tłuszczak wewnątrzczaszkowy
Tłuszczak wewnątrzczaszkowy (intracranial lipoma) to rzadki, łagodny guz zbudowany z dojrzałej tkanki tłuszczowej, który rozwija się wewnątrz jamy czaszki. Stanowi mniej niż 0,5% wszystkich guzów wewnątrzczaszkowych. W większości przypadków jest to zmiana wrodzona, powstająca na skutek nieprawidłowej różnicowania pierwotnej meningezy (tkanki oponowej) podczas rozwoju mózgu.
Najczęstszą lokalizacją tłuszczaków wewnątrzczaszkowych jest okolica ciała modzelowatego (corpus callosum), zbiornik nadsiodłowy, kąt mostowo-móżdżkowy oraz okolica czwartej komory. W badaniach obrazowych charakteryzują się typowym sygnałem tkanki tłuszczowej – w badaniu TK widoczne jako hipodensyjne zmiany o gęstości tłuszczu (-50 do -100 jednostek Hounsfielda), a w badaniu MRI wykazują hiperintensywny sygnał w obrazach T1-zależnych i pośredni sygnał w obrazach T2-zależnych.
Większość tłuszczaków wewnątrzczaszkowych jest bezobjawowa i stanowi przypadkowe znalezisko podczas badań obrazowych wykonywanych z innych wskazań. U niektórych pacjentów mogą jednak powodować napady padaczkowe, bóle głowy lub zaburzenia neurologiczne, w zależności od lokalizacji i wielkości zmiany. Tłuszczakom wewnątrzczaszkowym często towarzyszą inne wady rozwojowe ośrodkowego układu nerwowego, takie jak dysgenezja ciała modzelowatego, malformacje naczyniowe czy inne zaburzenia migracji neuronalnej.
Ze względu na łagodny charakter zmian oraz trudności techniczne związane z ich usunięciem, większość tłuszczaków wewnątrzczaszkowych nie wymaga leczenia operacyjnego. Interwencja chirurgiczna jest rozważana jedynie w przypadku objawowych zmian, gdy inne metody leczenia zawodzą. Rokowanie u pacjentów z tłuszczakami wewnątrzczaszkowymi jest zazwyczaj bardzo dobre.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Tłuszczak – Diagnostyka i diagnoza
Tłuszczak (lipoma) to najczęstszy łagodny guz mezenchymalny zbudowany z dojrzałych adipocytów, występujący u około 1 na 1000 osób. Diagnostyka opiera się na badaniu klinicznym, które pozwala na rozpoznanie w około 85% przypadków, oraz badaniach obrazowych takich jak USG, MRI i CT. Typowy tłuszczak jest miękki, ruchomy, niebolesny, najczęściej lokalizuje się na tułowiu, ramionach, plecach i szyi, a jego rozmiar i tempo wzrostu są istotne w ocenie. USG wykazuje hipoechogeniczne, dobrze odgraniczone masy z torebką, natomiast MRI, metoda z wyboru, pokazuje jednorodne masy o sygnale zgodnym z tkanką tłuszczową i całkowitą utratą sygnału w sekwencjach z saturacją tłuszczu. W przypadku cech niepokojących (np. rozmiar ≥5 cm, szybki wzrost, bolesność, głębokie umiejscowienie) konieczne jest pogłębienie diagnostyki, w tym biopsja cienko- lub grubo-igłowa oraz badania molekularne (amplifikacja genów MDM2 i CDK4) w celu wykluczenia tłuszczakomięsaka.
adipocyt, badanie fizykalne, badanie histopatologiczne, chromosom pierścieniowy, D-dimery, echokardiografia, gen MDM2, hybrydyzacja in situ, jednostka Hounsfielda, nowotwór mezenchymalny, potworniak, rezonans magnetyczny, tłuszczak, tłuszczak kostniejący, tłuszczak serca, tłuszczak wewnątrzczaszkowy, tłuszczak wewnątrzmięśniowy, tłuszczakomięsak, tomografia komputerowa, torbiel naskórkowa, ultrasonografia