Właściwości farmakokinetyczne
Melisa

Właściwości farmakokinetyczne melisy (Melissa officinalis)

Melisa (Melissa officinalis L.) jest składnikiem wielu preparatów leczniczych dostępnych na rynku farmaceutycznym, występując w różnych postaciach, m.in. jako: wyciągi płynne, intrakty, nalewki, syropy, tabletki czy zioła do zaparzania. Pomimo szerokiego zastosowania melisy w preparatach leczniczych, właściwości farmakokinetyczne tej substancji nie zostały dotychczas szczegółowo zbadane i opisane.¹

Dostępne dane farmakokinetyczne melisy

Dla większości produktów leczniczych zawierających w swoim składzie melisę nie przeprowadzono badań farmakokinetycznych. W charakterystykach produktów leczniczych takich jak Apetiherb, Cravisol, Melisal Forte, Melissed czy Stresolek znajduje się informacja „brak danych” w sekcji dotyczącej właściwości farmakokinetycznych.²³⁴⁵⁶

W przypadku preparatów złożonych, takich jak Tabletki uspokajające Labofarm czy Optimum Tabletki uspokajające Labofarm, również brakuje danych farmakokinetycznych zarówno dla całego produktu leczniczego, jak i dla poszczególnych surowców wchodzących w jego skład, w tym melisy.⁷⁸

Dla preparatu Melisa Fix w charakterystyce produktu leczniczego w sekcji dotyczącej właściwości farmakokinetycznych widnieje adnotacja „nie wymagane”, co sugeruje, że dla tego rodzaju produktu (zioła do zaparzania w saszetkach) nie są wymagane badania farmakokinetyczne.⁹

Badania farmakokinetyczne dla preparatów zawierających melisę

Jedynym preparatem zawierającym melisę, dla którego w charakterystyce produktu leczniczego zamieszczono informacje dotyczące właściwości farmakokinetycznych, jest Iberogast. W przypadku tego preparatu złożonego, dla kilku składników wykazano szybkie wchłanianie w obrębie żołądka i jelit. Z badań toksykologicznych po wielokrotnym podaniu przez okres do 6 miesięcy można wywnioskować, że składniki czynne produktu leczniczego Iberogast, w tym melisa, nie kumulują się w organizmie.¹⁰

Melisa w tradycyjnych produktach leczniczych roślinnych

W przypadku tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych, takich jak Zioła uspokajające, które zawierają w swoim składzie melisę, wyniki badań farmakokinetycznych nie są wymagane zgodnie z przepisami dotyczącymi tego typu produktów.¹¹

Braki w danych farmakokinetycznych

Dla większości preparatów zawierających melisę nie przeprowadzono badań farmakokinetycznych, co potwierdzają zapisy w charakterystykach produktów leczniczych:

• Melis-Tonic – „Nie wykonano badań farmakokinetycznych”¹²
• Nervosol – „Nie wykonano badań farmakokinetycznych leku”¹³
• Nervosol K – „Nie wykonano badań farmakokinetycznych”¹⁴
• Nerwobonisol – „Brak badań farmakokinetycznych produktu leczniczego”¹⁵
• Nervosan fix – „Nie były badane”¹⁶

Podsumowanie dostępnych danych farmakokinetycznych

Na podstawie analizy charakterystyk produktów leczniczych zawierających melisę można stwierdzić, że:

• Brakuje kompleksowych badań farmakokinetycznych dla melisy jako pojedynczego składnika
• Dla preparatów złożonych, zawierających melisę, również nie przeprowadzono szczegółowych badań farmakokinetycznych
• Jedyny wniosek dotyczący farmakokinetyki melisy można wyciągnąć z charakterystyki produktu Iberogast, który wskazuje na szybkie wchłanianie składników w obrębie przewodu pokarmowego i brak ich kumulacji w organizmie po długotrwałym stosowaniu
• Dla tradycyjnych produktów leczniczych roślinnych zawierających melisę nie są wymagane badania farmakokinetyczne

Pomimo szerokiego zastosowania melisy w terapii, aktualny stan wiedzy na temat właściwości farmakokinetycznych tej substancji jest bardzo ograniczony i wymaga przeprowadzenia dalszych badań w celu określenia profilu wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i wydalania melisy i jej składników aktywnych.¹¹⁰