N-demetyloselegilina
N-demetyloselegilina to główny metabolit selegiliny (deprenyl), leku stosowanego w terapii choroby Parkinsona. Powstaje w wyniku procesu N-demetylacji selegiliny w wątrobie, głównie za pośrednictwem enzymów cytochromu P450.
Pod względem farmakologicznym N-demetyloselegilina wykazuje właściwości inhibitora monoaminooksydazy typu B (MAO-B), choć jej potencjał inhibicyjny jest słabszy niż związku macierzystego. Metabolit ten przyczynia się do ogólnego efektu terapeutycznego selegiliny poprzez hamowanie rozkładu dopaminy w ośrodkowym układzie nerwowym.
W przeciwieństwie do selegiliny, N-demetyloselegilina nie ulega metabolizmowi do amfetaminy i metamfetaminy, co przekłada się na mniejsze ryzyko działań niepożądanych ze strony układu sercowo-naczyniowego i ośrodkowego układu nerwowego. Ze względu na ten profil bezpieczeństwa, związek ten bywa obiektem zainteresowania w kontekście potencjalnego rozwoju nowych leków przeciwparkinsonowskich.
Powiązane wpisy
-
Leksykon substancji czynnych
Selegilina jest lipofilnym, lekko zasadowym inhibitorem MAO-B o szybkim wchłanianiu po podaniu doustnym, osiągającym maksymalne stężenie w osoczu w 0,5-0,75 godziny. Biodostępność wynosi około 10%, jednak przyjmowanie leku z posiłkiem zwiększa ją 3-4 krotnie. Lek charakteryzuje się dużą objętością dystrybucji (~500 l po dawce 10 mg i.v.) oraz wysokim wiązaniem z białkami osocza (75-85%). Selegilina ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w wątrobie i jelicie, prowadząc do powstania trzech głównych metabolitów: N-demetyloselegiliny (aktywny inhibitor MAO-B), L-metamfetaminy oraz L-amfetaminy. Stężenia metabolitów w osoczu są 4-20 razy wyższe niż macierzystej substancji, a ich okresy półtrwania wynoszą odpowiednio 2,1 h (N-demetyloselegilina), 17,7 h (L-metamfetamina) i 20,5 h (L-amfetamina). Całkowity klirens selegiliny wynosi około 240 l/h, a eliminacja odbywa się głównie przez nerki (z moczem) oraz w 15% z kałem.
aktywność enzymatyczna, białka osocza, biodostępność, dystrybucja leku, hamowanie MAO-B, inhibitor MAO-B, klirens, L-amfetamina, L-metamfetamina, metabolity leku, metabolizm pierwszego przejścia, N-demetyloselegilina, nieodwracalne zahamowanie enzymu, objętość dystrybucji, okres półtrwania, przewód pokarmowy, stężenie terapeutyczne, związek lipofilny -
Leksykon leków
Selegilina chlorowodorek, substancja czynna preparatu Segan 5 mg, charakteryzuje się szybkim wchłanianiem po podaniu doustnym na czczo, osiągając maksymalne stężenie w osoczu w czasie 0,5-0,75 godziny. Biodostępność leku wynosi około 10%, jednak wzrasta 3-4-krotnie przy podaniu z pokarmem, co ma istotne znaczenie przy ustalaniu dawkowania. Selegilina jest lipofilna i lekko zasadowa, co umożliwia jej efektywną dystrybucję do tkanek, w tym do mózgu, gdzie działa jako nieodwracalny inhibitor MAO-B. Wiązanie z białkami osocza wynosi 75-85%, wpływając na farmakokinetykę leku. Po podaniu doustnym selegilina ulega intensywnemu metabolizmowi pierwszego przejścia w jelicie i wątrobie, prowadząc do powstania aktywnego metabolitu N-demetyloselegiliny oraz lewoskrętnych izomerów amfetaminy i metamfetaminy, których stężenia w osoczu są 4-20-krotnie wyższe niż stężenie leku macierzystego.
biodostępność, biodostępność leku, hamowanie MAO-B, inhibitor MAO-B, klirens, lewoskrętny izomer amfetaminy, lipofilność, metabolizm pierwszego przejścia, N-demetyloselegilina, okres półtrwania, pochodna amfetaminy, selegilina chlorowodorek, stan stacjonarny, stężenie w osoczu, wiązanie z białkami osocza, wydalanie nerkowe, wydalanie wątrobowo-jelitowe