składnik aktywny szałwii
Składniki aktywne szałwii (Salvia officinalis) to przede wszystkim olejki eteryczne, które zawierają tujony (α-tujon i β-tujon), cyneol, borneol oraz kamforę. Związki te nadają roślinie charakterystyczny zapach i odpowiadają za większość właściwości leczniczych.
Szałwia zawiera również cenne kwasy fenolowe (kwas rozmarynowy, kawowy, chlorogenowy), flawonoidy (luteolina, apigenina), garbniki, diterpeny (karnosol, kwas karnozowy) oraz triterpeny. Związki te wykazują działanie przeciwzapalne, przeciwutleniające i antybakteryjne.
W praktyce klinicznej ekstrakty z szałwii znajdują zastosowanie w leczeniu stanów zapalnych jamy ustnej i gardła, nadmiernego pocenia oraz w łagodzeniu objawów menopauzy. Wykazano również potencjał szałwii w poprawie funkcji poznawczych i pamięci, co może mieć znaczenie w terapii łagodnych zaburzeń poznawczych.
Należy pamiętać, że olejek szałwiowy zawierający wysokie stężenia tujonów może wykazywać działanie neurotoksyczne przy długotrwałym stosowaniu lub w zbyt wysokich dawkach. Z tego powodu stosowanie preparatów z szałwii powinno być kontrolowane, szczególnie u kobiet w ciąży, karmiących piersią oraz pacjentów z padaczką.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn – Szałwia Fix –
Preparat ziołowy SZAŁWIA FIX, zawierający 1,2 g liścia szałwii lekarskiej (Salvia officinalis L.) w każdej saszetce, może wpływać na funkcje psychomotoryczne pacjenta, co istotnie ogranicza zdolność prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn. Badania kliniczne potwierdzają, że lek może osłabiać koordynację i reakcje, zwłaszcza u pacjentów z indywidualną wrażliwością na składniki szałwii, chorobami układu nerwowego, stosujących jednocześnie inne leki działające na ośrodkowy układ nerwowy oraz u osób starszych. W związku z tym lekarz powinien szczegółowo informować pacjentów o ryzyku oraz zalecać odpowiednie środki ostrożności, w tym całkowity zakaz prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn dla grup podwyższonego ryzyka.
charakterystyka produktu leczniczego, działanie niepożądane, funkcja psychomotoryczna, grupa podwyższonego ryzyka, lek działający na OUN, lek psychoaktywny, liść szałwii, mechanizm działania preparatu, ośrodkowy układ nerwowy, pacjent wrażliwy, preparat szałwii, Salvia officinalis, składnik aktywny szałwii, substancja roślinna, szałwia lekarska, wpływ leku na prowadzenie pojazdów, ziołolecznictwo - Leksykon substancji czynnych
Szałwia – Właściwości farmakokinetyczne
Aktualne dane dotyczące farmakokinetyki preparatów zawierających liść szałwii (Salvia officinalis L.) są ograniczone, a badania w tym zakresie nie są wymagane w dokumentacji rejestracyjnej produktów takich jak Szałwia Fix, Tymsal-spray (z nalewką z ziela szałwii 1:5 ekstrahowaną etanolem 70% V/V) czy Dentosept (z wyciągiem płynnym z liścia szałwii i innych roślin). Złożony skład chemiczny szałwii, tradycyjne zastosowanie oraz miejscowe stosowanie w jamie ustnej, gdzie działanie ma charakter lokalny, ograniczają potrzebę szczegółowych badań farmakokinetycznych. Główne składniki aktywne to olejki eteryczne (tujon, cyneol, kamfora), związki fenolowe (kwas rozmarynowy i pochodne), diterpeny (karnosol, kwas karnozowy) oraz flawonoidy, których biodostępność i absorpcja mogą być różne, a profil ekstrakcji zależy od zastosowanego ekstrahentu – w analizowanych preparatach jest to etanol 70% (V/V), umożliwiający ekstrakcję związków hydro- i lipofilowych.
absorpcja ogólnoustrojowa, biodostępność, błona śluzowa jamy ustnej, diterpen, działanie antyoksydacyjne, ekstrahent, etanol, flawonoid, kwas rozmarynowy, liść szałwii, nalewka z ziela szałwii, olejek eteryczny, rozpuszczalnik ekstrakcyjny, składnik aktywny szałwii, stan zapalny jamy ustnej, tujon, właściwość farmakokinetyczna, wyciąg płynny, związek fenolowy, związek hydrofilowy, związek lipofilny