metabolizm stresowy

Metabolizm stresowy to zespół procesów metabolicznych zachodzących w organizmie w odpowiedzi na ciężki stres fizjologiczny, taki jak uraz, sepsa, rozległe oparzenia czy duże operacje chirurgiczne. Charakteryzuje się on zwiększonym katabolizmem białek, nasiloną glukoneogenezą wątrobową, insulinoopornością oraz zwiększonym wydatkiem energetycznym.

W fazie ostrej metabolizmu stresowego dochodzi do wyrzutu hormonów katabolicznych (kortyzol, katecholaminy, glukagon), które mobilizują zapasy energetyczne organizmu. Obserwuje się nasiloną lipolizę, proteolizę mięśni oraz utrzymującą się hiperglikemię pomimo prawidłowego lub podwyższonego poziomu insuliny. Te zmiany prowadzą do ujemnego bilansu azotowego i utraty masy mięśniowej.

Długotrwały metabolizm stresowy może prowadzić do wyniszczenia organizmu i pogorszenia rokowania u pacjentów w stanie krytycznym. Interwencje terapeutyczne obejmują odpowiednie żywienie (w tym zwiększoną podaż białka), kontrolę glikemii oraz wczesną mobilizację pacjenta. Nowoczesne protokoły leczenia dążą do ograniczenia negatywnych skutków metabolizmu stresowego poprzez wczesną interwencję żywieniową i farmakologiczną.

Powiązane wpisy

  1. 15.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl