Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Produkt leczniczy ACEBIS, będący kombinacją ramiprylu i bisoprololu fumaranu, może wchodzić w liczne interakcje z innymi lekami, które wymagają szczególnej uwagi personelu medycznego. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis tych interakcji, uwzględniający ich mechanizmy, znaczenie kliniczne oraz zalecenia dotyczące postępowania terapeutycznego.

Podwójna blokada układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA)

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE, antagonistów receptora angiotensyny II lub aliskirenu prowadzi do podwójnej blokady układu RAA. Badania kliniczne wykazały, że taka kombinacja wiąże się z istotnie większą częstością występowania działań niepożądanych, takich jak: niedociśnienie, hiperkaliemia i zaburzenia czynności nerek (w tym ostra niewydolność nerek) w porównaniu z monoterapią lekami działającymi na układ RAA.¹

Sakubitryl/walsartan

Jednoczesne stosowanie inhibitorów ACE (w tym ramiprylu zawartego w ACEBIS) z sakubitrylem/walsartanem jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko obrzęku naczynioruchowego. Należy zachować odpowiedni odstęp czasowy między terapiami:

• Leczenia ramiprylem nie wolno rozpoczynać przed upływem 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki sakubitrylu/walsartanu
• Leczenia sakubitrylem/walsartanem nie wolno rozpoczynać przed upływem 36 godzin od przyjęcia ostatniej dawki ramiprylu

²

Procedury pozaustrojowe

Procedury pozaustrojowe prowadzące do kontaktu krwi z powierzchniami o ładunku ujemnym stwarzają zwiększone ryzyko ciężkich reakcji rzekomoanafilaktycznych podczas jednoczesnego stosowania ramiprylu. Do takich procedur należą:

• Dializa z zastosowaniem niektórych błon wysokoprzepływowych (np. błon z poliakrylonitrylu)
• Hemofiltracja
• Afereza lipoprotein o małej gęstości z użyciem siarczanu dekstranu

W przypadku konieczności przeprowadzenia takich zabiegów zaleca się rozważenie użycia innego typu błony dializacyjnej lub zastosowanie leku przeciwnadciśnieniowego z innej grupy.³

Leki wpływające na gospodarkę potasową

U pacjentów leczonych ACEBIS należy zachować szczególną ostrożność przy stosowaniu preparatów, które mogą zwiększać stężenie potasu w surowicy:

• Leki moczopędne oszczędzające potas (spironolakton, triamteren, amiloryd)
• Suplementy potasu lub zamienniki soli kuchennej zawierające potas
• Trimetoprym i kotrimoksazol (trimetoprym/sulfametoksazol) – działają jak diuretyki oszczędzające potas
• Cyklosporyna i heparyna – mogą prowadzić do hiperkaliemii

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania ramiprylu z wyżej wymienionymi lekami. Jeśli jest to konieczne, należy stosować je ostrożnie i często kontrolować stężenie potasu w surowicy.⁴

Leki przeciwnadciśnieniowe i substancje obniżające ciśnienie krwi

Jednoczesne stosowanie ACEBIS z innymi lekami przeciwnadciśnieniowymi, w tym lekami działającymi ośrodkowo, zwiększa ryzyko niedociśnienia. W przypadku stosowania leków działających ośrodkowo należy pamiętać, że nagłe odstawienie leku, zwłaszcza przed zmniejszeniem dawki beta-adrenolityku, może zwiększyć ryzyko nadciśnienia „z odbicia”. Ponadto, leki przeciwnadciśnieniowe o działaniu ośrodkowym mogą nasilić niewydolność serca poprzez zmniejszenie napięcia współczulnego.⁵

Leki przeciwcukrzycowe, w tym insulina

Jednoczesne stosowanie ACEBIS z lekami przeciwcukrzycowymi wymaga szczególnej ostrożności z następujących powodów:

• Inhibitory ACE mogą nasilać działanie obniżające stężenie glukozy we krwi leków przeciwcukrzycowych (szczególnie w pierwszych tygodniach leczenia skojarzonego)
• Bisoprolol może nasilać działanie hipoglikemizujące insuliny i doustnych leków przeciwcukrzycowych
• Blokada receptorów beta-adrenergicznych może maskować objawy hipoglikemii

U pacjentów stosujących ACEBIS w skojarzeniu z lekami przeciwcukrzycowymi zaleca się regularną kontrolę stężenia glukozy we krwi.⁶

Niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ) i kwas acetylosalicylowy

Stosowanie NLPZ (w tym kwasu acetylosalicylowego w dawkach przeciwzapalnych, inhibitorów COX-2 i nieselektywnych NLPZ) jednocześnie z ACEBIS może:

• Osłabiać przeciwnadciśnieniowe działanie bisoprololu i ramiprylu
• Zwiększać ryzyko pogorszenia czynności nerek
• Nasilać hiperkaliemię

Leki te należy stosować szczególnie ostrożnie u pacjentów w podeszłym wieku. Ważne jest zapewnienie odpowiedniego nawodnienia oraz monitorowanie czynności nerek po rozpoczęciu leczenia skojarzonego, a następnie okresowo.⁷

Leki zwiększające ryzyko obrzęku naczynioruchowego

Stosowanie ACEBIS (zawierającego ramipryl) jednocześnie z poniższymi lekami może zwiększać ryzyko obrzęku naczynioruchowego:

• Racekadotryl – lek przeciwbiegunkowy
• Inhibitory mTOR (np. syrolimus, ewerolimus, temsyrolimus) – leki immunosupresyjne
• Wildagliptyna – lek przeciwcukrzycowy

⁸

Leki psychotropowe i znieczulające

Jednoczesne stosowanie ACEBIS z następującymi grupami leków wymaga ostrożności:

• Trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne – mogą powodować nasilenie obniżenia ciśnienia tętniczego
• Leki przeciwpsychotyczne – mogą potęgować działanie hipotensyjne
• Leki znieczulające – mogą prowadzić do zmniejszenia odruchowej tachykardii i zwiększonego ryzyka niedociśnienia

⁹

Leki sympatykomimetyczne

Interakcje ACEBIS z lekami sympatykomimetycznymi różnią się w zależności od rodzaju sympatykomimetyku:

• Beta-sympatykomimetyki (np. izoprenalina, dobutamina) – jednoczesne stosowanie z bisoprololem może osłabiać działanie obu leków
• Sympatykomimetyki pobudzające receptory alfa- i beta-adrenergiczne (np. norepinefryna, epinefryna) – jednoczesne stosowanie z bisoprololem może nasilać działanie zwężające naczynia za pośrednictwem receptorów alfa, prowadząc do wzrostu ciśnienia tętniczego i zaostrzenia chromania przestankowego
• Ogólnie leki sympatykomimetyczne mogą osłabiać przeciwnadciśnieniowe działanie inhibitorów ACE

¹⁰

Antagoniści wapnia

Interakcje ACEBIS z antagonistami wapnia zależą od ich rodzaju:

• Antagoniści wapnia typu werapamilu i diltiazemu – negatywny wpływ na kurczliwość mięśnia sercowego i przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Dożylne podanie werapamilu pacjentom leczonym beta-adrenolitykami może prowadzić do głębokiego niedociśnienia i bloku przedsionkowo-komorowego.
• Antagoniści wapnia typu dihydropirydyny (np. felodypina, amlodypina) – mogą zwiększać ryzyko niedociśnienia. U pacjentów z niewydolnością serca może wystąpić zwiększone ryzyko dalszego pogorszenia czynności skurczowej komór.

¹¹

Leki przeciwarytmiczne

Przy stosowaniu ACEBIS należy zachować ostrożność w przypadku łączenia z:

• Lekami przeciwarytmicznymi klasy I – możliwe zwiększenie wpływu na czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz nasilenie działania inotropowego ujemnego
• Lekami przeciwarytmicznymi klasy III – możliwe zwiększenie wpływu na czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego

¹²

Inne istotne interakcje

Inne klinicznie znaczące interakcje ACEBIS to:

• Leki parasympatykomimetyczne – mogą wydłużać czas przewodzenia przedsionkowo-komorowego i zwiększać ryzyko bradykardii
• Beta-adrenolityki stosowane miejscowo – mogą nasilać działanie ogólnoustrojowe bisoprololu
• Glikozydy naparstnicy – mogą powodować zwolnienie częstości akcji serca i wydłużenie czasu przewodzenia przedsionkowo-komorowego
• Meflochina – zwiększa ryzyko bradykardii
• Inhibitory monoaminooksydazy – nasilają działanie hipotensyjne beta-adrenolityków, ale stwarzają również ryzyko przełomu nadciśnieniowego
• Sole litu – inhibitory ACE mogą zmniejszać wydalanie litu, co zwiększa ryzyko toksyczności litu. Należy kontrolować stężenie litu w surowicy.
• Allopurynol, leki immunosupresyjne, kortykosteroidy, prokainamid, cytostatyki – zwiększają prawdopodobieństwo wystąpienia reakcji hematologicznych

¹³

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu z produktem ACEBIS może prowadzić do istotnych interakcji farmakodynamicznych, które mają bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo i skuteczność terapii.

Efekty farmakodynamiczne interakcji z alkoholem

Spożywanie alkoholu podczas terapii produktem ACEBIS może wywołać następujące efekty:

• Nasilenie działania hipotensyjnego – alkohol rozszerza naczynia krwionośne, co w połączeniu z działaniem ramiprylu i bisoprololu może prowadzić do nadmiernego spadku ciśnienia tętniczego
• Zwiększone ryzyko ortostatycznych spadków ciśnienia – szczególnie przy zmianie pozycji ciała (z leżącej na stojącą)
• Pogorszenie tolerancji na wysiłek fizyczny – kombinacja alkoholu i beta-adrenolityku może nasilać osłabienie i zmęczenie
• Maskowanie objawów hipoglikemii – bisoprolol może maskować pewne objawy hipoglikemii, a alkohol może nasilać działanie hipoglikemizujące u pacjentów stosujących leki przeciwcukrzycowe
• Zaburzenia koordynacji psychoruchowej – wzmożenie działania uspokajającego i upośledzającego sprawność psychofizyczną

Zalecenia dotyczące spożywania alkoholu

Ze względu na ryzyko interakcji, pacjentom przyjmującym ACEBIS zaleca się:

• Ograniczenie lub całkowite unikanie spożywania alkoholu – szczególnie na początku terapii, gdy organizm dostosowuje się do działania leku
• Zachowanie szczególnej ostrożności u pacjentów z chorobami układu sercowo-naczyniowego, zaburzeniami czynności wątroby lub nerek
• Monitorowanie ciśnienia tętniczego – w przypadku konieczności spożycia alkoholu zaleca się kontrolę ciśnienia przed i po spożyciu
• Unikanie prowadzenia pojazdów i obsługi maszyn po spożyciu nawet niewielkich ilości alkoholu podczas leczenia ACEBIS

Tabela interakcji leku ACEBIS