plaster z fentanylem
Plaster z fentanylem to transdermalna postać leku opioidowego, wykorzystywana w leczeniu przewlekłego bólu o średnim i dużym nasileniu. Zawiera syntetyczny opioid – fentanyl, który jest około 100 razy silniejszy od morfiny. Lek jest uwalniany stopniowo przez skórę pacjenta do krwiobiegu, zapewniając stabilne stężenie substancji czynnej przez 72 godziny.
Wskazania do stosowania plastrów z fentanylem obejmują przede wszystkim przewlekły ból nowotworowy oraz ból nienowotworowy niepoddający się leczeniu słabszymi analgetykami. Ich zastosowanie jest szczególnie korzystne u pacjentów z zaburzeniami połykania, wymiotami czy niewydolnością przewodu pokarmowego, a także u chorych wymagających stabilnego poziomu analgezji.
Ze względu na silne działanie opioidowe, stosowanie plastrów z fentanylem wiąże się z ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych, takich jak depresja oddechowa, sedacja, zaparcia czy uzależnienie. Leczenie powinno być rozpoczynane od najmniejszych skutecznych dawek, a następnie ostrożnie miareczkowane pod nadzorem lekarza, zwłaszcza u pacjentów nieleczonych wcześniej opioidami oraz osób w podeszłym wieku.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Wskazania do stosowania – Durogesic 75 mcg/h
System transdermalny Durogesic, zawierający fentanyl, jest wskazany do długotrwałego leczenia ciężkiego przewlekłego bólu u dorosłych pacjentów wymagających ciągłego podawania opioidów, zwłaszcza gdy inne drogi podania są niewskazane lub niemożliwe. Lek dostępny jest w pięciu mocach: 12 µg/h (2,1 mg fentanylu, plaster 5,25 cm², oznaczenie pomarańczowe), 25 µg/h (4,2 mg, 10,5 cm², czerwone), 50 µg/h (8,4 mg, 21 cm², zielone), 75 µg/h (12,6 mg, 31,5 cm², niebieskie) oraz 100 µg/h (16,8 mg, 42 cm², szare). Wskazania obejmują przewlekły ból nowotworowy i nienowotworowy o dużym nasileniu, który nie reaguje na słabsze analgetyki, a także sytuacje kliniczne wymagające stabilnego stężenia leku w surowicy. Najmniejsza dawka jest oznaczona jako 12 µg/h, mimo rzeczywistej dawki 12,5 µg/h, aby uniknąć pomyłek z dawką 125 µg/h uzyskiwaną przez kombinację plastrów.
ból nienowotworowy, ból nowotworowy, ból pooperacyjny, ból przewlekły, choroby onkologiczne, choroby układu nerwowego, ciężki przewlekły ból, fentanyl, leczenie przeciwbólowe, lek opioidowy, plaster z fentanylem, silny opioid, stężenie leku przeciwbólowego, stężenie leku w surowicy, system transdermalny, terapia przeciwbólowa - Leksykon leków
Przedawkowanie – Durogesic 12 mcg/h
Przedawkowanie systemu transdermalnego Durogesic, zawierającego fentanyl w dawkach od 12 μg/h do 100 μg/h (odpowiednio 2,1 mg do 16,8 mg substancji czynnej na plaster), stanowi stan zagrożenia życia, głównie z powodu depresji ośrodka oddechowego. Mechanizmy przedawkowania obejmują stosowanie zbyt wielu plastrów jednocześnie, niewłaściwą wymianę, uszkodzenie plastra lub ekspozycję na ciepło, co zwiększa uwalnianie fentanylu. Objawy kliniczne to m.in. depresja oddechowa (częstość oddechów <8/min), sedacja, bradykardia (<60/min), hipotensja, hipotermia (<35°C), sztywność mięśniowa, skurcz oskrzeli, mioza oraz nudności i wymioty. Szczególnie narażone są osoby starsze, z niewydolnością wątroby lub nerek, chorobami układu oddechowego oraz przyjmujące inne leki depresyjne na OUN.
astma, bradykardia, choroby układu oddechowego, depresja oddechowa, duszność, fentanyl, hipotensja, hipotermia, istota biała mózgu, leukoencefalopatia toksyczna, mioza, nalokson, niewydolność nerek, niewydolność wątroby, nudności i wymioty, okres półtrwania leku, plaster z fentanylem, POChP, receptor opioidowy, sinica, skurcz oskrzeli, system transdermalny, sztywność mięśniowa, tkanka tłuszczowa, układ przywspółczulny, zaburzenia świadomości