immunoprofilaktyka bierna i czynna
Immunoprofilaktyka to zestaw metod zapobiegających rozwojowi chorób zakaźnych poprzez pobudzenie układu odpornościowego. Dzieli się ona na bierną i czynną, różniące się mechanizmem działania i długością uzyskanej ochrony.
Immunoprofilaktyka bierna polega na podaniu gotowych przeciwciał pochodzących z zewnętrznego źródła (np. surowice odpornościowe, immunoglobuliny). Zapewnia natychmiastową, ale krótkotrwałą ochronę (od kilku dni do kilku miesięcy). Jest stosowana głównie w sytuacjach nagłych, jak ekspozycja na patogeny (np. tężec, wścieklizna) czy w przypadku pacjentów z zaburzeniami odporności.
Immunoprofilaktyka czynna opiera się na stymulacji własnego układu odpornościowego poprzez podanie antygenów w postaci szczepionek. Organizm sam produkuje przeciwciała, co zapewnia długotrwałą (często wieloletnią) ochronę. Wymaga czasu na rozwinięcie odpowiedzi immunologicznej, ale może zapewnić pamięć immunologiczną. Szczepienia są podstawowym narzędziem profilaktyki wielu chorób zakaźnych.
W praktyce klinicznej często stosuje się równoczesną immunoprofilaktykę bierną i czynną (np. w przypadku ekspozycji na wściekliznę), gdzie podanie gotowych przeciwciał zapewnia natychmiastową ochronę, a szczepionka uruchamia długotrwałą odpowiedź immunologiczną organizmu.
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Dawkowanie i sposób podawania – Euvax B 10 mcg antygenu powierzchniowego wirusa zapalenia wątroby typu B (HBsAg)/0,5 ml szczepionka 1-dawkowa dla dzieci; 1 dawka (0,5 ml)
EUVAX B to szczepionka przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B, zawierająca 10 μg rekombinowanego antygenu powierzchniowego HBsAg adsorbowanego na 0,25 mg wodorotlenku glinu w objętości 0,5 ml. Standardowy schemat szczepienia obejmuje trzy dawki podawane domięśniowo: pierwszą w wybranym terminie, drugą po 1 miesiącu, a trzecią po 6 miesiącach. Szczepionka jest przeznaczona dla noworodków, niemowląt oraz dzieci do 15 roku życia. WHO nie zaleca rutynowych dawek przypominających u osób z prawidłową odpowiedzią immunologiczną po podstawowym szczepieniu, gdyż ochrona utrzymuje się około 15 lat dzięki pamięci immunologicznej, mimo możliwego spadku miana przeciwciał. W określonych sytuacjach klinicznych, takich jak ekspozycja na wirusa lub u noworodków matek nosicielek HBsAg, stosuje się schemat przyspieszony z czterema dawkami (0, 1, 2 i 12 miesiąc), aby zapewnić szybkie i długotrwałe zabezpieczenie.
antygen powierzchniowy HBV, droga domięśniowa, HBIG, HBsAg, hemodializa, immunoglobulina przeciw HBV, immunoprofilaktyka bierna i czynna, mięsień naramienny, nosiciel antygenu HBs, odpowiedź immunologiczna, pamięć immunologiczna, przednio-boczna część uda, schemat przyspieszony szczepienia, Światowa Organizacja Zdrowia, szczepienie podstawowe, wirusowe zapalenie wątroby typu B, wodorotlenek glinu, zaburzenie odporności - Leksykon leków
Wpływ na płodność, ciążę i laktację – Entecavir Zentiva 1 mg
Entekawir, stosowany w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Ze względu na brak jednoznacznych danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania entekawiru w ciąży, zaleca się stosowanie skutecznej antykoncepcji podczas terapii. Badania przedkliniczne wykazały potencjalne ryzyko reprodukcyjne przy dawkach znacznie przekraczających te stosowane u ludzi, jednak brak jest jednoznacznych dowodów na szkodliwość u ludzi. Entekawir nie powinien być stosowany w ciąży, chyba że korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu, a decyzja o terapii powinna być indywidualna. Ponadto, brak jest danych potwierdzających wpływ entekawiru na transmisję wertykalną HBV, dlatego konieczne jest stosowanie standardowych procedur profilaktycznych, takich jak podanie immunoglobuliny anty-HBV (HBIG) oraz rozpoczęcie szczepień noworodka zgodnie z kalendarzem szczepień.
aktywne zakażenie HBV, antykoncepcja, badanie toksykologiczne, entekawir, HBIG, immunoglobulina anty-HBV, immunoprofilaktyka bierna i czynna, lek przeciwwirusowy, profilaktyka transmisji wertykalnej, przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B, szczepienie przeciwko WZW B, transmisja wertykalna HBV, wirus HBV, WZW typu B, zakażenie HBV