mikrosom wątroby ludzkiej

Mikrosomy wątroby ludzkiej to subkomórkowe struktury pochodzące z fragmentów retikulum endoplazmatycznego (ER), które powstają podczas homogenizacji tkanki wątrobowej. Stanowią one ważny element w badaniach nad metabolizmem leków i innych ksenobiotyków, ponieważ zawierają enzymy z rodziny cytochromu P450 (CYP).

Enzymy cytochromu P450 obecne w mikrosomach wątroby są kluczowe w I fazie biotransformacji, odpowiadając za reakcje oksydacji, redukcji i hydrolizy wielu substancji. Wśród najważniejszych izoform CYP w wątrobie ludzkiej wyróżnia się CYP3A4, CYP2D6, CYP2C9, CYP1A2 i CYP2E1, które metabolizują ponad 90% wszystkich leków.

Mikrosomy wątrobowe są szeroko wykorzystywane w badaniach in vitro do przewidywania interakcji między lekami, oceny potencjalnych metabolitów oraz identyfikacji substratów, inhibitorów i induktorów enzymów CYP. Badania z wykorzystaniem mikrosomów wątroby ludzkiej są istotnym elementem przedklinicznych badań nad bezpieczeństwem i skutecznością nowych związków farmaceutycznych.

Zmienność genetyczna w enzymach CYP450 prowadzi do różnic w metabolizmie leków między pacjentami, co może wpływać na skuteczność terapii i ryzyko działań niepożądanych. Poznanie profilu metabolicznego danego związku w mikrosomach wątroby ludzkiej pomaga w personalizacji leczenia i optymalizacji dawkowania leków.

Powiązane wpisy

Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fypalan 12 mg

Perampanel, substancja czynna leku Fypalan, charakteryzuje się wysokim wiązaniem z białkami osocza (~95%) oraz metabolizmem głównie przez CYP3A, obejmującym utlenianie i glukuronidację. Po podaniu doustnym wykazuje szybkie wchłanianie bez efektu pierwszego przejścia, a spożycie pokarmu wysokotłuszczowego opóźnia Tmax o około 1 godzinę, nie wpływając na Cmax ani AUC0-inf. Średni czas półtrwania perampanelu wynosi 105 godzin, jednak ulega skróceniu do 25 godzin przy jednoczesnym stosowaniu induktora CYP3A, karbamazepiny. Eliminacja zachodzi głównie przez metabolity wydalane z moczem (30%) i kałem (70%). Farmakokinetyka jest liniowa w zakresie dawek od 0,2 do 36 mg, a klirens u kobiet (0,54 L/h) jest o 18% niższy niż u mężczyzn (0,66 L/h). Nie stwierdzono istotnego wpływu wieku na klirens, natomiast u dzieci o masie ciała <30 kg konieczne jest dostosowanie dawki ze względu na wzrost klirensu wraz z masą ciała.
białko oporności raka piersi, białko osocza, choroba Parkinsona, cytochrom CYP3A, czas półtrwania, efekt pierwszego przejścia, fenobarbital, glukuronidacja, izoenzym CYP2B6, izoenzym CYP2C8, izoenzym CYP3A4/5, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, klirens kreatyniny, maksymalne stężenie w osoczu, mikrosom wątroby ludzkiej, napad częściowy, napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony, neuropatia cukrzycowa, padaczka, perampanel, polipeptyd transportujący aniony organiczne, ryfampicyna, skala Child-Pugh, stwardnienie rozsiane, transferaza UDP-glukuronylowa, transporter anionów organicznych, transporter glikoproteiny P, transporter kationów organicznych, UGT1A9, utlenianie, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Minirin 0,1 0,1 mg

Octan desmopresyny, będący syntetycznym analogiem wazopresyny, charakteryzuje się bardzo niską biodostępnością doustną wynoszącą 0,16% ± 0,17%. Maksymalne stężenie w surowicy (Cmax) osiągane jest po około 2 godzinach, przy czym jednoczesne spożycie posiłku redukuje stopień i szybkość wchłaniania o około 40%, co wymaga zachowania stałego schematu dawkowania względem posiłków. Dystrybucja leku przebiega według modelu dwukompartmentowego z objętością dystrybucji w fazie eliminacji 0,3-0,5 l/kg. Metabolizm wątrobowy jest minimalny, bez udziału systemu cytochromu P450, co ogranicza potencjalne interakcje lekowe. Całkowity klirens wynosi 7,6 l/godz., a okres półtrwania około 2,8 godziny. Ponad połowa dawki (52%, zakres 44-60%) jest wydalana w postaci niezmienionej, co ma znaczenie dla farmakokinetyki i bezpieczeństwa stosowania.
AUC, biodostępność bezwzględna, biodostępność desmopresyny, biotransformacja, cytochrom P450, dysfunkcja wątroby, farmakokinetyka populacyjna, faza eliminacji, hiponatremia, hormon antydiuretyczny, klirens desmopresyny, klirens kreatyniny, maksymalne stężenie, mikrosom wątroby ludzkiej, moczenie nocne, model dwukompartmentowy, niewydolność nerek, objętość dystrybucji, octan desmopresyny, okres półtrwania, stężenie maksymalne, wazopresyna
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fypalan 2 mg

Perampanel, substancja czynna leku Fypalan, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym, bez efektu pierwszego przejścia, a jedzenie wysokotłuszczowe opóźnia Tmax o około 1 godzinę, nie wpływając na Cmax ani AUC0-inf. Lek wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~95%) i nie jest substratem ani inhibitorem kluczowych transporterów błonowych (OATP1B1/1B3, OAT1-4, OCT1-3, P-gp, BCRP). Metabolizm perampanelu odbywa się głównie w wątrobie, z udziałem CYP3A, w procesie dwuetapowym: utlenianie i glukuronidacja. Po podaniu radioznakowanego leku, około 30% radioaktywności wydalane jest z moczem, a 70% z kałem, głównie jako metabolity. Średni okres półtrwania wynosi 105 godzin, jednak ulega skróceniu do 25 godzin pod wpływem silnych induktorów CYP3A (np. karbamazepiny). Farmakokinetyka perampanelu jest liniowa w dawkach 0,2-36 mg, co ułatwia dostosowanie dawkowania.
białko oporności raka piersi, choroba Parkinsona, cytochrom CYP3A, częściowy napad padaczkowy, dystrybucja leku, efekt pierwszego przejścia, farmakokinetyka, glikoproteina p, indukcja enzymatyczna, izoenzym CYP2B6, izoenzym CYP2C8, izoenzym CYP3A4/5, izoenzym cytochromu P450, izoenzym UGT1A9, klirens kreatyniny, klirens leku, liniowa zależność farmakologiczna, mikrosom wątroby ludzkiej, napad częściowy, napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony, neuropatia cukrzycowa, okres półtrwania leku, perampanel, polipeptyd transportujący aniony organiczne, skala Child-Pugh, stwardnienie rozsiane, transporter anionów organicznych, transporter kationów organicznych, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Trittico CR 75 mg

Trazodon, stosowany głównie w leczeniu zaburzeń depresyjnych, dostępny jest w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu Trittico CR w dawkach 75 mg i 150 mg (odpowiednio 68,3 mg i 136,6 mg substancji czynnej). Po podaniu doustnym lek wykazuje maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) odpowiednio 0,7 μg/ml dla dawki 75 mg i 1,2 μg/ml dla dawki 150 mg, osiągane po około 4 godzinach (Tmax). Pole pod krzywą stężenia (AUC) wynosi 8 μg/ml/h dla 75 mg i 18 μg/ml/h dla 150 mg, a okres półtrwania (t½) utrzymuje się na poziomie około 12 godzin, co umożliwia dawkowanie raz lub dwa razy na dobę. Formulacja o przedłużonym uwalnianiu zapewnia stopniowe uwalnianie substancji czynnej i stabilne stężenia terapeutyczne, jednak opóźnia początek działania klinicznego.
biotransformacja w organizmie, chlorowodorek trazodonu, cytochrom P450, eliminacja trazodonu, formulacja o przedłużonym uwalnianiu, induktor enzymu, inhibitor enzymu, interakcja lekowa, izoenzym CYP3A4, karbamazepina, ketokonazol, klarytromycyna, maksymalne stężenie w osoczu, metabolizm wątrobowy, mikrosom wątroby ludzkiej, modyfikacja dawkowania, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą stężenia, przedłużone uwalnianie, rifampicyna, rytonawir, stężenie w osoczu, tabletka o przedłużonym uwalnianiu, trazodon, zaburzenie depresyjne
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Fypalan 8 mg

Perampanel, substancja czynna leku Fypalan, charakteryzuje się liniową farmakokinetyką z szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym i brakiem efektu pierwszego przejścia. Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) oraz całkowita ekspozycja (AUC0-inf) nie ulegają zmianie przy podaniu z wysokotłuszczowym posiłkiem, jedynie Tmax jest opóźnione o około 1 godzinę. Perampanel wiąże się z białkami osocza w około 95% i jest metabolizowany głównie przez CYP3A, co potwierdzono badaniami in vitro i klinicznymi. Średni czas półtrwania (t1/2) wynosi około 105 godzin, jednak ulega skróceniu do 25 godzin przy jednoczesnym stosowaniu silnych induktorów CYP3A, np. karbamazepiny. Eliminacja odbywa się głównie przez metabolity wydalane z kałem (70%) i moczem (30%). U pacjentów z łagodnymi i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby obserwuje się istotne zmniejszenie klirensu perampanelu (odpowiednio 188 i 120 mL/min vs. 338 i 392 mL/min u zdrowych) oraz wydłużenie t1/2 do około 300 godzin, co wskazuje na konieczność ostrożności i potencjalnej modyfikacji dawkowania w tej grupie.
białko oporności raka piersi, choroba Parkinsona, cytochrom CYP3A, czas półtrwania, częściowy napad padaczkowy, fenobarbital, glikoproteina p, hepatocyt ludzki, induktor CYP3A, interakcja lekowa, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, klirens kreatyniny, klirens leku, liniowa zależność farmakokinetyczna, metabolizm leku, mikrosom wątroby ludzkiej, napad częściowy, napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony, neuropatia cukrzycowa, perampanel, polipeptyd transportujący aniony organiczne, ryfampicyna, skala Child-Pugh, stężenie w osoczu, stwardnienie rozsiane, transporter anionów organicznych, transporter błonowy, transporter kationów organicznych, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon substancji czynnych
Perampanel – Właściwości farmakokinetyczne

Perampanel, substancja czynna leku Fypalan dostępnego w dawkach 2-12 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym bez efektu pierwszego przejścia oraz wysokim (ok. 95%) wiązaniem z białkami osocza. Pokarm o wysokiej zawartości tłuszczu nie wpływa na Cmax i AUC0-inf, jedynie opóźnia Tmax o około 1 godzinę. Metabolizm perampanelu odbywa się głównie przez cytochrom CYP3A, obejmując utlenianie i glukuronidację, a eliminacja zachodzi w 30% z moczem i 70% z kałem, głównie w formie metabolitów. Okres półtrwania wynosi średnio 105 godzin, jednak ulega skróceniu do 25 godzin przy jednoczesnym stosowaniu induktora CYP3A, karbamazepiny. Farmakokinetyka wykazuje liniową zależność między dawką a stężeniem w osoczu, a klirens u kobiet jest o 18% niższy (0,54 L/h) niż u mężczyzn (0,66 L/h). Wiek nie wpływa istotnie na klirens, natomiast masa ciała koreluje z jego wzrostem, co jest szczególnie istotne u dzieci poniżej 30 kg, wymagających dostosowania dawki.
białko oporności raka piersi, choroba Parkinsona, cytochrom CYP3A, częściowy napad padaczkowy, efekt pierwszego przejścia, fenobarbital, glikoproteina p, izoenzym CYP2B6, izoenzym CYP2C8, izoenzym cytochromu P450, karbamazepina, klirens kreatyniny, klirens perampanelu, mikrosom wątroby ludzkiej, napad częściowy, napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony, neuropatia cukrzycowa, okres półtrwania, perampanel, polipeptyd transportujący aniony organiczne, ryfampicyna, skala Child-Pugh, stwardnienie rozsiane, transporter anionów organicznych, transporter błonowy, transporter kationów organicznych, wiązanie z białkami osocza, zaburzenie czynności nerek, zaburzenie czynności wątroby, zależność liniowa
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Cyxodil 320 mcg/dawkę inh.

Cyklezonid, podawany wziewnie w postaci roztworu aerozolowego (Cyxodil), charakteryzuje się liniową farmakokinetyką z przewidywalną ekspozycją ogólnoustrojową. Po podaniu wziewnym depozycja leku w płucach wynosi 52%, a dostępność biologiczna czynnego metabolitu przekracza 50%, co zapewnia efektywne miejscowe działanie w drogach oddechowych. Dostępność biologiczna po podaniu doustnym jest minimalna (<0,5% dla cyklezonidu i <1% dla metabolitu), co eliminuje ryzyko zwiększenia dawki ogólnoustrojowej z połkniętej części leku. Cyklezonid wykazuje dużą objętość dystrybucji (2,9 l/kg) oraz wysoki całkowity klirens z surowicy (2,0 l/h/kg), co wskazuje na efektywny metabolizm wątrobowy, głównie przez CYP3A4. Zarówno cyklezonid, jak i jego czynny metabolit wiążą się w ponad 98% z białkami osocza, co ogranicza frakcję wolną leku w krążeniu.
astma oskrzelowa, biodostępność wziewna, czynny metabolit, dawkowanie leku, depozycja leku, faza dystrybucji, hydroliza metabolitu, inhalator ciśnieniowy z dozownikiem, izoenzym CYP3A4, klirens leku, liniowa zależność, lipofilny ester, marskość wątroby, mikrosom wątroby ludzkiej, niecałkowite wchłanianie, objętość dystrybucji, podanie wziewne, scyntygrafia gamma, wiązanie z białkami osocza, wydalanie z żółcią, zaburzenie czynności wątroby
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Trittico XR 150 mg

Produkt leczniczy Trittico XR zawierający chlorowodorek trazodonu w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu charakteryzuje się dawkozależną farmakokinetyką. Po pojedynczym podaniu dawek 75 mg, 150 mg i 300 mg obserwuje się wzrost maksymalnego stężenia w osoczu (Cmax) odpowiednio do 294 ng/mL (SD 71,4), 531 ng/mL (SD 143) oraz 1179 ng/mL (SD 583). Ekspozycja ogólnoustrojowa mierzona jako AUC0-∞ również rośnie proporcjonalnie do dawki: 8658 h·ng/mL (SD 2833) dla 75 mg, 16388 h·ng/mL (SD 5419) dla 150 mg oraz 30983 h·ng/mL (SD 12522) dla 300 mg. Mediana czasu do osiągnięcia maksymalnego stężenia (Tmax) wynosi od 6 do 8 godzin, co wskazuje na wolne uwalnianie substancji czynnej. Po wielokrotnym podawaniu dawki 300 mg raz na dobę, Cmax w stanie stacjonarnym wzrasta do 2366 ng/mL (SD 920), a AUCss do 36535 h·ng/mL (SD 16091), co świadczy o istotnej akumulacji leku.
biodostępność leku, chlorowodorek trazodonu, cytochrom P450, ekspozycja ogólnoustrojowa, farmakokinetyka trazodonu, induktor enzymu, inhibitor enzymu, interakcja lekowa, izoenzym CYP3A4, maksymalne stężenie w osoczu, metabolizm trazodonu, mikrosom wątroby ludzkiej, okres półtrwania, parametr farmakokinetyczny, pole pod krzywą, stan stabilny, tabletka powlekana o przedłużonym uwalnianiu
Leksykon leków
Właściwości farmakokinetyczne – Astmodil 5 mg

Montelukast wykazuje szybkie wchłanianie po podaniu doustnym, z maksymalnym stężeniem w osoczu (Cmax) osiąganym w ciągu 2 godzin dla tabletek do rozgryzania i żucia 5 mg oraz w ciągu 3 godzin dla tabletek powlekanych 10 mg. Średnia biodostępność wynosi odpowiednio 73% i 64%, przy czym standardowy posiłek obniża biodostępność tabletek do rozgryzania do 63%, natomiast nie wpływa na biodostępność tabletek powlekanych. Montelukast wiąże się z białkami osocza w ponad 99%, a jego objętość dystrybucji wynosi 8-11 litrów. Metabolizm leku odbywa się głównie przez izoenzymy CYP3A4, CYP2A6 oraz CYP2C9, bez istotnego hamowania aktywności tych enzymów przez terapeutyczne stężenia montelukastu. Klirens osoczowy wynosi około 45 ml/min, a eliminacja następuje głównie z żółcią, co potwierdza obecność 86% radioaktywności w kale po 5-dniowej zbiórce, przy minimalnym wydalaniu z moczem (<0,2%).
bariera krew-mózg, biodostępność montelukastu, Cmax, CYP2A6, CYP2C9, CYP3A4, dostępność biologiczna, izoenzym cytochromu P450, klirens osoczowy, mikrosom wątroby ludzkiej, niewydolność wątroby, objętość dystrybucji, przemiana metaboliczna, skala Childa-Pugha, stężenie terapeutyczne montelukastu, teofilina, wchłanianie doustne, wiązanie z białkami osocza, wydalanie z żółcią, zaburzenie czynności nerek
Leksykon leków
Interakcje leku – Pemetrexed EVER Pharma 25 mg/ml

Pemetreksed jest eliminowany głównie przez nerki, przede wszystkim w postaci niezmienionej, głównie poprzez wydzielanie kanalikowe, a w mniejszym stopniu przez filtrację kłębuszkową. Interakcje farmakokinetyczne dotyczą głównie leków nefrotoksycznych (antybiotyki aminoglikozydowe, diuretyki pętlowe, związki platyny, cyklosporyna), które mogą opóźniać klirens pemetreksedu, zwiększając ryzyko toksyczności. Podobnie, leki wydzielane w kanalikach nerkowych (probenecyd, penicylina) konkurują o mechanizmy wydzielania, co również spowalnia eliminację. U pacjentów z prawidłową funkcją nerek (klirens kreatyniny ≥ 80 ml/min) duże dawki NLPZ (ibuprofen > 1600 mg/dobę) i kwasu acetylosalicylowego (≥ 1,3 g/dobę) mogą zmniejszać wydalanie pemetreksedu, natomiast u pacjentów z łagodną lub umiarkowaną niewydolnością nerek (klirens 45-79 ml/min) stosowanie tych leków jest przeciwwskazane w okresie 2 dni przed, w dniu podania i 2 dni po podaniu pemetreksedu. NLPZ o długim okresie półtrwania (piroksykam, rofekoksyb) należy odstawić co najmniej 5 dni przed terapią i przez 2 dni po podaniu leku. W trakcie terapii konieczne jest ścisłe monitorowanie klirensu kreatyniny i objawów toksyczności, zwłaszcza mielosupresji i toksyczności żołądkowo-jelitowej.
antybiotyk aminoglikozydowy, cyklosporyna, diuretyk pętlowy, doustny lek przeciwzakrzepowy, ibuprofen, izoenzym CYP1A2, izoenzym CYP2C9, izoenzym CYP2D6, izoenzym CYP3A, izoenzym cytochromu P450, kanalik nerkowy, klirens kreatyniny, kwas acetylosalicylowy, leczenie przeciwzakrzepowe, lek cytotoksyczny, lek nefrotoksyczny, mielosupresja, mikrosom wątroby ludzkiej, niesteroidowy lek przeciwzapalny, niewydolność nerek, odczyn poszczepienny, pemetreksed, penicylina, piroksykam, probenecyd, przesączanie kłębuszkowe, rofekoksyb, szczepionka inaktywowana, szczepionka przeciwko poliomyelitis, szczepionka przeciwko żółtej gorączce, toksyczność żołądkowo-jelitowa, wskaźnik INR, zahamowanie czynności szpiku kostnego, zakrzep, związek platyny, żywa szczepionka atenuowana