miejscowa reakcja podrażnieniowa

Miejscowa reakcja podrażnieniowa to lokalna odpowiedź tkanek na działanie czynnika drażniącego, objawiająca się zaczerwienieniem (rumieniem), obrzękiem, bólem lub pieczeniem. Może być wywołana przez czynniki fizyczne (np. tarcie, ciepło, zimno), chemiczne (kwasy, zasady, detergenty), biologiczne (toksyny roślinne i zwierzęce) lub farmakologiczne (miejscowe leki, kosmetyki).

Reakcje podrażnieniowe, w przeciwieństwie do reakcji alergicznych, nie są zależne od mechanizmów immunologicznych, a ich nasilenie zwykle koreluje z czasem ekspozycji i stężeniem czynnika drażniącego. Histologicznie charakteryzują się naciekiem zapalnym z dominacją neutrofili, rozszerzeniem naczyń i obrzękiem tkanek.

W diagnostyce różnicowej należy uwzględnić kontaktowe zapalenie skóry, reakcje alergiczne, infekcje miejscowe i oparzenia. Leczenie polega na eliminacji czynnika wywołującego, stosowaniu miejscowych preparatów łagodzących (emolientów, hydrokortyzon w niskich stężeniach) oraz czasem leków przeciwhistaminowych w celu zmniejszenia świądu.

W praktyce klinicznej miejscowe reakcje podrażnieniowe często występują jako działania niepożądane po zastosowaniu leków miejscowych (np. retinoidy, benzoilu nadtlenek), po zabiegach kosmetycznych i dermatologicznych (np. peelingi chemiczne) oraz jako skutek narażenia zawodowego na substancje drażniące.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl