izoenzym cyklooksygenazy-2

Izoenzym cyklooksygenazy-2 (COX-2) to forma enzymu cyklooksygenazy, który odgrywa kluczową rolę w syntezie prostaglandyn, tromboksanów i prostacyklin. W przeciwieństwie do konstytutywnie występującej cyklooksygenazy-1 (COX-1), COX-2 jest enzymem indukowalnym, którego ekspresja znacząco wzrasta w odpowiedzi na cytokiny prozapalne, czynniki wzrostu i inne mediatory stanu zapalnego.

COX-2 pełni istotną funkcję w procesach zapalnych, odpowiedzi immunologicznej oraz patogenezie bólu. Zwiększona ekspresja COX-2 obserwowana jest w miejscach zapalenia, w tkankach nowotworowych oraz w ośrodkowym układzie nerwowym podczas procesów neurodegeneracyjnych. Enzymy COX-2 katalizują konwersję kwasu arachidonowego do prostaglandyn, które nasilają reakcje zapalne, zwiększają przepuszczalność naczyń oraz uwrażliwiają nocyceptory na bodźce bólowe.

Selektywne inhibitory COX-2 (koksyby) zostały opracowane jako alternatywa dla nieselektywnych niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), aby zmniejszyć ryzyko działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego. Jednak badania wykazały, że długotrwałe stosowanie selektywnych inhibitorów COX-2 może zwiększać ryzyko incydentów sercowo-naczyniowych, co doprowadziło do wycofania niektórych leków z tej grupy. Obecnie inhibitory COX-2 stosowane są z ostrożnością, szczególnie u pacjentów z czynnikami ryzyka chorób układu krążenia.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl