy (Vaccinum myrtillus L., fructus), dostępny w postaci ziół do zaparzania i zawierający 100% owoców borówki czernicy, nie wykazuje negatywnego wpływu na zdolności psychomotoryczne, w tym na funkcje poznawcze i motoryczne. Badania kliniczne potwierdziły, że stosowanie tego preparatu nie zaburza zdolności prowadzenia pojazdów mechanicznych ani obsługi urządzeń mechanicznych w ruchu. W przeciwieństwie do innych roślinnych produktów leczniczych o działaniu sedatywnym (np. dziurawiec, kozłek lekarski, melisa), Owoc Borówki czernicy nie wpływa na ośrodkowy układ nerwowy, co jest istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa pacjenta podczas terapii.
dokumentacja medyczna, działanie niepożądane, dziurawiec, funkcje poznawcze, kozłek lekarski, leki pochodzenia roślinnego, melisa, ośrodkowy układ nerwowy, owoc borówki czernicy, reakcja na lek, staranność lekarska, Vaccinum myrtillus, właściwości sedatywne, zdolności psychomotoryczne, zioła do zaparzania - Leksykon substancji czynnych
Arcydzięgiel – Wskazania do stosowania
Arcydzięgiel (Angelica archangelica L.) jest składnikiem ziołowych preparatów złożonych, stosowanych głównie w łagodzeniu stanów napięcia nerwowego o różnym nasileniu oraz okresowych trudnościach w zasypianiu. Wyciąg z korzenia arcydzięgla, obecny w preparatach takich jak Melis-Tonic, Melisal Forte, Nervosol i Nervosol-K, wykazuje działanie uspokajające i wspomagające w stanach niepokoju, nadmiernego stresu oraz płytkiego, niespokojnego snu. Preparaty te łączą arcydzięgiel z innymi roślinnymi składnikami o działaniu uspokajającym, jak melisa, kozłek lekarski, chmiel czy lawenda, co potęguje efekt synergistyczny. Formy dostępne na rynku to głównie płyny doustne (zawierające od 30-57% V/V etanolu) oraz syropy (zawierające do 0,4% m/m etanolu), co ma istotne znaczenie przy doborze preparatu do indywidualnych potrzeb pacjenta.
arcydzięgiel, chmiel, choroba współistniejąca, jakość snu, korzeń kozłka, koszyczek rumianku, kozłek lekarski, kwiat lawendy, kwiatostan głogu, łagodny stan napięcia nerwowego, lawenda, melisa, nadmierne napięcie nerwowe, owoc kminku, stan napięcia nerwowego, stan niepokoju, szyszka chmielu, trudność w zasypianiu, waleriana, wyciąg z korzenia, zaburzenie snu, zawartość etanolu, ziele melisy - Leksykon leków
Przeciwwskazania – Melisana Klosterfrau Original –
Melisana Klosterfrau Original, zawierająca 66,8% (V/V) etanolu oraz olejki eteryczne z 13 surowców roślinnych, posiada liczne przeciwwskazania zależne od drogi podania. Doustnie preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na składniki czynne lub pomocnicze, a także u osób z owrzodzeniem żołądka i dwunastnicy ze względu na drażniące działanie olejków na błonę śluzową przewodu pokarmowego. Miejscowo na skórę preparatu nie należy stosować u pacjentów z nadwrażliwością na składniki, uczuleniem na aldehyd cynamonowy lub balsam peruwiański, a także na uszkodzoną skórę, rany otwarte oraz choroby skóry takie jak egzema.
Dodatkowo, ze względu na wysoką zawartość etanolu i silne działanie olejków eterycznych, preparat jest przeciwwskazany u pacjentów z chorobami wątroby, alkoholizmem, chorobami skóry z tendencją do nadmiernego wysuszenia, a także u dzieci, młodzieży, kobiet w ciąży i karmiących piersią. Należy również uwzględnić potencjalne interakcje lekowe oraz ryzyko reakcji alergicznych związanych z obecnością korzenia arcydzięgla, imbiru, goździków, pieprzu czarnego i cynamonu. Przed zaleceniem preparatu konieczna jest dokładna ocena stanu pacjenta i wykluczenie wymienionych przeciwwskazań.
aldehyd cynamonowy, alkoholizm, arcydzięgiel, balsam peruwiański, choroba wątroby, choroba wrzodowa, cynamonowiec, egzema, etanol, galanga, goryczka, imbir, kardamon, melisa, muszkatołowiec, nadwrażliwość na substancje czynne, olejek eteryczny, oman, oparzenie, owocnia pomarańczy, pieprz czarny, rana otwarta, reakcja alergiczna, reakcja krzyżowa, uszkodzenie skóry