tłuszczak kostniejący
Tłuszczak kostniejący (myositis ossificans) to łagodna zmiana charakteryzująca się heterotopowym tworzeniem się tkanki kostnej w obrębie mięśni lub tkanek miękkich. Najczęściej występuje u młodych dorosłych, szczególnie u sportowców, jako następstwo urazu mechanicznego.
Etiopatogeneza obejmuje proces zapalny w odpowiedzi na uraz, krwiak lub mikrourazy, prowadzący do przekształcenia komórek mezenchymalnych w osteoblasty. Klinicznie objawia się jako bolesny, ograniczony guz z postępującym ograniczeniem ruchomości pobliskiego stawu. Najczęstsze lokalizacje to mięśnie kończyn, zwłaszcza udowe i ramienne.
Diagnostyka opiera się na badaniach obrazowych – RTG uwidacznia obwodową mineralizację, a MRI pozwala na wczesne wykrycie zmiany i ocenę stopnia dojrzałości. Tomografia komputerowa jest najbardziej czuła w ocenie zwapnień. Histopatologicznie wykazuje charakterystyczną strefową budowę z obwodową dojrzałą tkanką kostną.
Leczenie we wczesnej fazie obejmuje odpoczynek, krioterapię i leki przeciwzapalne. W przypadkach zaawansowanych z istotnymi ograniczeniami funkcjonalnymi może być konieczne leczenie chirurgiczne, które jednak zaleca się przeprowadzać dopiero po pełnym dojrzeniu zmiany (zwykle po 6-12 miesiącach), aby zmniejszyć ryzyko nawrotu.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Tłuszczak – Diagnostyka i diagnoza
Tłuszczak (lipoma) to najczęstszy łagodny guz mezenchymalny zbudowany z dojrzałych adipocytów, występujący u około 1 na 1000 osób. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, które pozwala na rozpoznanie w około 85% przypadków, oraz badaniach obrazowych takich jak USG, MRI i CT. Typowy tłuszczak jest miękki, ruchomy, niebolesny, najczęściej lokalizuje się na tułowiu, ramionach, plecach i szyi, a jego rozmiar i tempo wzrostu są istotne w ocenie. USG wykazuje hipoechogeniczne, dobrze odgraniczone masy z torebką, natomiast MRI, metoda z wyboru, pokazuje jednorodne masy o sygnale zgodnym z tkanką tłuszczową i całkowitą utratą sygnału w sekwencjach z saturacją tłuszczu. W przypadku cech niepokojących (np. rozmiar ≥5 cm, szybki wzrost, bolesność, głębokie umiejscowienie) konieczne jest pogłębienie diagnostyki, w tym biopsja cienko- lub grubo-igłowa oraz badania molekularne (amplifikacja genów MDM2 i CDK4) w celu wykluczenia tłuszczakomięsaka.
adipocyt, badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, chromosom pierścieniowy, D-dimery, echokardiografia, gen MDM2, hybrydyzacja in situ, jednostka Hounsfielda, nowotwór mezenchymalny, potworniak, rezonans magnetyczny, tłuszczak, tłuszczak kostniejący, tłuszczak serca, tłuszczak wewnątrzczaszkowy, tłuszczak wewnątrzmięśniowy, tłuszczakomięsak, tomografia komputerowa, torbiel naskórkowa, ultrasonografia